มหาภารตะ · อัธยายะ 8.82
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.82.1
ततो भग्नेषु सैन्येषु भीमसेनेन संयुगे ।
दुर्योधनोऽब्रवीत्किं नु सौबलो वाऽपि सञ्जय ॥ ८.८२.१ ॥
ธฤตราษฎร์กล่าวว่า เมื่อกองทัพถูกภีมเสนทำลายยับเยินในการรบแล้ว ทุรโยธน์และเจ้าสุพละ (ศกุนิ) ได้กล่าวอะไรบ้าง ข้าแต่สัญชัย
8.82.2
कर्णो वा जयतां श्रेष्ठो योधा वा मामका युधि ।
कृपो वा कृतवर्मा वा द्रौणिर्दुःशासनोऽपि वा ॥ ८.८२.२ ॥
เป็นกรรณะผู้เลิศในบรรดาผู้มีชัยหรือไม่ หรือเป็นนักรบของข้าในการรบ หรือกฤปะ หรือกฤตวรมัน หรือบุตรของโทรณะ หรือทุศศาสนะ
8.82.3
अत्यद्भुतमहं मन्ये पाण्डवेयस्य विक्रमम् ।
यदेकः समरे सर्वान्योधयामास मामकान् ॥ ८.८२.३ ॥
ข้าเห็นว่าความกล้าหาญของโอรสของปาณฑุนั้นน่าอัศจรรย์ยิ่งนัก ที่เขาผู้เดียวได้รบกับนักรบทั้งหมดของข้าในการสงคราม
8.82.4
यथाप्रतिज्ञं योधानां राधेयः कृतवानपि ।
कुरूणामथ सर्वेषां कर्णः शत्रुनिषूदनः।
शर्म वर्म प्रतिष्ठा च जीविताशा च सञ्जय ॥ ८.८२.४ ॥
ตามที่ได้ปฏิญาณไว้ บุตรของราธา คือกรรณะ ได้กระทำการเพื่อนักรบและเพื่อชาวกุรุทั้งปวงเช่นกัน กรรณะผู้ทำลายศัตรู เป็นทั้งที่พึ่ง เกราะกำบัง ที่ยึดเหนี่ยว และความหวังในการมีชีวิตของพวกเรา ข้าแต่สัญชัย
8.82.5
तद्भग्रं स्वबलं दृष्ट्वा कौन्तेयेनामितौजसा ।
धनुर्दराणां प्रवरः कर्णः किमकरोद्युधि ॥ ८.८२.५ ॥
เมื่อเห็นกองทัพของตนแตกกระจัดกระจายเพราะบุตรของกุนตีผู้มีพลังไม่อาจประมาณได้ กรรณะผู้เลิศในบรรดานักธนูได้กระทำอะไรในการรบ
8.82.6
पुत्रा वा मम दुर्धर्षा राजानो वा महारथाः ।
एतन्मे सर्वमाचक्ष्व कुशलो ह्यसि सञ्जय ॥ ८.८२.६ ॥
จงเล่าให้ข้าฟังทั้งหมดนี้ คือบรรดาบุตรของข้าผู้ไม่อาจต้านทานได้ หรือบรรดากษัตริย์ผู้เป็นมหารถีได้ทำอะไรบ้าง เพราะเจ้าชำนาญในเรื่องนี้ ข้าแต่สัญชัย
8.82.7
अपराह्णे महाराज सूतपुत्रः प्रतापवान् ।
जघान सोमकान्सर्वान्भीमसेनस्य पश्यतः ॥ ८.८२.७ ॥
ข้าแต่มหาราช ในช่วงบ่าย บุตรของสารถีผู้ทรงานุภาพได้สังหารชาวโสมกะทั้งหมด ขณะที่ภีมเสนกำลังมองดูอยู่
8.82.8
भीमोऽप्यतिबलं सैन्यं धार्तराष्ट्रं व्यपोथयत् ॥ ८.८२.८ ॥
ภีมะก็ได้บดขยี้กองทัพอันทรงพลังยิ่งของบุตรของธฤตราษฎร์เช่นกัน
8.82.9
द्राव्यमाणं बलं दृष्ट्वा भीमसेनेन धीमता ।
यन्तारमब्रवीत्कर्णः पाञ्चालानेव मां वह ॥ ८.८२.९ ॥
เมื่อกรรณะเห็นกองทัพของตนถูกขับไล่ไปโดยภีมเสนผู้มีปัญญา เขาจึงกล่าวกับสารถีของตนว่า "จงนำรถของข้าไปยังปัญจาละโดยตรง"
8.82.10
मद्रराजस्ततः शल्यः श्वेतानश्वान्महाजवान् ।
प्राहिणोच्चेदिपाञ्चालान्करूशांश्च महाबलः ॥ ८.८२.१० ॥
จากนั้น ศัลยะ ผู้เป็นกษัตริย์แห่งมัทร ผู้มีพลังยิ่งใหญ่ ได้ปล่อยม้าขาวอันรวดเร็วยิ่งของตนไปต่อสู้กับเจทิ ปัญจาละ และกรูศะ
8.82.11
प्रविश्य च महत्सैन्यं शल्यः परबलार्दनः ।
न्ययच्छत्तुरगान्हृष्टो यत्रयत्र च ते रथाः ॥ ८.८२.११ ॥
ศัลยะผู้บดขยี้กองกำลังของศัตรู เข้าสู่กองทัพอันใหญ่หลวง และด้วยความยินดีได้บังคับม้าให้หยุดลง ณ ที่ซึ่งรถศึกของท่านตั้งอยู่
8.82.12
तं रथं मेघसङ्काशं वैयाघ्रपरिवारणम् ।
संदृश्य पाण्डुपञ्चालास्त्रस्ता ह्यासन्विशाम्पते ॥ ८.८२.१२ ॥
ข้าแต่จอมมนุษย์ เมื่อเห็นรถคันนั้นซึ่งดุจก้อนเมฆและมีหนังเสือคลุมปกป้อง พวกปาณฑวะและปัญจาละก็หวาดกลัวอย่างยิ่ง
8.82.13
ततो रथस्य निनदः प्रादुरासीन्महारणे ।
पर्जन्यसमनिर्घोषः पर्वतस्येव दीर्यतः ॥ ८.८२.१३ ॥
จากนั้น เสียงคำรามของรถคันนั้นก็ดังขึ้นในมหาสงคราม ดุจเสียงฟ้าคำรามของเมฆฝน ดุจภูเขาที่กำลังแตกออก
8.82.14
ततः शरशतैस्तीक्षणैः कर्ण आकर्णनिःसृतैः ।
जघान पाण्डवबलं शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ८.८२.१४ ॥
แล้วกรรณะก็สังหารกองทัพปาณฑวะเป็นร้อยและเป็นพันด้วยลูกศรคมนับร้อย ซึ่งยิงออกจากคันธนูที่ดึงถึงหู
8.82.15
तं तथा समरे कर्म कुर्वाणमपराजितम् ।
परिवव्रुर्महेष्वासाः पाण्डवानां महारथाः ॥ ८.८२.१५ ॥
เมื่อเขากระทำการเช่นนั้นในการรบ ผู้ไม่เคยพ่ายแพ้นั้นก็ถูกล้อมรอบโดยนักธนูผู้ยิ่งใหญ่และมหารถีทั้งหลายของปาณฑวะ
8.82.16
तं शिखण्डी च भीमश्च धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ।
नकुलः सहदेवश्च द्रौपदेयाश्च सात्यकिः ॥ ८.८२.१६ ॥
ศิขัณฑี ภีมะ ธฤษฏทยุมนะ โอรสของปฤษตะ นกุละ สหเทพ บุตรของเทราปที และสาตยกิ ได้ล้อมเขาไว้
8.82.17
परिवव्रुर्जिघांसन्तो राधेयं शरवृष्टिभिः ।
सात्यकिस्तु तदा कर्णं विंशत्या निशितैः शरैः ॥ ८.८२.१७ ॥
ปรารถนาจะสังหารกรรณะ บุตรของราธา พวกเขาจึงล้อมเขาไว้ด้วยห่าฝนลูกศร จากนั้นสาตยกิได้ยิงกรรณะด้วยลูกศรคมยี่สิบดอก
8.82.18
अताडयद्रणे शूरो जत्रुदेशे नरोत्तमः ।
शिखण्डी पञ्चविंशत्या धृष्टद्युम्नश्च सप्तभिः ॥ ८.८२.१८ ॥
วีรบุรุษผู้เลิศในหมู่มนุษย์นั้นได้ยิงกรรณะที่บริเวณกระดูกไหปลาร้าในการรบ ศิขัณฑียิงด้วยลูกศรยี่สิบห้าดอก และธฤษฏทยุมนะยิงด้วยเจ็ดดอก
8.82.19
द्रौपदेयाश्चतुःषष्ट्या सहदेवश्च सप्तभिः ।
नकुलश्च शतेनाजौ कर्णं विव्याध सायकैः ॥ ८.८२.१९ ॥
บุตรของเทราปทียิงกรรณะในการรบด้วยลูกศรหกสิบสี่ดอก สหเทพด้วยเจ็ดดอก และนกุละด้วยหนึ่งร้อยดอก
8.82.20
भीमसेनस्तु राधेयं नवत्या नतपर्वणाम् ।
विव्याध समरे क्रुद्धो जत्रुदेशे महाबलः ॥ ८.८२.२० ॥
ส่วนภีมเสนผู้โกรธและทรงพลัง ได้ยิงบุตรของราธา (กรรณะ) ในการรบที่บริเวณกระดูกไหปลาร้า ด้วยลูกศรปลายงอเก้าสิบดอก
8.82.21
अथ प्रहस्याधिरथिर्व्याक्षिपद्धनुरुत्तमम् ।
मुमोच निशितान्बाणान्पीडयन्सुमहाबलः ॥ ८.८२.२१ ॥
ครั้นแล้ว บุตรแห่งอธิรถ (กรรณะ) หัวเราะ ดึงคันธนูอันยอดเยี่ยมกลับ และด้วยกำลังอันยิ่งใหญ่ ปล่อยลูกศรคมกล้าที่ทำให้ศัตรูทุกข์ทรมาน
8.82.22
तान्प्रत्यविध्यद्राधेयः पञ्चभिः पञ्चभिः शरैः ।
सात्यकेस्तु धनुश्छित्त्वा ध्वजं च भरतर्षभ ॥ ८.८२.२२ ॥
บุตรแห่งราธา (กรรณะ) ยิงตอบโต้แต่ละคนด้วยลูกศรห้าดอกต่อคนหนึ่ง และ โอ้ผู้ประเสริฐแห่งภรตวงศ์ ท่านได้ตัดคันธนูของสาตยกิ และทำให้ธงของเขาล้มลงด้วย
8.82.23
तं तथा नवभिर्बाणैराजघान स्तनान्तरे ।
भीमसेनं ततः क्रुद्धो विव्याध त्रिंशता शरैः ॥ ८.८२.२३ ॥
ท่านยิงเขาด้วยลูกศรเก้าดอกที่กลางอก แล้วด้วยความกริ้ว ท่านจึงยิงภีมเสนด้วยลูกศรสามสิบดอก
8.82.24
सहदेवस्य भल्लेन ध्वजं चिच्छेद मारिष ।
सारथिं च त्रिभिर्बाणैराजघान परन्तपः ॥ ८.८२.२४ ॥
โอ้ผู้เคารพ ผู้ทำลายศัตรู (กรรณะ) ตัดธงของสหเทพด้วยลูกศรหัวกว้าง และยิงสารถีของเขาด้วยลูกศรสามดอก
8.82.25
विरथान्द्रौपदेयांश्च चकार भरतर्षभ ।
अक्ष्णोर्निमेषमात्रेण तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ८.८२.२५ ॥
โอ้ผู้ประเสริฐแห่งภรตวงศ์ ท่านทำให้บุตรของเทราปทีไม่มีรถศึก ในชั่วพริบตาเดียว และเหตุการณ์นั้นดูน่าอัศจรรย์
8.82.26
विमुखीकृत्य तान्सर्वाञ्शरैः सन्नतपर्वभिः ।
पाञ्चालानहनञ्छूरांश्चेदीनां च महारथान् ॥ ८.८२.२६ ॥
ท่านทำให้ทุกคนเหล่านั้นหันหนีไป แล้วยิงพวกปาญจาละด้วยลูกศรข้อโค้ง และยิงนักรบรถศึกผู้กล้าหาญของเจทิทั้งหลาย
8.82.27
ते वध्यमानाः समरे चेदिमत्स्या विशाम्पते ।
कर्णमेकमभिद्रुत्य शरसङ्खैः समार्पयन् ॥ ८.८२.२७ ॥
โอ้เจ้าแห่งมนุษย์ ชาวเจทิและมัตสยะเหล่านั้น ถูกฟันล้มในการรบ จึงพุ่งเข้าหากรรณะผู้เดียว และปกคลุมเขาด้วยฝูงลูกศรอันหนาแน่น
8.82.28
ताञ्जघान शितैर्बाणैः सूतपुत्रो महारथः ।
ते वध्यमानाः समरे चेदिमात्स्या विशाम्पते।
प्राद्रवन्त रणे भीताः सिंहत्रस्ता मृगा इव ॥ ८.८२.२८ ॥
บุตรของสารถี ผู้เป็นนักรบรถศึกผู้ยิ่งใหญ่ ยิงพวกเขาด้วยลูกศรคม โอ้เจ้าแห่งมนุษย์ ชาวเจทิและมัตสยะเหล่านั้น ถูกฟันล้มในการรบ ก็หวาดกลัวและหนีออกจากสนามรบ เหมือนกวางที่หวาดกลัวสิงโต
8.82.29
एतदत्युद्भतं कर्म दृष्ट्वानस्मि भारत ।
यदेकः समरे शूरान्सूतपुत्रः प्रतापवान् ॥ ८.८२.२९ ॥
โอ้ทายาทแห่งภรตวงศ์ เมื่อได้เห็นการกระทำอันน่าอัศจรรย์ยิ่งนี้ ข้าพเจ้าประหลาดใจว่า บุตรของสารถีผู้มีอานุภาพ เพียงผู้เดียวในการรบ สามารถเอาชนะวีรบุรุษทั้งหลายได้
8.82.30
यतमानान्परं शक्त्या योधयानांश्च धन्विनः ।
पाण्डवेयान्महाराज शरैर्वारितवान्रणे ॥ ८.८२.३० ॥
โอ้มหาราช ในการรบ ท่านได้ยับยั้งบรรดาปาณฑพผู้เป็นนักธนู ซึ่งพยายามสุดกำลังและกำลังต่อสู้ ด้วยลูกศรของท่าน
8.82.31
तत्र भारत कर्णस्य लाघवेन महात्मनः ।
तुतुषुर्देवताः सर्वाः सिद्धाश्च सह चारणैः ॥ ८.८२.३१ ॥
ที่นั่น โอ้ภารตะ เหล่าเทวดาทั้งปวง พร้อมด้วยสิทธะและจารณะ ต่างพอพระทัยในความชำนาญของกรรณะผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่
8.82.32
अपूजयन्महेष्वासा धार्तराष्ट्रा नरोत्तमम् ।
कर्णं रथवरश्रेष्ठं श्रेष्ठं सर्वधनुष्मताम् ॥ ८.८२.३२ ॥
บรรดาบุตรของธฤตราษฎร์ ผู้เป็นนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ ได้ยกย่องกรรณะ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่มนุษย์ ผู้เป็นยอดแห่งสารถีรถศึกที่ดีเลิศ และผู้เป็นยอดแห่งนักธนูทั้งปวง
8.82.33
ततः कर्णो महाराज ददाह रिपुवाहिनीम् ।
कक्षमिद्धो यथा वह्निर्निदाधे ज्वलितो महान् ॥ ८.८२.३३ ॥
ครั้นแล้ว โอ้มหาราช กรรณะเผาทัพของศัตรู ดุจไฟใหญ่ที่ลุกโชนในฤดูร้อนเผาป่าละเมาะ
8.82.34
ते वध्यमानाः कर्णेन पाण्डवेयास्ततस्ततः ।
प्राद्रवन्त रणे भीताः कर्णं दृष्ट्वा महारथम् ॥ ८.८२.३४ ॥
บรรดาปาณฑพถูกกรรณะฆ่าฟันจากทุกทิศ จึงหนีไปด้วยความหวาดกลัวในการรบ เมื่อได้เห็นมหารถกรรณะ
8.82.35
तत्राक्रन्दो महानासीत्पाञ्चालानां महारणे ।
वध्यतां सायकैस्तीक्ष्णैः कर्णचापवरच्युतैः ॥ ८.८२.३५ ॥
ที่นั่น มีเสียงร้องครวญครางอันดังของปาญจาละในมหาสงคราม ขณะที่พวกเขาถูกลูกศรคมซึ่งยิงออกจากคันธนูอันยอดเยี่ยมของกรรณะสังหาร
8.82.36
तेन शब्देन वित्रस्ता पाण्डवानां महाचमूः ।
कर्णमेकं रणे योधं मेनिरे तत्र शात्रवाः ॥ ८.८२.३६ ॥
เสียงนั้นทำให้กองทัพใหญ่ของปาณฑพหวาดกลัว ศัตรูที่นั่นคิดว่ามีเพียงกรรณะผู้เดียวเป็นนักรบในสนามรบ
8.82.37
तत्राद्भुतं पुनश्चक्रे राधेयः शत्रुकर्शनः ।
यदेनं पाण्डवाः सर्वे न शेकुरभिवीक्षितुम् ॥ ८.८२.३७ ॥
ที่นั่น บุตรแห่งราธา ผู้ทำให้ศัตรูระส่ำระสาย ได้กระทำการอันน่าอัศจรรย์อีกครั้ง จนปาณฑพทั้งหมดไม่อาจแม้แต่จะมองดูเขาได้
8.82.38
जलौघः पर्वतश्रेष्ठं यथासाद्य प्रभिद्यते ।
तथा तत्पाण्डवं सैन्यं कर्णमासाद्य दीर्यते ॥ ८.८२.३८ ॥
ดุจกระแสน้ำที่ปะทะยอดเขาอันสูงสุดแล้วแตกกระจาย กองทัพปาณฑพนั้นก็แตกกระจาย เมื่อถึงกรรณะ
8.82.39
कर्णोऽपि समरे राजन्विधूमोऽग्निरिव ज्वलत् ।
दहंस्तस्थौ महाबाहुः पाण्डवानां महाचमूम् ॥ ८.८२.३९ ॥
โอ้พระราชา แม้กรรณะก็ยืนอยู่ในสนามรบ ลุกโชนดุจไฟที่ไร้ควัน แขนทรงพลังนั้นเผาทัพใหญ่ของปาณฑพ
8.82.40
शिरांसि च महाराज कर्णां श्चैव सकुण्डलान् ।
बाहूंश्च वीरो वीराणां चिच्छेद लघु चेषुभिः ॥ ८.८२.४० ॥
โอ้มหาราช วีรบุรุษผู้นั้นตัดศีรษะของวีรบุรุษทั้งหลาย ตัดหูพร้อมตุ้มหู และแขนของพวกเขา ด้วยลูกศรอย่างรวดเร็ว
8.82.41
हस्तिदन्तत्सरून्खङ्गान्ध्वजाञ्शक्तीर्हयान्गजान् ।
रथांश्च विविधान्राजन्पताका व्यजनानि च ॥ ८.८२.४१ ॥
ข้าแต่พระราชา หอกงาช้าง ดาบ ธง หอก ม้า ช้าง รถรบหลายชนิด รวมทั้งธงปักและพัดวาลวีด้วย
8.82.42
अक्षं च युगयोक्त्राणि चक्राणि विविधानि च ।
चिच्छेद बहुधा कर्णो योधव्रतमनुष्ठितः ॥ ८.८२.४२ ॥
เพลา แอก สายรัด และล้อรถหลายชนิด กรรณะตัดทำลายเป็นชิ้นๆ หลายทาง ในขณะที่ยึดถือวัตรของนักรบ
8.82.43
तत्र भारत कर्णेन निहतैर्गजवाजिभिः ।
अगम्यरूपा पृथिवी मांसशोणितकर्दमा ॥ ८.८२.४३ ॥
ข้าแต่ภารตะ ที่นั่น แผ่นดินอันเต็มไปด้วยซากช้างและม้าที่กรรณะสังหาร กลายเป็นโคลนของเนื้อและโลหิต จนไม่อาจย่ำผ่านได้
8.82.44
विषमं च समं चैव हतैरश्वपदातिभिः ।
रथैश्च कुञ्जरैश्चैव न प्राज्ञायत किञ्चन ॥ ८.८२.४४ ॥
ทั้งพื้นที่ขรุขระและพื้นที่ราบเรียบ ด้วยซากทหารม้า ทหารราบ รถรบ และช้างที่ล้มตาย จนไม่อาจจำแนกได้เลยว่าเป็นพื้นที่ใด
8.82.45
नापि स्वे न परे योधाः प्राज्ञायन्त परस्परम् ।
घोरे शरान्धकारे तु कर्णास्त्रे च विजृम्भिते ॥ ८.८२.४५ ॥
ในความมืดมิดอันน่าสะพรึงของลูกศรที่กรรณะปล่อยแผ่ขยาย ทหารทั้งฝ่ายตนและฝ่ายศัตรูต่างจำกันไม่ได้
8.82.46
राधेयचापनिर्मुक्तैः शरैः काञ्चनभूषणैः ।
सञ्छादिता महाराज पाण्डवानां महारथाः ॥ ८.८२.४६ ॥
ข้าแต่มหาราช มหารถของปาณฑพถูกลูกศรที่ปล่อยจากคันธนูของกรรณะ ซึ่งประดับด้วยทองคำ ปกคลุมไว้จนมิด
8.82.47
ते पाण्डवेयाः समरे राधेयेन पुनः पुनः ।
अभज्यन्त महाराज यतमाना महारथाः ॥ ८.८२.४७ ॥
ข้าแต่มหาราช บุตรของปาณฑุ แม้เป็นมหารถผู้พยายามอย่างยิ่งในการรบ ก็ถูกกรรณะตีแตกพ่ายซ้ำแล้วซ้ำเล่า
8.82.48
मृगसङ्घान्यथा क्रुद्धः सिंहो द्रावयते वने ।
पञ्चालानां रथश्रेष्ठान्द्रावयञ्शात्रवांस्तथा ॥ ८.८२.४८ ॥
ดังราชสีห์ผู้โกรธจัดไล่ฝูงกวางให้กระเจิดกระเจิงในป่า ฉันนั้น กรรณะกำลังไล่มหารถผู้เลิศของปัญจาละและศัตรูให้แตกกระจาย
8.82.49
कर्णस्तु समरे योधांस्त्रासयुन्सुमहायशाः ।
कालयामास तत्सैन्यं यथा पशुगणान्वृकः ॥ ८.८२.४९ ॥
กรรณะผู้มีเกียรติยศยิ่งใหญ่ ทำให้นักรบในสนามรบหวาดกลัว ทำลายกองทัพนั้นเหมือนหมาป่าทำลายฝูงโค
8.82.50
दृष्ट्वा तु पाण्डवीं मेनां धार्तराष्ट्राः पराङ्युखीम् ।
तत्राजग्मुर्महेष्वासा रुदन्तो भैरवात्रवान् ॥ ८.८२.५० ॥
เมื่อเห็นกองทัพปาณฑพหันหลังหนีไป บรรดาธฤตราษฎร์ผู้เป็นมหาธนูก็มาถึงที่นั่น ร้องไห้พร้อมเสียงโหยหวนน่าสะพรึง
8.82.51
दुर्योधनो हि राजेन्द्र मुदा परमया युतः ।
वादयामास संहृष्टो नानावाद्यानि सर्वशः ॥ ८.८२.५१ ॥
ข้าแต่จอมราชา ทุรโยธน์ เปี่ยมด้วยความยินดียิ่งนัก จึงให้บรรเลงดนตรีนานาชนิดขึ้นทุกแห่ง ด้วยความปีติยินดี
8.82.52
पाञ्चालाश्च महेष्वासा भग्नास्तत्र नरोत्तमाः ।
न्यवर्तन्त तदा शूरा मृत्युं कृत्वा निवर्तनम् ॥ ८.८२.५२ ॥
ฝ่ายปัญจาละและปาญจาละผู้เป็นมหาธนู ผู้เลิศของมนุษย์ ก็ถูกตีแตกที่นั่น ครั้นนั้นวีรชนเหล่านั้นก็หันกลับ โดยถือความตายเป็นทางกลับ
8.82.53
तान्निवृत्तान्रणे शूरान्राधेयः शत्रुतापनः ।
अनेकशो महाराज बभञ्ज पुरुषर्षभः ॥ ८.८२.५३ ॥
ข้าแต่มหาราช กรรณะ บุตรแห่งราธา ผู้ทำให้ศัตรูหวาดหวั่น ผู้เป็นวฤษภะในหมู่มนุษย์ ได้ตีวีรชนที่หันกลับในสนามรบเหล่านั้นแตกพ่ายซ้ำแล้วซ้ำเล่าหลายครั้ง
8.82.54
तत्र भारत कर्णेन पाञ्चाला विंशती रथाः ।
निहताः सायकैः क्रोधाच्चेदयश्च परंशताः ॥ ८.८२.५४ ॥
ข้าแต่ภารตะ ที่นั่น ด้วยลูกศรของกรรณะ รถรบยี่สิบคันของปัญจาละถูกสังหารด้วยความโกรธ และ...
8.82.55
कृत्वा शून्यान्रथोपस्थान्वाजिपृष्ठांश्च भारत ।
निर्मनुष्यान्गजस्कन्धान्पादातांश्चैव विद्रुतान् ॥ ८.८२.५५ ॥
ข้าแต่ภารตะ กรรณะทำให้แท่นรถ หลังม้า บ่าช้าง และทหารราบที่หนีกระเจิง ว่างเปล่าปราศจากคน
8.82.56
आदित्य इव मध्याह्ने दुर्निरीक्ष्यः परन्तपः ।
कालान्तकवपुः शूरः सूतपुत्रोऽभ्यराजत ॥ ८.८२.५६ ॥
ดังดวงอาทิตย์ยามเที่ยงวัน ยากจะมองสบ ผู้ทำลายศัตรู มีรูปร่างดุจยมทูต วีรบุรุษ บุตรแห่งสารถี ได้รุ่งโรจน์ขึ้น
8.82.57
एवमेतन्महाराज नरवाजिरथद्विपान् ।
हत्वा तस्थौ महेष्वासः कर्णोऽरिगणसूदनः ॥ ८.८२.५७ ॥
ข้าแต่มหาราช เมื่อกรรณะ ผู้เป็นมหาธนู ผู้ทำลายกองทัพของศัตรู ได้สังหารมนุษย์ ม้า รถรบ และช้างเช่นนี้แล้ว ก็ยืนหยัดอยู่
8.82.58
यथा भूतगणान्हत्वा कालस्तिष्ठेन्महाबलः ।
तथा स सोमकान्हत्वा तस्थावेको महारथः ॥ ८.८२.५८ ॥
ดังกาลเวลาผู้ทรงพลัง ยืนอยู่หลังจากสังหารหมู่ภูตทั้งหลาย ฉันนั้น เขาผู้เป็นมหารถผู้เดียวดาย ยืนอยู่หลังจากสังหารพวกโสมกะ
8.82.59
तत्राद्भुतमपश्याम पाञ्चालानां पराक्रमम् ।
वध्यमानाऽपि यत्कर्णं नाजहू रणमूर्धनि ॥ ८.८२.५९ ॥
ที่นั่น พวกเราได้เห็นความกล้าหาญอันน่าอัศจรรย์ของปัญจาละ ที่แม้จะถูกฆ่าฟัน ก็มิได้ละทิ้งกรรณะไปในแนวหน้าของการรบ
8.82.60
राजा दुःशासनश्चैव कृपः शारद्वतस्तथा ।
अश्वत्थामा कृतवर्मा शकुनिश्च महाबलः।
व्यहनन्पाण्डवीं सेनां शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ८.८२.६० ॥
พระราชาทุห์ศาสนะ กฤปะ บุตรแห่งศารทวัต อศวัตถามา กฤตวรมัน และศกุนิผู้ทรงพลัง ก็ได้ฟาดฟันกองทัพปาณฑพเป็นร้อยเป็นพันเช่นกัน
8.82.61
कर्मपुत्रौ तु राजेन्द्र भ्रातरौ सत्यविक्रमौ ।
निजघ्नाते बलं क्रुद्धौ पाण्डवानामितस्ततः ॥ ८.८२.६१ ॥
ข้าแต่จอมกษัตริย์ โอรสทั้งสองของกรรณะ ซึ่งเป็นพี่น้องกันและมีวิกรมอันแท้จริง ต่างโกรธจัด ได้สังหารกองทัพของปาณฑพไปทั่วทุกทิศ
8.82.62
तत्र युद्धं महच्चासीत्क्रूरं विशसनं महत् ॥ ८.८२.६२ ॥
ที่นั่นเกิดการรบอันยิ่งใหญ่และโหดร้าย เป็นการสังหารหมู่ครั้งใหญ่
8.82.63
तथैव पाण्डवाः शूरा धृष्टद्युम्नशिखण्डिनौ ।
द्रौपदेयाश्च सङ्क्रुद्धा अभ्यघ्नंस्तावकं बलम् ॥ ८.८२.६३ ॥
ในทำนองเดียวกัน ปาณฑพผู้กล้าหาญ คือธฤษฏทยุมนะและศิขัณฑิน กับบรรดาโอรสของเทราปที ต่างโกรธจัด ได้ฟาดฟันกองทัพของท่าน
8.82.64
एवमेष क्षयो वृत्तः पाण्डवानां ततस्ततः ।
तावकानामपि रणे भीमं प्राप्य महाबलम् ॥ ८.८२.६४ ॥
การทำลายล้างของปาณฑพจึงเกิดขึ้นเช่นนี้ ไปทั่วทุกทิศ และในสนามรบ ฝ่ายของท่านก็ถูกทำลายเช่นกัน เมื่อไปประสบกับภีมะผู้มีกำลังมหาศาล