ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 8.11
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.11.1
श्रुतकर्मा ततो राजंश्चित्रसेनं महीपतिम् ।
आजघ्ने समरे क्रुद्धः पञ्चाशद्भिः शिलीमुखैः ॥ ८.११.१ ॥
ତା'ପରେ ଶ୍ରୁତକର୍ମା କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଯୁଦ୍ଧରେ ରାଜା ଚିତ୍ରସେନଙ୍କୁ ପଚାଶ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କଲେ।
8.11.2
चित्रसेनस्तु तं राजन्नवभिर्नतपर्वभिः ।
श्रुतकर्माणमाहत्य सूतं विव्याध पञ्चभिः ॥ ८.११.२ ॥
କିନ୍ତୁ ଚିତ୍ରସେନ, ହେ ରାଜନ୍, ନଅଟି ନତ-ଗଣ୍ଠି ବାଣ ଦ୍ୱାରା ଶ୍ରୁତକର୍ମାଙ୍କୁ ଆଘାତ କରି ପାଞ୍ଚଟି ବାଣରେ ତାଙ୍କ ସାରଥିକୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
8.11.3
श्रुतकर्मा ततः क्रुद्धश्चित्रसेनं चमूमुखे ।
नाराचेन सुतीक्ष्णेन मर्मदेशे समार्पयत् ॥ ८.११.३ ॥
ତା'ପରେ କ୍ରୋଧିତ ଶ୍ରୁତକର୍ମା ସେନାମୁଖରେ ଚିତ୍ରସେନଙ୍କ ମର୍ମସ୍ଥଳରେ ଅତି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ନାରାଚ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ଗଭୀର ଆଘାତ କଲେ।
8.11.4
सोऽतिविद्धो महाराज नाराचेन महात्मना ।
मूर्च्छामभिययौ वीरः कश्मलं चाविवेश ह ॥ ८.११.४ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ନାରାଚରେ ଅତି ବିଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ବୀର ମୂର୍ଚ୍ଛିତ ହେଲେ ଓ ମୋହରେ ପଡ଼ିଲେ।
8.11.5
एतस्मिन्नन्तरे चैनं श्रुतकीर्तिर्महायशाः ।
नवत्या जगतीपालं छादयामास पत्रिभिः ॥ ८.११.५ ॥
ଏହି ଅବସରରେ ମହାଯଶସ୍ୱୀ ଶ୍ରୁତକୀର୍ତ୍ତି ନବେ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ସେହି ଭୂପାଳଙ୍କୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ।
8.11.6
प्रतिलभ्य ततः संज्ञां चित्रसेनो महारथः ।
धनुश्चिच्छेद भल्लेन तं च विव्याध सप्तभिः ॥ ८.११.६ ॥
ତା'ପରେ ଚେତନା ଫେରି ପାଇ ମହାରଥୀ ଚିତ୍ରସେନ ଭଲ୍ଲ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ଧନୁ କାଟିଦେଲେ ଓ ସାତଟି ବାଣରେ ତାଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
8.11.7
सोऽन्यत्कार्मुकमादाय वेगघ्नं रुक्मभूषितम् ।
चित्ररूपधरं चक्रे चित्रसेनं शरोर्मिभिः ॥ ८.११.७ ॥
ସେ ବେଗ ରୋକୁଥିବା, ସୁନାରେ ସଜ୍ଜିତ ଅନ୍ୟ ଏକ ଧନୁ ନେଇ ଶରର ତରଙ୍ଗରେ ଚିତ୍ରସେନଙ୍କୁ ବିଚିତ୍ର ରୂପଧାରୀ କଲା।
8.11.8
स शरैश्चित्रितो राजा चित्रमाल्यधरो युवा ।
अशोभत महारङ्गे श्वाविच्छललो यथा ॥ ८.११.८ ॥
ଶରରେ ଚିତ୍ରିତ ସେହି ଯୁବ ରାଜା ବିଚିତ୍ର ମାଳା ଧାରଣ କରି ମହାରଙ୍ଗରେ ଝିଟିପିଟି ପରି ଶୋଭିଲେ।
8.11.9
श्रुतकर्माणमथ वै नाराचेन स्तनान्तरे ।
बिभेद तरसा शूरस्तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ८.११.९ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଶୂର ଶ୍ରୁତକର୍ମାଙ୍କୁ ଲୌହ ଶରରେ ଛାତି ମଝିରେ ବେଗରେ ବିନ୍ଧି କହିଲା, 'ଠିଆ ହୁଅ, ଠିଆ ହୁଅ!'
8.11.10
श्रुतकर्माणि समरे नाराचेन समर्पितः ।
सुस्राव रुधिरं तत्र गैरिकाम्बु यथाऽचलः ॥ ८.११.१० ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଲୌହ ଶରରେ ଆହତ ଶ୍ରୁତକର୍ମା ସେଠାରେ ପର୍ବତରୁ ବହୁଥିବା ଗେରୁ ମିଶ୍ରିତ ଜଳ ପରି ରକ୍ତ ବହାଇଲେ।
8.11.11
ततः स रुधिराक्ताङ्गो रुधिरेण कृतच्छविः ।
रराज समरे वीरः सपुष्प इव किंशुकः ॥ ८.११.११ ॥
ତା'ପରେ ରକ୍ତରେ ଲିପ୍ତ ଅଙ୍ଗ ବିଶିଷ୍ଟ ସେ ବୀର, ରକ୍ତରେ ରଙ୍ଗିତ କାନ୍ତି ଧରି, ଯୁଦ୍ଧରେ ପୁଷ୍ପିତ କିଂଶୁକ ପରି ଶୋଭିଲେ।
8.11.12
श्रुतकर्मा ततो राजञ्शत्रुणा समभिद्रुतः ।
शत्रुसंवारणं क्रुद्धो द्विधा चिच्छेद कार्मुकम् ॥ ८.११.१२ ॥
ତା'ପରେ, ହେ ରାଜନ୍, ଶତ୍ରୁ ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରାନ୍ତ ଶ୍ରୁତକର୍ମା କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଶତ୍ରୁର ରକ୍ଷାକବଚ ଧନୁକୁ ଦୁଇ ଭାଗ କଲେ।
8.11.13
अथैनं छिन्नधन्वानं नाराचानां शतैस्त्रिभिः ।
छादयन्समरे राजन्विव्याध च सुपत्रिभिः ॥ ८.११.१३ ॥
ତା'ପରେ ହେ ରାଜନ୍, ଧନୁ ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିବା ତାକୁ ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ତିନିଶହ ଲୌହ ବାଣରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରି ସୁନ୍ଦର ପଖ ବାଣରେ ବିନ୍ଧିଲେ।
8.11.14
ततोऽपरेण भल्लेन तीक्ष्णेन निशितेन च ।
जहार सशिरस्त्राणं शिरस्तस्य महात्मनः ॥ ८.११.१४ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଅନ୍ୟ ଏକ ତୀକ୍ଷ୍ଣ, ଶାଣିତ ଭଲ୍ଲ ବାଣରେ ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଶିରସ୍ତ୍ରାଣ ସହିତ ମସ୍ତକ କାଟିଦେଲେ।
8.11.15
तच्छिरो न्यपतद्भूमौ चित्रसेनस्य दीप्तिमत् ।
यदृच्छया यथा चन्द्रश्च्युतः स्वर्गान्महीतलम् ॥ ८.११.१५ ॥
ଚିତ୍ରସେନଙ୍କ ସେହି ଦୀପ୍ତିମାନ ମସ୍ତକ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଲା; ସ୍ୱର୍ଗରୁ ଆକସ୍ମିକ ଖସିପଡ଼ିଥିବା ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି।
8.11.16
राजानं निहतं दृष्ट्वा तेऽभिसारं तु मारिष ।
अभ्यद्रवन्त वेगेन चित्रसेनस्य सैनिकाः ॥ ८.११.१६ ॥
ହେ ମାରିଷ, ରାଜାଙ୍କୁ ନିହତ ଦେଖି ଚିତ୍ରସେନଙ୍କ ସୈନ୍ୟମାନେ ବେଗରେ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ଧାଇଁଲେ।
8.11.17
ततः क्रुद्धो महेष्वासस्तत्सैन्यं प्राद्रवच्छरैः ।
अन्तकाले यथा क्रुद्धः सर्वभूतानि प्रेतराट् ॥ ८.११.१७ ॥
ତା'ପରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ସେହି ମହାଧନୁର୍ଦ୍ଧର ବାଣ ଦ୍ୱାରା ସେହି ସୈନ୍ୟଦଳକୁ ଭଗାଇଲେ; ଅନ୍ତକାଳରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଯମ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଭଗାଇଥିବା ପରି।
8.11.18
ते वध्यमानाः समरे तव पौत्रेण धन्विना ।
व्यद्रवन्त दिशस्तूर्णं दावदग्धा इव द्विपाः ॥ ८.११.१८ ॥
ତୁମ ନାତି ସେହି ଧନୁର୍ଦ୍ଧରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯୁଦ୍ଧରେ ଆହତ ହୋଇ ସେମାନେ ଶୀଘ୍ର ଦିଗକୁ ପଳାଇଲେ; ଦାବାନଳରେ ଦଗ୍ଧ ହସ୍ତୀ ପରି।
8.11.19
तांस्तु विद्रवतो दृष्ट्वा निरुत्साहान्द्विषज्जये ।
द्रावयन्निषुभिस्तीक्ष्णैः श्रुतकर्मा व्यरोचत ॥ ८.११.१९ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ପଳାଉଥିବା ଏବଂ ଶତ୍ରୁ ଜୟର ଉତ୍ସାହ ହରାଇଥିବା ଦେଖି, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଅଧିକ ତଡ଼ିଥିବା ଶ୍ରୁତକର୍ମା ଶୋଭାୟମାନ ହେଲେ।
8.11.20
प्रतिविन्ध्यस्ततश्चित्रं भित्त्वा पञ्चभिराशुगैः ।
सारथिं च त्रिभिर्विद्व्वा ध्वजमेकेषुणापि च ॥ ८.११.२० ॥
ତା'ପରେ ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ ଚିତ୍ରଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚଟି ଶୀଘ୍ରଗାମୀ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କରି, ସାରଥିକୁ ତିନିଟିରେ ଆଘାତ କଲେ ଏବଂ ଏକ ବାଣରେ ଧ୍ୱଜାକୁ ମଧ୍ୟ ଆଘାତ କଲେ।
8.11.21
तं चित्रो नवभिर्भल्लैर्बाह्वोरुरसि चार्पयत् ।
स्वर्णपुङ्खैः प्रसन्नाग्नैः कङ्कबर्हिणवाजितैः ॥ ८.११.२१ ॥
ଚିତ୍ର ତାଙ୍କୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପକ୍ଷ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଗ୍ରଭାଗ ଏବଂ କଙ୍କ ଓ ମୟୂର ପାଳରେ ସଜ୍ଜିତ ନଅଟି ଭଲ୍ଲ ବାଣରେ ବାହୁ ଓ ବକ୍ଷରେ ଆଘାତ କଲେ।
8.11.22
प्रतिविन्ध्यो धनुश्छित्त्वा तस्य बारत सायकेः ।
पञ्चभिर्निशितैर्बाणैरथैनं स हि जघ्निवान् ॥ ८.११.२२ ॥
ହେ ଭାରତ, ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଧନୁ କାଟି, ତା'ପରେ ପାଞ୍ଚଟି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ତାଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ।
8.11.23
ततः शक्तिं महाराज स्वर्णघण्टां दुरासदाम् ।
प्राहिणोत्प्रतिविन्ध्याय विचिन्वन्तीमसूनिव ॥ ८.११.२३ ॥
ତା'ପରେ, ହେ ମହାରାଜ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘଣ୍ଟିଯୁକ୍ତ, ଅଜେୟ ଶକ୍ତି ନାମକ ଭାଲା, ଜୀବନ ଖୋଜୁଥିବା ପରି, ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ ଉପରେ ଫିଙ୍ଗିଲେ।
8.11.24
तामापतन्ती सहसा शक्तिमुल्कामिवाम्बरे ।
द्विधा चिच्छेद समरे प्रतिविन्ध्यो हसन्निव ॥ ८.११.२४ ॥
ଆକାଶରେ ଉଲ୍କା ପରି ହଠାତ୍ ଧାଇଁ ଆସୁଥିବା ସେହି ଭାଲାକୁ ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ହସି ହସି ଦୁଇ ଖଣ୍ଡ କରି କାଟିଦେଲେ।
8.11.25
सा पपात द्विधा छिन्ना प्रतिविन्ध्यशरैः शितैः ।
युगान्ते सर्वभूतानि त्रासयन्ती यथाऽशनिः ॥ ८.११.२५ ॥
ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟଙ୍କ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଦୁଇ ଖଣ୍ଡ ହୋଇ ସେ ପଡ଼ିଲା; ଯୁଗାନ୍ତରେ ସର୍ବଭୂତଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଉଥିବା ବଜ୍ରପରି।
8.11.26
शक्तिं तां प्रहतां दृष्ट्वा चित्रो गृह्य महागदाम् ।
प्रतिविन्ध्याय चिक्षेप रुक्मजालविभूषिताम् ॥ ८.११.२६ ॥
ସେହି ଶକ୍ତି ଆଘାତରେ ପଡ଼ିଥିବା ଦେଖି ଚିତ୍ର ବଡ଼ ଗଦା ନେଇ ସୁନାଜାଲରେ ସଜ୍ଜିତ ସେଟି ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ ଉପରେ ଫିଙ୍ଗିଲେ।
8.11.27
सा जघान हयांस्तस्य सारथिं च महारणे ।
रथं प्रमृद्य वेगेन धरमीमन्वपद्यत ॥ ८.११.२७ ॥
ସେହି ଗଦା ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କ ଘୋଡ଼ା ଓ ସାରଥିଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲା; ବେଗରେ ରଥକୁ ଚୂରମାର କରି ପୃଥିବୀରେ ପଡ଼ିଲା।
8.11.28
एतस्मिन्नेव काले तु रथादाप्लुत्य भारत ।
शक्तिं चिक्षेप चित्राय स्वर्णदण्डामलङ्कृताम् ॥ ८.११.२८ ॥
ଏହି ସମୟରେ, ହେ ଭରତ, ସେ ରଥରୁ ଡେଇଁ ସୁନାଦଣ୍ଡରେ ସଜ୍ଜିତ ଶକ୍ତିକୁ ଚିତ୍ର ଉପରେ ଫିଙ୍ଗିଲା।
8.11.29
तामापतन्तीं जग्राह चित्रो राजन्महामनाः ।
ततस्तामेव चिक्षेप प्रतिविन्ध्याय पार्थिवः ॥ ८.११.२९ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ମହାମନା ଚିତ୍ର ତାଙ୍କ ଦିଗକୁ ଧାଇଁ ଆସୁଥିବା ସେଟିକୁ ଧରିଲେ; ତା'ପରେ ସେହି ରାଜା ସେଟିକୁ ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ ଉପରେ ଫିଙ୍ଗିଲେ।
8.11.30
समासाद्य रणे शूरं प्रतिविन्ध्यं महाप्रभा ।
निर्भिद्य दक्षिणं बाहुं निपपात महीतले।
पतिताऽभासयश्चैव तं देशमशनिर्यथा ॥ ८.११.३० ॥
ରଣରେ ବୀର ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚି ସେ ମହାପ୍ରଭା ତାଙ୍କ ଡାହାଣ ବାହୁକୁ ଭେଦ କରି ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଲା; ପଡ଼ି ସେହି ସ୍ଥାନକୁ ବଜ୍ର ପରି ଆଲୋକିତ କଲା।
8.11.31
प्रतिविन्ध्यस्ततो राजंस्तोमरं हेमभूषितम् ।
प्रेषयामास सङ्क्रुद्धश्चित्रस्य वधकाङ्क्षया ॥ ८.११.३१ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ତା'ପରେ କ୍ରୋଧିତ ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ ଚିତ୍ରଙ୍କୁ ବଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କୃତ ଏକ ତୋମର ନିକ୍ଷେପ କଲେ।
8.11.32
स तस्य गात्रावरणं भित्त्वा हृदयमेव च ।
जगाम धरणीं तूर्णं महोरग इवाशयम् ॥ ८.११.३२ ॥
ତାହା ତାଙ୍କର କବଚ ଓ ହୃଦୟ ଭେଦ କରି, ମହାସର୍ପ ଯେପରି ନିଜ ଗର୍ତ୍ତରେ ପ୍ରବେଶ କରେ ସେପରି ଶୀଘ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା।
8.11.33
स पपात तदा राजा तोमरेण समाहतः ।
प्रसार्य विपुलौ बाहू पीनौ पिघसन्निभौ ॥ ८.११.३३ ॥
ସେତେବେଳେ ସେ ରାଜା ତୋମରରେ ଆହତ ହୋଇ ପଡ଼ିଗଲେ, ଲୌହ ପରିଘ ପରି ବିଶାଳ ଓ ପୁଷ୍ଟ ବାହୁ ଦୁଇଟି ପ୍ରସାରି।
8.11.34
चित्रं सम्प्रेक्ष्य निहतं तावका रणशोभिनः ।
अभ्यद्रवन्त वेगेन प्रतिविन्ध्यं समन्ततः ॥ ८.११.३४ ॥
ଚିତ୍ରଙ୍କୁ ନିହତ ଦେଖି ତୁମ ରଣଶୋଭୀ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ବେଗରେ ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟଙ୍କ ଉପରେ ଚତୁର୍ଦିଗରୁ ଧାଇଁଗଲେ।
8.11.35
सृजन्तो विविधान्बाणाञ्शतघ्नीश्च सकिङ्किणीः ।
तमवच्छादयामासुः सूर्यमभ्रगणा इव ॥ ८.११.३५ ॥
ବିବିଧ ବାଣ ଓ ଘଣ୍ଟିଯୁକ୍ତ ଶତଘ୍ନୀ ନିକ୍ଷେପ କରି ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଢାଙ୍କି ଦେଲେ, ମେଘସମୂହ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଢାଙ୍କିବା ପରି।
8.11.36
तान्विधम्य महाबाहुः शरजालेन संयुगे ।
व्यद्रावयत्तव चमूं वज्रहस्त इवासुरीम् ॥ ८.११.३६ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ଶରଜାଲରେ ବିଧ୍ୱସ୍ତ କରି ସେ ମହାବାହୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମ ସେନାକୁ ପଳାଇଦେଲେ, ବଜ୍ରହସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର ଅସୁରସେନାକୁ ପଳାଇବା ପରି।
8.11.37
ते वध्यमानाः समरे तावकाः पाण्डवैर्नृप ।
विप्रकीर्यन्त सहसा वातनुन्ना घना इव ॥ ८.११.३७ ॥
ହେ ରାଜନ୍! ଯୁଦ୍ଧରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଧ ହେଉଥିବା ଆପଣଙ୍କ ସୈନିକମାନେ ହଠାତ୍ ପବନରେ ତାଡ଼ିତ ମେଘ ପରି ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ହୋଇଗଲେ।
8.11.38
विप्रद्रुते बले तस्मिन्वध्यमाने समन्ततः ।
द्रौणिरेकोऽभ्ययात्तूर्णं भीमसेनं महाबलम् ॥ ८.११.३८ ॥
ସେହି ସେନା ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ହୋଇ ଚାରିପଟେ ବଧ ହେଉଥିବାବେଳେ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଏକାକୀ ଶୀଘ୍ର ମହାବଳୀ ଭୀମସେନ ଆଡ଼କୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ।
8.11.39
तः समागमो घोरो बभूव सहसा तयोः ।
यथा दैवासुरे युद्धे वृत्रवासवयोरिव ॥ ८.११.३९ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହଠାତ୍ ଭୟଙ୍କର ସଂଘର୍ଷ ଘଟିଲା, ଦେବାସୁର ଯୁଦ୍ଧରେ ବୃତ୍ର ଓ ବାସବ (ଇନ୍ଦ୍ର) ମଧ୍ୟରେ ଘଟିଥିବା ପରି।