మహాభారతం · అధ్యాయం 8.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.10.1
ततः कर्णो महेष्वासः पाण्डवानामनीकिनीम् ।
जघान समरे शूरः सन्नतपर्वभिः ॥ ८.१०.१ ॥
అప్పుడు మహాధనుర్ధారి కర్ణుడు యుద్ధంలో పాండవుల సైన్యాన్ని నేలకూల్చాడు; ఆ శూరుడు సరళమైన బాణాలతో అలా చేశాడు.
8.10.2
तथैव पाण्डवा राजंस्तव पुत्रस्य वाहिनीम् ।
कर्णस्य प्रमुखे क्रुद्धा निजघ्नुस्ते महारथाः ॥ ८.१०.२ ॥
రాజా, అలాగే పాండవుల మహారథులు కోపంతో మీ కుమారుని సేనను కర్ణుని ముందు భాగంలో హతమార్చారు.
8.10.3
कर्णोऽपि राजन्समरे व्यहनत्पाण्डवीं चमूम् ।
नाराचैरर्करश्म्याभैः कर्मारपरिमार्जितैः ॥ ८.१०.३ ॥
రాజా, కర్ణుడు కూడా యుద్ధంలో పాండవ సేనను చీల్చాడు; సూర్యకిరణాల్లా మెరిసే, కమ్మరివాడు సాన పెట్టిన నారాచ బాణాలతో.
8.10.4
तत्र भारत कर्णेन नाराचैस्ताडिता गजाः ।
नेदुः सेदुश्च मम्लुश्च बभ्रुमुश्च दिशो दश ॥ ८.१०.४ ॥
భరతవంశీయుడా, అక్కడ కర్ణుని నారాచ బాణాలతో కొట్టబడిన ఏనుగులు అరిచాయి, కూలాయి, అలసిపోయాయి, పది దిశలలో తిరుగాడాయి.
8.10.5
वध्यमाने बले तस्मिन्सूतपुत्रेण मारिष ।
नकुलोऽभ्यद्रवत्तूर्णं सूतपुत्रं महारणे ॥ ८.१०.५ ॥
పూజ్యుడా, ఆ సేన సూతపుత్రునిచే వధించబడుతుండగా, నకులుడు వేగంగా ఆ మహాయుద్ధంలో సూతపుత్రునిపైకి దూకాడు.
8.10.6
भीमसेनस्तथा द्रौणिं कुर्वाणं कर्म दुष्करम् ।
विन्दानुविन्दौ कैकेयौ सात्यकिः समवारयत् ॥ ८.१०.६ ॥
అలాగే భీమసేనుడు దుష్కర కార్యం చేస్తున్న ద్రోణపుత్రుని అడ్డుకున్నాడు; సాత్యకి కైకేయ రాకుమారులైన విందుడు, అనువిందుడిని అడ్డుకున్నాడు.
8.10.7
श्रुतकर्माणमायान्तं चित्रसेनो महीपतिः ।
प्रतिविन्ध्यस्तथा चित्रं चित्रकेतनकार्मुकम् ॥ ८.१०.७ ॥
శ్రుతకర్మ ముందుకు రాగా, భూపతి చిత్రసేనుడు, అలాగే ప్రతివింధ్యుడు, చిత్రకేతన ధనువు కలిగిన చిత్రుణ్ణి అడ్డగించారు.
8.10.8
दुर्योधनस्तु राजानं धर्मपुत्रं युधिष्ठिरम् ।
संशप्तकगणा हृष्टा ह्यभ्यधावन्धनञ्जयम् ॥ ८.१०.८ ॥
దుర్యోధనుడు ధర్మపుత్రుడు రాజు యుధిష్ఠిరుని వైపు వెళ్ళాడు; సంశప్తక సమూహాలు సంతోషంతో ధనంజయుని మీద దూకాయి.
8.10.9
धृष्टद्युम्नः कृपं चापि तस्मिन्वीरवरक्षये ।
शिखण्डी कृतवर्माणं समासादयदच्युतम् ॥ ८.१०.९ ॥
ఆ వీరోత్తముల నాశనంలో, ధృష్టద్యుమ్నుడు కృపుని, శిఖండి అచ్యుతుడైన కృతవర్మను ఎదుర్కొన్నారు.
8.10.10
श्रुतकीर्तिस्तथा शल्यं माद्रीपुत्रः सुतं तव ।
दुःशासनं महाराज सहदेवः प्रतापवान् ॥ ८.१०.१० ॥
శ్రుతకీర్తి శల్యుని ఎదుర్కొన్నాడు; మాద్రి కుమారుడు ప్రతాపవంతుడైన సహదేవుడు, మహారాజా, నీ కుమారుడు దుఃశాసనుని ఎదుర్కొన్నాడు.
8.10.11
कैकेयौ सात्यकिं युद्धे शरवर्षेण भास्वता ।
सात्यकिः केकयौ चापि च्छादयामास भारत ॥ ८.१०.११ ॥
ఇద్దరు కేకయులు యుద్ధంలో సాత్యకిని ప్రకాశవంతమైన బాణాల వర్షంతో కప్పారు; భారతా, సాత్యకి కూడా కేకయులను కప్పాడు.
8.10.12
तावेनं भ्रातरौ वीरौ जघ्नतुर्हृदये भृशम् ।
विषाणाभ्यां यथा नागौ प्रतिनागं महावने ॥ ८.१०.१२ ॥
ఆ ఇద్దరు వీర సోదరులు అతని గుండెపై తీవ్రంగా కొట్టారు; మహా అరణ్యంలో రెండు ఏనుగులు ప్రతిఏనుగును దంతాలతో పొడిచినట్లు.
8.10.13
शरसम्बिन्नवर्माणौ तावुभौ भ्रातरौ रणे ।
सात्यकिं सत्यकर्माणं राजन्विव्यधतुः शरैः ॥ ८.१०.१३ ॥
బాణాలతో కవచాలు చీలిన ఆ ఇద్దరు సోదరులు యుద్ధంలో, ఓ రాజా, సత్యకర్ముడైన సాత్యకిని బాణాలతో కొట్టారు.
8.10.14
तौ सात्यकिर्महाराज प्रहसन्सर्वतोदिशः ।
छादयञ्छरवर्षेण वारयामास भारत ॥ ८.१०.१४ ॥
మహారాజా, సాత్యకి అన్ని దిక్కులా నవ్వుతూ, బాణ వర్షంతో వారిని కప్పి, ఓ భారతా, వారిని అడ్డుకున్నాడు.
8.10.15
वार्यमाणौ ततस्तौ हि शैनेयशरवृष्टिभिः ।
शैनेयस्य रथं तूर्णं छादयामासतुः शरैः ॥ ८.१०.१५ ॥
శైనేయుని బాణవర్షంతో ఆపబడినా, ఆ ఇద్దరు వెంటనే శైనేయుని రథాన్ని బాణాలతో కప్పారు.
8.10.16
तयोस्तु धनुषी चित्रे छित्त्वा शौरिर्महायशाः ।
अथ तौ सायकैस्तीक्ष्णैर्वारयामास सात्यकिः ॥ ८.१०.१६ ॥
వారి అందమైన విల్లులను ఖండించిన మహాయశస్వి శౌరి (కృష్ణుడు); తరువాత సాత్యకి తీక్ష్ణ బాణాలతో ఆ ఇద్దరినీ అడ్డుకున్నాడు.
8.10.17
अथान्ये धनुषी चित्रे प्रगृह्य च महाशरान् ।
सात्यकिं छादयन्तौ तौ चेरतुर्लघु सुष्ठु च ॥ ८.१०.१७ ॥
తరువాత ఆ ఇద్దరు మరొక అందమైన విల్లులను తీసుకుని, గొప్ప బాణాలతో సాత్యకిని కప్పుతూ చాలా చురుగ్గా కదిలారు.
8.10.18
ताभ्यां मुक्ता महाबाणाः कङ्कबर्हिणवाससः ।
द्योतयन्तो दिशः सर्वाः सम्पेतुः स्वर्णभूषणाः ॥ ८.१०.१८ ॥
వారిచే విడువబడిన, కొంగ మరియు నెమలి ఈకలతో అలంకరించబడిన, బంగారు ఆభరణాల గొప్ప బాణాలు అన్ని దిక్కులను ప్రకాశింపజేస్తూ ఒక్కసారిగా దూసుకెళ్లాయి.
8.10.19
बाणान्धकारमभवत्तयो राजन्महामृधे ।
अन्योन्यस्य धनुश्चैव चिच्छिदुस्ते महारथाः ॥ ८.१०.१९ ॥
ఓ రాజా, ఆ మహాయుద్ధంలో వారి బాణాలతో చీకటి కమ్ముకుంది. ఆ మహారథులు ఒకరి విల్లును మరొకరు తెగ్గొట్టారు.
8.10.20
ततः क्रुद्धो महाराज सात्वतो युद्धदुर्मदः ।
धनुरन्यत्समादाय सज्यं कृत्वा च संयुगे ॥ ८.१०.२० ॥
అప్పుడు ఓ మహారాజా, యుద్ధోన్మత్తుడైన సాత్వతుడు (సాత్యకి) కోపించాడు. అతడు మరొక విల్లు తీసుకుని దాని నారిని సిద్ధం చేశాడు.
8.10.21
क्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन ह्यनुविन्दशिरोऽहरत् ।
अपतत्तच्छिरो राजन्कुण्डलोपचितं महत् ॥ ८.१०.२१ ॥
అతడు తీక్ష్ణమైన క్షురప్ర బాణంతో అనువిందుని తలను ఖండించాడు. ఓ రాజా, కుండలాలతో అలంకరింపబడిన ఆ పెద్ద తల నేలపై పడింది.
8.10.22
शम्बरस्य शिरो यद्वन्निहतस्य महारणे ।
शोचयन्केकयान्सर्वाञ्जगामाशु वसुन्धराम् ॥ ८.१०.२२ ॥
మహాయుద్ధంలో హతుడైన శంబరుని తల ఎలా పడిందో, అలాగే ఆ తల కేకయులందరినీ శోకింపజేస్తూ వేగంగా భూమిపై పడింది.
8.10.23
तं दृष्ट्वा निहतं शूरं भ्राता तस्य महारथः ।
सज्यमन्यद्धनुः कृत्वा शैनेयं पर्यवारयत् ॥ ८.१०.२३ ॥
ఆ శూరుడు హతుడవడం చూసి అతని సోదరుడైన మహారథుడు మరొక విల్లును సిద్ధం చేసి శైనేయుని (సాత్యకిని) చుట్టుముట్టాడు.
8.10.24
स षष्ट्या सात्यकिं विद्व्वा स्वर्णपुङ्खैः शिलाशितैः ।
ननाद बलवन्नादं तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ८.१०.२४ ॥
అతడు రాతిపై సానపెట్టిన, బంగారు రెక్కల అరవై బాణాలతో సాత్యకిని గుచ్చి, బలమైన గర్జనతో 'నిలు, నిలు!' అన్నాడు.
8.10.25
सात्यकिं च ततस्तूर्णं केकयानां महारथः ।
शरैरनेकसाहस्रैर्बाह्वोरुरसि चार्पयत् ॥ ८.१०.२५ ॥
అప్పుడు కేకయుల మహారథుడు వెంటనే సాత్యకిని వేలాది బాణాలతో అతని బాహువులపై, ఛాతీపై కొట్టాడు.
8.10.26
स शरैः क्षतसर्वाङ्गः सात्यकिः सत्यविक्रमः ।
रराज समरे राजन्सपुष्प इव किंशुकः ॥ ८.१०.२६ ॥
రాజా, బాణాలతో సర్వాంగాలు గాయపడినా సత్యపరాక్రమ సాత్యకి యుద్ధంలో పూలతో ఉన్న కింశుక వృక్షంలా ప్రకాశించాడు.
8.10.27
सात्यकिः समरे विद्वः कैकेयेन महात्मना ।
कैकेयं पञ्चविंशत्या विव्याध प्रहसन्निव ॥ ८.१०.२७ ॥
యుద్ధంలో సాత్యకి ఆ మహాత్ముడైన కైకేయుడిని కొట్టాడు; నవ్వుతున్నట్లుగా ఇరవై ఐదు బాణాలతో కైకేయుడిని గుచ్చాడు.
8.10.28
तावन्योन्यस्य समरे सञ्छिद्य धनुषी शुभे ।
हत्वा च सारथी तूर्णं हयांश्च रथिनां वरौ ॥ ८.१०.२८ ॥
యుద్ధంలో వారిద్దరూ ఒకరి అందమైన విల్లులను మరొకరు తెగనరికి, వెంటనే సారథులను, గుఱ్ఱాలను చంపారు; రథవీరులలో శ్రేష్ఠులైన ఆ ఇద్దరూ వెంటనే రథం లేనివారయ్యారు.
8.10.29
विरथावसियुद्धाय समाजग्मतुराहवे ।
शतचन्द्रचिते गृह्य चर्मणी सुभुजौ तथा ॥ ८.१०.२९ ॥
రథరహితులైన ఆ ఇద్దరూ కత్తి యుద్ధానికి యుద్ధభూమిలో ఎదురెదురుగా వచ్చారు; నూరు చంద్రులతో అలంకరించిన డాళ్లను పట్టుకుని, అందమైన బాహువులున్న ఆ ఇద్దరూ అలాగే చేశారు.
8.10.30
विरोचेतां महारङ्गे निस्त्रिंशबरधारिणौ ।
यथा देवासुरे युद्धे जम्भशक्रौ महाबलौ ॥ ८.१०.३० ॥
ఆ ఇద్దరూ మహారంగంలో శ్రేష్ఠమైన ఖడ్గాలను ధరించి ప్రకాశించారు, దేవాసుర యుద్ధంలో మహాబలురైన జంభుడు, శక్రుడు ప్రకాశించినట్లు.
8.10.31
मण्डलानि ततस्तौ तु विचन्तौ महारणे ।
अन्योन्यमभितस्तूर्णं समाजग्मतुराहवे ॥ ८.१०.३१ ॥
తర్వాత వారిద్దరు ఆ మహా యుద్ధంలో వృత్తాకారంగా తిరుగుతూ, వేగంగా ఒకరినొకరు చుట్టుముట్టి యుద్ధరంగంలో ఎదురెదురుగా వచ్చారు.
8.10.32
अन्योन्यस्य वधे चैव चक्रतुर्यत्नमुत्तमम् ।
कैकेयस्य द्विधा चर्म ततश्चिच्छेद सात्वतः ॥ ८.१०.३२ ॥
ఒకరినొకరు చంపడానికి వారిద్దరూ ఉత్తమ ప్రయత్నం చేశారు. తర్వాత సాత్వతుడు (సాత్యకి) కైకేయుని డాలును రెండుగా తెగ్గొట్టాడు.
8.10.33
सात्यकेस्तु तथैवासौ चर्म चिच्छेद पार्थिवः ।
चर्म च्छित्त्वा तु कैकेयस्तारागणशतैर्वृतम्।
चचार मण्डलान्येव गतप्रत्यागतानि च ॥ ८.१०.३३ ॥
ఆ రాజు కూడా అలాగే సాత్యకి డాలును నరికాడు. డాలు తెగ్గొట్టిన తర్వాత కైకేయుడు నక్షత్రాల వంటి వందలాది అలంకారాలతో కప్పబడిన డాలుతో వెళ్ళి వస్తూ వృత్తాలుగా తిరిగాడు.
8.10.34
तं चरन्तं महारङ्गे निस्त्रिंशवरधारिणम् ।
अपहस्तेन चिच्छेद शैनेयस्त्वरयाऽन्वितः ॥ ८.१०.३४ ॥
ఆ మహా రంగంలో తిరుగుతూ, ఉత్తమ ఖడ్గాన్ని ధరించిన అతనిని శైనేయుడు (సాత్యకి) త్వరగా, చేతిని ఒక పక్కకు తిప్పి నరికాడు.
8.10.35
सवर्मा केकयो राजन्द्विधा च्छिन्नो महारणे ।
निपपात महेष्वासो वज्राहत इवात्वलः ॥ ८.१०.३५ ॥
ఓ రాజా! కవచంతో ఉన్న కేకయుడు ఆ మహా యుద్ధంలో రెండుగా తెగిపడి, వజ్రంతో కొట్టబడిన అత్వల పర్వతంలా పడిపోయాడు.
8.10.36
तं निहत्य रणे शूरः शैनेयो रथसत्तमः ।
युधामन्युरथं तूर्णमारुरोह परन्तपः ॥ ८.१०.३६ ॥
రణంలో అతనిని చంపిన శూరుడు, ఉత్తమ రథికుడు, శత్రువులను దహించే శైనేయుడు (సాత్యకి) వెంటనే యుధామన్యుని రథమెక్కాడు.
8.10.37
ततोऽन्यं रथमास्थाय विधिवत्कल्पितं पुनः ।
केकयानां महत्सैन्यं व्यधमत्सात्यकिः शरैः ॥ ८.१०.३७ ॥
అప్పుడు విధిప్రకారం సిద్ధం చేయబడిన మరో రథం ఎక్కి, సాత్యకి తన బాణాలతో కేకయుల మహా సైన్యాన్ని మళ్లీ నాశనం చేశాడు.
8.10.38
सा वध्यमाना समरे केकयानां महाचमूः ।
तमुत्सृज्य रणे शत्रुं प्रदुद्राव दिशो दश ॥ ८.१०.३८ ॥
యుద్ధంలో చంపబడుతున్న ఆ కేకయుల మహా సైన్యం, ఆ శత్రువును వదిలి పది దిక్కులకు పారిపోయింది.