మహాభారతం · అధ్యాయం 8.40
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.40.1
दुर्योधनस्ततः कर्णमुपेत्य भरतर्षभ ।
अब्रवीन्मद्रराजं च तथैवान्यान्महारथान् ॥ ८.४०.१ ॥
భరతశ్రేష్ఠా, అప్పుడు దుర్యోధనుడు కర్ణుని వద్దకు వెళ్లి మద్రరాజుతోనూ ఇతర మహారథులతోనూ మాట్లాడాడు.
8.40.2
यदृच्छयाऽयमव्यग्रो धर्मः परमकः सखा ।
सुखिनः क्षत्रियाः कर्ण लभन्ते युद्धमीदृशम् ॥ ८.४०.२ ॥
కర్ణా, ఈ ధర్మం తనంతట తానే, కలతలేకుండా, ఉత్తమ మిత్రునిలా వచ్చింది; ఇటువంటి యుద్ధాన్ని పొందే క్షత్రియులు సుఖులవుతారు.
8.40.3
यादृशं क्षत्रियैः शूरैः शूराणां दीव्यतां युधि ।
इष्टं भवति राधेय तदिदं समुपस्थितम् ॥ ८.४०.३ ॥
రాధేయా, శూర క్షత్రియులు యుద్ధంలో శూరుల మధ్య కోరుకునేది ఏదో, అదే ఇప్పుడు ఎదురైంది.
8.40.4
हत्वा तु पाण्डवान्युद्धे स्थिरामुर्वीं प्रशासथ ।
निहता वा परैर्युद्धे वीरलोकानवाप्स्यथ ॥ ८.४०.४ ॥
యుద్ధంలో పాండవులను చంపి స్థిరమైన భూమిని పాలిస్తావు; లేదా శత్రువుల చేత యుద్ధంలో చంపబడి వీరలోకాలను పొందుతావు.
8.40.5
दुर्योधनस्य वचनं श्रुत्वा तत्क्षत्रियर्षभाः ।
सिंहनादानुदक्रोशन्वादित्राणि च जघ्निरे ॥ ८.४०.५ ॥
దుర్యోధనుని మాటలు విని ఆ క్షత్రియశ్రేష్ఠులు సింహనాదాలు చేసి వాద్యాలను మోగించారు.
8.40.6
तस्मिन्प्रमुदिते सैन्ये त्वदीये भरतर्षभ ।
हर्षयंस्तावकान्योधान्द्रौणिर्विचनमब्रवीत् ॥ ८.४०.६ ॥
భరతశ్రేష్ఠా, మీ సైన్యం సంతోషించినప్పుడు, మీ యోధులను ఆనందింపజేస్తూ ద్రోణపుత్రుడు ఈ మాటలు పలికాడు.
8.40.7
प्रत्यक्षं सर्वसैन्यानां भवतां चापि पश्यताम् ।
न्यस्तशस्त्रो मम पिता धृष्टद्युम्नेन पातितः ॥ ८.४०.७ ॥
సర్వ సైన్యాల ఎదుట, మీరంతా చూస్తుండగా, ఆయుధాలు విడిచిపెట్టిన నా తండ్రిని ధృష్టద్యుమ్నుడు పడగొట్టాడు.
8.40.8
स तेनाहममर्षेण पित्रर्थे चापि भारत ।
धृष्टद्युम्नमहत्वाऽहं न विमोक्ष्यामि दंशनम् ॥ ८.४०.८ ॥
భరతవంశీయుడా, ఆ ఆగ్రహంతో, నా తండ్రి కోసం, ధృష్టద్యుమ్నుడిని చంపకుండా నేను కవచాన్ని విడువను.
8.40.9
कृत्वाऽनृतां प्रतिज्ञां वो नास्मि प्राप्ता महत्फलम् ।
अर्जुनं भीमसेनं च यश्च मां प्रतियोत्स्यति।
सर्वांस्तान्प्रमथिष्यामि इति मे निश्चिता मतिः ॥ ८.४०.९ ॥
మీకు చేసిన అసత్య ప్రతిజ్ఞ వల్ల నేను గొప్ప ఫలాన్ని పొందలేదు. అర్జునుడిని, భీమసేనుడిని, నాతో పోరాడేవారినందరినీ నేను నాశనం చేస్తాను అన్నదే నా దృఢ నిశ్చయం.
8.40.10
एवमुक्ते ततः सर्वा हर्षिता भारती चमूः ।
अभ्यवर्तत कौन्तेयांस्तथा तां चापि पाण्डवाः ॥ ८.४०.१० ॥
ఇలా చెప్పబడగానే భరతుల సమస్త సైన్యం ఆనందంతో కౌంతేయులపై ముందుకు సాగింది; పాండవులు కూడా వారిపై ముందుకు సాగారు.
8.40.11
स सन्निपातो रथयूथपानां ।
महाहवे भारत लोभनीये।
जनक्षयः कालयुगान्तकल्पः ।
प्रावर्तताग्रे कुरुसृञ्जयानाम् ॥ ८.४०.११ ॥
భరతవంశీయుడా, ఆ మహాయుద్ధంలో రథసమూహాల నాయకుల ఘర్షణ జరిగింది — భయంకరమైనదీ, ఆకర్షణీయమైనదీ; యుగాంత కాలంలా ప్రజల నాశనం కురు-సృంజయుల ముందు భాగంలో మొదలైంది.
8.40.12
ततः प्रवृत्ते युधि सम्प्रहारे ।
भूतानि सर्वाणि सदैवतानि।
आसन्समेतानि सहाप्सरोभि… ।
निरीक्षतीभिर्युधि वीरसङ्घान् ॥ ८.४०.१२ ॥
అప్పుడు యుద్ధంలో తీవ్ర ఘర్షణ మొదలైనప్పుడు, దేవతలతో సహా సమస్త ప్రాణులు అప్సరసలతో కలిసి అక్కడ చేరి, యుద్ధంలో వీరసమూహాలను చూస్తూ ఉన్నాయి.
8.40.13
दिव्यैश्च गन्धैः परमैश्च पुष्पै… ।
रन्यैश्च रत्नैर्विविधैर्नराग्र्याः।
रणेषु कर्मोद्वहताः प्रहृष्टा-
ननन्दयन्नप्सरसः प्रहृष्टाः ॥ ८.४०.१३ ॥
దివ్య సుగంధాలతో, ఉత్తమ పుష్పాలతో, ఇతర వివిధ రత్నాలతో, యుద్ధాలలో శ్రేష్ఠ వీరుల కార్యాలను మెచ్చుకుంటూ, సంతోషించిన అప్సరసలు వారిని ఆనందింపజేశారు.
8.40.14
समीरणस्तांस्तु निषेव्य गन्धा… ।
न्निषेवते तानपि योधमुख्यान्।
निषेव्यमाणास्त्वनिलेन योधाः ।
परस्परं चुक्रुशुराजिमध्ये ॥ ८.४०.१४ ॥
గాలి ఆ సుగంధాలను తీసుకువచ్చి ఆ ప్రధాన యోధులను సేవించింది; గాలిచే సేవింపబడిన ఆ యోధులు యుద్ధమధ్యంలో ఒకరినొకరు ఎదిరించి అరిచారు.
8.40.15
तथा तु तस्मिंस्तुमुले प्रवृत्ते ।
दुर्योधनः क्रोधममृष्यमाणः।
अवेभ्य भीमं बलमध्यसंस्थः ।
समार्पयत्क्षुद्रकाणां शतेन ॥ ८.४०.१५ ॥
ఆ భయంకర కోలాహలం మొదలవగా, దుర్యోధనుడు కోపాన్ని సహించలేక, సైన్యం మధ్యలో నిలిచి, దిగి, వంద అల్పులతో భీముని ఎదుర్కొన్నాడు.
8.40.16
दुःशासनश्चित्रसेनश्च वीर… ।
स्तथोलूकः कितवः सौबलश्च।
गजानीकैः सर्वतो भीमसेनं ।
तथाविषक्तं सहसैवाभ्यगच्छन् ॥ ८.४०.१६ ॥
దుశ్శాసనుడు, చిత్రసేనుడు, వీరుడు ఉలూకుడు, జూదగాడు సౌబలుడు (శకుని) కూడా ఏనుగు సేనలతో అన్ని వైపుల నుండి భీమసేనుని చుట్టుముట్టి, ఆ విధంగా చిక్కుకున్న అతనిపైకి అకస్మాత్తుగా దూసుకువచ్చారు.
8.40.17
तमापतन्तं सम्प्रेक्ष्य गजानीकं वृकोदरः ।
दुर्योधनं महाबाहुः शरवर्षैरवाकिरत् ॥ ८.४०.१७ ॥
వారు దాడి చేస్తూ రావడాన్ని చూసి, మహాబాహువైన వృకోదరుడు దుర్యోధనుని బాణవర్షంతో కప్పివేశాడు.
8.40.18
दुर्योधनं ततो भीमः सायकैर्वज्रसन्निभैः ।
पाण्डवो विमुखीकृत्य गजानभ्यद्रवद्बली ॥ ८.४०.१८ ॥
అప్పుడు బలశాలి పాండవుడు భీముడు వజ్రసమాన బాణాలతో దుర్యోధనుని పక్కకు తప్పించి, ఏనుగుల మీదకు దూకాడు.
8.40.19
ततः पावकसङ्काशैर्भीमबाणैरवक्रगैः ।
शलभैरिव नागांस्तानर्दयामास पाण्डवः ॥ ८.४०.१९ ॥
అప్పుడు అగ్నిలా ప్రకాశించే, నేరుగా దూసుకుపోయే భీముని బాణాలతో, మిడతల వలె పాండవుడు ఆ ఏనుగులను పీడించాడు.
8.40.20
ततः कुञ्जरयूथानि भीमसेनो महाबलः ।
व्यधमन्निशितैर्बाणैर्महावातो घनानिव ॥ ८.४०.२० ॥
అప్పుడు మహాబలుడైన భీమసేనుడు, మహావాయువు మేఘాలను చెదరగొట్టినట్టు, పదునైన బాణాలతో ఏనుగుల గుంపులను చెదరగొట్టాడు.
8.40.21
नित्यमत्ताश्च मातङ्गाः शूरैर्मत्तैरधिष्ठिताः ।
आरोहकैर्महामात्रैस्तोमराङ्कुरापाणिभिः ॥ ८.४०.२१ ॥
ఎల్లప్పుడూ మదించిన ఏనుగులు, వాటిపై శూరులు, ఉన్మత్తులైన మావటివారు అధిష్ఠించి, చేతుల్లో తోమరాలు, అంకుశాలు ధరించి ఉన్నారు.
8.40.22
सुवर्णजालैः प्रच्छन्ना मणिजालैश्च कुञ्जराः ।
रूप्यजाम्बूनदाभासः क्षुरमालाभ्यलङ्कृताः ॥ ८.४०.२२ ॥
బంగారు వలలతో, మణుల వలలతో కప్పబడిన ఏనుగులు, వెండి బంగారాల వలె మెరిసి, క్షురమాలలతో అలంకరించబడి ఉన్నాయి.
8.40.23
वध्यमानाः शरै राजन्भीमसेनेन ते गजाः ।
विभिन्नहृदयाः केचित्तत्रैवाभ्यपतन्भुवि ॥ ८.४०.२३ ॥
ఓ రాజా, భీమసేనుని బాణాలచే గాయపడిన ఆ ఏనుగులలో కొన్ని హృదయాలు చీలిపోయి అక్కడే భూమిపై కూలిపోయాయి.
8.40.24
निपतद्भिर्महावेगैर्हेमभाण्डविभूषितैः ।
अशोभत महाराज धातुचित्रैरिवाचलैः ॥ ८.४०.२४ ॥
ఓ మహారాజా, పడుతున్న, మహావేగం గల, బంగారు అలంకారాలతో అలంకరించబడిన ఆ ఏనుగులు ధాతువర్ణ చిత్రిత పర్వతాల వలె ప్రకాశించాయి.
8.40.25
दीप्ताभरणवद्भिश्च गजपृष्ठनिपातितैः ।
सङ्गरः शुशुभे राजन्क्षीणपुण्यैरिवामरैः ॥ ८.४०.२५ ॥
ఓ రాజా, మెరిసే ఆభరణాలతో ఏనుగుల వీపుల నుండి పడగొట్టబడిన వారితో యుద్ధభూమి పుణ్యం క్షీణించిన దేవతల వలె ప్రకాశించింది.
8.40.26
महापरिघसङ्काशौ चन्दनागरुरूषितौ ।
अपश्यं भीमसेनस्य धनुर्विक्षिपतो भुजौ ॥ ८.४०.२६ ॥
పెద్ద ఇనుప గదలా ఉన్న, చందనాగరు పూతతో ఉన్న భీమసేనుని రెండు బాహువులు విల్లును విసురుతుండగా నేను చూశాను.
8.40.27
तस्य ज्यातलनिर्घोषमस्यतः सव्यदक्षिणम् ।
तं श्रुत्वाऽभ्यद्रवन्नागा भीमसेनभयार्दिताः ॥ ८.४०.२७ ॥
అతను ఎడమ కుడి చేతులతో బాణాలు వేస్తుండగా ధనుస్తాడు ధ్వని విని, భీమసేనుని భయంతో పీడితమైన ఏనుగులు పరుగెత్తాయి.
8.40.28
तस्य भीमस्य तत्कर्म राजन्नेकस्य धीमतः ।
अपश्याम महाराज तद्भूतमिवाभवत् ॥ ८.४०.२८ ॥
ఓ రాజా, ఆ ఒక్క జ్ఞానియైన భీముని ఆ కర్మను మేము చూశాము; ఓ మహారాజా, అది అద్భుతమైన సంఘటన వలె అయింది.