มหาภารตะ · อัธยายะ 8.43
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.43.1
युक्तं प्रविश्य पार्थानां सैन्यं कुर्वञ्जनक्षयम् ।
कर्णो राजानमभ्येत्य तन्ममाचक्ष्व स़ञ्जय ॥ ८.४३.१ ॥
สัญชัย ขอท่านจงเล่าให้ข้าพเจ้าฟังเถิด ว่ากรรณะเข้าไปในกองทัพของบุตรแห่งปฤถา ทำลายชีวิตนักรบ แล้วเข้าไปหาพระราชาได้อย่างไร
8.43.2
के च प्रवीराः पार्थानां युधि कर्णमवारयन् ।
कांश्च प्रमथ्याधिरथिर्युधिष्ठिरमपीडयत् ॥ ८.४३.२ ॥
สัญชัย บรรดาวีรบุรุษผู้ใดในฝ่ายปาณฑพที่ขัดขวางกรรณะในการรบ และบุตรแห่งอธิรถได้สังหารผู้ใดบ้าง ก่อนจะเบียดเบียนยุธิษฐิระด้วย
8.43.3
धृष्टद्युम्नमुखान्पार्थान्दृष्ट्वा कर्णो व्यवस्थितान् ।
समभ्यधावत्त्वरितः पाञ्चालाञ्छत्रुकर्शनः ॥ ८.४३.३ ॥
กรรณะผู้ทำให้ศัตรูหวาดหวั่น เห็นบรรดาบุตรของปฤถาที่ตั้งทัพอยู่โดยมีธฤษฏทยุมน์นำหน้า จึงรีบพุ่งเข้าโจมตีปาญจาละ
8.43.4
तं तूर्णमभिधावन्तं पाञ्चाला जितकाशिनः ।
प्रत्युद्ययुर्महात्मानं हंसाः सर इवोष्णगे ॥ ८.४३.४ ॥
บรรดาปาญจาละที่คิดว่าตนได้ชัยชนะ รีบออกรับวีรบุรุษผู้ยิ่งใหญ่ผู้พุ่งเข้ามาอย่างรวดเร็ว ดุจฝูงหงส์บินไปหาทะเลสาบในฤดูร้อน
8.43.5
ततः शङ्खसहस्राणां निःस्वनो हृदयङ्गमः ।
प्रादुरासीदुभयतो भेरीशब्दश्च दारुणः ॥ ८.४३.५ ॥
จากนั้น เสียงสังข์นับพันดังก้องกังวานจับใจ จากทั้งสองฝ่าย และเสียงกลองใหญ่ก็ดังสนั่นน่าหวาดหวั่น
8.43.6
नानाबाणनिनादश्च द्विपाश्वरथनिःस्वनः ।
सिंहनादश्च वीराणामभवद्दारुणस्तदा ॥ ८.४३.६ ॥
เสียงลูกศรหลายชนิดที่ยิงออกไป เสียงช้าง ม้า และรถศึกดังอึกทึก และเสียงคำรามดุจสิงห์ของบรรดาวีรบุรุษ ก็ล้วนน่าสะพรึงกลัวในขณะนั้น
8.43.7
साद्रिद्रुमार्णवा भूमिः सवाताम्बुदमम्बरम् ।
सार्केन्दुग्रहनक्षत्रा द्यौश्च व्यक्तं विघूर्णिता ॥ ८.४३.७ ॥
แผ่นดินพร้อมภูเขา ต้นไม้ และมหาสมุทร ท้องฟ้าพร้อมลมและเมฆ และสวรรค์พร้อมดวงอาทิตย์ ดวงจันทร์ ดาวเคราะห์และดาวฤกษ์ ล้วนดูเหมือนหมุนวนไปอย่างชัดเจน
8.43.8
इति भूतानि तं शब्दं मेनिरे ते च विव्यथुः ।
यानि चाप्यल्पसत्वानि प्रायस्तानि मृतानि वै ॥ ८.४३.८ ॥
สรรพสัตว์เข้าใจว่าเสียงนั้นคือเสียงแห่งการดับสูญ จึงเกิดความทุกข์ทรมาน และผู้ที่มีความกล้าน้อยก็ส่วนใหญ่ได้ตายไปแล้ว
8.43.9
अथ कर्णो भृशं क्रुद्धः शीघ्रमस्त्रमुदीरयन् ।
जघान पाण्डवीं सेनामासुरीं मघवानिव ॥ ८.४३.९ ॥
ครั้นแล้ว กรรณะผู้โกรธจัดยิ่งนัก รีบปล่อยศาสตราวุธออกไป ได้สังหารกองทัพปาณฑพ ดุจพระอินทร์สังหารกองทัพอสูร
8.43.10
स पाण्डवबलं कर्णः प्रविश्य विसृजञ्छरान् ।
प्रभद्रकाणां प्रवरानहनत्सप्तसप्ततिम् ॥ ८.४३.१० ॥
กรรณะเข้าไปในกองทัพของปาณฑพ และระดมยิงลูกศร ได้สังหารประภัทรกะผู้ประเสริฐเจ็ดสิบเจ็ดนาย
8.43.11
ततः सुपुङ्खैर्निशितैरथ श्रष्ठो रथेषुभिः ।
अवधीत्पञ्चविंशत्या पाञ्चालान्पञ्चविंशतिम् ॥ ८.४३.११ ॥
จากนั้น วีรบุรุษผู้ยอดเยี่ยมก็ใช้ลูกศรรถที่คมกล้าและมีขนปีกอันงาม สังหารปาญจาละยี่สิบห้าคนด้วยลูกศรยี่สิบห้าดอก
8.43.12
सुवर्णपुङ्खैर्नाराचैः परकायविदारणैः ।
चेदिकानवधीद्वीरः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ८.४३.१२ ॥
วีรบุรุษผู้นั้นใช้ลูกศรเหล็กมีขนปีกสีทอง ซึ่งเจาะทะลุร่างของศัตรูได้ สังหารเจ้าเมืองเจทิหลายร้อยและหลายพันนาย
8.43.13
तं तथा समरे कर्म कुर्वाणमतिमानुषम् ।
परिवव्रुर्महाराज पाञ्चालानां रथव्रजाः ॥ ८.४३.१३ ॥
ข้าแต่มหาราช เมื่อกรรณะกระทำกรรมอันเหนือมนุษย์เช่นนั้นในการรบ บรรดากองรถของปาญจาละก็ล้อมเขาไว้
8.43.14
ततः सन्धाय विशिखान्पञ्च भारत दुःसहान् ।
पाञ्चालानवधीत्पञ्च कर्णो वैकर्तनो वृषः ॥ ८.४३.१४ ॥
ดูก่อนภรตะ จากนั้น กรรณะบุตรแห่งวิกรรตนะ ผู้ดุจวัว ได้เล็งลูกศรห้าดอกที่ทนทานยิ่ง และสังหารปาญจาละห้าคน
8.43.15
भानुदेवं चित्रसेनं सेनाबिन्दुं च भारत ।
तपनं शूरसेनं च पाञ्चालानहनद्रणे ॥ ८.४३.१५ ॥
ดูก่อนภรตะ ในการรบ เขาได้สังหารปาญจาละคือ ภานุเทพ จิตรเสนะ เสนาพินทุ ตปนะ และศูรเสนะ
8.43.16
पाञ्चालेषु च शूरेषु वध्यमानेषु सायकैः ।
हाहाकारो महानासीत्पाञ्चालानां महाहवे ॥ ८.४३.१६ ॥
ขณะที่วีรบุรุษของปาญจาละถูกลูกศรสังหาร ก็เกิดเสียงคร่ำครวญอันใหญ่หลวงขึ้นในหมู่ปาญจาละ ในการรบครั้งใหญ่นั้น
8.43.17
तेषां सह्क्रीडमानानां हाहाकारं प्रकुर्वताम् ।
पुनरेव च तान्कर्णो जघानाशु पतत्त्रिभिः ॥ ८.४३.१७ ॥
เมื่อพวกเขาต่างร่ำร้องคร่ำครวญพร้อมกัน ราวกับกำลังเล่นสนุก กรรณะก็รีบสังหารพวกเขาอีกครั้งด้วยลูกศรสามดอก
8.43.18
चक्ररक्षौ तु कर्णस्य पुत्रौ मारिष दुर्जयौ ।
सुषेणः सत्यसेनश्च त्यक्त्वा प्राणानयुध्यताम् ॥ ८.४३.१८ ॥
ท่านผู้เจริญ บุตรสองคนของกรรณะที่คอยคุ้มกันล้อรถ คือสุเษณะและสัตยเสนะ เป็นผู้ที่ศัตรูพ่ายแพ้ไม่ได้ ทั้งสองละทิ้งชีวิตแล้วต่อสู้
8.43.19
पृष्ठगोप्ता तु कर्णस्य ज्येष्ठः पुत्रो महारथः ।
वृषसेनोऽन्वयात्कर्णं पृष्ठतः परिपालयन् ॥ ८.४३.१९ ॥
บุตรคนโตของกรรณะ คือวฤษเสนะ ผู้เป็นนักรบรถศึกผู้ยิ่งใหญ่ ได้ตามหลังกรรณะไปคอยคุ้มกันด้านหลังและปกป้องเขาจากทางด้านหลัง
8.43.20
धृष्टद्युम्नः सात्यकिश्च द्रौपदेया वृकोदरः ।
जनमेजयः शिखण्डी च प्रवीराश्च प्रभद्रकाः ॥ ८.४३.२० ॥
ธฤษฏทยุมน์ สาตยกิ บุตรแห่งเทราปที วฤโกทร (ภีมะ) ชนเมชัยะ ศิขัณฑี และประภัทรกะผู้กล้าหาญ
8.43.21
चेदिकेकयपाञ्चाला यमौ मात्स्याश्च दंशिताः ।
समभ्यधावन्राधेयं जिघांसन्तः प्रहारिणम् ॥ ८.४३.२१ ॥
เจทิ เกกยะ ปาญจาละ ฝาแฝดทั้งสอง และมัตสยะที่สวมเกราะ ต่างพุ่งเข้าใส่ราเธยะ (กรรณะ) ผู้โจมตี โดยปรารถนาจะฆ่าเขา
8.43.22
त एनं विविधैः शस्त्रैः शरधाराभिरेव च ।
अभ्यवर्षन्विमर्दन्तं प्रावृषीवाम्बुदा गिरिम् ॥ ८.४३.२२ ॥
พวกเขาซัดศรนานาชนิดและสายลูกธนูพรั่งพรูใส่เขา เหมือนเมฆฝนในฤดูฝนที่เทลงบนภูเขา ปกคลุมผู้กำลังบดขยี้พวกเขาไว้
8.43.23
पितरं तु परीप्सन्तः कर्णपुत्राः प्रहारिणः ।
त्वदीयाश्चापरे राजन्वीरा वीरानवारयन् ॥ ८.४३.२३ ॥
ข้าแต่พระราชา บรรดาโอรสของกรรณะ ผู้โจมตีอยู่ ต่อสู้เพราะปรารถนาจะปกป้องบิดาของตน ส่วนวีรบุรุษอีกฝ่ายของพระองค์ ก็ยับยั้งบรรดาวีรบุรุษเหล่านั้นไว้
8.43.24
सुषेणो भीमसेनस्य च्छित्त्वा भल्लेन कार्मुकम् ।
नाराचैः सप्तबिर्विद्ध्वा हृदि भीमं ननाद ह ॥ ८.४३.२४ ॥
สุเษณะใช้ศรรูปพระจันทร์เสี้ยวตัดคันธนูของภีมเสน แล้วยิงเหล็กแหลมเจ็ดดอกเข้าที่หน้าอกของเขา จากนั้นก็คำรามใส่ภีมะ
8.43.25
अथान्यद्वनुरादाय सुदृढं भीमविक्रमः ।
सज्यं वृकोदरः कृत्वा सुषेणस्याच्छिनद्वनुः ॥ ८.४३.२५ ॥
ลำดับนั้น ภีมะผู้มีวิกรมอันน่าครั่นคร้าม หยิบคันธนูอีกคันที่แข็งแรงมาก ขึงสายเข้ากับคันธนู แล้วตัดคันธนูของสุเษณะขาดไป
8.43.26
विव्याध चैनं दशभिः क्रुद्धो नृत्यन्निवेषुभिः ।
कर्णं च तूर्णं विव्याध त्रिसप्तत्या शितैः शरैः ॥ ८.४३.२६ ॥
ด้วยความโกรธ เขาเหมือนกำลังร่ายรำ ยิงสุเษณะด้วยลูกศรสิบดอก และรวดเร็วยิงกรรณะด้วยลูกศรคมเจ็ดสิบสามดอก
8.43.27
सत्यसेनं च दशभिः साश्वसूतायुधध्वजम् ।
पश्यतां सुहृदां मध्ये कर्णपुत्रमपातयत् ॥ ८.४३.२७ ॥
สัตยเสนะ พร้อมทั้งม้า สารถี อาวุธ และธง ถูกภีมะยิงด้วยลูกศรสิบดอกให้ล้มลง โอรสของกรรณะ ต่อหน้ามิตรสหายทั้งหลาย
8.43.28
क्षुरप्रणुन्नं तत्तस्य शिरश्चन्द्रनिभाननम् ।
शुभदर्शनमेवासीन्नालभ्रष्टमिवाम्बुजम् ॥ ८.४३.२८ ॥
ศีรษะของเขาถูกลูกศรปลายขวานพุ่งชน มีใบหน้าดุจพระจันทร์และรูปลักษณ์อันเป็นมงคล ดูเหมือนดอกบัวที่หลุดจากก้าน
8.43.29
हत्वा कर्णसुतं भीमस्तावकान्पुनरार्दयत् ।
कृपहार्दिक्ययोश्छित्त्वा चापौ तावप्यथार्दयत् ॥ ८.४३.२९ ॥
ภีมะสังหารโอรสของกรรณะแล้ว ก็โจมตีทหารของพระองค์อีกครั้ง ตัดคันธนูของกฤปะและหารทิกยะออกเสียทั้งสองคน แล้วโจมตีทั้งสองคนนั้นด้วย
8.43.30
दुःशासनं त्रिभिर्विद्ध्वा शकुनिं षड्भिरायसैः ।
उलूकं च पतत्रिं च चकार विरथावुभौ ॥ ८.४३.३० ॥
ยิงทุศาสนะด้วยลูกศรสามดอก และศกุนีด้วยลูกศรเหล็กหกดอก เขาทำให้ อุลูกะ และ ปตตริ ไร้รถศึกทั้งคู่
8.43.31
हे सुषेण हतोऽसीति ब्रुवन्नादत्त सायकम् ।
तमस्य कर्णश्चिच्छेद त्रिभिश्चैनमताडयत् ॥ ८.४३.३१ ॥
"สุเษณะ เจ้าตายแล้ว!" กล่าวดังนี้แล้วเขาก็หยิบลูกศรขึ้นมา กรรณะตัดลูกศรนั้นขาด แล้วยิงเขาด้วยลูกศรสามดอก
8.43.32
अथान्यं परिजग्राह सुपर्वाणं सुतेजनम् ।
सुषेणायासृजद्भीमस्तमप्यस्याच्छिनद्वृषः ॥ ८.४३.३२ ॥
ลำดับนั้นภีมะหยิบลูกศรอีกดอกหนึ่ง มีข้อปล้องดี ลับคมดี แล้วปล่อยไปยังสุเษณะ แต่ผู้มีกายดุจโคตัวผู้นั้นตัดลูกศรนั้นขาดไปอีก
8.43.33
पुनः कर्णस्त्रिसप्तत्या भीमसेनमथेषुभिः ।
पुत्रं परीप्सन्विव्याध क्रुद्धः शत्रुजिघांसया ॥ ८.४३.३३ ॥
กรรณะอีกครั้ง ด้วยความปรารถนาจะปกป้องโอรส โกรธจัด และหวังจะสังหารศัตรู จึงยิงภีมเสนด้วยลูกศรเจ็ดสิบสามดอก
8.43.34
सुषेणस्तु धनुर्गृह्य भारसाधनमुत्तमम् ।
नकुलंपञ्चभिर्बाणैर्बाह्वोरुरसि चार्पयत् ॥ ८.४३.३४ ॥
ส่วนสุเษณะ หยิบคันธนูอันยอดเยี่ยมที่รับน้ำหนักได้มาก ยิงนกุละด้วยลูกศรห้าดอกที่แขนทั้งสองและที่อก
8.43.35
नकुलस्तं तु विंशत्या विद्व्वा भारसहैर्दृढैः ।
ननाद बलवन्नादं कर्णस्य भयमादधत् ॥ ८.४३.३५ ॥
นกุละยิงเขาด้วยลูกศรแข็งแรงที่รับน้ำหนักได้ยี่สิบดอก และคำรามเสียงดังสนั่น ทำให้กรรณะเกิดความหวาดกลัว
8.43.36
तं सुषेणो महाराज विद्ध्वा दशभिराशुगैः ।
चिच्छेद च धनुः शीघ्रं क्षुरप्रेण महारथः ॥ ८.४३.३६ ॥
ข้าแต่มหาราช สุเษณะ มหารถผู้นั้น ยิงนกุละด้วยลูกศรรวดเร็วสิบดอกแล้ว ก็รีบตัดคันธนูของเขาด้วยลูกศรปลายขวาน
8.43.37
अथान्यद्वनुरादाय नकुलः क्रोधमूर्च्छितः ।
सुषेणं नवभिर्बाणैर्वारयामास संयुगे ॥ ८.४३.३७ ॥
ลำดับนั้น นกุละหยิบคันธนูอีกคันขึ้นมา ด้วยความโกรธจนหน้ามืด จึงยับยั้งสุเษณะในการรบด้วยลูกศรเก้าดอก
8.43.38
स तु बाणैर्दिशो राजन्नाच्छाद्य परवीरहा ।
आजघ्ने सारथिं चास्य सुषेणं च ततस्त्रिभिः।
चिच्छेद चास्य सुदृढं धनुर्भल्लैस्त्रिभिस्त्रिधा ॥ ८.४३.३८ ॥
ข้าแต่พระราชา ผู้สังหารวีรบุรุษของศัตรูนั้น ปกคลุมทิศทั้งหลายด้วยลูกศร แล้วฟันสารถีของสุเษณะ และสุเษณะเอง จากนั้นด้วยลูกศรภัลละสามดอก ก็ตัดคันธนูอันแข็งแรงของเขาออกเป็นสามท่อน
8.43.39
अथान्यद्वनुरादाय सुषेणः क्रोधमूर्च्छितः ।
आविध्यन्नकुलं षष्ट्या सहदेवं च सप्तभिः ॥ ८.४३.३९ ॥
ลำดับนั้น สุเษณะหยิบคันธนูอีกคันขึ้นมา ด้วยความโกรธจนหน้ามืด ยิงนกุละด้วยหกสิบดอก และยิงสหเทวะด้วยเจ็ดดอก
8.43.40
तद्युद्धं सुमहद्धोरमासीद्देवासुरोपमम् ।
निघ्नतां सायकैस्तूर्णमन्योन्यस्य वधं प्रति ॥ ८.४३.४० ॥
การรบนั้นยิ่งใหญ่และน่าสะพรึงกลัวนัก เหมือนศึกระหว่างเทวดากับอสูร เมื่อทั้งสองฝ่ายรีบยิงลูกศรใส่กันและกัน มุ่งหมายจะสังหารอีกฝ่าย
8.43.41
सात्यकिर्वृषसेनं तु विद्ध्वा सप्तभिरायसैः ।
पुनर्विव्याध सप्तत्या सारथिं च त्रिभिः शितैः ॥ ८.४३.४१ ॥
สาตยกีแทงวฤษเสนด้วยลูกศรเหล็กเจ็ดดอก แล้วแทงอีกด้วยเจ็ดสิบดอก และแทงนายสารถีด้วยสามดอกที่คมกล้า
8.43.42
वृषसेनस्तु शैनेयं शरेणानतपर्वणा ।
आजघान महाराज शङ्खदेशे महारथम् ॥ ८.४३.४२ ॥
ส่วนวฤษเสน โอ้มหาราชา ยิงเรือนศึกผู้ยิ่งใหญ่ คือสาตยกีผู้เป็นหลานของศินี ด้วยลูกศรที่ข้อปล้องโค้งงอ ไปโดนบริเวณขมับ
8.43.43
शैनेयो वृषसेनेन पत्रिणा परिपीडितः ।
कोपं चक्रे महाराज क्रुद्धो वेगं च दारुणम् ॥ ८.४३.४३ ॥
สาตยกีผู้เป็นหลานของศินี ถูกลูกศรมีขนนกของวฤษเสนแทงจนเจ็บปวดรุนแรง โอ้มหาราชา จึงโกรธเกรี้ยว และพุ่งเข้าไปด้วยความเร็วอันน่าสะพรึง
8.43.44
जग्राहेषुवरान्वीरः शीघ्रं वै दश पञ्च च ।
सात्यकिर्वृषसेनस्य सूतं हत्वा त्रिभिः शरैः ॥ ८.४३.४४ ॥
วีรบุรุษสาตยกีคว้าลูกศรชั้นเลิศได้อย่างรวดเร็วสิบห้าดอก แล้วใช้สามดอกในนั้นสังหารนายสารถีของวฤษเสน
8.43.45
धनुश्चिच्छेद भल्लेन जघानाश्वांश्च सप्तभिः ।
ध्वजमेकेषुणोन्मथ्य त्रिभिश्तं हृद्यताडयत् ॥ ८.४३.४५ ॥
เขาตัดคันธนูของวฤษเสนด้วยลูกศรรูปจันทร์เสี้ยว สังหารม้าด้วยเจ็ดดอก ฉุดธงออกด้วยลูกศรเพียงดอกเดียว แล้วแทงที่หน้าอกของเขาด้วยสามดอก
8.43.46
अथावसन्नः स्वरथे मुहूर्तात्पुनरुत्थितः ।
स रणे युयुधानेन विसूताश्वरथध्वजः।
कृतो जिघांसुः शैनेयं खङ्गचर्मधृगभ्ययात् ॥ ८.४३.४६ ॥
จากนั้น วฤษเสนทรุดลงบนรถศึกของตนชั่วขณะหนึ่ง แล้วลุกขึ้นอีกครั้ง เมื่อม้า รถศึก และธงของเขาถูกยุยุธานทำลายในการรบ เขาจึงหยิบดาบและโล่ขึ้น ปรารถนาจะสังหารศัยเนยะ แล้วเดินเข้าไปหาเขา
8.43.47
तस्य चापततः शीघ्रं वृषसेनस्य सात्यकिः ।
वाराहकर्णैर्दशभिरविध्यदसिचर्मणी ॥ ८.४३.४७ ॥
ขณะที่วฤษเสนพุ่งเข้าใส่อย่างรวดเร็ว สาตยกีก็แทงดาบและโล่ของเขาด้วยลูกศรปลายหูหมูป่าสิบดอก
8.43.48
दुःशासनस्तु तं दृष्ट्वा विरथं व्यायुधं कृतम् ।
आरोप्य स्वरथं तूर्णमपोवाह रथान्तरम् ॥ ८.४३.४८ ॥
แต่ทุศาสนะเห็นเขาไร้รถศึกและไร้อาวุธ จึงรีบยกเขาขึ้นรถศึกของตน แล้วพาไปยังรถศึกอีกคันหนึ่ง
8.43.49
अथान्यं रथमास्थाय वृषसेनो महारथः ।
द्रौपदेयांस्त्रिसप्तत्या युयुधानं च पञ्चभिः ॥ ८.४३.४९ ॥
จากนั้น วฤษเสนผู้เป็นรถศึกผู้ยิ่งใหญ่ ขึ้นรถศึกอีกคันหนึ่ง แล้วยิงบุตรของเทราปทีด้วยลูกศรเจ็ดสิบสามดอก และยิงยุยุธานด้วยห้าดอก
8.43.50
भीमसेनं चतुःषष्ट्या सहदेवं च पञ्चभिः ।
नकुलं त्रिंशता बाणैः शतानीकं च सप्तभिः ॥ ८.४३.५० ॥
เขายิงภีมเสนด้วยลูกศรหกสิบสี่ดอก ยิงสหเทพด้วยห้าดอก ยิงนกุลด้วยสามสิบดอก และยิงศตานีกะด้วยเจ็ดดอก
8.43.51
शिखण्डिनं च दशभिर्धर्मराजं शतेन च ।
एतांश्चान्यांश्च राजेन्द्र प्रवीराञ्चयगृद्धिनः ॥ ८.४३.५१ ॥
เขายิงศิขัณฑินด้วยสิบดอก และยิงพระธรรมราชาด้วยหนึ่งร้อยดอก โอ้จ้าวแห่งกษัตริย์ เขายิงวีรบุรุษเหล่านี้และคนอื่นๆ ที่กระหายชัยชนะ
8.43.52
अभ्यर्दयन्महेष्वासः कर्णपुत्रो विशाम्पते ।
कर्णस्य युधि दुर्धर्षस्ततः पृष्ठमपालयत् ॥ ८.४३.५२ ॥
โอ้จ้าวแห่งประชาชน บุตรของกรรณะ นักธนูผู้ยิ่งใหญ่ ทำให้ศัตรูเดือดร้อน และปกป้องด้านหลังของกรรณะผู้ไม่อาจเอาชนะได้ในการรบ
8.43.53
युयुधानं च राधेयो नवैर्नवभिरायसैः ।
विसूताश्वरथं कृत्वा ललाटे त्रिभिरार्पयत् ॥ ८.४३.५३ ॥
กรรณะ บุตรของราธา ล้อมยุยุธานด้วยลูกศรเหล็กใหม่เก้าดอก ทำให้นายสารถีและม้าล้มลง รถศึกของเขาใช้การไม่ได้ แล้วจึงแทงหน้าผากของเขาด้วยสามดอก
8.43.54
स त्वन्यं रथमास्थाय विधिवत्कल्पितं पुनः ।
युयुधे पाण्डुभिः सार्धं कर्णस्य व्यधमद्बलम् ॥ ८.४३.५४ ॥
ยุยุธานขึ้นรถศึกอีกคันหนึ่งที่เตรียมไว้อย่างถูกต้อง แล้วสู้รบกับปาณฑพอีกครั้ง และทำลายกองทัพของกรรณะ
8.43.55
धृष्टद्युम्नस्ततः कर्णमविध्यद्दशभिः शरैः ।
द्रौपदेयास्त्रिसप्तत्या युयुधानस्तु सप्तभिः ॥ ८.४३.५५ ॥
จากนั้น ธฤษฏทยุมนะยิงกรรณะด้วยลูกศรสิบดอก บุตรของเทราปทียิงด้วยเจ็ดสิบสามดอก และยุยุธานยิงด้วยเจ็ดดอก
8.43.56
भीमसेनश्चतुःषष्ट्या सहदेवश्च सप्तिभिः ।
नकुलस्त्रिंशता बाणैः शतानीकस्तु सप्तभिः ॥ ८.४३.५६ ॥
ภีมเสนยิงด้วยหกสิบสี่ดอก สหเทพยิงด้วยหอก นกุลยิงด้วยลูกศรสามสิบดอก และศตานีกะยิงด้วยเจ็ดดอก
8.43.57
शिखण्डी दशभिर्वीरो धर्मराजः शतेन तु ।
एते चान्ये च राजेन्द्र प्रवीरा जयगृद्विनः।
अभ्यर्दयन्महेष्वासं सूतपुत्रं महामृधे ॥ ८.४३.५७ ॥
ศิขัณฑีวีรบุรุษยิงด้วยสิบดอก และพระธรรมราชายิงด้วยหนึ่งร้อยดอก โอ้จ้าวแห่งกษัตริย์ วีรบุรุษเหล่านี้และคนอื่นๆ ที่กระหายชัยชนะ ได้โจมตีนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ คือบุตรของสารถี ในสงครามครั้งใหญ่นั้น
8.43.58
तान्सूतपुत्रो विशिखैर्दशभिर्दशभिः शरैः ।
रथेनानुचरन्वीरः प्रत्यविध्यदरिन्दमः। ॥ ८.४३.५८ ॥
บุตรของสารถีผู้เป็นวีรบุรุษ ซึ่งเคลื่อนไหวอยู่บนรถศึก ผู้ทำลายศัตรู ยิงตอบโต้พวกเขาทั้งหมดด้วยลูกศรคนละสิบดอก
8.43.59
सात्यकिं भीमसेनं च धृष्टद्युम्नं शिखण्डिनम् ।
द्रौपदेयांश्च संरब्धान्यतमानान्महारथान् ॥ ८.४३.५९ ॥
สาตยกี ภีมเสน ธฤษฏทยุมนะ ศิขัณฑิน บุตรของเทราปทีผู้โกรธเกรี้ยว และรถศึกผู้ยิ่งใหญ่อื่นๆ
8.43.60
विरथान्रथिनः श्रेष्ठान्निमेषार्धाच्चकार ह ॥ ८.४३.६० ॥
ในเวลาเพียงครึ่งชั่วพริบตา เขาทำให้นักรถศึกผู้ประเสริฐที่สุดต้องสูญเสียรถศึกของตน
8.43.61
अमोघत्वाच्च बाणानां भूतसङ्घा विसिप्मयुः ॥ ८.४३.६१ ॥
ด้วยลูกศรไม่เคยพลาดเป้า เหล่าภูตทั้งหลายจึงพากันตะลึงงัน
8.43.62
तत्रास्त्रवीर्यं कर्णस्य लाघवं च महात्मनः ।
अपश्याम महाभाग तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ८.४३.६२ ॥
ที่นั่นเราได้เห็นความกล้าหาญในศาสตราวุธของกรรณะ และความว่องไวของผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ ข้าแต่ผู้โชคดี การเห็นเช่นนั้นกลับกลายเป็นเรื่องน่าอัศจรรย์
8.43.63
न ह्याददानं ददृशुः सन्दधानं च सायकान् ।
विमुञ्चन्तं च संरम्भाद पश्यन्नैव तं जनाः ॥ ८.४३.६३ ॥
ผู้คนไม่เห็นเขาหยิบลูกศร ไม่เห็นเขาเล็งลูกศรเข้ากับคันธนู และไม่เห็นเขาปล่อยลูกศรด้วยความเดือดดาล พวกเขาแม้แต่จะมองเห็นตัวเขาก็ไม่ได้
8.43.64
प्रतीच्यां दिशि तं दृष्ट्वा प्राच्यां पश्याम लाघवात् ।
न च पश्याम राजेन्द्र क्व नु कर्णो व्यतिष्ठत ॥ ८.४३.६४ ॥
เราเห็นเขาอยู่ในทิศตะวันตก แต่ด้วยความว่องไวของเขา เรากลับมองหาเขาในทิศตะวันออก ข้าแต่ราชาแห่งกษัตริย์ เราไม่อาจเห็นได้เลยว่ากรรณะยืนอยู่ที่ใด
8.43.65
इषूनेवास्य पश्यामो विनिकीर्णाऽन्समन्ततः ।
छादयानान्दिशो राजञ्शलभानामिव व्रजान् ॥ ८.४३.६५ ॥
เราเห็นเพียงลูกศรของเขาที่กระจายอยู่ทั่วทุกด้าน ข้าแต่พระราชา มันปกคลุมทุกทิศเหมือนฝูงตั๊กแตน
8.43.66
तस्य तैरिषुभिस्त्रीक्ष्णैः सम्पतद्भिः सहस्रशः ।
मरीचिभिरिवोष्णांशोः शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ८.४३.६६ ॥
ด้วยลูกศรคมของเขาที่พุ่งลงมานับพันดอก เหมือนรังสีของพระอาทิตย์ ลูกศรเหล่านั้นมีข้อปล้องโค้งงอ
8.43.67
व्याप्ताः सर्वा दिशो राजन्योधाश्च ददृशुस्तदा ।
शरैः संवृतमाकाशं तत्राभ्रैरिव चाभवत् ॥ ८.४३.६७ ॥
ข้าแต่พระราชา ในตอนนั้นทุกทิศถูกเต็มไปด้วยลูกศร และนักรบต่างเห็นท้องฟ้าถูกลูกศรปกคลุม ราวกับมีเมฆก่อตัวอยู่ตรงนั้น
8.43.68
द्यौर्वियद्भूर्दिशश्चैव प्रच्छन्ना निशितैः शरैः ।
अरुणाभ्रावृताकारं तस्मिन्देशे बभौ वियत् ॥ ८.४३.६८ ॥
ท้องฟ้า สวรรค์ แผ่นดิน และทิศทั้งหลาย ถูกลูกศรคมปกคลุมจนมิด ณ ที่นั้น ท้องฟ้าส่องแสงราวกับร่างที่ถูกเมฆสีแดงปกคลุม
8.43.69
ततः पुनरमेयात्मा कर्णो राजा महारथः ।
न्यहनत्समरे योधान्योधवृत्तमनुष्ठितः ॥ ८.४३.६९ ॥
จากนั้น กรรณะผู้มีจิตใจหาที่สุดมิได้ เป็นกษัตริย์และเป็นนักรบรถศึกผู้ยิ่งใหญ่ ได้ประหารนักรบทั้งหลายในสนามรบอีกครั้ง ปฏิบัติตามจรรยาของนักรบ
8.43.70
नृत्यन्निव हि राधेयश्चापहस्तो रणाजिरे ।
यैर्विद्वः प्रत्यविद्व्यत्तानेकैकं त्रिगुणैः शरैः ॥ ८.४३.७० ॥
ราธาบุตรกรรณะ ถือคันธนูในมือ ดูราวกับกำลังร่ายรำอยู่บนสนามรบ ผู้ที่ยิงเขา เขาก็ยิงตอบกลับทุกคน ด้วยลูกศรมากกว่าสามเท่า
8.43.71
शतैश्च दशभिश्चैतान्पुनर्विद्ध्वा ननाद च ।
साश्वसूतध्वजच्छत्रास्ततस्ते विवरं ददुः ॥ ८.४३.७१ ॥
เขาเจาะคนเหล่านั้นอีกครั้งด้วยลูกศรนับร้อยและนับสิบ แล้วคำรามก้อง ครั้นนั้นพวกเขาจึงต้องถอยให้ พร้อมทั้งม้า สารถี ธง และเศวตฉัตรของตน
8.43.72
ते हन्यमानाः कर्णेन पलायन्त दिशो दश ।
नादयन्तो दिशः सर्वाः कर्मत्रस्ता विचेतसः ॥ ८.४३.७२ ॥
พวกเขาถูกกรรณะประหาร จึงหนีไปทั้งสิบทิศ ส่งเสียงร้องก้องไปทุกทิศ หวาดกลัวการกระทำของเขา และหมดสติ
8.43.73
तान्प्रमथ्य महेष्वासान्राधेयः शरवृष्टिभिः ।
राजानीकमसम्बाधं प्राविशच्छत्रुकर्शनः ॥ ८.४३.७३ ॥
ราธาบุตรผู้ปราบศัตรู ได้ย่ำยีนักธนูผู้ยิ่งใหญ่เหล่านั้นด้วยห่าฝนลูกศร แล้วเข้าสู่กองทัพของพระราชาโดยไม่มีสิ่งใดขวางกั้น
8.43.74
स रथांस्त्रिशतं हत्वा चेदीनामनिवर्तिनाम् ।
राधेयो निशितैर्बाणैस्ततोऽभ्यागाद्युधिष्ठिरम् ॥ ८.४३.७४ ॥
ราธาบุตรสังหารรถศึกสามร้อยคันของชาวเจทีผู้ไม่ยอมถอยกลับ แล้วจึงมุ่งหน้าเข้าหายุธิษฐิระด้วยลูกศรคม
8.43.75
ततस्ते विरथाः शूरा रथानन्यान्समास्थिताः ।
परिवव्रुर्महाराज धर्मपुत्रं युधिष्ठिरम् ॥ ८.४३.७५ ॥
ข้าแต่มหาราช ครั้นนั้นวีรบุรุษเหล่านั้นซึ่งถูกทำลายรถศึกจนหมดสิ้น ได้ขึ้นอีกรถหนึ่ง แล้วล้อมยุธิษฐิระ โอรสแห่งธรรม
8.43.76
ततस्ते तु परे राजञ्छिखण्डी च ससात्यकिः ।
राधेयात्परिरक्षन्तो राजानं पर्यवारयन्।
मुञ्चन्तो विविधान्बाणान्स्वर्णपुङ्खाञ्शिलाशितान् ॥ ८.४३.७६ ॥
ข้าแต่พระราชา ครั้นนั้นพวกเขาผู้เป็นฝ่ายอื่น พร้อมด้วยศิขัณฑีและสาตยกี คุ้มกันพระราชาให้พ้นจากกรรณะ แล้วล้อมไว้โดยรอบ ปล่อยลูกศรหลากหลายชนิด มีขนนกสีทอง ลับด้วยหิน
8.43.77
तथैव तावकाः सर्वे कर्णं दुर्वारणं रणे ।
यत्ताः शूरा महेष्वासाः पर्यरक्षन्त सर्वशः ॥ ८.४३.७७ ॥
ฝ่ายวีรบุรุษของท่านทั้งหมดก็เช่นเดียวกัน ผู้เป็นนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ มุ่งมั่นคุ้มกันกรรณะผู้ยากที่ใครจะต้านทานได้ในสนามรบ จากทุกทิศทุกทาง
8.43.78
नानावादित्रघोषाश्च प्रादुरासन्विशाम्पते ।
सिंहनादश्च सञ्जज्ञे शूराणामभिगर्जताम् ॥ ८.४३.७८ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ เสียงเครื่องดนตรีนานาชนิดก็ดังขึ้น และเสียงคำรามเหมือนราชสีห์ของวีรบุรุษผู้คำรามตอบกันก็ดังขึ้นด้วย
8.43.79
ततः पुनः समाजग्मुरभीताः कुरुपाण्डवाः ।
युधिष्ठिरमुखाः पार्थाः सूतपुत्रमुखा वयम् ॥ ८.४३.७९ ॥
จากนั้น พวกกุรุและปาณฑพผู้ไม่หวาดหวั่นก็มาชุมนุมกันอีกครั้ง โอรสแห่งปฤถาโดยมียุธิษฐิระเป็นหัวหน้า และพวกเราโดยมีโอรสของสารถีเป็นหัวหน้า