Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 8.40

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

8.40.1

दुर्योधनस्ततः कर्णमुपेत्य भरतर्षभ ।
अब्रवीन्मद्रराजं च तथैवान्यान्महारथान् ॥ ८.४०.१ ॥

ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਫਿਰ ਦੁਰਯੋਧਨ ਕਰਣ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਮਦ੍ਰਰਾਜ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।

8.40.2

यदृच्छयाऽयमव्यग्रो धर्मः परमकः सखा ।
सुखिनः क्षत्रियाः कर्ण लभन्ते युद्धमीदृशम् ॥ ८.४०.२ ॥

ਹੇ ਕਰਣ, ਆਪ ਮੁਹਾਰੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਇਹ ਧਰਮ, ਬੇਫ਼ਿਕਰ ਪਰਮ ਮਿੱਤਰ ਵਾਂਗ ਹੈ; ਅਜਿਹਾ ਯੁੱਧ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਸ਼ਤਰੀ ਸੁਖੀ ਹਨ।

8.40.3

यादृशं क्षत्रियैः शूरैः शूराणां दीव्यतां युधि ।
इष्टं भवति राधेय तदिदं समुपस्थितम् ॥ ८.४०.३ ॥

ਹੇ ਰਾਧੇਯ, ਸੂਰਮੇ ਕਸ਼ਤਰੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸੂਰਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜੋ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹੁਣ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।

8.40.4

हत्वा तु पाण्डवान्युद्धे स्थिरामुर्वीं प्रशासथ ।
निहता वा परैर्युद्धे वीरलोकानवाप्स्यथ ॥ ८.४०.४ ॥

ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਸਥਿਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰੋਗੇ; ਜਾਂ ਵੈਰੀਆਂ ਹੱਥੋਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਜਾ ਕੇ ਵੀਰਲੋਕ ਪਾਓਗੇ।

8.40.5

दुर्योधनस्य वचनं श्रुत्वा तत्क्षत्रियर्षभाः ।
सिंहनादानुदक्रोशन्वादित्राणि च जघ्निरे ॥ ८.४०.५ ॥

ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਸ਼ਤਰੀ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੇ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਗਰਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਾਜੇ ਵਜਾਏ।

8.40.6

तस्मिन्प्रमुदिते सैन्ये त्वदीये भरतर्षभ ।
हर्षयंस्तावकान्योधान्द्रौणिर्विचनमब्रवीत् ॥ ८.४०.६ ॥

ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੁਹਾਡੀ ਉਸ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਈ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।

8.40.7

प्रत्यक्षं सर्वसैन्यानां भवतां चापि पश्यताम् ।
न्यस्तशस्त्रो मम पिता धृष्टद्युम्नेन पातितः ॥ ८.४०.७ ॥

ਸਾਰੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਸਭ ਦੇ ਵੇਖਦਿਆਂ, ਹਥਿਆਰ ਰੱਖ ਚੁੱਕੇ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਨੇ ਡੇਗ ਦਿੱਤਾ।

8.40.8

स तेनाहममर्षेण पित्रर्थे चापि भारत ।
धृष्टद्युम्नमहत्वाऽहं न विमोक्ष्यामि दंशनम् ॥ ८.४०.८ ॥

ਹੇ ਭਰਤ ਵੰਸ਼ੀ, ਉਸ ਰੋਸ ਨਾਲ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਲਈ, ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਨੂੰ ਮਾਰੇ ਬਿਨਾਂ ਮੈਂ ਕਵਚ ਨਹੀਂ ਉਤਾਰਾਂਗਾ।

8.40.9

कृत्वाऽनृतां प्रतिज्ञां वो नास्मि प्राप्ता महत्फलम् ।
अर्जुनं भीमसेनं च यश्च मां प्रतियोत्स्यति।
सर्वांस्तान्प्रमथिष्यामि इति मे निश्चिता मतिः ॥ ८.४०.९ ॥

ਤੁਹਾਡੇ ਅੱਗੇ ਝੂਠੀ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ। ਅਰਜੁਨ, ਭੀਮਸੇਨ ਅਤੇ ਜੋ ਵੀ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲੜੇਗਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਮੈਂ ਮਸਲ ਦਿਆਂਗਾ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਪੱਕਾ ਇਰਾਦਾ ਹੈ।

8.40.10

एवमुक्ते ततः सर्वा हर्षिता भारती चमूः ।
अभ्यवर्तत कौन्तेयांस्तथा तां चापि पाण्डवाः ॥ ८.४०.१० ॥

ਇਹ ਆਖਿਆ ਜਾਣ ਤੇ ਭਰਤਾਂ ਦੀ ਸਾਰੀ ਫ਼ੌਜ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਕੌਂਤੇਯਾਂ ਵੱਲ ਵਧੀ; ਪਾਂਡਵ ਵੀ ਉਸ ਵੱਲ ਵਧੇ।

8.40.11

स सन्निपातो रथयूथपानां ।
महाहवे भारत लोभनीये।
जनक्षयः कालयुगान्तकल्पः ।
प्रावर्तताग्रे कुरुसृञ्जयानाम् ॥ ८.४०.११ ॥

ਹੇ ਭਰਤ ਵੰਸ਼ੀ, ਉਸ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਰਥ-ਯੂਥਪਾਂ ਦੀ ਟੱਕਰ ਹੋਈ — ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਲੁਭਾਉਣੀ; ਯੁਗਾਂਤ ਵਰਗਾ ਜਨ-ਸੰਹਾਰ ਕੁਰੂਆਂ ਤੇ ਸ੍ਰੰਜਯਾਂ ਦੇ ਅਗਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।

8.40.12

ततः प्रवृत्ते युधि सम्प्रहारे ।
भूतानि सर्वाणि सदैवतानि।
आसन्समेतानि सहाप्सरोभि… ।
निरीक्षतीभिर्युधि वीरसङ्घान् ॥ ८.४०.१२ ॥

ਫਿਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਘਮਸਾਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਲੱਗੇ।

8.40.13

दिव्यैश्च गन्धैः परमैश्च पुष्पै… ।
रन्यैश्च रत्नैर्विविधैर्नराग्र्याः।
रणेषु कर्मोद्वहताः प्रहृष्टा-
ननन्दयन्नप्सरसः प्रहृष्टाः ॥ ८.४०.१३ ॥

ਦਿਵ੍ਯ ਸੁਗੰਧੀਆਂ, ਉੱਤਮ ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ, ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨਰਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਸਰਾਹਨਾ ਕਰਦੀਆਂ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਈਆਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ।

8.40.14

समीरणस्तांस्तु निषेव्य गन्धा… ।
न्निषेवते तानपि योधमुख्यान्।
निषेव्यमाणास्त्वनिलेन योधाः ।
परस्परं चुक्रुशुराजिमध्ये ॥ ८.४०.१४ ॥

ਹਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਨੂੰ ਲਿਆ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਹਵਾ ਨਾਲ ਸੇਵੇ ਗਏ ਉਹ ਯੋਧੇ ਯੁੱਧ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਚੀਕਣ ਲੱਗੇ।

8.40.15

तथा तु तस्मिंस्तुमुले प्रवृत्ते ।
दुर्योधनः क्रोधममृष्यमाणः।
अवेभ्य भीमं बलमध्यसंस्थः ।
समार्पयत्क्षुद्रकाणां शतेन ॥ ८.४०.१५ ॥

ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਰੌਲੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੇ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਕ੍ਰੋਧ ਨੂੰ ਸਹਾਰ ਨਾ ਸਕਿਆ, ਸੈਨਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਕੇ, ਉਤਰ ਕੇ, ਸੌ ਕ੍ਰਿਪਾਤਰਾਂ ਨਾਲ ਭੀਮ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਿਆ।

8.40.16

दुःशासनश्चित्रसेनश्च वीर… ।
स्तथोलूकः कितवः सौबलश्च।
गजानीकैः सर्वतो भीमसेनं ।
तथाविषक्तं सहसैवाभ्यगच्छन् ॥ ८.४०.१६ ॥

ਦੁਸ਼ਾਸਨ, ਚਿਤ੍ਰਸੇਨ, ਵੀਰ ਉਲੂਕ ਅਤੇ ਜੂਏਬਾਜ਼ ਸੌਬਲ (ਸ਼ਕੁਨੀ) ਹਾਥੀ-ਟੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫਸੇ ਹੋਏ ਉਸ ਉੱਤੇ ਅਚਾਨਕ ਟੁੱਟ ਪਏ।

8.40.17

तमापतन्तं सम्प्रेक्ष्य गजानीकं वृकोदरः ।
दुर्योधनं महाबाहुः शरवर्षैरवाकिरत् ॥ ८.४०.१७ ॥

ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹਮਲਾ ਕਰਦੇ ਵੇਖ ਕੇ ਮਹਾਬਾਹੂ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ ਨੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੂੰ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਢਕ ਦਿੱਤਾ।

8.40.18

दुर्योधनं ततो भीमः सायकैर्वज्रसन्निभैः ।
पाण्डवो विमुखीकृत्य गजानभ्यद्रवद्बली ॥ ८.४०.१८ ॥

ਫਿਰ ਵਜ੍ਰ ਵਰਗੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਹਟਾ ਕੇ ਬਲਵਾਨ ਪਾਂਡਵ ਭੀਮ ਹਾਥੀਆਂ ਵੱਲ ਝਪਟਿਆ।

8.40.19

ततः पावकसङ्काशैर्भीमबाणैरवक्रगैः ।
शलभैरिव नागांस्तानर्दयामास पाण्डवः ॥ ८.४०.१९ ॥

ਫਿਰ ਅੱਗ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ, ਸਿੱਧੇ ਉੱਡਣ ਵਾਲੇ ਭੀਮ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਟਿੱਡੀਆਂ ਵਾਂਗ ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਹਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪੀੜਿਤ ਕੀਤਾ।

8.40.20

ततः कुञ्जरयूथानि भीमसेनो महाबलः ।
व्यधमन्निशितैर्बाणैर्महावातो घनानिव ॥ ८.४०.२० ॥

ਫਿਰ ਮਹਾਬਲੀ ਭੀਮਸੇਨ ਨੇ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਿੰਡਾ ਦਿੱਤਾ ਜਿਵੇਂ ਵੱਡੀ ਹਨੇਰੀ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

8.40.21

नित्यमत्ताश्च मातङ्गाः शूरैर्मत्तैरधिष्ठिताः ।
आरोहकैर्महामात्रैस्तोमराङ्कुरापाणिभिः ॥ ८.४०.२१ ॥

ਸਦਾ ਮਦ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਾਥੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਸੂਰਮੇ ਅਤੇ ਮਤਵਾਲੇ ਮਹਾਵਤ ਬੈਠੇ ਸਨ, ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਮਰ ਅਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਲਈ।

8.40.22

सुवर्णजालैः प्रच्छन्ना मणिजालैश्च कुञ्जराः ।
रूप्यजाम्बूनदाभासः क्षुरमालाभ्यलङ्कृताः ॥ ८.४०.२२ ॥

ਸੋਨੇ ਦੇ ਜਾਲਾਂ ਅਤੇ ਮਣੀਆਂ ਦੇ ਜਾਲਾਂ ਨਾਲ ਢਕੇ ਹਾਥੀ, ਚਾਂਦੀ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ, ਉਸਤਰੇ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਹੋਏ।

8.40.23

वध्यमानाः शरै राजन्भीमसेनेन ते गजाः ।
विभिन्नहृदयाः केचित्तत्रैवाभ्यपतन्भुवि ॥ ८.४०.२३ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਭੀਮਸੇਨ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹੇ ਗਏ ਉਹ ਹਾਥੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਦੇ ਦਿਲ ਚੀਰੇ ਗਏ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।

8.40.24

निपतद्भिर्महावेगैर्हेमभाण्डविभूषितैः ।
अशोभत महाराज धातुचित्रैरिवाचलैः ॥ ८.४०.२४ ॥

ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਡਿੱਗਦੇ, ਮਹਾਂਵੇਗ ਵਾਲੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਉਹ ਹਾਥੀ ਧਾਤੂ-ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਚਿਤਰੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਸੋਹੇ।

8.40.25

दीप्ताभरणवद्भिश्च गजपृष्ठनिपातितैः ।
सङ्गरः शुशुभे राजन्क्षीणपुण्यैरिवामरैः ॥ ८.४०.२५ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਚਮਕਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਪਿੱਠ ਤੋਂ ਡਿੱਗਾਏ ਗਏ ਯੋਧਿਆਂ ਨਾਲ ਰਣਭੂਮੀ ਪੁੰਨ ਮੁੱਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਸੋਹੀ।

8.40.26

महापरिघसङ्काशौ चन्दनागरुरूषितौ ।
अपश्यं भीमसेनस्य धनुर्विक्षिपतो भुजौ ॥ ८.४०.२६ ॥

ਵੱਡੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਗਦੇ ਵਰਗੀਆਂ, ਚੰਦਨ ਤੇ ਅਗਰ ਨਾਲ ਲਿੱਪੀਆਂ ਭੀਮਸੇਨ ਦੀਆਂ ਦੋਵੇਂ ਬਾਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਧਨੁਸ਼ ਸੁੱਟਦਿਆਂ ਵੇਖਿਆ।

8.40.27

तस्य ज्यातलनिर्घोषमस्यतः सव्यदक्षिणम् ।
तं श्रुत्वाऽभ्यद्रवन्नागा भीमसेनभयार्दिताः ॥ ८.४०.२७ ॥

ਉਹ ਖੱਬੇ-ਸੱਜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਤੀਰ ਛੱਡਦਿਆਂ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਤਾਰ ਦੀ ਟੰਕਾਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਭੀਮਸੇਨ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਾਥੀ ਭੱਜ ਗਏ।

8.40.28

तस्य भीमस्य तत्कर्म राजन्नेकस्य धीमतः ।
अपश्याम महाराज तद्भूतमिवाभवत् ॥ ८.४०.२८ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਸ ਇੱਕਲੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਭੀਮ ਦਾ ਉਹ ਕਰਮ ਅਸੀਂ ਵੇਖਿਆ; ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਅਦਭੁਤ ਘਟਨਾ ਬਣ ਗਿਆ।