మహాభారతం · అధ్యాయం 7.96
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.96.1
राजन्सङ्ग्राममाश्चर्यं शृणु कीर्तयतो मम ।
कुरूणां पाण्डवानां च यथा युद्धमवर्तत ॥ ७.९६.१ ॥
రాజా, కౌరవులకు పాండవులకు జరిగిన అద్భుతమైన యుద్ధాన్ని నేను చెప్పేది విను.
7.96.2
भारद्वाजं समासाद्य व्यूहस्य प्रमुखे स्थितम् ।
अयोधयन्रणे पार्था द्रोणानीकं बिभित्सवः ॥ ७.९६.२ ॥
వ్యూహం ముందు నిలిచిన భారద్వాజుని (ద్రోణుని) సమీపించి, ద్రోణుని సేనను ఛేదించాలని కోరిన పార్థులు రణంలో పోరాడారు.
7.96.3
रक्षमाणः स्वथं व्यूहं द्रोणोऽपि सह सैनिकैः ।
अयोधयद्रणे पार्थान्प्रार्थयानो महद्यशः ॥ ७.९६.३ ॥
వ్యూహాన్ని రక్షిస్తూ, గొప్ప కీర్తిని కోరుతూ ద్రోణుడు కూడా తన సైనికులతో కలిసి రణంలో పార్థులతో పోరాడాడు.
7.96.4
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ विराटं दशभिः शरैः ।
अयोधयद्रणे पार्थान्प्रार्थयानो महद्यशः ॥ ७.९६.४ ॥
అవంతి రాజకుమారులైన విందుడు, అనువిందుడు పది బాణాలతో విరాటుని ఎదుర్కొని, గొప్ప కీర్తిని కోరుతూ రణంలో పార్థులతో పోరాడారు.
7.96.5
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ विराटं दशभिः शरैः ।
पराक्रान्तौ पराक्रम्य योधयामास सानुगौ ॥ ७.९६.५ ॥
అవంతి రాజకుమారులైన విందుడు, అనువిందుడు పది బాణాలతో విరాటుని ఎదుర్కొన్నారు; పరాక్రమంతో ముందుకు సాగి తమ అనుచరులతో అతనితో పోరాడారు.
7.96.6
तेषां युद्धं समभवद्दारुणं शोणितोदकम् ।
सिंहस्य द्विपमुख्याभ्यां प्रभिन्नाभ्यां यथा वने ॥ ७.९६.६ ॥
వారి యుద్ధం భయంకరంగా జరిగింది; రక్తమే నీరుగా ప్రవహించింది; అడవిలో మదించిన రెండు శ్రేష్ఠ ఏనుగులతో సింహం పోరాడినట్లు.
7.96.7
बाह्लीकं रभसं युद्धे याज्ञसेनिर्महाबलः ।
आजघ्ने विशिखैस्तीक्ष्णैर्घोरैर्मर्मास्थिभेदिभिः ॥ ७.९६.७ ॥
మహాబలుడైన యాజ్ఞసేని యుద్ధంలో వేగంగా బాహ్లీకుని మర్మస్థానాలను, ఎముకలను చీల్చే వాడి, భయంకరమైన బాణాలతో కొట్టాడు.
7.96.8
बाह्लीको याज्ञसेनिं तु हेमपुङ्खैः शिलाशितैः ।
आजघान भृशं क्रुद्धो नवभिर्नतपर्वभिः ॥ ७.९६.८ ॥
కానీ బాహ్లీకుడు కోపంతో యాజ్ఞసేనిని బంగారు రెక్కలు, రాతిపై నూరిన తొమ్మిది వంగిన కణుపుల బాణాలతో తీవ్రంగా కొట్టాడు.
7.96.9
तद्युद्धमभवद्धोरं शरशक्तिसमाकुलम् ।
भीरूणां त्रासजननं शूराणां हर्षवर्धनम् ॥ ७.९६.९ ॥
ఆ యుద్ధం బాణాలు, శక్తులతో నిండి భయంకరమైంది; అది పిరికివారికి భయం కలిగించి శూరులకు ఆనందాన్ని పెంచింది.
7.96.10
ताभ्यां तत्र शरैर्मुक्तैरन्तरिक्षं दिशस्तथा ।
अभवत्संवृतं सर्वं न प्राज्ञायत किञ्चन ॥ ७.९६.१० ॥
వారిద్దరు అక్కడ ప్రయోగించిన బాణాలతో ఆకాశం, దిక్కులు అన్నీ కప్పబడ్డాయి; ఏదీ గుర్తించలేనంతగా అంతా మూసుకుపోయింది.
7.96.11
शैब्यो गोवासनो युद्धे काश्यपुत्रं महारथम् ।
ससैन्यो योधयामास गजः प्रतिगजं यथा ॥ ७.९६.११ ॥
శైబ్యుడు గోవాసనుడు యుద్ధంలో తన సైన్యంతో కాశ్యపుని కుమారుడైన మహారథునితో పోరాడాడు, ఏనుగు మరో ఏనుగును ఎదుర్కొన్నట్లు.
7.96.12
बाह्लीकराजः सङ्क्रुद्धो द्रौपदेयान्महारथान् ।
मनः पञ्चेन्द्रियाणीव शुशुभे योधयन्रणे ॥ ७.९६.१२ ॥
బాహ్లీక రాజు తీవ్ర కోపంతో యుద్ధంలో ద్రౌపది కుమారులైన మహారథులతో పోరాడుతూ, ఐదు ఇంద్రియాల మధ్య మనస్సు ప్రకాశించినట్లు ప్రకాశించాడు.
7.96.13
अयोधयंस्ते सुभृशं तं शरौघैः समन्ततः ।
इन्द्रियाणि यथा देहं शश्वद्देहवतां वर ॥ ७.९६.१३ ॥
వారు బాణపరంపరలతో అతనిని అన్ని వైపులా తీవ్రంగా ఎదిరించారు; దేహధారుల ఇంద్రియాలు ఎప్పుడూ దేహాన్ని చుట్టుముట్టి ఉన్నట్లు, ఓ శ్రేష్ఠుడా.
7.96.14
वार्ष्णेयं सात्यकिं युद्धे पुत्रो दुःशासनस्तव ।
आजघ्ने सायकैस्तीक्ष्णैर्नवभिर्नतपर्वभिः ॥ ७.९६.१४ ॥
మీ కుమారుడు దుఃశాసనుడు యుద్ధంలో వృష్ణివంశీయుడైన సాత్యకిని తొమ్మిది తీక్ష్ణమైన, వంగిన కొనల బాణాలతో కొట్టాడు.
7.96.15
सोऽतिविद्धो बलवता महेष्वासेन धन्विना ।
ईषन्मूर्च्छां जगामाशु सात्यकिः सत्यविक्रमः ॥ ७.९६.१५ ॥
బలవంతుడైన, గొప్ప విల్లు విరజిమ్మే ధనుర్ధరుని బాణాలతో తీవ్రంగా గాయపడి, సత్యపరాక్రమి సాత్యకి వెంటనే కొంత మూర్ఛపోయాడు.
7.96.16
समाश्वस्तस्तु वार्ष्णेयस्तव पुत्रं महारथम् ।
विव्याध दशभिस्तूर्णं सायकैः कङ्कपत्रिभिः ॥ ७.९६.१६ ॥
తేరుకున్న వృష్ణివీరుడు మీ కుమారుడు మహారథుడిని వెంటనే కంకపక్షి రెక్కల పదిబాణాలతో గుచ్చాడు.
7.96.17
तावन्योन्यं दृढं विद्धावन्योन्यशरपीडितौ ।
रजेतुः समरे राजन्पुष्पिताविव किंशुकौ ॥ ७.९६.१७ ॥
ఒకరినొకరు గట్టిగా గుచ్చుకొని, ఒకరి బాణాలతో బాధపడిన ఆ ఇద్దరూ, ఓ రాజా, యుద్ధంలో పూచిన కింశుక వృక్షాల్లా ప్రకాశించారు.
7.96.18
अलम्बुसस्तु सङ्क्रुद्धः कृन्तिभोजशरार्दितः ।
अशोभत भृशं लक्ष्म्या पुष्पाढ्य इव किंशुकः ॥ ७.९६.१८ ॥
కానీ కోపోద్రిక్తుడైన అలంబుషుడు కృంతిభోజుని బాణాలచే బాధించబడి, పూలతో నిండిన కింశుక వృక్షంలా అత్యంతంగా ప్రకాశించాడు.
7.96.19
कुन्तिभोजं ततो रक्षो विद्ध्वा बहुभिरायसैः ।
अनदद्भैरवं नादं वाहिन्याः प्रमुखे तव ॥ ७.९६.१९ ॥
అప్పుడు ఆ రాక్షసుడు కుంతిభోజుడిని అనేక ఇనుప బాణాలతో గుచ్చి, నీ సేనా ముఖభాగంలో భయంకరమైన గర్జన చేశాడు.
7.96.20
ततस्तौ समरे शूरौ योधयन्तौ परस्परम् ।
ददृशुः सर्वसैन्यानि शक्रजम्भौ यथा पुरा ॥ ७.९६.२० ॥
అప్పుడు యుద్ధంలో ఒకరితో ఒకరు పోరాడుతున్న ఆ ఇద్దరు వీరులను సమస్త సైన్యాలు పూర్వం ఇంద్రుడు, జంభుడు పోరాడినట్లు చూశాయి.
7.96.21
शकुनिं रभसं युद्धे कृतवैरं च भारत ।
माद्रीपुत्रौ च संरब्धौ शरैश्चार्दयतां भृशम् ॥ ७.९६.२१ ॥
భరతవంశీయుడా! యుద్ధంలో శత్రుత్వం పూనిన శకునిని కోపోద్రిక్తులైన మాద్రి కుమారులు వేగంగా బాణాలతో తీవ్రంగా కొట్టారు.
7.96.22
तुमुलः स महान्राजन्प्रावर्तत जनक्षयः ।
त्वया सञ्जनितोऽत्यर्थं कर्णेन च विवर्धितः ॥ ७.९६.२२ ॥
రాజా! నీచేత అత్యధికంగా సృష్టించబడి కర్ణునిచే పెంచబడిన ఆ భయంకరమైన మహా మానవ వినాశనం మొదలైంది.
7.96.23
रक्षितस्तव पुत्रैश्च क्रोधमूलो हुताशनः ।
य इमां पृथिवीं राजन्दग्धुं सर्वां समुद्यतः ॥ ७.९६.२३ ॥
నీ కుమారులచే రక్షించబడి, కోపంలో మూలాలు కలిగిన ఆ అగ్ని, రాజా, ఈ మొత్తం భూమిని దహించడానికి సిద్ధంగా ఉంది.
7.96.24
शकुनिः पाण्डुपुत्राभ्यां कृतः स विमुखः शरैः ।
न स्म जानाति कर्तव्यं युद्धे किञ्चित्पराक्रमम् ॥ ७.९६.२४ ॥
పాండు కుమారులు బాణాలతో శకునిని వెనుదిరిగేలా చేశారు; అతడు యుద్ధంలో తాను ఏ పరాక్రమం చేయాలో కూడా తెలియని స్థితిలో ఉన్నాడు.
7.96.25
विमुखं चैनमालोक्य माद्रीपुत्रौ महारथौ ।
ववर्षतुः पुनर्बाणैर्यथा मेघौ महागिरिम् ॥ ७.९६.२५ ॥
అతడు వెనుదిరిగి పారిపోవడం చూసి, మాద్రి కుమారులైన ఇద్దరు మహారథులు రెండు మేఘాలు మహా పర్వతంపై వర్షించినట్లు మళ్లీ బాణాలను వర్షించారు.
7.96.26
स वध्यमानो बहुभिः शरैः सन्नतपर्वभिः ।
सम्प्रायाज्जवनैरश्वैर्द्रोणानीकाय सौबलः ॥ ७.९६.२६ ॥
వంగిన కీళ్ల బాణాలతో అనేకంగా కొట్టబడిన అతడు, సుబలుని కుమారుడు శకుని, వేగమైన గుర్రాలతో ద్రోణుని సేన వైపు వెళ్లిపోయాడు.
7.96.27
घटोत्कचस्तथा शूरं राक्षसं तमलामुधम् ।
अभ्ययाद्रभसं युद्धे वेगमास्थाय मध्यमम् ॥ ७.९६.२७ ॥
అలాగే ఘటోత్కచుడు ఆ శూర రాక్షసుడు అలాయుధుని మీద యుద్ధంలో వేగంగా దాడి చేశాడు, మధ్యమ వేగాన్ని అవలంబించి.
7.96.28
तयोर्युद्धं महाराज चित्ररूपमिवाभवत् ।
यादृशं हि पुरावृत्तं रामरावणयोर्मृधे ॥ ७.९६.२८ ॥
మహారాజా, వారిద్దరి యుద్ధం చిత్రరూపంగా మారింది; పూర్వం రామ-రావణుల మధ్య జరిగిన యుద్ధంలా.
7.96.29
ततो युधिष्ठिरो राजा मद्रराजानमाहवे ।
विद्ध्वा पञ्चाशता बाणैः पुनर्विव्याध सप्तभिः ॥ ७.९६.२९ ॥
అప్పుడు రాజు యుధిష్ఠిరుడు యుద్ధంలో మద్రరాజును యాభై బాణాలతో కొట్టి, మళ్లీ ఏడు బాణాలతో కొట్టాడు.
7.96.30
ततः प्रववृते युद्धं तयोरत्यद्भुतं नृप ।
यथा पूर्वं महद्युद्धं शम्बरामरराजयोः ॥ ७.९६.३० ॥
అప్పుడు, ఓ రాజా, వారిద్దరి మధ్య అత్యద్భుతమైన యుద్ధం మొదలైంది; పూర్వం శంబరుడు, దేవరాజు మధ్య జరిగిన మహాయుద్ధంలా.
7.96.31
विविंशतिश्चित्रसेनो विकर्णश्च तवात्मजः ।
अयोधयन्भीमसेनं महत्या सेनया वृताः ॥ ७.९६.३१ ॥
వివింశతి, చిత్రసేనుడు, నీ కుమారుడైన వికర్ణుడు మహాసేనతో చుట్టుముట్టబడి భీమసేనుడితో పోరాడారు.