มหาภารตะ · อัธยายะ 9.14
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.14.1
दुर्योधनो महाराज धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ।
चक्रतुः सुमहद्युद्धं शरशक्तिसमाकुलम् ॥ ९.१४.१ ॥
ข้าแต่มหาราช ทุรโยธน์และธฤษฏทยุมนะ โอรสของปฤษตะ ได้ต่อสู้กันอย่างยิ่งใหญ่ เต็มไปด้วยลูกศรและหอกซัด
9.14.2
ततो राजन्समापेतुः शरधाराः सहस्रशः ।
अम्बुदानां यथा काले जलधाराः समन्ततः ॥ ९.१४.२ ॥
ขณะนั้น ข้าแต่พระราชา ลูกศรนับพันพุ่งลงมาจากทุกทิศ ดุจสายน้ำจากเมฆฝนในฤดูกาล
9.14.3
राजा च पार्षतं विद्ध्वा शरैः पञ्चभिराशुगैः ।
द्रोणहन्तारमुग्रेषुं पुनर्विव्याध सप्तभिः ॥ ९.१४.३ ॥
พระราชาทรงยิงโอรสของปฤษตะด้วยลูกศรห้าดอก และทรงยิงผู้สังหารโทรณะ นักธนูผู้ดุร้าย อีกครั้งด้วยลูกศรเจ็ดดอก
9.14.4
धृष्टद्युम्नस्तु समरे बलवान्दृढविक्रमः ।
सप्तत्या विशिखानां वै दुर्योधनमपीडयत् ॥ ९.१४.४ ॥
ส่วนธฤษฏทยุมนะ ผู้แข็งแกร่งในสนามรบและมีความกล้าหาญมั่นคง ได้ทำให้ทุรโยธน์ลำบากด้วยลูกศรเจ็ดสิบดอก
9.14.5
पीडितं वीक्ष्य राजानं सोदर्या भरतर्षभ ।
महत्या सेनया सार्धं परिवव्रुः स्म पार्षतम् ॥ ९.१४.५ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นยอดของภรตวงศ์ เมื่อพี่น้องของทุรโยธน์เห็นพระราชาทรงถูกเบียดเบียน จึงพร้อมด้วยกองทัพอันใหญ่หลวงล้อมโอรสของปฤษตะไว้
9.14.6
स तैः परिवृतः शूरः सर्वतोऽतिरथै र्भृशम् ।
व्यचरत्समरे राजन्दर्शयन्नस्त्रलाघवम् ॥ ९.१४.६ ॥
ข้าแต่พระราชา ธฤษฏทยุมนะผู้กล้าหาญถูกมหารถเหล่านั้นล้อมไว้ทุกด้าน จึงเคลื่อนไหวอย่างดุเดือดในสนามรบ แสดงความชำนาญในอาวุธของตน
9.14.7
शिखण्डी कृतवर्माणं गौतमं च महारथम् ।
प्रभद्रकैः समायुक्तो योधयामास धन्विनौ ॥ ९.१४.७ ॥
ศิขัณฑินพร้อมด้วยพวกประภัทรกะ ต่อสู้กับกฤตวรมันและเกาตมะผู้เป็นมหารถ สองนักธนูนั้น
9.14.8
तत्रापि सुमहद्युद्धं घोररूपं विशाम्पते ।
प्राणान्सन्तजतां युद्धे प्राणद्यूताभिदेवने ॥ ९.१४.८ ॥
ที่นั่นก็เกิดการรบอันยิ่งใหญ่และน่าสยดสยอง ข้าแต่เจ้าแห่งประชาชน ระหว่างผู้ที่สละชีวิตในสงคราม ดุจการพนันที่มีชีวิตเป็นเดิมพัน
9.14.9
शल्यः सायकवर्षाणि विमुञ्जन्सर्वतोदिशम् ।
पाण्डवान्पीडयामास ससात्यकिवृकोदरान् ॥ ९.१४.९ ॥
ศัลยะยิงห่าลูกศรไปทุกทิศ เบียดเบียนปาณฑพทั้งหลาย พร้อมด้วยสาตยกีและวฤโกทระ
9.14.10
तथा तौ तु यमौ यमतुल्यपराक्रमौ ।
योधयामास राजेन्द्र वीर्येणास्त्रबलेन च ॥ ९.१४.१० ॥
ฝ่ายคู่แฝดทั้งสองนั้น ซึ่งมีพลานุภาพเทียบเท่ายมะ ก็ต่อสู้เช่นกัน ข้าแต่จอมกษัตริย์ ด้วยความกล้าหาญและกำลังของอาวุธ
9.14.11
शल्यसायकनुन्नानां पाण्डवानां महामृधे ।
त्रातारं नाध्यगच्छन्त केचित्तत्र महारथाः ॥ ९.१४.११ ॥
ในการรบใหญ่นั้น ปาณฑพทั้งหลายถูกลูกศรของศัลยะซัดจนล้มลง ไม่พบผู้คุ้มครองเลย แม้มหารถบางท่านที่อยู่ที่นั่นก็ไม่อาจช่วยได้
9.14.12
ततस्तु नकुलः शूरो धर्मराजे प्रपीडिते ।
अभिदुद्राव वेगेन मातुलं माद्रिनन्दनः ॥ ९.१४.१२ ॥
ต่อมา เมื่อพระธรรมราชา (ยุธิษฐิระ) ถูกเบียดเบียนอย่างหนัก นกุลผู้กล้าหาญ โอรสของมาทรี ก็พุ่งเข้าใส่พญามาตุลของตนอย่างรวดเร็ว
9.14.13
सञ्छाद्य समरे वीरं नकुलः परवीरहा ।
विव्याध चैनं दशभिः स्मयमानः स्तनान्तरे ॥ ९.१४.१३ ॥
นกุลผู้สังหารวีรบุรุษฝ่ายศัตรู ปกคลุมวีรบุรุษนั้นในสนามรบ ทรงยิ้มและยิงลูกศรสิบดอกเข้าที่กลางอก
9.14.14
सर्वपारसवैर्बाणैः कर्मारपरिमार्जितैः ।
स्वर्णपुङ्खैः शिलाधौतैर्धनुर्यन्त्रप्रचोदितैः ॥ ९.१४.१४ ॥
ด้วยลูกศรทั้งหลายทำจากไม้ปารศวะ ขัดเกลาโดยช่างเหล็ก มีขนนกสีทอง ล้างบนหินลับ และส่งไปด้วยกลไกของคันธนู
9.14.15
शल्यस्तु पीडितस्तेन स्वस्रीयेण हि मातुलः ।
नकुलं पीडयामास पत्रिभिर्नतपर्वभिः ॥ ९.१४.१५ ॥
แต่ศัลยะ ผู้เป็นพญามาตุล ถูกโอรสของน้องสาวเบียดเบียน จึงยิงนกุลด้วยลูกศรที่มีปลายโค้งงอ
9.14.16
ततो युधिष्ठिरो राजा भीमसेनोऽथ सात्यकिः ।
सहदेवश्च माद्रेणो मद्रराजमुपाद्रवन् ॥ ९.१४.१६ ॥
จากนั้น พระราชายุธิษฐิระ ภีมเสนะ สาตยกี และสหเทวะ โอรสของมาทรี พุ่งเข้าหาพระราชาแห่งมัทรา
9.14.17
तानापतत एवाशु पूरयाणान्रथस्वनैः ।
दिशश्च विदिशश्चैव कम्पयानांश्च मेदिनीम्।
प्रतिजग्राह समरे सेनापतिरमित्रजित् ॥ ९.१४.१७ ॥
ขณะที่พวกเขาพุ่งเข้ามาอย่างรวดเร็ว ทำให้ทิศและอนุทิศดังด้วยเสียงรถศึก และสั่นสะเทือนผืนแผ่นดิน เสนาบดีอมิตรชิตก็รับศึกนั้นในสนามรบ
9.14.18
युधिष्ठिरं त्रिभिर्विद्ध्वा भीमसेनं च पञ्चभिः ।
सात्यकिं च शतेनाजौ सहदेवं त्रिभिः शरैः ॥ ९.१४.१८ ॥
ยิงยุธิษฐิระด้วยลูกศรสามดอก ภีมเสนะด้วยห้าดอก สาตยกีในการรบด้วยหนึ่งร้อยดอก และสหเทวะด้วยลูกศรสามดอก
9.14.19
ततस्तु सशरं चापं नकुलस्य महात्मनः ।
मद्रेश्वरः क्षुरप्रेण मध्ये चिच्छेद मारिष ॥ ९.१४.१९ ॥
ข้าแต่ท่าน ครั้นนั้น เจ้าแห่งมัทรา ได้ตัดคันธนูของนกุลผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ พร้อมลูกศรที่ติดอยู่ ตรงกลางด้วยลูกศรปลายคม
9.14.20
तदपास्य धनुश्छिन्नं ततः शल्यस्य सायकैः ।
अथान्यद्धनुरादाय माद्रीपुत्रो महारथः।
मद्रराजरथं तूर्णं पूरयामास पत्रिभिः ॥ ९.१४.२० ॥
นักรบมหารถ โอรสของมาทรี ทิ้งคันธนูที่ถูกลูกศรของศัลยะตัดขาดนั้นไป แล้วหยิบคันธนูอีกคันขึ้นมา และรีบเติมรถของพระราชาแห่งมัทราด้วยลูกศรอย่างรวดเร็ว
9.14.21
युधिष्ठिरस्तु मद्रेशं सहदेवश्च मारिष ।
दशभिर्दशभिर्बाणैरुरस्येनमविध्यताम् ॥ ९.१४.२१ ॥
ส่วนยุธิษฐิระและสหเทวะ โอ ท่านผู้เจริญ ได้ยิงพระเจ้ามัทรราชที่หน้าอกด้วยลูกศรข้างละสิบดอก
9.14.22
भीमसेनस्तु तं षष्ट्या सात्यकिर्दशभिः शरैः ।
मद्रराजमभिद्रुत्य जघ्नतुः …ङ्कपत्रिभिः ॥ ९.१४.२२ ॥
ภีมเสนยิงพระองค์ด้วยลูกศรหกสิบดอก และสาตยกียิงด้วยลูกศรสิบดอก พุ่งเข้าใส่พระเจ้ามัทรราช ด้วยลูกศรที่มีขนปีก... (ข้อความส่วนนี้ชำรุดและอ่านไม่ได้)
9.14.23
मद्रराजस्ततः क्रुद्धः सात्यकिं नवभिः शरैः ।
विव्याध भूयः सप्तत्या शराणां नतपर्वणाम् ॥ ९.१४.२३ ॥
ลำดับนั้น พระเจ้ามัทรราชทรงกริ้ว ได้ยิงสาตยกีด้วยลูกศรเก้าดอก และยิงซ้ำอีกเจ็ดสิบดอก ซึ่งมีข้อปล้องโค้งงอ
9.14.24
अथास्य सशरं चापं मुष्टौ चिच्छेद मारिष ।
हयांश्च चतुरः सङ्ख्ये प्रेषयामास मृत्यवे ॥ ९.१४.२४ ॥
ลำดับนั้น โอ ท่านผู้เจริญ พระองค์ทรงตัดคันธนูของสาตยกีพร้อมลูกศรที่อยู่บนคันออกที่ด้ามจับ และในการรบ ทรงส่งม้าสี่ตัวของสาตยกีไปสู่ความตาย
9.14.25
विरथं सात्यकिं कृत्वा मद्रराजो महारथः ।
विशिखानां शतेनैनमाजघान समन्ततः ॥ ९.१४.२५ ॥
พระเจ้ามัทรราชผู้เป็นมหารถีแห่งแคว้นมัทระ ทรงทำให้สาตยกีไร้รถ แล้วยิงสาตยกีรอบด้านด้วยลูกศรหนึ่งร้อยดอก
9.14.26
माद्रीपुत्रं च संरब्धो भीमसेनं च पाण्डवम् ।
युधिष्ठिरं च कौरव्य विव्याध दशभिः शरैः ॥ ९.१४.२६ ॥
โอ ผู้สืบเชื้อสายกุรุ พระองค์ทรงกริ้ว ได้ยิงโอรสของมาทรี ภีมเสนผู้เป็นปาณฑพ และยุธิษฐิระ ดอกละสิบดอก
9.14.27
तत्राद्भुतमपश्याम मद्रराजस्य पौरुषम् ।
यदेनं सहिताः पार्था नाभ्यवर्तन्त संयुगे ॥ ९.१४.२७ ॥
ที่นั่นพวกเราได้เห็นความกล้าหาญอันน่าอัศจรรย์ของพระเจ้ามัทรราช ที่บรรดาบุตรของปฤถา แม้จะรวมกำลังกัน ก็ไม่อาจต้านทานพระองค์ได้ในการสู้รบ
9.14.28
अथान्यं रथमास्थाय सात्यकिः सत्यविक्रमः ।
पीडितान्पाण्डवान्दृष्ट्वा मद्रराजवशं गतान्।
अभिदुद्राव वेगेन मद्राणामधिपं बलात् ॥ ९.१४.२८ ॥
ลำดับนั้น สาตยกีผู้มีความกล้าหาญอันแท้จริง ขึ้นรถอีกคันหนึ่ง เมื่อเห็นปาณฑพถูกเบียดเบียนและตกอยู่ใต้อำนาจของพระเจ้ามัทรราช ก็พุ่งเข้าไปอย่างรวดเร็วด้วยกำลัง สู่พระเจ้าแห่งมัทระ
9.14.29
आपतन्तं रथं तस्य शल्यः समितिशोभनः ।
प्रत्युद्ययौ रथेनैव मत्तो मत्तमिव द्विपम् ॥ ९.१४.२९ ॥
ศัลยะผู้รุ่งโรจน์ในการรบ ได้เคลื่อนรถของตนออกไปต้านรถที่พุ่งเข้าใส่ ประดุจช้างที่คลั่งเข้าปะทะช้างที่คลั่งอีกเชือกหนึ่ง
9.14.30
स सन्निपातस्तुमुलो बभूवाद्भुतदर्शनः ।
सात्यकेश्चैव शूरस्य मद्राणामधिपस्य च।
यादृशो वै पुरा वृत्तः शम्बरामरराजयोः ॥ ९.१४.३० ॥
การประจัญบานนั้นระหว่างสาตยกีกับพระเจ้าแห่งมัทระผู้กล้าหาญ เป็นไปอย่างโกลาหลและน่าพิศวงยิ่ง เช่นเดียวกับที่เคยเกิดขึ้นในอดีตระหว่างศัมพระกับพระเจ้าแห่งเทวดา
9.14.31
सात्यकिः प्रेक्ष्य समरे मद्रराजमवस्थितम् ।
विव्याध दशभिर्बाणैस्तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ९.१४.३१ ॥
สาตยกีเห็นพระเจ้ามัทรราชยืนมั่นอยู่ในสมรภูมิ จึงยิงด้วยลูกศรสิบดอก และตรัสว่า "หยุดอยู่ หยุดอยู่!"
9.14.32
मद्रराजस्तु सुभृशं विद्धस्तेन महात्मना ।
सात्यकिं प्रतिविव्याध चित्रपुङ्खैः शितैः शरैः ॥ ९.१४.३२ ॥
ส่วนพระเจ้ามัทรราช ถูกผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่นั้นยิงจนบาดเจ็บสาหัส จึงยิงตอบสาตยกีด้วยลูกศรคมที่มีขนปีกหลากสี
9.14.33
ततः पार्था महेष्वासाः सात्वताऽभिसृतं नृपम् ।
अभ्यवर्तन्रथैस्तूर्णं मातुलं वधकाङ्क्षया ॥ ९.१४.३३ ॥
ลำดับนั้น บรรดามหาธนูผู้เป็นบุตรของปฤถา ได้รีบรุดเข้าไปด้วยรถศึกต่อพระราชาผู้เป็นพระมาตุลของตน ซึ่งถูกสาตวตะไล่ตาม ด้วยปรารถนาจะให้พระองค์สิ้นพระชนม์
9.14.34
तत आसीत्परामर्दस्तुमुलः शोणितोदकः ।
शूराणां युध्यमानानां सिंहानामिव नर्दताम् ॥ ९.१४.३४ ॥
ลำดับนั้น เกิดการบดขยี้กันอย่างโกลาหล มีกระแสโลหิตดุจแม่น้ำ ขณะที่วีรบุรุษทั้งหลายต่อสู้กัน คำรามดุจราชสีห์
9.14.35
तेषामासीन्महाराज व्यधिक्षेपः परस्परम् ।
सिंहानामामिषेप्सूनां कूजतामिव संयुगे ॥ ९.१४.३५ ॥
โอ มหาราช ในหมู่พวกเขามีการขว้างอาวุธใส่กันและกัน เหมือนราชสีห์ที่กระหายเนื้อคำรามอยู่ในสมรภูมิ
9.14.36
तेषां बाणसहस्रौघैराकीर्णा वसुधाऽभवत् ।
अन्तरिक्षं च सहसा बाणभूतमभूत्तदा ॥ ९.१४.३६ ॥
แผ่นดินถูกปกคลุมด้วยกระแสลูกศรนับพันของพวกเขา และในพริบตา ท้องฟ้าก็กลายเป็นเหมือนทำด้วยลูกศรไปด้วย
9.14.37
शरान्धकारं सहसा कृतं तेन समन्ततः ।
अभ्रच्छायेव सञ्जज्ञे शरैर्मुक्तैर्महात्मभिः ॥ ९.१४.३७ ॥
เขาทำให้เกิดความมืดมัวด้วยลูกศรในทุกทิศทันที ด้วยลูกศรที่ยิงออกไปโดยมหาบุรุษทั้งหลาย ท้องฟ้าจึงกลายเป็นดุจเงาของเมฆ
9.14.38
तत्र राजञ्शरैर्मुक्तैर्निर्मुक्तैरिव पन्नैगः ।
स्वर्णपुङ्खैः प्रकाशद्भिर्व्यरोचन्त दिशस्तदा ॥ ९.१४.३८ ॥
ที่นั่น โอ พระราชา ด้วยลูกศรที่ยิงออกไป ประดุจคราบงูที่ลอกออก มีขนปีกสีทองส่องประกาย ทิศทั้งหลายก็ส่องสว่างขึ้นในขณะนั้น
9.14.39
तत्राद्भुतं परं चक्रे शल्यः शत्रुनिबर्हणः ।
यदेकः समरे शूरो योधयामास वै बहून् ॥ ९.१४.३९ ॥
ที่นั่น ศัลยะผู้ปราบศัตรู ได้กระทำการอันน่าอัศจรรย์ยิ่ง คือเพียงผู้เดียวในการรบ ได้ต่อสู้กับทหารจำนวนมาก
9.14.40
मद्रराजभुजोत्सृष्टैः कङ्कबर्हिणवाजितैः ।
सम्पतद्भिः शरैर्घोरैरवाकीर्यत मेदिनी ॥ ९.१४.४० ॥
ด้วยลูกศรอันน่าสะพรึงกลัวที่พระพาหาของพระเจ้ามัทระปล่อยออกไป ติดขนนกกระสาและนกยูง พุ่งไปในอากาศ แผ่นดินจึงถูกปกคลุมไปทั่ว
9.14.41
तत्र शल्यरथं राजन्विचरन्तं महाहवे ।
अपश्याम यथापूर्वं शक्रस्यासुरसंक्षये ॥ ९.१४.४१ ॥
ที่นั่น ข้าแต่พระราชา พวกเราได้เห็นรถของศัลยะกำลังเคลื่อนไปมาในการรบอันยิ่งใหญ่ ดังที่เคยเห็นรถของพระอินทร์ในการทำลายล้างพวกอสูรในครั้งก่อน