Mahābhārata · Adhyāya 8.86
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.86.1
ततः कर्णः कुरुषु प्रद्रुतेषु ।
वरूथिना श्वेतहयेन राजन्।
पाञ्चालपुत्रान्व्यधमत्सूतपुत्रो ।
महेषुमिर्वात इवाभ्रसङ्घान् ॥ ८.८६.१ ॥
Entonces, cuando los Kurus huyeron, oh rey, Karṇa, hijo del auriga, en su carro uncido con caballos blancos, dispersó a los hijos de los Pāñcālas con grandes flechas, como el viento dispersa masas de nubes.
8.86.2
सूतं रथादञ्जलिकैर्निपात्य ।
जघान चाश्वाञ्जनमेजयस्य।
शतानीकं सुतसोमं च भल्लै… ।
रवाकिरद्धनुषी चाप्यकृन्तत् ॥ ८.८६.२ ॥
Tras derribar al auriga de su carro con flechas añjalika, mató a los caballos de Janamejaya. A Śatānīka y Sutasoma los hirió con flechas de cabeza ancha … y, rugiendo, también cortó sus arcos.
8.86.3
धृष्टद्युम्नं निर्बिभेदाथ षड्भि… ।
र्जघानाश्वान्दक्षिणांस्तस्य सङ्ख्ये।
हत्वा चाश्वान्सात्यकेः सूतपुत्रः ।
कैकेयपुत्रं न्यवधीद्विशोकम् ॥ ८.८६.३ ॥
Luego atravesó a Dhṛṣṭadyumna con seis … flechas, y en la batalla mató a los caballos de la derecha. Tras matar los caballos de Sātyaki, el hijo del auriga dio muerte a Viśoka, el hijo de Kaikeya.
8.86.4
तमभ्यधावन्निहते कुमारे ।
सेनापतिः कैकयो मित्रवर्मा।
शरैर्विधुन्वन्भृशमुग्रवेगैः ।
कर्णात्मजं चाप्यहनत्सुदेवम् ॥ ८.८६.४ ॥
Cuando el príncipe fue muerto, Mitravarman, el general de los Kaikeya, se lanzó contra él, sacudiéndolo con violencia con flechas de feroz velocidad, y también abatió a Sudeva, el hijo de Karṇa.
8.86.5
तस्यार्धचन्द्रैस्त्रिभिरुच्चकर्त ।
प्रहस्य बाहू च शिरश्च कर्णः।
स स्यन्दनाद्गामगमद्गतासुः ।
परश्वथैः साल इवावरुग्णः ॥ ८.८६.५ ॥
Riendo, Karṇa le cortó los dos brazos y la cabeza con tres flechas de media luna. Sin vida, cayó del carro a tierra, como un árbol sal derribado por hachas.
8.86.6
हताश्वमञ्जोगमिभिः सुषेणः ।
शिनिप्रवीरं निशितैः पृषत्कैः।
प्रच्छाद्य नृत्यन्निव कर्णपुत्रः ।
शैनेयबाणाभिहतः पपात ॥ ८.८६.६ ॥
Con sus caballos muertos, Suṣeṇa, como si danzara, cubrió al mejor héroe de los Śinis con agudas flechas que volaban rectas; pero el hijo de Karṇa, herido por las flechas de Sātyaki, cayó.
8.86.7
पुत्रे हते क्रोधपरीतयेताः ।
कर्णः शिनीनां प्रवरं जिघांसुः।
हतोऽसि हे सात्यक इत्युदीर्य ।
व्यवासृजद्बाणममित्रसाहम् ॥ ८.८६.७ ॥
Con su hijo muerto y los ojos llenos de ira, Karṇa, deseando matar al mejor de los Śinis, exclamó: "¡Estás muerto, oh Sātyaki!", y disparó una flecha que vence a los enemigos.
8.86.8
तमस्य चिच्छेद शरं शिखण्डी ।
त्रिभिस्त्रिभिश्च प्रतुतोद कर्णम्।
शिखण्डिनः कार्मुकं च ध्वजं च ।
च्छित्त्वा क्षुराभ्यां न्यहनत्सुजातः ॥ ८.८६.८ ॥
Śikhaṇḍin cortó su flecha y hirió a Karṇa con tres flechas, luego con otras tres. Cortando el arco y el estandarte de Śikhaṇḍin, el bien nacido lo derribó con dos flechas de cabeza de navaja.
8.86.9
शिखण्डिनं षड्भिरविध्यदुग्रो ।
धार्ष्टद्युम्नेः स शिरश्चोच्चकर्त।
ततोऽभिनत्सुतसोमं क्षुरेण ।
सुसञ्झितेनाधिरथिर्महात्मा ॥ ८.८६.९ ॥
El feroz hirió a Śikhaṇḍin con seis flechas y cortó la cabeza de Dhṛṣṭadyumna. Luego el magnánimo hijo de Adhiratha partió a Sutasoma con una flecha de filo de navaja bien afilada.
8.86.10
अथाक्रन्दे तुमुले वर्तमाने ।
धार्ष्टद्युम्ने निहते तत्र कृष्णः।
अपाञ्चाल्यं क्रियते याहि पार्थ ।
कर्णं जहीलाब्रवीद्राजसिंह ॥ ८.८६.१० ॥
Entonces, mientras allí se producía aquel tumultuoso clamor y Dhṛṣṭadyumna había sido muerto, Kṛṣṇa dijo: "Ve, hijo de Pṛthā; los Pāñcālas están siendo destruidos. Mata a Karṇa, oh león entre reyes."
8.86.11
ततः प्रहस्याशु नरप्रवीरो ।
रथं रथेनाधिरथेर्जगाम।
भये तेषां त्राणमिच्छन्सुबाहु… ।
रभ्याहतानां रथयूथपेन ॥ ८.८६.११ ॥
Entonces, riendo, aquel héroe entre los hombres se dirigió rápidamente en su carro hacia Karṇa, hijo de Adhiratha, deseando protección para ellos de su temor, Subāhu… de los heridos por el comandante de la hueste de carros.
8.86.12
ततोऽपरे भारत दुष्प्रकम्प्याः ।
पाञ्चालानां रथसङ्घाः समेताः।
प्रतिश्रिता ह्यन्तरिक्षे ग्रहाभा ।
धनुःप्रवीरास्तु रथप्रवीराः ॥ ८.८६.१२ ॥
Entonces, oh Bhārata, las huestes de carros de los Pāñcālas, difíciles de hacer retroceder, se reunieron, comprometidas como planetas en el cielo, héroes arqueros y héroes de carro.
8.86.13
विस्फार्य गाण्डीवमथोग्रघोषं ।
ज्यया समाहत्य तले भृशं च।
बाणान्धकारं सहसैव कृत्वा ।
जघान नागाश्वरथध्वजांश्च ॥ ८.८६.१३ ॥
Entonces, tensando el Gāṇḍīva de feroz sonido, golpeando con fuerza la cuerda con la palma, creando de repente una oscuridad de flechas, derribó los estandartes de elefantes, caballos y carros.
8.86.14
प्रतिश्रुतः प्राचरदन्तरिक्षे ।
गुहा गिरीणामपतन्वयांसि।
यन्मण्डलज्येन विजृम्भमाणो ।
रौद्रे मुहूर्तेऽभ्यपतत्किरीटी ॥ ८.८६.१४ ॥
Comprometido, avanzó por el cielo; las aves cayeron en las cuevas de las montañas, cuando el de yelmo, extendiéndose con la cuerda en círculo, se abalanzó en el momento terrible.
8.86.15
तं भीमसेनोऽनुययौ रथेन ।
पृष्ठे रक्षन्पाण्डवमेकवीरः।
तौ राजपुत्रौ त्वरितौ रथाभ्यां ।
कर्णाय यातावरिभिर्विषक्तौ ॥ ८.८६.१५ ॥
Bhīmasena lo siguió en su carro, protegiendo al Pāṇḍava por detrás, el único héroe. Aquellos dos príncipes se apresuraron en dos carros hacia Karṇa, asediados por los enemigos.
8.86.16
तत्रान्तरे सुमहान्सूतपुत्र… ।
श्चक्रे युद्धं सोमकान्सम्प्रमथ्य।
रथाश्वमातङ्गणाञ्जघान ।
प्रच्छादयामास शरैर्दिशश्च ॥ ८.८६.१६ ॥
Mientras tanto, el gran hijo del auriga … combatió con los Somakas, los aplastó, derribó carros, caballos y elefantes, y con sus flechas cubrió todas las direcciones.
8.86.17
तमुत्तमौजा जनमेजयश्च ।
क्रुद्धौ युधामन्युशिखण्डिनौ च।
कर्णं बिभेदुः सहिताः पृषत्कैः ।
सन्नर्दमानाः सह पार्षतेन ॥ ८.८६.१७ ॥
Uttamaujas y Janamejaya, y el airado Yudhāmanyu y Śikhaṇḍin, juntos atravesaron a Karṇa con flechas, rugiendo junto al hijo de Pṛṣata.
8.86.18
ते पञ्च पाञ्चालरथाः समेता ।
वैकर्तनं कर्णमभिद्रवन्तः।
तस्माद्रथाच्च्यावयितुं न शेकु… ।
र्धैर्यात्कृतात्मानमिवेन्द्रियार्थाः ॥ ८.८६.१८ ॥
Aquellos cinco guerreros de carro pañcālas, reunidos, se lanzaron contra Karṇa, hijo de Vikartana, pero no pudieron apartarlo de su carro … como los objetos de los sentidos no pueden conmover a un hombre dueño de sí.
8.86.19
तेषां धनूंषि ध्वजवाजिसूतां… ।
स्तूर्णं पताकाश्च निकृत्य बाणैः।
तान्पाञ्चालानभ्यहनत्पृवत्कैः ।
कर्णस्ततः सिंह इवोन्ननाद ॥ ८.८६.१९ ॥
Sus arcos, banderas, caballos y aurigas … habiéndolos cortado rápidamente con flechas, Karṇa golpeó a aquellos Pāñcālas; entonces rugió como un león.
8.86.20
तस्यास्यतस्तानभिनिघ्नतश्च ।
ज्याबाणहस्तस्य धनुःस्वेनन।
साद्रिद्रुमा स्यात्पृथिवी विशीर्णे… ।
त्यतीव मत्वा जनता व्यपीदत् ॥ ८.८६.२० ॥
Mientras él disparaba y los derribaba, con la cuerda y la flecha en la mano, la tierra con sus montañas y árboles parecía partirse al estruendo de su arco … y el pueblo, sumamente angustiado, pensó …
8.86.21
स शक्रचापप्रतिमेन धन्वना ।
भृशायतेनाधिरथिः शरान्सृजन्।
बभौ रणे दीप्तमरीचिमण्डलो ।
यथांशुमाली परिवेषवांस्तथा ॥ ८.८६.२१ ॥
Karṇa, hijo del auriga, disparando flechas con su arco largo como el de Indra, brilló en la batalla como el sol rodeado de su halo de rayos ardientes.
8.86.22
शिखण्डिनं द्वादशभिः पराभिन… ।
च्छितैः शरैः षड्भिरथोत्तमौजसम्।
त्रिभिर्युधामन्युमविध्यदाशुगै… ।
स्त्रिभिस्त्रिभिः सोमकपार्षतात्मजौ ॥ ८.८६.२२ ॥
Con doce flechas afiladas hirió a Śikhaṇḍin, con seis al poderoso guerrero de carro Uttamaujas, con tres flechas veloces a Yudhāmanyu, y con tres cada uno a los dos hijos de Somaka y Pārṣata.
8.86.23
पराजिताः पञ्च महारथास्तु ते ।
महाहवे सूतसुतेन मारिष।
निरुद्यमास्तस्थुरमित्रनन्दना ।
यथेन्द्रियार्थात्मवता पराजिताः ॥ ८.८६.२३ ॥
Oh noble, aquellos cinco grandes guerreros de carro, alegría de sus amigos, derrotados en la gran batalla por el hijo del auriga, se quedaron inmóviles y sin esfuerzo, como un hombre dueño de sí vencido por los objetos de los sentidos.
8.86.24
निमज्जतस्तानथ कर्णसागरे ।
विपन्ननावो वणिजो यथार्णवे।
उद्दध्रिरे नौभिरिवार्णवाद्रथैः ।
सुकल्पितैर्द्रौपदिजाः स्वमातुलान् ॥ ८.८६.२४ ॥
A aquellos que se hundían en el mar de Karṇa, como mercaderes cuyas naves naufragan se hunden en el océano, los hijos de Draupadī levantaron a sus tíos maternos con carros bien preparados, como se rescata del mar a los hombres con barcos.
8.86.25
ततः शिनीनामृषभः शितैः शरै… ।
र्निकृत्य कर्णप्रहितानिषून्वहून्।
विदार्य कर्णं निशितैरयस्मयै… ।
स्तवात्मजं ज्येष्ठमविध्यदष्टमिः ॥ ८.८६.२५ ॥
Entonces el toro de los Śinis, cortando con sus flechas afiladas las numerosas flechas enviadas por Karṇa, atravesó a Karṇa con agudas flechas de hierro e hirió a tu hijo mayor con ocho.
8.86.26
कृपोऽथ भोजश्च तवात्मजस्तथा ।
स्वयं च कर्णो निशितैरताडयत्।
स तैश्चतुर्भिर्युयुधे यदूत्तमो ।
दिगीश्वरैर्दैत्यपतिर्यथा तथा ॥ ८.८६.२६ ॥
Entonces Kṛpa, Bhoja, tu hijo y el propio Karṇa lo golpearon con flechas afiladas.
8.86.27
समाततेनेष्वसनेन कूजता ।
महास्वनेनाशनिपातदीधितिः।
बभूव दुर्धर्षतरः स सात्यकिः ।
शरन्नभोमध्यगतो यथा रविः ॥ ८.८६.२७ ॥
Con su arco totalmente tensado y resonando, con un gran estruendo, Sātyaki se volvió más difícil de resistir, brillando como el destello de un rayo, como el sol en medio del cielo otoñal.
8.86.28
पुनः समास्थाय रथान्सुदंशिताः ।
शिनिप्रवीरं जुगुपुः परन्तपाः।
समेत्य पाञ्चालमहारथा रणे ।
मरुद्रणाः शक्रमिवारिनिग्रहे ॥ ८.८६.२८ ॥
Montando de nuevo sus carros bien blindados, los grandes aurigas Pāñcāla, atormentadores de enemigos, se reunieron en batalla y protegieron al héroe de los Śini, como los Marut protegen a Indra en la subyugación de enemigos.
8.86.29
ततोऽभवद्युद्धमतीव दारुणं ।
तवाहितानां तव सैनिकैः सह।
रथाश्वमातङ्गविनाशनं तथा ।
यथा सुराणामसुरैः पुराऽभवत् ॥ ८.८६.२९ ॥
Entonces surgió una batalla terriblemente feroz entre tus enemigos y tus soldados, en la que carros, caballos y elefantes fueron destruidos, tal como ocurrió hace tiempo entre los dioses y los demonios.
8.86.30
रथा द्विपा वाजिपदातयस्तथा ।
भ्रमन्ति नानाविधशस्त्रवेष्टिताः।
परस्परेणाभिहताश्च चस्खलु… ।
र्विनेदुरार्ता व्यसवोऽपतंस्तथा ॥ ८.८६.३० ॥
Carros, elefantes, jinetes y soldados de a pie, envueltos por diversas armas, vagaban; golpeados unos por otros tropezaban, gritaban de angustia y caían sin vida.
8.86.31
तथागतं भीममभीस्तवात्मजः ।
ससार राजावरजः किरञ्शरैः।
तमभ्यधावत्त्वरितो वृकोदरो ।
महारुरुं सिंह इवाभिपेदिवान् ॥ ८.८६.३१ ॥
Tu hijo intrépido, el hermano menor del rey, avanzó así, derramando flechas. Bhīma, el de vientre de lobo, se lanzó rápidamente contra él, como un león se abalanza sobre un gran ciervo ruru.
8.86.32
ततस्तयोर्युद्धमतीव दारुणं ।
प्रदीव्यतोः प्राणदुरोदरं द्वयोः।
परस्परेणाभिनिविष्टरोषयो… ।
रुदग्रयोः शम्बरशक्रयोर्यथा ॥ ८.८६.३२ ॥
Entonces su combate se volvió sumamente terrible, como dos jugadores que apuestan sus propias vidas a los dados, con la ira fija el uno en el otro, como Śambara e Indra, los primeros entre los de Rudra.
8.86.33
शरैः शरीरार्तिकरैः सुतेजनै… ।
र्निजघ्नतुस्तावितरेतरं भृशम्।
सकृत्प्रभिन्नाविव वासितान्तरे ।
महागजौ दोर्भिरदीनघातिनौ ॥ ८.८६.३३ ॥
Con flechas afiladas que causaban dolor en el cuerpo, los dos se golpearon con fuerza mutuamente, como dos grandes elefantes en celo que, en presencia de una hembra, se golpean sin ceder.
8.86.34
आलोक्य तौ चैव परस्परं ततः ।
समं च शूरौ च ससारथी तदा।
भीमोऽब्रवीद्याहि दुःशासनाय ।
दुःशासनो याहि वृकोदराय ॥ ८.८६.३४ ॥
Entonces los dos héroes se vieron mutuamente, de igual poder, con sus aurigas. Bhīma dijo: '¡Ven hacia Duḥśāsana!' Y Duḥśāsana dijo: '¡Ven hacia Vṛkodara!'
8.86.35
तयो रथौ सारथिसम्प्रचोदितौ ।
समं रथौ तौ महसा समीयतुः।
नानायुधच्छत्रपताकिकाध्वजौ ।
दिवीव पूर्वं बलशक्रयो रणे ॥ ८.८६.३५ ॥
Sus dos carros, impulsados por sus aurigas, chocaron con igual fuerza, adornados con armas de muchas clases, sombrillas, pendones y banderas, como antaño en el cielo se libró la batalla de Bala e Indra.
8.86.36
दिष्ट्याऽसि दुःशासन अद्य दृष्टः ।
क्षणं प्रतीच्छे सहवृद्धि मूलम्।
चिरोदितं यन्मया ते सभायां ।
कृष्णाभिमर्शेन गृहाण मत्तः ॥ ८.८६.३६ ॥
Por fortuna hoy te veo, Duḥśāsana. Espero un instante: recibe de mí aquella raíz junto con su crecimiento, la que hace tiempo te anuncié en la asamblea por haber agarrado a Kṛṣṇā.
8.86.37
स एवमुक्तस्तु ततो महात्मा ।
दुःशासनो वाक्यमुवाच वीरः।
सर्वं स्मरन्नेव विसंस्मरामि ।
उदीर्यमाणं शृणु भीमसेन ॥ ८.८६.३७ ॥
Así interpelado, el magnánimo héroe Duḥśāsana habló: "Aunque recuerdo todo, lo olvido. Escucha, Bhīmasena, lo que voy a decir."
8.86.38
स्मरामि चात्मप्रभवं चिराय ।
यज्जातुषे वेश्मनि रात्र्यहानि।
विश्वासहीना मृगयां चरन्तो ।
वसन्ति सर्वत्र निराकृतास्तु ॥ ८.८६.३८ ॥
Recuerdo lo que sucedió hace mucho por nuestra propia causa: noches y días en la casa de laca; sin confianza, vagando de caza, vivimos rechazados en todas partes.
8.86.39
महाभयं रात्र्यहानि स्मरन्त… ।
स्तथोपभोगाच्च सुखाच्च हीनाः।
वनेष्वटन्तो गिरिगह्वराणि ।
पाञ्चालराजस्य पुरं प्रविष्टाः ॥ ८.८६.३९ ॥
Gran temor, recordando noches y días… y así privados de disfrute y dicha, vagando por bosques y cuevas de montaña, entramos en la ciudad del rey de los Pāñcālas.
8.86.40
मायां यूयं कामपि सम्प्रविष्टा ।
यतो वृतः कृष्णया फल्गुनो वः।
संभूय पापैस्तदनार्यवृत्तं ।
कृतं तदा मातृकृतानुरूपम् ॥ ८.८६.४० ॥
Entrasteis en alguna ilusión, porque Kṛṣṇā eligió a vuestro Phalguna (Arjuna). Unidos a los perversos, entonces cometisteis aquella acción innoble, propia del hijo de vuestra madre.
8.86.41
एका वृता पञ्चभिः साभिपन्ना ।
ह्यलज्जमानेश्च परस्परस्य।
स्मरे सभायां सुबलात्मजेन ।
दासीकृता यत्सह कृष्णया च ॥ ८.८६.४१ ॥
Una sola mujer fue tomada por cinco, y sin vergüenza la compartieron entre sí. Recuerdo que en la asamblea el hijo de Subala la convirtió en esclava junto con Kṛṣṇā.
8.86.42
इत्येवमुक्तस्तु तवात्मजेन ।
पाण्डोः सुतः कोपवशं भृशं
धनुः क्षुराभ्यां ध्वजमेव चाच्छिनत् ।
ललाटमप्यस्य बिभेद पत्रिणा ॥ ८.८६.४२ ॥
Así interpelado por vuestro hijo, el hijo de Pāṇḍu se dejó dominar en gran medida por la cólera. Con dos flechas de punta afilada cortó su arco y su estandarte, y con una flecha también le atravesó la frente.
8.86.43
शिरश्च कायात्प्रजहार सारथेः ।
स राजपुत्रोऽन्यदवाप्य कार्मुकं
वृकोदरं द्वादशभिः पराभिनत् ।
स्वयं नियच्छंस्तुरगानजिह्मगैः ॥ ८.८६.४३ ॥
Le cortó la cabeza al auriga separándola del cuerpo. Entonces el príncipe, tomando otro arco, hirió a Vṛkodara con doce flechas; y, dirigiendo él mismo los caballos, lo golpeó con flechas rectas.
8.86.44
शरैश्च भीमं पुनरप्यवीवृषत् ॥ ८.८६.४४ ॥
Y con flechas volvió a descargar una lluvia sobre Bhīma.