మహాభారతం · అధ్యాయం 8.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.2.1
तच्छ्रुत्वा कर्णहननं पुत्रांश्चैव पलायितान् ।
धृतराष्ट्रो नृपश्चैव द्विजश्रेष्ठ किमब्रवीत् ॥ ८.२.१ ॥
ద్విజశ్రేష్ఠా, కర్ణుడు హతుడైనాడని, కుమారులు పారిపోయారని విని రాజు ధృతరాష్ట్రుడు ఏమన్నాడు?
8.2.2
प्राप्तवान्व्यसनं घोरं पुत्रव्यसनजं महत् ।
काले यदुक्तवांस्तस्मिंस्तन्ममाचक्ष्व तत्त्वतः ॥ ८.२.२ ॥
కుమారుల నాశనం వల్ల కలిగిన ఆ భయంకరమైన గొప్ప దుఃఖాన్ని పొందినప్పుడు ఆయన ఆ సమయంలో ఏమన్నాడో నాకు యథార్థంగా చెప్పుము.
8.2.3
एतच्छ्रुत्वा महाराज धृतराष्ट्रोऽम्बिकासुतः ।
अब्रवीत्सञ्जयं सूतं शोकसंविग्नमानसः ॥ ८.२.३ ॥
మహారాజా, ఇది విని అంబికా కుమారుడు ధృతరాష్ట్రుడు, శోకంతో కలత చెందిన మనస్సుతో సూతుడైన సంజయునితో ఇలా అన్నాడు.
8.2.4
दुष्प्रणीतेन मे तात पुत्रस्यादीर्घजीविनः ।
हतं वैकर्तनं श्रुत्वा शोको मर्माणि कृन्तति ॥ ८.२.४ ॥
వత్సా, నా దుర్నీతి వల్ల, అల్పాయుష్కుడైన కుమారుని వల్ల, వైకర్తనుడు (కర్ణుడు) హతుడయ్యాడని విని, శోకం నా మర్మస్థానాలను కోస్తోంది.
8.2.5
तस्य मे संशयं छिन्धि दुःखपारं तितीर्षतः ।
कुरूणां सृञ्जयानां च के जीवन्ति के मृताः ॥ ८.२.५ ॥
దుఃఖసాగరాన్ని దాటాలని కోరుతున్న నా ఈ సందేహాన్ని తొలగించు. కురువుల్లోనూ సృంజయుల్లోనూ ఎవరు జీవించి ఉన్నారు, ఎవరు మరణించారు?
8.2.6
हतः शान्तनवो राजन्दुराधर्षः प्रतापवान् ।
हत्वा पाण्डवयोधानामर्बुदं दशभिर्दिनैः ॥ ८.२.६ ॥
ఓ రాజా, శంతనుని కుమారుడు భీష్ముడు, జయించరాని ప్రతాపవంతుడు, హతుడయ్యాడు. పది రోజుల్లో పాండవ యోధుల అర్బుదం (పదికోట్లు) మందిని సంహరించినవాడు ఆయన.
8.2.7
तथा द्रोणो महेष्वासः पाञ्चालानां रथव्रजान् ।
निहत्य युधि दुर्धर्षः पञ्चाद्रुक्मरथो हतः ॥ ८.२.७ ॥
అలాగే మహాధనుర్ధారి ద్రోణుడు పాంచాలుల రథసమూహాలను సంహరించాడు; యుద్ధంలో జయింపరాని ఆ స్వర్ణరథుడు చివరికి చంపబడ్డాడు.
8.2.8
हतशेषस्य भीष्मेण द्रोणेन च महात्मना ।
अर्धं निहत्य सैन्यस्य कर्णो वैकर्तनो हतः ॥ ८.२.८ ॥
భీష్ముడు, మహాత్ముడైన ద్రోణుడు మిగిలిన సైన్యంలో సగాన్ని సంహరించిన తర్వాత, వైకర్తనుడు కర్ణుడు కూడా చంపబడ్డాడు.
8.2.9
विविंशतिर्महाराज राजपुत्रो महाबलः ।
आनर्तयोधाञ्शतशो निहत्य निहतो रणे ॥ ८.२.९ ॥
మహారాజా, రాజపుత్రుడు మహాబలుడైన వివింశతి ఆనర్త యోధులను వందల సంఖ్యలో సంహరించి, రణంలో తానూ చంపబడ్డాడు.
8.2.10
तथा पुत्रो विकर्णस्ते क्षत्रव्रतमनुस्मरन् ।
क्षीणबाणो हतः शूरः स्थितो ह्यभिमुखः परैः ॥ ८.२.१० ॥
అలాగే మీ కుమారుడు వికర్ణుడు క్షత్రియ వ్రతాన్ని స్మరిస్తూ, బాణాలు నశించినా శత్రువుల ఎదుట నిలిచి, వీరుడై మరణించాడు.
8.2.11
धोररूपान्परिक्लेशान्दुर्योधनकृतान्बहून् ।
प्रतिज्ञां स्मरता तेन भीमसेनेन पातितः ॥ ८.२.११ ॥
దుర్యోధనుడు కలిగించిన అనేక భయంకరమైన కష్టాలను స్మరిస్తూ, తన ప్రతిజ్ఞను మరువని భీమసేనుడు అతన్ని పడగొట్టాడు.
8.2.12
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ राजपुत्रौ महारथौ ।
कृत्वा स्वसुकरं कर्म गतौ वैवस्वतक्षयम् ॥ ८.२.१२ ॥
అవంతి రాజకుమారులు, మహారథులైన విందుడు, అనువిందుడు, సోదరికి తగిన కార్యం చేసి వైవస్వతుని (యముని) లోకానికి వెళ్లారు.
8.2.13
सिन्धुराष्ट्रमुखानीह दश राष्ट्राणि यानिह ।
यस्य तिष्ठन्ति वचने यः स्थितस्तव शासने ॥ ८.२.१३ ॥
సింధురాష్ట్రం మొదలైన ఇక్కడి పది రాష్ట్రాలు ఎవని మాటలో నిలిచాయో, అతడు నీ శాసనంలో నిలిచి ఉన్నాడు.
8.2.14
अक्षौहिणीर्दशैकां च विनिर्जित्य शितैः शरैः ।
सोऽर्जुनेन हतो राजन्महावीर्यो जयद्रथः ॥ ८.२.१४ ॥
పదకొండు అక్షౌహిణుల సేనను వాడి బాణాలతో జయించిన మహావీర్యుడు జయద్రథుడు, ఓ రాజా, అర్జునుని చేత చంపబడ్డాడు.
8.2.15
तथा दुर्योधनसुतस्तरस्वी युद्धदुर्मदः ।
वर्तमानः पितुः शास्त्रे सौभद्रेण निपातितः ॥ ८.२.१५ ॥
అలాగే దుర్యోధనుని కుమారుడు, వీరుడు, యుద్ధమదంతో ఉన్నవాడు, తండ్రి ఆజ్ఞలో ఉండగా సౌభద్రుని చేత కూల్చబడ్డాడు.
8.2.16
तथा दौःशासनिः सूरो बाहुशाली रणोत्कटः ।
द्रौपदेयेन सङ्गम्य गमितो यमसादनम् ॥ ८.२.१६ ॥
అలాగే దుశ్శాసనుని కుమారుడు, శూరుడు, బాహుబలుడు, రణంలో ఉగ్రుడు, ద్రౌపదీ పుత్రునితో తలపడి యమసదనానికి పంపబడ్డాడు.
8.2.17
किरातानामधिपतिः सागरानूपवासिनाम् ।
देवराजस्य धर्मात्मा प्रियो बहुमतः सखा ॥ ८.२.१७ ॥
కిరాతులకు అధిపతి, సముద్రతీర చిత్తడి ప్రాంతాల్లో నివసించేవారికి ప్రభువు, ధర్మాత్ముడు, దేవరాజుకు (ఇంద్రునికి) ప్రియుడు, ఎంతో గౌరవింపబడిన మిత్రుడు.
8.2.18
भगदत्तो महीपालः क्षत्रधर्मरतः सदा ।
धनञ्जयेन विक्रम्य गमितो यमसादनम् ॥ ८.२.१८ ॥
భగదత్తుడు, భూపాలకుడు, ఎల్లప్పుడూ క్షత్రధర్మంలో రతుడైనవాడు, ధనంజయునితో పరాక్రమంగా పోరాడి యమసదనానికి పంపబడ్డాడు.
8.2.19
तथा कौरवदायादो न्यस्तशस्त्रो महायशाः ।
हतो भूरिश्रवा राजञ्शूरः सात्यकिना युधि ॥ ८.२.१९ ॥
అలాగే కౌరవ వారసుడు, మహాయశస్వి భూరిశ్రవుడు, ఆయుధాలు దించి ఉన్నప్పుడు, ఓ రాజా, యుద్ధంలో శూరుడైన సాత్యకిచే చంపబడ్డాడు।
8.2.20
श्रुतायुरपि चाम्बष्ठः क्षत्रियाणां धुरन्धरः ।
चरन्नभीतवत्सङ्ख्ये निहतः सव्यसाचिना ॥ ८.२.२० ॥
క్షత్రియులలో అగ్రగణ్యుడైన శ్రుతాయువు కూడా, భయం లేనివాడిలా యుద్ధంలో తిరుగుతూ ఉండగా, సవ్యసాచి చేత చంపబడ్డాడు।
8.2.21
तव पुत्रः सदामर्षी कृतास्त्रो युद्धदुर्मदः ।
दुःशासनो महाराज भीमसेनेन पातितः ॥ ८.२.२१ ॥
ఎల్లప్పుడూ రోషంతో ఉండే, అస్త్రవిద్యలో నిపుణుడైన, యుద్ధంలో మదించిన నీ కుమారుడు దుఃశాసనుడు, ఓ మహారాజా, భీమసేనునిచే పడగొట్టబడ్డాడు।
8.2.22
यस्य राजन्गजानीकं बहुसाहस्रमद्भुतम् ।
सुदक्षिणः स सङ्ग्रामे निहतः सव्यसाचिना ॥ ८.२.२२ ॥
ఓ రాజా, వేలాది అద్భుతమైన ఏనుగుల సైన్యం గలవాడైన సుదక్షిణుడు యుద్ధంలో సవ్యసాచిచే చంపబడ్డాడు।
8.2.23
कोसलानामधिपतिर्हत्वा बहुमतान्परान् ।
सौभद्रेणेह विक्रम्य गमितो यमसादनम् ॥ ८.२.२३ ॥
కోసలుల అధిపతి, అనేక గౌరవనీయ శత్రువులను చంపినవాడు, ఇక్కడ సౌభద్రుడిచే పరాక్రమంతో యమలోకానికి పంపబడ్డాడు।
8.2.24
बहुशो योधयित्वा तु भीमसेनं महारथम् ।
चित्रसेनस्तव सुतो भीमसेनेन पातितः ॥ ८.२.२४ ॥
మహారథుడైన భీమసేనునితో అనేకసార్లు యుద్ధం చేసిన తరువాత, నీ కుమారుడు చిత్రసేనుడు కూడా భీమసేనునిచే పడగొట్టబడ్డాడు।
8.2.25
मद्रराजात्मजः शूरः परेषां भयवर्धनः ।
असिचर्मधरः श्रीमान्सौभद्रेण निपातितः ॥ ८.२.२५ ॥
మద్ర రాజు కుమారుడు, శత్రువులకు భయం కలిగించే శూరుడు, ఖడ్గ-డాలు ధరించిన తేజస్వి, సౌభద్రునిచే కూల్చబడ్డాడు.
8.2.26
समः कर्णस्य समरे यः स कर्णस्य पश्यतः ।
वृषसेनो महातेजाः शीघ्रास्त्रो दृढविक्रमः ॥ ८.२.२६ ॥
యుద్ధంలో కర్ణునితో సమానుడైన, మహాతేజస్వి, శీఘ్రాస్త్రుడు, దృఢ పరాక్రమి వృషసేనుడు, కర్ణుడు చూస్తుండగా (హతుడయ్యాడు).
8.2.27
अभिमन्योर्वधं स्मृत्वा प्रतिज्ञामपि चात्मनः ।
धनञ्जयेन विक्रम्य गमितो यमसादनम् ॥ ८.२.२७ ॥
అభిమన్యుని వధను, తన ప్రతిజ్ఞను స్మరించి, ధనంజయుడు పరాక్రమంతో అతన్ని యమలోకానికి పంపాడు.
8.2.28
नित्यं प्रसक्तवैरो यः पाण्डवैः पृथिवीपतिः ।
विश्राव्य वैरं पार्थेन श्रुतायुः स निपातितः ॥ ८.२.२८ ॥
పాండవులతో నిత్యం వైరంలో ఉన్న ఆ రాజు శ్రుతాయువు, పార్థునిచే తన వైరాన్ని ప్రకటించబడిన తర్వాత కూల్చబడ్డాడు.
8.2.29
शल्यपुत्रस्तु विक्रान्तः सहदेवेन मारिष ।
हतो रुक्मरथो राजञ्श्यालो मातुलजो युधि ॥ ८.२.२९ ॥
శల్యుని వీర కుమారుడు, ఓ పూజ్యుడా, సహదేవునిచే హతుడయ్యాడు. ఓ రాజా, రుక్మరథుడు యుద్ధంలో హతుడయ్యాడు, అతడు నీ బావమరిది, మేనమామ కుమారుడు.
8.2.30
राजा भागीरथो वृद्धो बृहत्क्षत्रश्च केकयः ।
पराक्रमन्तौ विक्रान्तौ निहतौ वीर्यवत्तरौ ॥ ८.२.३० ॥
రాజు భాగీరథుడు, వృద్ధుడు, కేకయుడు బృహత్క్షత్రుడు, ఇద్దరూ పరాక్రమిస్తూ, అత్యంత వీరులై, హతులయ్యారు.
8.2.31
भगदत्तसुतो राजन्कृतप्रज्ञो मंहाबलः ।
श्येनवच्चरता सङ्ख्ये नकुलेन निपातितः ॥ ८.२.३१ ॥
రాజా, భగదత్తుని కుమారుడు, మహాబలుడు, తెలివైనవాడు, యుద్ధంలో గద్దలా తిరుగుతున్న నకులునిచేత హతమయ్యాడు.
8.2.32
पितामहस्तव तथा बाह्लीकः सह बाह्लिकैः ।
निहतो भीमसेनेन महाबालपराक्रमः ॥ ८.२.३२ ॥
మీ తాతగారైన బాహ్లీకుడు కూడా బాహ్లీకులతో కలిసి భీమసేనునిచేత హతమయ్యాడు; ఆయన మహాబలుడు, పరాక్రమశాలి.
8.2.33
जयत्सेनस्तथा राजञ्जारासन्धिर्महाबलः ।
मागधो निहतः सङ्ख्ये सौभद्रेण महात्मना ॥ ८.२.३३ ॥
రాజా, జరాసంధుని మహాబలుడైన కుమారుడు జయత్సేనుడు కూడా యుద్ధంలో మహాత్ముడైన సౌభద్రునిచేత హతమయ్యాడు.
8.2.34
पुत्रस्ते दुर्मुखो राजन्दुःसहश्च महारथः ।
गदया भीमसेनेन निहतौ शूरमानिनौ ॥ ८.२.३४ ॥
రాజా, మీ కుమారులు దుర్ముఖుడు, మహారథుడైన దుఃసహుడు — తమను తాము శూరులుగా భావించుకున్నవారు — భీమసేనుని గదతో హతమయ్యారు.
8.2.35
दुर्मर्षणो दुर्विषहो दुर्जयश्च महारथः ।
कृत्वा त्वसुकरं कर्म गता वैवस्वतक्षयम् ॥ ८.२.३५ ॥
మహారథులైన దుర్మర్షణుడు, దుర్విషహుడు, దుర్జయుడు కూడా అసాధ్యమైన కర్మలు చేసి వైవస్వతుని లోకానికి వెళ్ళారు.
8.2.36
उभौ कलिङ्गवृषकौ भ्रातरौ युद्धदुर्मदौ ।
कृत्वा चासुकरं कर्म गतौ वैवस्वतक्षयम् ॥ ८.२.३६ ॥
యుద్ధోన్మత్తులైన కళింగ దేశపు వృషక సోదరులిద్దరూ అసాధ్యమైన కర్మలు చేసి వైవస్వతుని లోకానికి వెళ్ళారు.
8.2.37
सचिवो वृषपर्वा ते शूरः परमवीर्यवान् ।
भीमसेनेन विक्रम्य गमितो यमसादनम् ॥ ८.२.३७ ॥
మీ మిత్రుడు వృషపర్వుడు, శూరుడు, అత్యంత పరాక్రమవంతుడు, భీమసేనుడు వీరోచితంగా దాడిచేసి యమసదనానికి పంపాడు.
8.2.38
तथैव पौरवो राजा नागायुतबलो महान् ।
समरे पाण्डुपुत्रेण निहतः सव्यसाचिना ॥ ८.२.३८ ॥
అలాగే, పదివేల ఏనుగుల బలం కలిగిన మహాన్ పౌరవ రాజు యుద్ధంలో పాండుపుత్రుడు సవ్యసాచిచే సంహరించబడ్డాడు.
8.2.39
वसातयो महाराज द्विसाहस्राः प्रहारिणः ।
शूरसेनाश्च विक्रान्ताः सर्वे युधि निपातिताः ॥ ८.२.३९ ॥
మహారాజా, రెండువేల మంది ప్రహారులైన వసాతులు, పరాక్రమవంతులైన శూరసేనులు — అందరూ యుద్ధంలో పడగొట్టబడ్డారు.
8.2.40
अभीषाहाः कवचिनः प्रहरन्तो रणोत्कटाः ।
शिबयश्च रथोदाराः कालिङ्गसहिता हताः ॥ ८.२.४० ॥
అభీషాహులు, కవచధారులు, ప్రహరిస్తూ, యుద్ధంలో ఉగ్రులైన శిబులు, శ్రేష్ఠ రథికులు కళింగులతో కలిసి హతులయ్యారు.
8.2.41
गोकुले नित्यसंवृद्धा युद्धे परमकोपनाः ।
गोपालाः कृतवीरास्ते निहताः सव्यसाचिना ॥ ८.२.४१ ॥
గోకులంలో సదా పెరిగిన, యుద్ధంలో అత్యంత కోపోద్రిక్తులైన, వీర గోపాలురు — వారు సవ్యసాచిచే హతులయ్యారు.
8.2.42
श्रेणयो बहुसाहस्राः संशप्तकगणाश्च ये ।
ते सर्वे पार्थमासाद्य गदा वैवस्वतक्षयम् ॥ ८.२.४२ ॥
అనేక వేల మంది శ్రేణులు, సంశప్తక గణాలు — వారందరూ పార్థుని ఎదుర్కొని వైవస్వతుని లోకానికి వెళ్లిపోయారు.
8.2.43
श्यालौ तव महाराज राजानौ वृषकाचलौ ।
त्वदर्थमतिविक्रान्तौ निहतौ सव्यसाचिना ॥ ८.२.४३ ॥
మహారాజా, మీ బావమరుదులైన రాజులు వృషకుడు, అచలుడు, మీ కోసం అత్యంత పరాక్రమంతో పోరాడి సవ్యసాచి (అర్జునుడు) చేత హతులయ్యారు.
8.2.44
उग्रकर्मा महेष्वासो नामतः कर्मतस्तथा ।
साल्वराजो महाबाहुर्भीमसेनेन पातितः ॥ ८.२.४४ ॥
ఉగ్రకర్ముడు, మహాధనుర్ధారి, పేరు చేతనూ కర్మ చేతనూ ప్రసిద్ధుడు, మహాబాహువు అయిన సాల్వరాజు భీమసేనుని చేత కూల్చబడ్డాడు.
8.2.45
ओघवांश्च महाराज बृहन्तः सहितौ रणे ।
पराक्रमन्तौ मित्रार्थे गतौ वैवस्वतक्षयम् ॥ ८.२.४५ ॥
మహారాజా, ఓఘవానుడు, బృహంతుడు ఇద్దరూ రణంలో కలిసి మిత్రుని కోసం పరాక్రమంతో పోరాడి వైవస్వతుని (యముని) లోకానికి వెళ్లారు.
8.2.46
तथैव रथिनां श्रेष्ठः क्षेमधूर्तिर्विशाम्पते ।
निहतो गदया राजन्भीमसेनेन संयुगे ॥ ८.२.४६ ॥
అలాగే, ప్రజాపతీ, రథికులలో శ్రేష్ఠుడైన క్షేమధూర్తి, రాజా, యుద్ధంలో భీమసేనుని గదాఘాతంతో హతుడయ్యాడు.
8.2.47
तथा राजन्महेष्वासो जलसन्धौ महाबलः ।
सुमहत्कदनं कृत्वा हतः सात्यकिना रणे ॥ ८.२.४७ ॥
అలాగే, రాజా, మహాధనుర్ధారి, మహాబలుడు జలసంధుడు మహా సంహారం చేసి యుద్ధంలో సాత్యకిచేత హతుడయ్యాడు.
8.2.48
अलम्बुसो राक्षसेन्द्रः खरबन्धुरयानवान् ।
घटोत्कचेन विक्रम्य गमितो यमसादनम् ॥ ८.२.४८ ॥
రాక్షసరాజు అలంబుసుడు, గాడిదలు లాగే రథం కలవాడు, ఘటోత్కచునిచేత పరాక్రమంగా యమలోకానికి పంపబడ్డాడు.
8.2.49
राधेयः सूतपुत्रश्च भ्रातरश्च महारथाः ।
केकयाः सर्वशश्चापि निहताः स्व्यसाचिना ॥ ८.२.४९ ॥
రాధేయుడు, సూతపుత్రుడు, ఆయన సోదరులైన మహారథులు, కేకయులందరూ కూడా సవ్యసాచి అర్జునుడి చేత హతులయ్యారు.
8.2.50
मालवा मद्रकाश्चैव द्राविडाश्चोग्रकर्मिणः ।
यौधेयाश्च ललित्थाश्च क्षुद्रकाश्चाप्युशीनराः ॥ ८.२.५० ॥
మాలవులు, మద్రకులు, ఉగ్రకర్ములైన ద్రావిడులు, యౌధేయులు, లలిత్థులు, క్షుద్రకులు, ఉశీనరులు కూడా.
8.2.51
मावेल्लकास्तुण्डिकेराः सावित्रीपुत्रकाश्च ये ।
प्राच्योदीच्याः प्रतीच्याश्च दाक्षिणात्याश्च मारिष ॥ ८.२.५१ ॥
మావెల్లకులు, తుండికేరులు, సావిత్రీ పుత్రులు, తూర్పు, ఉత్తర, పశ్చిమ, దక్షిణ దిక్కుల వారు కూడా, ఓ మారిష.
8.2.52
पत्तीनां निहताः सङ्घा हयानां प्रयुतानि च ।
रथव्रजाश्च निहता हताश्च वरवारणाः ॥ ८.२.५२ ॥
కాలాళ్ల సమూహాలు హతమయ్యాయి, గుర్రాల లక్షలు కూడా; రథ సమూహాలు నశించాయి, శ్రేష్ఠ ఏనుగులూ హతమయ్యాయి.
8.2.53
सध्वजाः सायुधाः शूराः सवर्माम्बरभूषणाः ।
कालेन महताऽऽयस्ताः कुशलैर्ये च वर्धिताः ॥ ८.२.५३ ॥
ధ్వజాలతో, ఆయుధాలతో, కవచ వస్త్రాభరణాలతో ఉన్న శూరులు, నిపుణులచే దీర్ఘకాలం పెంచబడినవారు, మహాకాలం వల్ల నశించారు.
8.2.54
ते हताः समरे राजन्पार्थेनाक्लिष्टकर्मणा ।
अन्ये तथाऽमितबलाः परस्परवधैषिणः ॥ ८.२.५४ ॥
ఓ రాజా, వారు యుద్ధంలో అనాయాస కర్ములైన పృథాపుత్రుడు అర్జునుడి చేత హతులయ్యారు; అపార బలులైన ఇతరులు కూడా, ఒకరినొకరు చంపుకోవాలని కోరినవారు.
8.2.55
एते चान्ये च बहवो राजानः सगणा रणे ।
हताः सहस्रशो राजन्यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ ८.२.५५ ॥
వీరు, ఇతర అనేకమంది రాజులు తమ పరివారాలతో యుద్ధంలో వేలాదిగా చంపబడ్డారు, రాజా, దీని గురించే నీవు నన్ను అడుగుతున్నావు.
8.2.56
एवमेष क्षयो वृत्तः कर्णार्जुनसमागमे ।
महेन्द्रेण यथा वृत्रो यथा रामेण रावणः ॥ ८.२.५६ ॥
కర్ణార్జునుల సమాగమంలో ఈ విధంగా ఈ వినాశనం జరిగింది, మహేంద్రుని చేత వృత్రుడు, రాముని చేత రావణుడు చంపబడినట్లుగా.
8.2.57
यथा कृष्णेन नरको मुरुश्च निहतो रणे ।
कार्तवीर्यश्च रामेण भार्गवेण यथा हतः ॥ ८.२.५७ ॥
కృష్ణుని చేత నరకుడు, మురుడు యుద్ధంలో చంపబడినట్లుగా, భార్గవ రాముని చేత కార్తవీర్యుడు చంపబడినట్లుగా.
8.2.58
सज्ञातिबान्धवः शूरः समरे युद्धदुर्मदः ।
रणे कृत्वा महद्युद्धं घोरं त्रैलोक्यमोहनम् ॥ ८.२.५८ ॥
బంధుమిత్రులతో కూడిన శూరుడు, యుద్ధమదంతో మత్తెక్కినవాడు, రణంలో మహా భయంకరమైన, త్రిలోకాలను మోహింపజేసే యుద్ధం చేసి.
8.2.59
यथा स्कन्देन महिषो यथा रुद्रेण चान्धकः ।
तथाऽर्जुनेन स हतो द्वैरथे युद्धदुर्मदः ॥ ८.२.५९ ॥
స్కందుని చేత మహిషుడు, రుద్రుని చేత అంధకుడు చంపబడినట్లుగా, యుద్ధమదంతో మత్తెక్కిన అతడు ద్వంద్వ యుద్ధంలో అర్జునునిచే చంపబడ్డాడు.
8.2.60
सामात्यबान्धवो राजन्कर्णः प्रहरतां वरः ।
जयाशा धार्तराष्ट्राणां वैरस्य च मुखं नृपः ॥ ८.२.६० ॥
మంత్రులు, బంధువులతో కూడిన రాజా, యోధులలో శ్రేష్ఠుడైన కర్ణుడు, ధార్తరాష్ట్రుల విజయాశకు, వైరానికి మూలమైన రాజు.
8.2.61
तीर्णं तत्पाण्डवै राजन्यत्पुरा नावबुध्यसे ।
उच्यमानो महाराज बन्धुभिर्हितकाङ्क्षिभिः ॥ ८.२.६१ ॥
రాజా, నీవు పూర్వం గ్రహించనిది పాండవులచే దాటబడింది. మహారాజా, నీ హితం కోరే బంధువులచే చెప్పబడినా (నీవు గ్రహించలేదు).
8.2.62
न कृतं च त्वया पूर्वं दैवेन विधिना बलात् ।
तदिदं समनुप्राप्तं व्यसनं सुमहात्ययम् ॥ ८.२.६२ ॥
నీవు పూర్వం చేయనిది, దైవం మరియు విధి బలంతో, ఈ అతి భయంకరమైన విపత్తు ఇప్పుడు నీపై వచ్చిపడింది.
8.2.63
गाणां राज्यकामानां त्वया राजन्हितैषिणा ।
अहितान्येव चीर्णानि तेषां ते फलमागतम् ॥ ८.२.६३ ॥
రాజా, రాజ్యాన్ని కోరిన వారి పట్ల, నీ హితాన్ని కోరుతూ నీవు చేసినవన్నీ అహితమే; వాటి ఫలితం ఇప్పుడు నీకు వచ్చింది.