మహాభారతం · అధ్యాయం 7.74
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.74.1
श्रुत्वा तु तं महाशब्दं पाण्डूनां पुत्रगृद्धिनाम् ।
चारैः प्रवेदितस्त्रस्तः समुत्थाय जयद्रथः ॥ ७.७४.१ ॥
పాండవులు తమ కుమారుని కోసం ఆత్రుతతో చేసిన ఆ మహాధ్వనిని విని, గూఢచారుల ద్వారా సమాచారం పొంది భయపడిన జయద్రథుడు లేచి నిలిచాడు.
7.74.2
शोकसम्मूढहृदयो दुःखेनाभ्याहतो भृशम् ।
मज्जमान इवागाधे विपुले शोकसागरे।
जगाम समितिं राज्ञां सैन्धवो विमृशन्बहु ॥ ७.७४.२ ॥
శోకంతో మూఢమైన హృదయంతో, దుఃఖంతో బాగా గాయపడినవాడై, అగాధమైన విశాల శోకసాగరంలో మునుగుతున్నవాడిలా, సైంధవుడు ఎన్నో విధాలుగా ఆలోచిస్తూ రాజుల సభకు వెళ్ళాడు.
7.74.3
स तेषां नरदेवानां सकाशे पर्यदेवयत् ।
अभिमन्युपितुर्भीतः सव्रीडो वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.७४.३ ॥
అతడు ఆ నరదేవుల ఎదుట విలపించాడు; అభిమన్యుని తండ్రి వల్ల భయపడి, సిగ్గుపడుతూ ఈ మాటలు పలికాడు.
7.74.4
योऽसौ पाण्डोः किल क्षेत्रे जातः शक्रेण कामिना ।
स निनीषति दुर्बुद्धिर्मां किलैकं यमक्षयम् ॥ ७.७४.४ ॥
పాండు క్షేత్రంలో కామాతురుడైన ఇంద్రుని వల్ల జన్మించినవాడు — ఆ దుర్బుద్ధి నన్ను ఒంటరిగా యమలోకానికి తీసుకుపోవాలనుకుంటున్నాడు.
7.74.5
स्वस्ति वोऽस्तु गमिष्यामि स्वगृहं जीवितेप्सया। ॥ ७.७४.५ ॥
మీకు శుభం కలుగుగాక; జీవించాలనే కోరికతో నేను నా ఇంటికి వెళ్తాను.
7.74.6
अथवास्त्रप्रतिबलास्त्रात मां क्षत्रियर्षभाः ।
पार्थेन प्रार्थितं वीरास्ते सन्दत्त ममाभयम् ॥ ७.७४.६ ॥
లేదా అస్త్రవిద్యలో సమానబలులైన క్షత్రియ వృషభులారా, అస్త్రం నుండి నన్ను రక్షించండి; వీరులారా, పార్థుడు కోరిన అభయాన్ని నాకు ప్రసాదించండి.
7.74.7
द्रोणदुर्योधनकृपाः कर्णमद्रेशबाह्लिकाः ।
दुःशासनादयः शक्तास्त्रातुमप्यन्तकार्दितम् ॥ ७.७४.७ ॥
ద్రోణుడు, దుర్యోధనుడు, కృపుడు, కర్ణుడు, మద్రేశుడు, బాహ్లికుడు, దుఃశాసనుడు మొదలైనవారు కూడా యముని చేత బాధితుడైనవాడిని రక్షించగలరు కాదు.
7.74.8
किमङ्ग पुनरेकेन फल्गुनेन जिघांसता ।
न त्रास्यन्ति भवन्तो मां समस्ताः पतयः क्षितेः ॥ ७.७४.८ ॥
ఒక్క ఫల్గుణుడు (అర్జునుడు) చంపాలనే కోరికతో వస్తుండగా ఇంకేమి చెప్పాలి! భూమికి ప్రభువులైన మీరంతా నన్ను రక్షించలేరు.
7.74.9
प्रतिज्ञां पाण्डवेयानां श्रुत्वा मम महद्भयम् ।
सीदन्ति मम गात्राणि मुमूर्षोरिव पार्थिवाः ॥ ७.७४.९ ॥
పాండవుల ప్రతిజ్ఞ విని నాకు మహా భయం కలుగుతోంది. రాజులారా, మరణించబోయేవాడిలా నా అవయవాలు కుంగిపోతున్నాయి.
7.74.10
वधो नूनं प्रतिज्ञातो मम गाण्डीवधन्वना ।
तथाहि हृष्टाः क्रोशन्ति शोककालेऽपि पाण्डवाः ॥ ७.७४.१० ॥
గాండీవధారి నాకు మరణాన్ని నిశ్చయంగా ప్రతిజ్ఞ చేశాడు. అందువల్లనే శోకకాలంలోనైనా పాండవులు సంతోషంతో కేకలు వేస్తున్నారు.
7.74.11
तन्न देवा न गन्धर्वा नासुरोरगराक्षसाः ।
उत्सहन्तेऽन्यथा कर्तुं कुत एव नराधिपाः ॥ ७.७४.११ ॥
కాబట్టి దేవతలు, గంధర్వులు, అసురులు, నాగులు, రాక్షసులు కూడా దానిని మార్చగల సాహసం చేయలేరు; మనుష్య రాజుల మాట ఏముంది!
7.74.12
तस्मान्मामनुजानीत भद्रं वोऽस्तु नरर्षभाः ।
अदर्शनं गमिष्यामि न मां द्रक्ष्यन्ति पाण्डवाः ॥ ७.७४.१२ ॥
కాబట్టి నరశ్రేష్ఠులారా, నన్ను వెళ్లడానికి అనుమతించండి; మీకు శుభం కలుగుగాక. నేను అదృశ్యమవుతాను; పాండవులు నన్ను చూడలేరు.
7.74.13
एवं विलपमानं तं भयाद्व्याकुलचेतसम् ।
आत्मकार्यगरीयस्त्वाद्राजा दुर्योधनोऽब्रवीत् ॥ ७.७४.१३ ॥
ఈ విధంగా భయంతో వ్యాకులచిత్తుడై విలపిస్తున్న అతనితో, తన కార్యం యొక్క గురుత్వాన్ని దృష్టిలో ఉంచుకుని రాజు దుర్యోధనుడు ఇలా అన్నాడు.
7.74.14
न भेतव्यं नरव्याघ्र को हि त्वां पुरुषर्षभ ।
मध्ये क्षत्रियवीराणां तिष्ठन्तं प्रार्थयेद्युधि ॥ ७.७४.१४ ॥
నరవ్యాఘ్రుడా, భయపడకు. క్షత్రియ వీరుల మధ్య నిలిచి ఉన్న నిన్ను, పురుషశ్రేష్ఠుడా, యుద్ధంలో ఎవరు హాని చేయగోరుతారు?
7.74.15
एतेषां नरदेवानां मत्तमातङ्गगामिनाम् ।
सङ्घातमुपयातानामपि विभ्येत्पुरन्दरः ॥ ७.७४.१५ ॥
మదించిన ఏనుగుల వలె నడిచే ఈ నరదేవుల (రాజుల) సమూహం ఎదురైనప్పుడు ఇంద్రుడు కూడా భయపడతాడు.
7.74.16
अहं वैकर्तनः कर्णश्चित्रसेनो विविंशतिः ।
भूरिश्रवाः शलः शल्यो वृषसेनो दुरासदः ॥ ७.७४.१६ ॥
నేను, వైకర్తనుడైన కర్ణుడు, చిత్రసేనుడు, వివింశతి, భూరిశ్రవుడు, శలుడు, శల్యుడు, వృషసేనుడు, ఎదురుకాలేని వాడు.
7.74.17
पुरुमित्रो जयो भोजः काम्भोजश्च सुदक्षिणः ।
सत्यव्रतो महाबाहुर्विकर्णो दुर्मुखश्च ह ॥ ७.७४.१७ ॥
పురుమిత్రుడు, జయుడు, భోజుడు, కాంబోజుడైన సుదక్షిణుడు, మహాబాహువైన సత్యవ్రతుడు, వికర్ణుడు, దుర్ముఖుడు కూడా.
7.74.18
दुःशासनः सुबाहुश्च कालिङ्गश्चाप्युदायुधः ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ द्रोणो द्रौणिश्च सौबलः ॥ ७.७४.१८ ॥
దుఃశాసనుడు, సుబాహుడు, కళింగ రాజు, ఉదాయుధుడు, అవంతి రాజకుమారులైన విందుడు అనువిందుడు, ద్రోణుడు, ద్రోణుని కుమారుడు అశ్వత్థామ, సుబలుని కుమారుడు శకుని.
7.74.19
मायावी बलवाञ्छूरो राक्षसश्चाप्यलम्बुसः ।
एते चान्ये च बहवो नानाजनपदेश्वराः।
ससैन्यास्त्वाभिगोप्स्यन्ति व्येतु ते मानसो ज्वरः ॥ ७.७४.१९ ॥
మాయావి, బలవంతుడు, శూరుడైన రాక్షసుడు అలంబుసుడు కూడా, వీరు, ఇంకా అనేక దేశాల ప్రభువులు తమ సైన్యాలతో నిన్ను రక్షిస్తారు. నీ మనసులోని ఈ జ్వరం తొలగిపోవుగాక.
7.74.20
त्वं चापि रथिनां श्रेष्ठः स्वयं शूरोऽमितद्युते ।
स कथं पाण्डवेयेभ्यो भयं पश्यसि वैन्धव ॥ ७.७४.२० ॥
అమిత తేజస్వీ! నీవు కూడా రథికులలో శ్రేష్ఠుడవు, స్వయంగా శూరుడవు. ఓ వైంధవా! పాండవుల వలన నీవెందుకు భయాన్ని చూస్తున్నావు?
7.74.21
अक्षौहिण्यो महावीर्य मदीयास्तव रक्षणे ।
यत्ता योत्स्यन्ति माभैस्त्वं सैन्धव व्येतु ते भयम् ॥ ७.७४.२१ ॥
ఓ మహావీర్యుడా! నా అక్షౌహిణీ సేనలు నిన్ను రక్షించడానికి సిద్ధంగా ఉండి యుద్ధం చేస్తాయి. ఓ సైంధవా! భయపడకు. నీ భయం తొలగిపోవుగాక.
7.74.22
एवमाश्वासितो राजन्पुत्रेण तव सैन्धवः ।
दुर्योधनेन सहितो द्रोणं रात्रावुपागमत् ॥ ७.७४.२२ ॥
రాజా! ఈ విధంగా నీ కుమారునిచే ఓదార్చబడిన సైంధవుడు దుర్యోధనునితో కలిసి రాత్రివేళ ద్రోణుని వద్దకు వెళ్ళాడు.
7.74.23
उपसङ्गृह्य चरणौ द्रोणाय स विशाम्पतिः ।
उपोपविश्य प्रणतः पर्यपृच्छदिदं वचः ॥ ७.७४.२३ ॥
ఆ విశాంపతి ద్రోణుని పాదాలను పట్టుకొని, ఆయన వద్ద కూర్చుని, వినయంతో ఈ మాటలు అడిగాడు.
7.74.24
निमित्ते दूरपातित्वे लघुत्वे दृढवेधने ।
मम ब्रवीतु भगवान्विशेषं फल्गुनस्य च ॥ ७.७४.२४ ॥
భగవంతుడా! శకునాలలో, దూరంగా బాణాలు వేయడంలో, లఘుత్వంలో, దృఢమైన లక్ష్య వేధనంలో ఫల్గునుని (అర్జునుని) విశేషం ఏమిటో నాకు చెప్పుము.
7.74.25
विद्याविशेषमिच्छामि ज्ञातुमाचार्य तत्त्वतः ।
अर्जुनस्यात्मनश्चैव याथातथ्यं प्रचक्ष्व मे ॥ ७.७४.२५ ॥
ఆచార్యుని నుండి నిజంగా విద్యా విశేషాన్ని తెలుసుకోవాలనుకుంటున్నాను, అర్జునుని యొక్కదీ నా యొక్కదీ కూడా. దాని యథార్థాన్ని నాకు వివరించండి.
7.74.26
सममाचार्यकं तात तव चैवार्जुनस्य च ।
योगाद्दुःखोषितत्वाच्च तस्मात्त्वत्तोऽधिकोऽर्जुनः ॥ ७.७४.२६ ॥
ప్రియమైనవాడా, నీ మరియు అర్జునుని ఆచార్యత్వం సమానమే. కృషి చేయడం వల్ల, కష్టాలను సహించడం వల్ల అర్జునుడు నీ కంటే అధికుడు.
7.74.27
न तु ते युधि सन्त्रासः कार्यः पार्थात्कथञ्चन ।
अहं हि रक्षिता तात भयात्त्वां नात्र संशयः ॥ ७.७४.२७ ॥
కానీ యుద్ధంలో పార్థుని వల్ల నీకు ఎట్టి పరిస్థితిలోనూ భయం కలగకూడదు. ప్రియమైనవాడా, నేనే నిన్ను భయం నుండి రక్షిస్తాను; ఇందులో సందేహం లేదు.
7.74.28
न हि मद्बाहुगुप्तस्य प्रभवन्त्यमरा अपि ।
व्यूहयिष्यामि तं व्यूहं यं पार्थो न तरिष्यति ॥ ७.७४.२८ ॥
నా బాహువులచే రక్షింపబడిన వానిపై దేవతలు కూడా ప్రభావం చూపలేరు. పార్థుడు దాటలేని వ్యూహాన్ని నేను రచిస్తాను.
7.74.29
तस्माद्युध्यस्व माभैस्त्वं स्वधर्ममनुपालय ।
पितृपैतामहं मार्गमनुयाहि महारथ ॥ ७.७४.२९ ॥
కాబట్టి యుద్ధం చెయ్యి, భయపడకు. నీ ధర్మాన్ని పాటించు. మహారథుడా, నీ తండ్రులు తాతల మార్గాన్ని అనుసరించు.
7.74.30
अधीता विधिवद्वेदा अग्नयः सुहुतास्त्वया ।
इष्टं च बहुभिर्यज्ञैर्न ते मृत्युर्भयङ्करः ॥ ७.७४.३० ॥
నీవు విధిప్రకారం వేదాలను అధ్యయనం చేశావు, అగ్నులలో చక్కగా ఆహుతులు సమర్పించావు, అనేక యజ్ఞాలు చేశావు. నీ మృత్యువు భయంకరమైనది కాదు.
7.74.31
दुर्लभं मानुषैर्मन्दैर्महाभाग्यमवाप्य तु ।
भुजवीर्यार्जिताँल्लोकान्दिव्यान्प्राप्स्यस्यनुत्तमान् ॥ ७.७४.३१ ॥
మానవులలో మందులకు దుర్లభమైన మహాభాగ్యాన్ని పొంది, నీ బాహువీర్యంతో గెలిచిన ఉత్తమమైన దివ్య లోకాలను నీవు పొందుతావు.
7.74.32
कुरवः पाण्डवाश्चैव वृष्णयोऽन्ये च मानवाः ।
अहं च सहपुत्रेण अध्रुवा इति चिन्त्यताम् ॥ ७.७४.३२ ॥
కురువులు, పాండవులు, వృష్ణులు, ఇతర మానవులు, నేను కూడా నా కుమారునితో కలిసి — అందరూ అశాశ్వతులని భావించుకో.
7.74.33
पर्यायेण वयं सर्वे कालेन बलिना हताः ।
परलोकं गमिष्यामः स्वैःस्वैः कर्मभिरन्विताः ॥ ७.७४.३३ ॥
మనమంతా వంతుల వారీగా బలీయమైన కాలంచే హతులై, ఎవరి కర్మలతో వారు పరలోకానికి వెళ్తాము.
7.74.34
तपस्तप्त्वा तु याँल्लोकान्प्राप्नुवन्ति तपस्विनः ।
क्षत्रधर्माश्रिताः वीराः क्षत्रियाः प्राप्नुवन्ति तान् ॥ ७.७४.३४ ॥
తపస్సు చేసి తపస్వులు ఏ లోకాలను పొందుతారో, క్షత్రధర్మాన్ని ఆశ్రయించిన వీర క్షత్రియులు వాటినే పొందుతారు.
7.74.35
एवमाश्वासितो राजा भारद्वाजेन सैन्धवः ।
अपानुदद्भयं पार्थाद्युद्धाय च मनो दधे ॥ ७.७४.३५ ॥
భారద్వాజుని (ద్రోణుని) చేత ఈ విధంగా ఓదార్చబడిన సైంధవ రాజు, పార్థుని (అర్జునుని) భయాన్ని పారద్రోలి, యుద్ధంపై మనసు నిలిపాడు.
7.74.36
ततः प्रहर्षः सैन्यानां तस्य चासीद्विशाम्पते ।
वादित्राणां ध्वनिश्चोग्रः सिंहनादरवैः सह ॥ ७.७४.३६ ॥
ఓ ప్రజాపతీ! అప్పుడు అతని సైన్యాలలో ఉత్సాహం కలిగింది; సింహనాదాల ధ్వనులతో పాటు వాద్యాల భయంకర ధ్వని మ్రోగింది.