มหาภารตะ · อัธยายะ 8.11
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.11.1
श्रुतकर्मा ततो राजंश्चित्रसेनं महीपतिम् ।
आजघ्ने समरे क्रुद्धः पञ्चाशद्भिः शिलीमुखैः ॥ ८.११.१ ॥
จากนั้น ศรุตกรมา ผู้โกรธเคือง ได้ยิงพระเจ้าจิตรเสนผู้เป็นจอมปฐพีด้วยลูกศรห้าสิบดอกในการรบ
8.11.2
चित्रसेनस्तु तं राजन्नवभिर्नतपर्वभिः ।
श्रुतकर्माणमाहत्य सूतं विव्याध पञ्चभिः ॥ ८.११.२ ॥
แต่จิตรเสน โอ้มหาราช ได้ยิงศรุตกรมาด้วยลูกศรปลายงอเก้าดอก และยิงสารถีของเขาด้วยห้าดอก
8.11.3
श्रुतकर्मा ततः क्रुद्धश्चित्रसेनं चमूमुखे ।
नाराचेन सुतीक्ष्णेन मर्मदेशे समार्पयत् ॥ ८.११.३ ॥
ศรุตกรมาผู้โกรธเคืองจึงยิงลูกศรนาราจะที่คมยิ่งเข้าไปลึกถึงจุดสำคัญของจิตรเสนที่หน้ากองทัพ
8.11.4
सोऽतिविद्धो महाराज नाराचेन महात्मना ।
मूर्च्छामभिययौ वीरः कश्मलं चाविवेश ह ॥ ८.११.४ ॥
โอ้มหาราช วีรบุรุษผู้ถูกลูกศรนาราจะของผู้มีจิตใจสูงส่งนั้นแทงอย่างสาหัส ได้สลบไป และจมลงสู่ความอ่อนแรง
8.11.5
एतस्मिन्नन्तरे चैनं श्रुतकीर्तिर्महायशाः ।
नवत्या जगतीपालं छादयामास पत्रिभिः ॥ ८.११.५ ॥
ในระหว่างนั้น ศรุตกีรติผู้มีเกียรติยศอันยิ่งใหญ่ ได้คลุมผู้พิทักษ์แผ่นดินนั้นด้วยลูกศรเก้าสิบดอก
8.11.6
प्रतिलभ्य ततः संज्ञां चित्रसेनो महारथः ।
धनुश्चिच्छेद भल्लेन तं च विव्याध सप्तभिः ॥ ८.११.६ ॥
จากนั้น จิตรเสนผู้เป็นมหารถีได้สติคืนมา จึงตัดคันธนูของศรุตกีรติด้วยลูกศรภัลละ และยิงเขาด้วยเจ็ดดอก
8.11.7
सोऽन्यत्कार्मुकमादाय वेगघ्नं रुक्मभूषितम् ।
चित्ररूपधरं चक्रे चित्रसेनं शरोर्मिभिः ॥ ८.११.७ ॥
เขาหยิบคันธนูอีกคันหนึ่งที่ประดับด้วยทองและช่วยชะลอความเร็ว แล้วทำให้จิตรเสนมีรูปลักษณ์หลากหลายด้วยคลื่นลูกศร
8.11.8
स शरैश्चित्रितो राजा चित्रमाल्यधरो युवा ।
अशोभत महारङ्गे श्वाविच्छललो यथा ॥ ८.११.८ ॥
พระราชาหนุ่มผู้นั้นถูกลูกศรปักเต็มตัว สวมพวงมาลัยหลากสี ส่องประกายอยู่กลางสนามรบอันกว้างใหญ่ ดุจเม่นตัวหนึ่ง
8.11.9
श्रुतकर्माणमथ वै नाराचेन स्तनान्तरे ।
बिभेद तरसा शूरस्तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ८.११.९ ॥
จากนั้น วีรบุรุษได้ยิงศรุตกรมาที่หน้าอกด้วยลูกศรเหล็กอย่างรวดเร็ว และกล่าวว่า "หยุดอยู่! หยุดอยู่!"
8.11.10
श्रुतकर्माणि समरे नाराचेन समर्पितः ।
सुस्राव रुधिरं तत्र गैरिकाम्बु यथाऽचलः ॥ ८.११.१० ॥
ศรุตกรมาถูกลูกศรเหล็กแทงในการรบ เลือดไหลออกมาที่นั่นเหมือนน้ำสีแดงดินจากภูเขา
8.11.11
ततः स रुधिराक्ताङ्गो रुधिरेण कृतच्छविः ।
रराज समरे वीरः सपुष्प इव किंशुकः ॥ ८.११.११ ॥
จากนั้น วีรบุรุษผู้มีร่างกายเปรอะเปื้อนเลือด ผิวพรรณแดงด้วยเลือด ส่องประกายอยู่ในการรบ ดุจต้นกิงสุกะที่ออกดอก
8.11.12
श्रुतकर्मा ततो राजञ्शत्रुणा समभिद्रुतः ।
शत्रुसंवारणं क्रुद्धो द्विधा चिच्छेद कार्मुकम् ॥ ८.११.१२ ॥
โอ้มหาราช จากนั้นศรุตกรมาถูกข้าศึกรุกไล่ จึงด้วยความโกรธได้ตัดคันธนูป้องกันตัวของข้าศึกออกเป็นสองท่อน
8.11.13
अथैनं छिन्नधन्वानं नाराचानां शतैस्त्रिभिः ।
छादयन्समरे राजन्विव्याध च सुपत्रिभिः ॥ ८.११.१३ ॥
โอ้มหาราช จากนั้นเขาได้คลุมผู้ที่คันธนูขาดนั้นด้วยลูกศรเหล็กสามร้อยดอกในการรบ และยิงเขาด้วยลูกศรมีขนนกงาม
8.11.14
ततोऽपरेण भल्लेन तीक्ष्णेन निशितेन च ।
जहार सशिरस्त्राणं शिरस्तस्य महात्मनः ॥ ८.११.१४ ॥
จากนั้น ด้วยลูกศรภัลละอีกดอกที่คมและแหลม เขาได้ตัดศีรษะของผู้มีจิตใจสูงส่งนั้นพร้อมเครื่องสวมศีรษะ
8.11.15
तच्छिरो न्यपतद्भूमौ चित्रसेनस्य दीप्तिमत् ।
यदृच्छया यथा चन्द्रश्च्युतः स्वर्गान्महीतलम् ॥ ८.११.१५ ॥
ศีรษะอันเปล่งประกายของจิตรเสนนั้นตกลงสู่พื้นดิน ดุจพระจันทร์ที่หลุดจากสวรรค์ลงสู่พื้นโลกโดยบังเอิญ
8.11.16
राजानं निहतं दृष्ट्वा तेऽभिसारं तु मारिष ।
अभ्यद्रवन्त वेगेन चित्रसेनस्य सैनिकाः ॥ ८.११.१६ ॥
โอ้มารีษะ เมื่อเห็นพระราชาถูกสังหาร ทหารของจิตรเสนก็พุ่งเข้าโจมตีพวกเขาด้วยความเร็ว
8.11.17
ततः क्रुद्धो महेष्वासस्तत्सैन्यं प्राद्रवच्छरैः ।
अन्तकाले यथा क्रुद्धः सर्वभूतानि प्रेतराट् ॥ ८.११.१७ ॥
จากนั้น นักยิงธนูผู้ยิ่งใหญ่ผู้โกรธเคืองได้ขับไล่กองทัพนั้นด้วยลูกศร ดุจยมราชผู้เป็นเจ้าแห่งคนตาย ผู้โกรธเคืองในยามสิ้นอายุ ขับไล่สรรพสัตว์ทั้งปวง
8.11.18
ते वध्यमानाः समरे तव पौत्रेण धन्विना ।
व्यद्रवन्त दिशस्तूर्णं दावदग्धा इव द्विपाः ॥ ८.११.१८ ॥
ทหารเหล่านั้นถูกหลานชายของท่านซึ่งเป็นนักยิงธนูฟาดลงในการรบ จึงรีบหนีกระจัดกระจายไปทุกทิศ ดุจช้างที่ถูกไฟป่าเผาไหม้
8.11.19
तांस्तु विद्रवतो दृष्ट्वा निरुत्साहान्द्विषज्जये ।
द्रावयन्निषुभिस्तीक्ष्णैः श्रुतकर्मा व्यरोचत ॥ ८.११.१९ ॥
เมื่อเห็นพวกเขาหนีไปและหมดกำลังใจในการพิชิตศัตรู ศรุตกรมันก็รุ่งโรจน์ขึ้น ขับไล่พวกเขาต่อด้วยลูกศรคมกล้า
8.11.20
प्रतिविन्ध्यस्ततश्चित्रं भित्त्वा पञ्चभिराशुगैः ।
सारथिं च त्रिभिर्विद्व्वा ध्वजमेकेषुणापि च ॥ ८.११.२० ॥
จากนั้น ประติวินธยะ ได้ยิงจิตระด้วยลูกศรรวดเร็วห้าดอกจนทะลุ ยิงสารถีด้วยสามดอก และยิงธงด้วยลูกศรเพียงดอกเดียว
8.11.21
तं चित्रो नवभिर्भल्लैर्बाह्वोरुरसि चार्पयत् ।
स्वर्णपुङ्खैः प्रसन्नाग्नैः कङ्कबर्हिणवाजितैः ॥ ८.११.२१ ॥
จิตรนำศรเก้าดอกที่มีปลายกว้างมาพุ่งใส่แขนและอกของเขา ศรทองมีขนนกยูงและนกกระเรียนประดับ ปลายคมและเจิดจ้า
8.11.22
प्रतिविन्ध्यो धनुश्छित्त्वा तस्य बारत सायकेः ।
पञ्चभिर्निशितैर्बाणैरथैनं स हि जघ्निवान् ॥ ८.११.२२ ॥
ข้าแต่พระภารตะ ประติวินธยะหักคันธนูของเขาแล้วยิงเขาด้วยศรคมห้าดอก
8.11.23
ततः शक्तिं महाराज स्वर्णघण्टां दुरासदाम् ।
प्राहिणोत्प्रतिविन्ध्याय विचिन्वन्तीमसूनिव ॥ ८.११.२३ ॥
ข้าแต่มหาราช ครั้งนั้นเขาได้ขว้างหอกชื่อศักติ มีกระดิ่งทอง ยากที่ใครจะต้านทาน ใส่ประติวินธยะ ราวกับกำลังค้นหาชีวิต
8.11.24
तामापतन्ती सहसा शक्तिमुल्कामिवाम्बरे ।
द्विधा चिच्छेद समरे प्रतिविन्ध्यो हसन्निव ॥ ८.११.२४ ॥
หอกนั้นพุ่งมาอย่างฉับพลัน ดุจอุกกาบาตบนท้องฟ้า ประติวินธยะยิ้มแล้วตัดมันเป็นสองท่อนในสนามรบ
8.11.25
सा पपात द्विधा छिन्ना प्रतिविन्ध्यशरैः शितैः ।
युगान्ते सर्वभूतानि त्रासयन्ती यथाऽशनिः ॥ ८.११.२५ ॥
หอกที่ถูกตัดเป็นสองท่อนด้วยศรคมของประติวินธยะร่วงลง ดุจสายฟ้าที่ทำให้สรรพสัตว์หวาดกลัวเมื่อสิ้นยุคกัลป์
8.11.26
शक्तिं तां प्रहतां दृष्ट्वा चित्रो गृह्य महागदाम् ।
प्रतिविन्ध्याय चिक्षेप रुक्मजालविभूषिताम् ॥ ८.११.२६ ॥
เมื่อจิตรเห็นหอกนั้นถูกทำลาย จึงหยิบกระบองใหญ่ประดับด้วยข่ายทอง ขว้างใส่ประติวินธยะ
8.11.27
सा जघान हयांस्तस्य सारथिं च महारणे ।
रथं प्रमृद्य वेगेन धरमीमन्वपद्यत ॥ ८.११.२७ ॥
ในสนามรบอันยิ่งใหญ่ กระบองนั้นฟาดม้าและสารถีของเขา แล้วบดรถศึกด้วยแรงพุ่ง และตกลงสู่พื้นดิน
8.11.28
एतस्मिन्नेव काले तु रथादाप्लुत्य भारत ।
शक्तिं चिक्षेप चित्राय स्वर्णदण्डामलङ्कृताम् ॥ ८.११.२८ ॥
ข้าแต่พระภารตะ ในขณะนั้นเอง เขากระโดดลงจากรถศึก แล้วขว้างหอกประดับด้วยด้ามทองใส่จิตร
8.11.29
तामापतन्तीं जग्राह चित्रो राजन्महामनाः ।
ततस्तामेव चिक्षेप प्रतिविन्ध्याय पार्थिवः ॥ ८.११.२९ ॥
ข้าแต่กษัตริย์ จิตรผู้มีใจยิ่งใหญ่รับหอกนั้นไว้ได้ขณะที่มันพุ่งเข้าหา แล้วกษัตริย์องค์นั้นจึงขว้างกลับไปยังประติวินธยะ
8.11.30
समासाद्य रणे शूरं प्रतिविन्ध्यं महाप्रभा ।
निर्भिद्य दक्षिणं बाहुं निपपात महीतले।
पतिताऽभासयश्चैव तं देशमशनिर्यथा ॥ ८.११.३० ॥
หอกอันรุ่งโรจน์นั้นพุ่งถึงประติวินธยะผู้กล้าหาญในสนามรบ เจาะแขนขวาของเขาแล้วร่วงลงสู่พื้นดิน เมื่อตกลงแล้วก็ส่องแสงสว่างไปทั่วบริเวณนั้น ดุจสายฟ้า
8.11.31
प्रतिविन्ध्यस्ततो राजंस्तोमरं हेमभूषितम् ।
प्रेषयामास सङ्क्रुद्धश्चित्रस्य वधकाङ्क्षया ॥ ८.११.३१ ॥
ข้าแต่กษัตริย์ จากนั้นประติวินธยะผู้โกรธจัด ปรารถนาจะสังหารจิตร จึงขว้างหอกโตมรประดับทองออกไป
8.11.32
स तस्य गात्रावरणं भित्त्वा हृदयमेव च ।
जगाम धरणीं तूर्णं महोरग इवाशयम् ॥ ८.११.३२ ॥
หอกนั้นทะลุเกราะป้องกันกายและแม้กระทั่งหัวใจของเขา แล้วพุ่งลงสู่แผ่นดินอย่างรวดเร็ว ดุจงูใหญ่เข้าสู่โพรงของมัน
8.11.33
स पपात तदा राजा तोमरेण समाहतः ।
प्रसार्य विपुलौ बाहू पीनौ पिघसन्निभौ ॥ ८.११.३३ ॥
กษัตริย์องค์นั้นถูกหอกโตมรฟาดจึงล้มลง กางแขนใหญ่ทั้งสองที่อวบแข็งออกไป ดุจลูกดินใหญ่
8.11.34
चित्रं सम्प्रेक्ष्य निहतं तावका रणशोभिनः ।
अभ्यद्रवन्त वेगेन प्रतिविन्ध्यं समन्ततः ॥ ८.११.३४ ॥
เมื่อนักรบของท่าน ผู้เป็นความรุ่งโรจน์แห่งสนามรบ เห็นจิตรถูกสังหาร ก็พุ่งเข้าหาประติวินธยะจากทุกทิศอย่างรวดเร็ว
8.11.35
सृजन्तो विविधान्बाणाञ्शतघ्नीश्च सकिङ्किणीः ।
तमवच्छादयामासुः सूर्यमभ्रगणा इव ॥ ८.११.३५ ॥
พวกเขาระดมยิงศรนานาชนิดและอาวุธร้อยสังหารที่มีกระดิ่งกรุ๋งกริ๋ง ปกคลุมเขาไว้ ดุจกลุ่มเมฆปกคลุมดวงอาทิตย์
8.11.36
तान्विधम्य महाबाहुः शरजालेन संयुगे ।
व्यद्रावयत्तव चमूं वज्रहस्त इवासुरीम् ॥ ८.११.३६ ॥
ผู้มีแขนใหญ่นั้นสยบพวกเขาด้วยข่ายศรในการรบ แล้วทำลายกองทัพของท่าน ดุจพระอินทร์ผู้ถือสายฟ้าขับไล่กองทัพอสูร
8.11.37
ते वध्यमानाः समरे तावकाः पाण्डवैर्नृप ।
विप्रकीर्यन्त सहसा वातनुन्ना घना इव ॥ ८.११.३७ ॥
ข้าแต่กษัตริย์ พลของท่านถูกปาณฑพฟาดฟันในสนามรบ จึงแตกกระจายในทันที ดุจเมฆที่ลมพัดให้กระจัดกระจาย
8.11.38
विप्रद्रुते बले तस्मिन्वध्यमाने समन्ततः ।
द्रौणिरेकोऽभ्ययात्तूर्णं भीमसेनं महाबलम् ॥ ८.११.३८ ॥
เมื่อกองทัพนั้นแตกพ่ายและถูกฟาดฟันรอบด้าน บุตรของโทรณะเพียงผู้เดียวก็รีบพุ่งเข้าหาภีมเสนผู้มีกำลังมหาศาล
8.11.39
तः समागमो घोरो बभूव सहसा तयोः ।
यथा दैवासुरे युद्धे वृत्रवासवयोरिव ॥ ८.११.३९ ॥
ระหว่างสองนักรบจึงเกิดการประจัญบานอันน่าสะพรึงกลัวขึ้นอย่างฉับพลัน ดุจการต่อสู้ของวฤตรและวาสพ (พระอินทร์) ในสงครามระหว่างเทพและอสูร