มหาภารตะ · อัธยายะ 7.53
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.53.1
प्रजासर्गनिमित्तं हि कृतो यत्नस्त्वया विभो ।
त्वया सृष्टाश्च वृद्धाश्च भूतग्रामाः पृथग्विधाः ॥ ७.५३.१ ॥
โอ้พระผู้เป็นใหญ่ พระองค์ทรงพยายามเพื่อการสร้างสรรค์สรรพสัตว์เป็นแน่แท้ โดยพระองค์ สรรพสัตว์หลายชนิดจึงถูกสร้างขึ้นและเจริญเติบโต
7.53.2
तास्तवेह पुनः क्रोधात्प्रजा नश्यन्ति सर्वशः ।
ता दृष्ट्वा मम कारुण्यं प्रसीद भगवन्प्रभो ॥ ७.५३.२ ॥
เพราะความโกรธของพระองค์ สรรพสัตว์เหล่านี้จึงพินาศอีกครั้งอย่างสิ้นเชิง เมื่อเห็นพวกมันแล้ว ความเมตตาก็บังเกิดขึ้นในข้าพระองค์ ขอพระองค์โปรดเมตตาเถิด โอ้พระผู้เป็นเจ้าผู้ทรงพระเจริญ
7.53.3
संहर्तुं न च मे काम एतदेवं भवेदिति ।
पृथिव्या हितकामं तु ततो मां मन्युराविशत् ॥ ७.५३.३ ॥
ข้าพระองค์ไม่ปรารถนาจะทำลาย และขอให้ไม่เป็นเช่นนั้นเลย แต่ขณะที่ปรารถนาความผาสุกของแผ่นดิน ความโกรธก็เข้าครอบงำข้าพระองค์
7.53.4
इयं सन्ना तदा देवी भारार्ता समचूचुदत् ।
संहारार्थं महादेव भारेणाभिहता सती ॥ ७.५३.४ ॥
ตอนนั้นเทวีผู้นี้ซึ่งทนรับน้ำหนักไม่ไหวได้ทรุดลงและถูกกดทับ โอ้มหาเทพ เทวีผู้ดีงามนั้นถูกน้ำหนักกดทับจนถูกผลักไปสู่ความพินาศ
7.53.5
ततोऽहं नाधिगच्छामि बुद्ध्या बहु विचारयन् ।
संहारमप्रमेयस्य ततो मां मन्युराविशत् ॥ ७.५३.५ ॥
จากนั้น ข้าพระองค์ครุ่นคิดอยู่นานแต่ก็หาทางด้วยปัญญาไม่ได้ที่จะทำลายผู้ที่หยั่งวัดมิได้ ความโกรธจึงเข้าครอบงำข้าพระองค์
7.53.6
संहारार्थं प्रसीदस्व मारुषो वसुधाधिप ।
मा प्रजाः स्थावराश्चैव जङ्गमाश्च व्यनीनशः ॥ ७.५३.६ ॥
เพื่อการทำลาย ขอพระองค์อย่าทรงโกรธเลย โอ้เจ้าแห่งแผ่นดิน ขอทรงโปรดเถิด อย่าให้สรรพสัตว์ทั้งที่ไม่เคลื่อนที่และที่เคลื่อนที่ต้องพินาศไปเลย
7.53.7
तव प्रसादाद्भगवन्निदं वर्तेत्त्रिधा जगत् ।
अनागतमतीतं च यच्च सम्प्रति वर्तते ॥ ७.५३.७ ॥
ด้วยพระกรุณาของพระองค์ โอ้ผู้ทรงโชคดี โลกนี้จึงดำรงอยู่ได้สามประการ คือ อดีต อนาคต และสิ่งที่ดำรงอยู่ในปัจจุบัน
7.53.8
भगवन्क्रोधसन्दीप्तः क्रोधादग्निमवासृजत् ।
स दहत्यश्मकूटानि द्रुमांश्च सरितस्तथा ॥ ७.५३.८ ॥
โอ้ผู้ทรงโชคดี พระองค์ถูกความโกรธเผาไหม้ จึงทรงปล่อยไฟออกจากความโกรธ ไฟนั้นเผาก้อนหินบนยอดเขา ต้นไม้ และแม่น้ำทั้งหลายด้วย
7.53.9
पल्वलानि च सर्वाणि सर्वै चैव तृणोलपाः ।
स्थावरं जङ्गमं चैव निःशेषं कुरुते जगत् ॥ ७.५३.९ ॥
ไฟนั้นเผาทุกหนองบึง หญ้าและกก และทำให้โลกทั้งสิ้น ทั้งที่ไม่เคลื่อนที่และที่เคลื่อนที่ กลายเป็นความพินาศสิ้นเชิง
7.53.10
तदेतद्भस्मसाद्भूतं जगत्स्थावरजङ्गमम् ।
प्रसीद भगवन्स त्वं रोषो न स्याद्वरो मम ॥ ७.५३.१० ॥
โลกนี้ ทั้งที่ไม่เคลื่อนที่และที่เคลื่อนที่ จึงกลายเป็นเถ้าธุลีไปแล้ว โอ้ผู้ทรงโชคดี ขอพระองค์ทรงสงบเถิด ขอให้ความโกรธนี้ของพระองค์อย่าคงอยู่เลย นี่คือพรที่ข้าพระองค์ขอ
7.53.11
सर्वे हि सृष्टा नश्यन्ति तव देव कथंचन ।
तस्मान्निवर्ततां तेजस्त्वय्येवेदं प्रलीयताम् ॥ ७.५३.११ ॥
โอ้เทพเจ้า สรรพสัตว์ที่ถูกสร้างขึ้นทั้งหมดย่อมพินาศไปด้วยประการใดประการหนึ่ง ฉะนั้นขอให้รัศมีนี้ถอยกลับเถิด ขอให้มันรวมเข้าไปในพระองค์เท่านั้น
7.53.12
उपायमन्यं सम्पश्य प्रजानां हितकाम्यया ।
यथेमे प्राणिनः सर्वे निर्वर्तेरंस्तथा कुरु ॥ ७.५३.१२ ॥
ด้วยความปรารถนาเพื่อความผาสุกของสรรพสัตว์ ขอพระองค์ทรงหาวิธีอื่นเถิด และทรงกระทำเพื่อให้สัตว์ทั้งปวงเหล่านี้ดำรงอยู่ได้
7.53.13
अभावं नेह गच्छेयुरुत्सन्नजननाः प्रजाः ।
भवता हि नियुक्तोऽहं प्रानां पालने विभा।
दया ते न समुत्पन्ना प्रजासु विबुधेश्वर ॥ ७.५३.१३ ॥
ขอให้สรรพสัตว์ที่การเกิดสิ้นสุดลงแล้วอย่าได้พินาศไปที่นี่เลย โอ้ผู้ทรงอำนาจ พระองค์ทรงแต่งตั้งข้าพระองค์ให้คุ้มครองสิ่งมีชีวิต โอ้เจ้าแห่งเทพทั้งหลาย ความเมตตาต่อสรรพสัตว์ไม่ได้บังเกิดขึ้นในพระองค์หรือ
7.53.14
मा विनश्येज्जगन्नाथ जगत्स्थावरजङ्गमम् ।
प्रसादाभिमुखं देवं तस्मादेवं ब्रवीम्यहम् ॥ ७.५३.१४ ॥
โอ้เจ้าแห่งโลก ขอให้โลกนี้ ทั้งที่ไม่เคลื่อนที่และที่เคลื่อนที่ อย่าได้พินาศเลย โอ้เทพผู้โน้มน้อมไปสู่พระกรุณา เพราะเหตุนี้ข้าพระองค์จึงกล่าวอย่างนี้
7.53.15
श्रुत्वा हि वचनं देवः प्रजानां हितकारणे ।
तेजः सन्धारयामास पुनरेवान्तरात्मनि ॥ ७.५३.१५ ॥
เมื่อเทพได้ฟังถ้อยคำนั้นแล้ว เพื่อความผาสุกของสรรพสัตว์ ท่านก็กักเก็บไฟของท่านไว้ภายในตนเองอีกครั้ง
7.53.16
ततोऽग्निमुपसंहृत्य भगवाँल्लोकसत्कृतः ।
प्रवृत्तं च निवृत्तं च कल्पयामास वै प्रभुः ॥ ७.५३.१६ ॥
ต่อจากนั้น เมื่อดึงไฟกลับแล้ว พระผู้เป็นเจ้าผู้ทรงพระเจริญ ผู้โลกทั้งหลายยกย่อง ก็ทรงกำหนดทั้งการดำเนินไปและการหยุดยั้ง
7.53.17
उपसंहरतस्तस्य तमग्निं रोषजं तथा ।
प्रादुर्बभूव विश्वेभ्यो गोभ्योनारी महात्मनः ॥ ७.५३.१७ ॥
ขณะที่ท่านดึงไฟแห่งความโกรธนั้นกลับ ก็มีสตรีผู้หนึ่งปรากฏขึ้นจากวัวทั้งปวงของผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่
7.53.18
कृष्णरक्ता तथा पिङ्गा रक्तजिह्वास्यलोचना ।
कुण्डलाभ्यां च राजेन्द्र तप्ताभ्यां तप्तभूषणा ॥ ७.५३.१८ ॥
นางมีสีดำแดงและเหลืองทอง มีลิ้นแดงและดวงตาแดง โอ้จอมกษัตริย์ ต่างหูของนางร้อนแรง และเครื่องประดับของนางก็ร้อนแรงเช่นกัน
7.53.19
सा निःसृत्य तथा खेभ्यो दक्षिणां दिशमाश्रिता ।
स्मयमाना च साऽवेक्ष्य देवौ विश्वेश्वरावुभौ ॥ ७.५३.१९ ॥
นางพุ่งออกมาจากช่องทางเหล่านั้นแล้วมุ่งไปทางทิศใต้ นางยิ้มขณะมองดูเทพทั้งสอง ซึ่งเป็นเจ้าแห่งจักรวาลทั้งสอง
7.53.20
तां तु तत्र तदा देवीं ब्रह्मा लोकपितामहः ।
उक्तवान्मधुरं वाक्यं सान्त्वयित्वा पुनः पुनः।
मृत्यो इति महीपाल जहि चेमाः प्रजा इति ॥ ७.५३.२० ॥
ครั้งนั้น พระพรหม ปู่แห่งโลกทั้งหลาย ได้ปลอบโยนเทวีนั้นซ้ำแล้วซ้ำเล่า และกล่าวถ้อยคำอันไพเราะว่า โอ้มฤตยู โอ้ผู้คุ้มครองแผ่นดิน ขอจงทำลายสรรพสัตว์เหล่านี้เถิด
7.53.21
त्वं हि संहारबुद्ध्याऽथ प्रादुर्भूता रुषो मम ।
तस्मात्संहर सर्वास्त्वं प्रजाः सजडपण्डिताः ॥ ७.५३.२१ ॥
เจ้าเกิดจากความโกรธของข้า ด้วยเจตนาที่จะทำลาย ดังนั้นจงทำลายสรรพสัตว์ทั้งหมด ทั้งผู้โง่เขลาและผู้ฉลาด
7.53.22
अविशेषेण चैव त्वं प्रजाः संहर भामिनि ।
मम त्वं हि नियोगेन ततः श्रेयो ह्यवाप्स्यासि ॥ ७.५३.२२ ॥
ดูกรนางผู้รุ่งโรจน์ จงทำลายสรรพสัตว์โดยไม่เลือกหน้า ด้วยคำสั่งของข้า เจ้าจะได้รับความดีงามอย่างแน่นอน
7.53.23
एवमुक्ता तु सा तेन मृत्युः कमललोचना ।
प्रारुदद्भृशसंविग्ना प्रापतन्नश्रुबिन्दवः ॥ ७.५३.२३ ॥
เมื่อถูกพระองค์ตรัสดังนี้ มฤตยูผู้มีดวงตาดุจดอกบัวนั้นก็ร่ำไห้เสียงดัง ด้วยความสะเทือนใจยิ่งนัก น้ำตาหยดลงมา
7.53.24
पाणिभ्यां प्रतिजग्राह तान्यश्रूणि पितामहः ।
सर्वभूतहितार्थाय तां चाप्यनुनयत्तदा ॥ ७.५३.२४ ॥
พระปิตามหะรับน้ำตาเหล่านั้นไว้ในพระหัตถ์ และเพื่อประโยชน์สุขแก่สรรพสัตว์ทั้งปวง พระองค์ก็ทรงปลอบโยนนางในขณะนั้น