マハーバーラタ · 章 9.16
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.16.1
तं भीमसेनश्च शिनेश्च नप्ता ।
माद्याश्च पुत्रौ पुरुषप्रवीरौ।
समागतं भीमबलेन राज्ञा ।
पर्यापुरन्योन्यमथाह्वयन्त ॥ ९.१६.१ ॥
ビーマセナ、シニの孫、そしてマードリーの二人の人中の英雄の息子たちは、恐るべき力の王に向かって集まり、彼を取り囲んで互いに挑みかかった。
9.16.2
ततस्तु शूराः समरे नरेन्द्र ।
नरेश्वरं प्राप्य युधां वरिष्ठम्।
आवार्य चैनं समरे नृवीरा ।
जघ्नुः शितैः पत्रिभिरुग्रवेगैः ॥ ९.१६.२ ॥
さて、人の王よ、戦場でかの英雄たちは戦士の中で最も優れた王に達し、彼を遮って、鋭く激しい勢いの矢で打ち据えた。
9.16.3
संरक्षितो भीमसेनेन राजा ।
माद्रीसुताभ्यामथ माधवेन।
मद्राधिपं पत्रिभिरुग्रवेगैः ।
स्तनान्तरे धर्मसुतो निजघ्ने ॥ ९.१६.३ ॥
ダルマの子である王は、ビーマセナ、マードリーの二人の息子、そして次にマーダヴァに守られ、激しい勢いの矢で摩陀国の主の胸の真ん中を射た。
9.16.4
ततो रणे तावकानां रथौघाः ।
समीक्ष्य मद्राधिपतिं शरार्तम्।
पर्यावव्रुः प्रवराः सर्वयोधा ।
दुर्योधनस्यानुमते पुरस्तात् ॥ ९.१६.४ ॥
さて戦場で、矢に苦しめられる摩陀国の主を見て、あなたの息子たちの戦車群は、ドゥルヨーダナの同意を得て、前方から引き返し、最も優れた戦士たちがすべて彼を取り囲んだ。
9.16.5
ततो द्रुतं मद्रजनाधिपो रणे ।
युधिष्ठिरं सप्तभिरभ्यविद्व्यत्।
तं चापि पार्थौ नवभिः पृषत्कै… ।
र्विव्याध राजंस्तुमुले महात्मा ॥ ९.१६.५ ॥
さて、マドラ族の主は戦いで速やかにユディシュティラを七本の矢で貫いた。王よ、その大いなる魂の者はまた、パールタの二人を九本の矢で…混乱の中で射た。
9.16.6
आकर्णपूर्णायतसम्प्रयुक्तैः ।
शरैस्तदा संयति तैलधौतैः।
अन्योन्यमाच्छादयतां महारथौ ।
मद्राधिपश्चापि युधिष्ठिरश्च ॥ ९.१६.६ ॥
耳まで引き絞り、完全につがえ、油で磨いた矢で、そのとき戦場で二人の大戦車兵は互いを覆った——マドラ王とユディシュティラ。
9.16.7
ततस्तु तूर्णं समरे महारथौ ।
परस्परस्यान्तरमीक्षमाणौ।
शरैर्भृशं विव्यधतुर्नृपोत्तमौ ।
महबलौ शत्रुभिरप्रधृष्यौ ॥ ९.१६.७ ॥
すると速やかに戦場で、二人の大戦車兵は互いの隙を窺いながら、矢で激しく互いを射た——二人の最良の王。
9.16.8
तयोर्धनुर्ज्यातलनिःस्वनो महा… ।
न्महेन्द्रवज्राशनितुल्यनिः स्वनः।
परस्परं बाणगणैर्महात्मनोः ।
प्रवर्षतोर्मद्रपपाण्डुवीरयोः ॥ ९.१६.८ ॥
二人の弓弦の響きは、偉大なインドラの金剛杵と雷のようであった——互いに矢の群れを降らせる、マドラの主とパーンダヴァの勇士、その二人の大いなる魂の者たちの……
9.16.9
तौ चेरतुर्व्याघ्रशिशुप्रकाशौ ।
महावनेष्वामिषगृद्विनाविव।
विषाणिनौ नागवराविवोभौ ।
ततक्षतुः संयति जातदर्पौ ॥ ९.१६.९ ॥
二人は虎の子のように輝き、大森林で肉を欲する獣のように歩き回った。牙を持つ最上の象のように、二人とも誇りに膨れ、戦いで互いに打ちかかった。
9.16.10
ततस्तु मद्राधिपतिर्महात्मा ।
युधिष्ठिरं भीमबलं प्रसह्य।
विव्याध वीरं हृदयेऽतिवेगं ।
शरेण सूर्याग्निसमप्रभेण ॥ ९.१६.१० ॥
すると偉大な魂のマドラの主は、恐るべき力のユディシュティラを、力ずくで、極めて速く、太陽と火のように輝く矢で、その英雄の胸を射抜いた。
9.16.11
ततोऽतिविद्धोऽथ युधिष्ठिरोऽपि ।
सुसम्प्रयुक्तेन शरेण राजन्।
जघान मद्राधिपतिं महात्मा ।
मुदं च लेभे वृषभः कुरूणाम् ॥ ९.१६.११ ॥
その時、重傷を負いながらも偉大な魂のユディシュティラは、王よ、よく放たれた矢でマドラ王を射た。クルの雄牛は喜びを得た。
9.16.12
ततो मुहूर्तादिव पार्थिवेन्द्रो ।
लब्ध्वा संज्ञां क्रोधसंरक्तनेत्रः।
शरेण पार्थं त्वरितो जघान ।
सहस्रनेत्रप्रतिमप्रभावः ॥ ९.१६.१२ ॥
やがて一瞬ののち意識を取り戻した王の中の王は、怒りに目を赤くし、千眼神にも等しい威力をもって、速やかにパールタを矢で射た。
9.16.13
त्वरंस्ततो धर्मसुतो महात्मा ।
शल्यस्य कोपान्नवभिः पृषत्कैः।
भित्त्वा ह्युरस्तपनीयं च वर्म ।
जघान षड्भिस्त्वपरैः पृषत्कैः ॥ ९.१६.१३ ॥
するとダルマの子、偉大な魂の者は急いで、怒りからシャリヤの胸を九本の矢で貫き、金の鎧さえも砕き、さらに他の六本の矢で彼を射た。
9.16.14
ततस्तु मद्राधिपतिः प्रकृष्टं ।
धनुर्विकृष्य व्यसृजत्पृषत्कान्।
द्वाभ्यां शराभ्यां च तथैव राज्ञ… ।
श्चिच्छेद चापं कुरुपुङ्गवस्य ॥ ९.१६.१४ ॥
するとマドラの王は強弓を引き絞って矢を放ち、二本の矢で同様に王、クルの雄牛の弓を断ち切った。
9.16.15
नवं ततोऽन्यत्समरे प्रगृह्य ।
राजा धनुर्धोरतरं महात्मा।
शल्यं तु विव्याध शरैः समन्ता… ।
द्यथा महेन्द्रो नमुचिं शिताग्रैः ॥ ९.१६.१५ ॥
そして戦いの中で、もう一張の新しく非常に強い弓を取り、偉大な魂の王は四方からシャリヤを矢で射抜いた。ちょうどマヘーンドラが鋭い鏃の矢でナムチを射抜いたように。
9.16.16
ततस्तु शल्यो नवभिः पृषत्कै… ।
र्भीमस्य राज्ञश्च युधिष्ठिरस्य।
निकृत्य रौक्मे पटुवर्मणी तयो… ।
र्विदास्यामास भुजौ महात्मा ॥ ९.१६.१६ ॥
そこで偉大なる心のシャリヤは九本の矢で……ビーマと王ユディシュティラの黄金の鎧を断ち切り、二人の両腕を……射抜いた。
9.16.17
ततोऽपरेण ज्वलनार्कतेजसा ।
क्षुरेण राज्ञो धनुरुन्ममाथ।
कृपश्च तस्यैव जघान सूतं ।
षड्भिः शरैः सोऽभिमुखः पपात ॥ ९.१६.१७ ॥
続いて、火と太陽のように輝く別のクシュラ矢で、王の弓を折った。クリパは六本の矢で御者を射殺し、彼は顔から前へ倒れた。
9.16.18
मद्राधिपश्चापि युधिष्ठिरस्य ।
शरैश्चतुर्भिर्निजघान वाहान्।
वाहांश्च हत्वा व्यकरोन्महात्मा ।
योधक्षयं धर्मसुतस्य राज्ञः ॥ ९.१६.१८ ॥
マドラ国の主シャリヤもまた、四本の矢でユディシュティラの馬を倒した。馬を倒したこの偉大なる者は、法の子の王の兵士たちを滅ぼした。
9.16.19
यदद्भुतं कर्म न शक्यमन्यैः ।
सुदुःसहं तत्कृतवन्तमेकम्।
शल्यो नरेन्द्रः सविषण्णभावा… ।
द्विचिन्तयामास मृदङ्गकेतुः ॥ ९.१६.१९ ॥
他者には不可能で耐え難いその驚くべき偉業を、ただ一人で成し遂げた王たるシャリヤは、心を曇らせ……二通りに思案した。太鼓の旗印を持つ者。
9.16.20
किमेतदिन्द्रावरजस्य वाक्यं ।
मोघं भवत्यद्य विधेर्बलेन।
जहीति शल्यं ह्यवदत्तदाऽऽजौ ।
न लोकनाथस्य वचोऽन्यथा स्यात् ॥ ९.१६.२० ॥
インドラの弟（クリシュナ）の言葉は、今日、運命の力によって空しくなるのだろうか。彼は当時こう言った、「戦場でシャリヤを殺せ」と。世界の主の言葉は違うことがない。
9.16.21
तथा कृते राजनि भीमसेनो ।
मद्राधिपस्याथ ततो महात्मा।
छित्त्वा धनुर्वेगवता शरेण ।
द्वाभ्यामविध्यत्सुभृशं नरेन्द्रम् ॥ ९.१६.२१ ॥
王がそのようにすると、ビーマセーナは迅速な矢でマドラ王の弓を断ち切り、それから偉大な心の持ち主は二本の矢で、その人の王を激しく射抜いた。
9.16.22
तथापरेणास्य जहार यन्तुः ।
कायाच्छिरः संहननीयमध्यात्।
जघान चाश्वांश्चतुरः सुशीघ्रं ।
तथा भृशं कुपितो भीमसेनः ॥ ९.१६.२२ ॥
同様に別の矢で、彼の御者の頭を堅固な身体の中ほどから切り落とし、四頭の馬を非常に素早く打ち倒した。ビーマセーナは激しく怒ってこのように行った。
9.16.23
तमग्रणीः सर्वधनुर्धराणा… ।
मेकं चरन्तं समरेऽतिवेगम्।
भीमः शतेन व्यकिरच्छराणां ।
माद्रीपुत्रः सहदेवस्तथैव ॥ ९.१६.२३ ॥
あらゆる弓手の中で第一人者であり、戦場で一人疾走していた彼を、ビーマは百本の矢で覆った。マードリーの子サハデーヴァも同様であった。
9.16.24
तैः सायकैर्मोहितं वीक्ष्य शल्यं ।
भीमः शरैरस्य चकर्त वर्म।
स भीमसेनेन निकृत्तवर्मा ।
मद्राधिपश्चर्म सहस्रतारम् ॥ ९.१६.२४ ॥
それらの矢に惑わされたシャリヤを見て、ビーマは自らの矢で彼の鎧を断ち切った。ビーマセーナに鎧を断たれたマドラ王は、千の星飾りのある盾を取った。
9.16.25
प्रगृह्य खङ्गं च रथान्महात्मा ।
प्रस्कन्द्य कुन्तीसुतमभ्यधावत्।
छित्त्वा रथेषां नकुलस्य सोऽथ ।
युधिष्ठिरं भीमबलोऽभ्यधावत् ॥ ९.१६.२५ ॥
偉大な心の持ち主は剣を取って戦車から飛び降り、クンティーの息子に突進した。次にナクラの戦車の軛を切断し、ビーマの力を持つ者はユディシュティラへと突進した。
9.16.26
तं चापि राजानमथोत्पतन्तं ।
क्रुद्धं यथैवान्तकमापतन्तम्।
धृष्टद्युम्नो द्रौपदेयाः शिखण्डी ।
शिनेश्च नप्ता सहसा परीयुः ॥ ९.१६.२६ ॥
跳び上がり、死神のように怒って迫り来るその王を、ドリシュタデュムナ、ドラウパディーの息子たち、シカンディン、そしてシニの孫が突然取り囲んだ。
9.16.27
अथास्य चर्माप्रतिमं न्यकृन्त… ।
द्भीमो महात्मा नवभिः पृषत्कैः।
खङ्गं च भल्लैर्निचकर्त मुष्टौ ।
नदन्प्रहृष्टस्तव सैन्यमध्ये ॥ ९.१६.२७ ॥
そして偉大なるビーマは彼の比類なき盾を断ち……九本の矢と三日月形の矢で柄の近くの剣を断ち切り、あなたの軍のただ中で喜び勇んで吼えた。
9.16.28
तत्कर्म भीमस्य समीक्ष्य हृष्टा… ।
स्ते पाण्डवानां प्रवरा रथौघाः।
नादं च चक्रुर्भृशमुत्स्मयन्तः ।
शङ्खांश्च दध्मुः शशिसन्निकाशान् ॥ ९.१६.२८ ॥
ビーマの行いを見て喜んだ……パーンドゥの子らの最勝の戦車群は大いに笑い、月のように輝く法螺貝を吹き鳴らした。
9.16.29
तेनाथ शब्देन विभीषणेन ।
तथाऽभितप्तं बलमप्रधृष्यम्।
स्वेदाभिभूतं रुधिरोक्षिताङ्गं ।
विसञ्ज्ञकल्पं च तदा विषण्णम् ॥ ९.१६.२९ ॥
その恐ろしい音にさいなまれ、汗に覆われ、血に濡れた身体で、ほとんど意識を失ったかのように、その時、無敵の軍は意気消沈した。
9.16.30
स मद्रराजः सहसा विकीर्णो ।
भीमाग्रगैः पाण्डवयोधमुख्यैः।
युधिष्ठिरस्याभिमुखं जवेन ।
सिंहो यथा मृगहेतोः प्रयातः ॥ ९.१६.३० ॥
マドラ王は、ビーマの先鋒やパーンドゥの主だった戦士たちによって突然散らされ、獲物を求める獅子のように、すばやくユディシュティラに向かって進んだ。
9.16.31
स धर्मराजो निहताश्वसूतः ।
क्रोधेन दीप्तो ज्वलनप्रकाशः।
दृष्ट्वा च मद्राधिपतिं स्म तूर्णं ।
समभ्यधावत्तमरिं बलेन ॥ ९.१६.३१ ॥
馬と御者を殺された法王(ユディシュティラ)は怒りに燃え、火のように輝いた。マドラ王を見るや、その敵へ素早く力をこめて突進した。
9.16.32
गोविन्दवाक्यं त्वरितं विचिन्त्य ।
दध्रे मतिं शल्यविनाशनाय।
स धर्मराजो निहताश्वसूतो ।
रथे तिष्ठञ्शक्तिमथान्वकर्षत् ॥ ९.१६.३२ ॥
ゴーヴィンダ(クリシュナ)の言葉を素早く考え、シャリヤの滅亡に心を定めた。馬と御者を失った法王は戦車の上に立ち、槍を引き絞った。
9.16.33
तच्च… शल्यस्य निशाम्य कर्म ।
तमात्मनो भागमथावशिष्टम्।
कृत्वा मनः शल्यवधे महात्मा ।
यथोक्तमिन्द्रावरजस्य चक्रे ॥ ९.१६.३३ ॥
シャリヤの行いを見て、自分に残された分を思い起こした大いなる魂の持ち主は、シャリヤの殺害に心を定め、インドラの弟が言ったとおりに行った。
9.16.34
स धर्मराजो मणिहेमदण्डां ।
जग्राह शक्तिं कनकप्रकाशाम्।
नेत्रे च दीप्ते सहसा विवृत्य ।
मद्राधिपं क्रुद्धमना निरैक्षत् ॥ ९.१६.३४ ॥
その法王は、宝玉と黄金で飾られた柄を持ち、黄金のように輝く槍を掴んだ。燃える目を突然大きく見開き、怒りの心でマドラ王を睨んだ。
9.16.35
निरीक्षितो धर्मसुतेन राज्ञा ।
षूतात्मना निर्हृतकल्मषेण।
आसीन्न यद्भस्मसान्मद्रराज… ।
स्तदद्भुतं मे प्रतिभाति राजन् ॥ ९.१६.३५ ॥
ダルマの子であり、清浄な魂を持ち罪垢を払った王に見つめられながら、マドラ王は……灰とならなかった。それは私には不思議に思われます、王よ。
9.16.36
ततस्तु शक्तिं रचिरोग्रदण्डां ।
मणिप्रवेकोज्ज्वलितां प्रदीप्ताम्।
चिक्षेप वेगात्सुभृशं महात्मा ।
मद्राधिपाय प्रवरः कुरूणाम् ॥ ९.१६.३६ ॥
するとクルの中で最も優れたその偉大な者は、宝石で飾られ輝く、見事で恐ろしい柄をもつ投槍を、非常な勢いでマドラ王めがけて投げつけた。
9.16.37
दीप्तामथैनां प्रहितां बलेन ।
सविस्फुलिङ्गां सहसापतन्तीम्।
प्रैक्षन्त सर्वे कुरवः समेता ।
दिवो युगान्ते महतीमिवोल्काम् ॥ ९.१६.३७ ॥
集まったクルの者たちは皆、力で投げられ火花を散らしながら突然落ちてくる、その燃える投槍を見つめた。それは世界の終わりに天から落ちる大流星のようであった。
9.16.38
तां कालरात्रीमिव पाशहस्तां ।
यमस्य धात्रीमिव चोग्ररूपाम्।
स ब्रह्मदण्डप्रतिमाममोधां ।
ससर्ज यत्तो युधि धर्मराजः ॥ ९.१६.३८ ॥
手に縄を持つ死の夜のようで、ヤマの乳母のように恐ろしい姿をし、婆羅門の懲罰の杖のように外れることのないその槍を、戦闘に気を配る法王（ユディシュティラ）が放った。
9.16.39
गन्धस्रगग्र्यासनपानभोजनै… ।
रभ्यर्चितां पाण्डुसुतैः प्रयत्नात्।
सांवर्तकाग्निप्रतिमां ज्वलन्तीं ।
कृत्यामथर्वाङ्गिरसीमिवोग्राम् ॥ ९.१६.३९ ॥
香、花輪、上等の座、飲み物と食べ物によって、パーンドゥの子らが丁寧に供養したもの。世界破壊の劫火のように燃え、アタルヴァン・アンギラス（呪術）の武器（クリティヤー）のように猛々しい。
9.16.40
ईशानहेतोः प्रतिनिर्मितां तां ।
त्वष्ट्रा रिपूणामसुदेहभक्ष्याम्।
भूम्यन्तरिक्षद्युजलाश्रयाणि ।
प्रसह्य भूतानि निहन्तुमीशाम् ॥ ९.१६.४० ॥
イーシャーナ（シヴァ）のためにトヴァシュトリが新たに造ったその武器は、敵の命と身体を食らい、大地、空中、天、水に住む生き物を力ずくで殺すことができる。
9.16.41
घण्टापताकां मणिवज्रभूषां ।
वैदूर्यचित्रां तपनीयदण्डाम्।
त्वष्ट्रा प्रयत्नान्नियमेन क्लृप्तां ।
ब्रह्मद्विषामन्तकरीममाघाम् ॥ ९.१६.४१ ॥
鈴と旗で飾られ、宝石とダイヤモンドで装われ、瑠璃で彩られ、金の柄を持つ。トヴァシュトリがたゆまぬ努力と規範に従って鍛えたもので、バラモンの敵を死に至らしめ、必ず当たる。
9.16.42
बलप्रयत्नादनिरोधवेगां ।
मन्त्रैश्च घोरैरपि पूरयित्वा।
ससर्ज मार्गेण च तां खगानां ।
वधाय मद्राधिपतेस्तदानीम् ॥ ९.१६.४२ ॥
力と努力で満たされ、止めようのない速さを持ち、恐ろしい真言で満たされたそれを、マドラ国の主を殺すため、そのとき天空の道に放った。
9.16.43
हतो ह्यसावित्यभिगर्जमानो ।
रुद्रोऽन्धकायान्तकरं यथेषुम्।
प्रसार्य बाहुं सुदृढं सुपाणिं ।
क्रोधेन नृत्यन्निव धर्मराजः ॥ ९.१६.४३ ॥
「やつは死んだ！」と吼え、アンダカを滅ぼしたルドラが矢を執るように、法王は堅く美しい腕を伸ばし、怒りに舞うかのように……
9.16.44
स्फुरत्प्रभामण्डलिनोंशुजालै… ।
र्धर्मात्मनो मद्रविनाशकाले।
पुरत्रयप्रोत्सरणे पुरस्ता… ।
न्माहेश्वरं रूपमभूत्तदानीम् ॥ ९.१६.४४ ॥
きらめく光輪の光の網で……正法の魂の、マドラ族の滅びの時、三城を滅ぼす時のように前に……そのときマヘーシュヴァラの姿が現れた。
9.16.45
आवर्तनाकुञ्चितबाहुदण्डः ।
सन्ध्याविहारी तनुवृत्तमध्यः।
विशालवक्षा भगवान्हरो यथा ।
सुदुर्निरीक्ष्योऽभवदर्जुनाग्रजः ॥ ९.१६.४५ ॥
回転によって曲がった棒のような腕を持ち、夕暮れに歩み、細く丸い腰と広い胸を持つ。祝福されたハラのように、アルジュナの兄は直視しがたい姿となった。
9.16.46
तां सर्वशक्त्या प्रहितां सुशक्तिं ।
युधिष्ठिरेणाप्रतिवार्यवीर्याम्।
प्रतिग्रहायाभिननन्द शल्यः ।
सम्यग्घुतामग्निरिवाज्यधाराम् ॥ ९.१६.४६ ॥
シャリヤは、ユディシュティラが全力で投じた、防ぎえぬ威力を持つその見事な槍を受け取ろうと歓迎した。あたかも火が正しく捧げられたギーの流れを迎えるように。
9.16.47
सा तस्य वर्माभिविदार्य शुभ्र… ।
मुरो विशालं च तथैव भित्त्वा।
विवेश गां तोयमिवाप्रसक्ता ।
यशो विशालं नृपतेर्हरन्ती ॥ ९.१६.४७ ॥
その槍は輝く鎧を引き裂き、広い胸をも貫いて、水のように妨げなく大地に入り込み、王の広大な名声を奪い去った。
9.16.48
नासाक्षिकर्णास्यविनिः सृतेन ।
प्रस्यन्दता च व्रणसम्भवेन।
संसिक्तगात्रो रुधिरेण सोऽभू… ।
त्क्रौञ्चो यथा स्कन्दहतो महाद्रिः ॥ ९.१६.४८ ॥
傷口から湧き出し、鼻、目、耳、口から流れ出る血に身体を濡らされて、彼はスカンダに打たれた大山クラウンチャのようになった。
9.16.49
प्रसार्य बाहू च रथाद्गतो गां ।
सञ्छिन्नवर्मा कुरुनन्दनेन।
महेन्द्रवाहप्रतिमो महात्मा ।
वज्राहतं शृङ्गमिवाचलस्य ॥ ९.१६.४९ ॥
両腕を広げて彼は戦車から大地へ倒れた。クルの歓喜者（ユディシュティラ）によって鎧を断ち切られ。その偉大な魂は、インドラの大象のように、雷霆に打たれた山頂のようであった。
9.16.50
ततो निपतितः सोऽभूदिन्द्रध्वज इवोच्छ्रितः ।
बाहू प्रसार्याभिमुखो धर्मराजस्य मद्रराट्।
स तथा भिन्नसर्वाङ्गो रुधिरेण समुक्षितः ॥ ९.१६.५० ॥
そのとき倒れた彼は、インドラの旗竿のように高く立ち上がったかに見えた。マドラ王は両腕を伸ばし、法の王ユディシュティラの方へ顔を向けていた。彼は全身の骨が砕け、血に浸されてそのように横たわった。
9.16.51
प्रत्युद्गत इव प्रेम्णा भूम्या स नरपुङ्गवः ।
प्रियया कान्तया कान्तः पतमान इवोरसि ॥ ९.१६.५१ ॥
大地が愛をもって彼を迎えに出たかのように、その人中の牛は倒れた。愛しい人に恋人が身を寄せて倒れるように、その胸の上へ。
9.16.52
चिरं भुक्त्वा वसुमतीं प्रियां कान्तामिव प्रभुः ।
सर्वैरङ्गैः समाश्लिष्य प्रसुप्त इव चाभवत् ॥ ९.१६.५२ ॥
愛する美しい妻のように大地を長く享受し、全身で抱きしめて眠りについた君主のように、彼はなった。
9.16.53
धर्म्ये धर्मात्मना युद्वे निहतो धर्मसूनुना ।
सम्यक्स्फीत इवोत्सृष्टः प्रशान्तोऽग्निरिवाध्वरे ॥ ९.१६.५३ ॥
義の戦いで法の子に討たれた正しき心の者は、祭祀で十分に燃え上がり静まった火のようになった。
9.16.54
शक्त्या विभिन्नहृदयं विप्रविद्धायुधध्वजम् ।
संशान्तमपि मद्रेशं लक्ष्मीर्नैव विमुञ्चति ॥ ९.१६.५४ ॥
槍に心臓を貫かれ、武器と旗が散らばり、静まり返ったマドラ王を、それでもラクシュミーは見捨てない。
9.16.55
ततो युधिष्ठिरश्चापमादायेन्द्रधनुष्प्रभम् ।
व्यधमद्द्विषतः सङ्ख्ये खगराडिव पन्नगान्।
देहान्सुनिशितैर्भल्लै रिपूणां नाशयन्क्षणात् ॥ ९.१६.५५ ॥
そこでユディシュティラは、インドラの弓のように輝く弓を取り、鳥の王が蛇を打つように戦場で敵を打ち倒し、極めて鋭い広刃の矢で一瞬にして敵の身体を滅ぼした。
9.16.56
ततः पार्थस्य बाणौघैरावृताः सैनिकास्तव ।
निमीलिताक्षाः क्षिण्वन्ति भृशमन्योन्यकर्शिताः।
क्षरन्तो रुधिरं देहैर्विशस्त्रायुधजीविताः ॥ ९.१६.५६ ॥
そのとき、パールタの矢の雨に囲まれたあなたの兵士たちは、目を閉じ、互いに激しく傷つけ合い、体から血を流し、武器と命を失って倒れ始めた。
9.16.57
ततः शल्ये निपतिते मद्रराजानुजो युवा ।
भ्रातुस्तुल्यो गुणैः सर्वै रथी पाण्डवमभ्ययात् ॥ ९.१६.५७ ॥
シャリヤが倒れると、マドラ王の若い弟が、すべての徳において兄に等しく、戦車の戦士として、パーンドゥの子へ進み出た。
9.16.58
विव्याध च नरश्रेष्ठो नाराचैर्बहुभिस्त्वरन् ।
हतस्यापचितिं भ्रातुश्चिकीषुर्युद्धदुर्मदः ॥ ९.१६.५८ ॥
人中の雄は急いで多くの鉄の矢で射た。兄の殺害に報いようと望み、戦いの狂気に酔って。
9.16.59
तं विव्याधाशुगैः ष़ड्भिर्धर्मराजस्त्वरन्निव ।
कार्मुकं चास्य चिच्छेद क्षुराभ्यां ध्वजमेव च ॥ ९.१६.५९ ॥
法王は急ぐかのように六本の矢で彼を射、二本の刃の矢で彼の弓と旗をも断ち切った。
9.16.60
ततोऽस्य दीप्यमानेन सुदृढेन शितेन च ।
प्रमुखे वर्तमानस्य भल्लेनापाहरच्छिरः ॥ ९.१६.६० ॥
そのとき、前に立つ彼の頭は、輝く、極めて堅固で鋭い投げ矢で切り落とされた。
9.16.61
सकुण्डलं तद्ददृशे पतमानं शिरो रथात् ।
पुण्यक्षयमनुप्राप्य पतन्स्वर्गादिव च्युतः ॥ ९.१६.६१ ॥
耳飾りをつけたその頭が戦車から落ちていくのが見えた。功徳が尽きて天から落ちた者のように。
9.16.62
तस्यापकृत्तशीर्षं तु शरीरं पतितं रथात् ।
रुधिरेणावसिक्ताङ्गं दृष्ट्वा सैन्यमभज्यत ॥ ९.१६.६२ ॥
首を切り落とされ、戦車から落ちた彼の体と、血に濡れた手足を見て、軍勢は崩れた。
9.16.63
विचित्रकवचे तस्मिन्हते मद्रनृपानुजे ।
हाहाकारं प्रकुर्वाणाः कुरवोऽभिप्रदुद्रुवुः ॥ ९.१६.६३ ॥
彩色の鎧をまとったマドラ王の弟が殺されると、クル族は嘆きの叫びをあげて四方へ逃げ散った。
9.16.64
शल्यानुजं हतं दृष्ट्वा तावकास्त्यक्तजीविताः ।
वित्रेसुः पाण्डवभयात्प्रविध्वस्तास्तदा भृशम् ॥ ९.१६.६४ ॥
シャリヤの弟が殺されたのを見て、命を捨てる覚悟をしていたあなたの兵士たちは、パーンダヴァの恐怖に深く怯え、散り散りになった。
9.16.65
तांस्तथा भज्यमानांस्तु कौरवान्भरतर्षभ ।
शिनेर्नप्ताऽकिरन्बाणैरभ्यवर्तत सात्यकिः ॥ ९.१६.६५ ॥
バラタの牡牛よ、クル族がこうして崩れていくと、シニの孫サーティヤキは矢の雨を降らせながら彼らに襲いかかった。
9.16.66
तमायान्तं महेष्वासं दुष्प्रसह्यं दुरासदम् ।
हार्दिक्यस्त्वरितो राजन्प्रत्यगृह्णादभीतवत् ॥ ९.१६.६६ ॥
王よ、その偉大な弓取りが近づくのを見て、防ぎがたく近寄りがたいのに、ハールディキヤは素早く恐れなく彼に立ち向かった。
9.16.67
तौ समेतौ महात्मानौ वार्ष्णेयौ वरवाजिनौ ।
हार्दिक्यः सात्यकिश्चैव सिंहाविव बलोत्कटौ ॥ ९.१६.६७ ॥
その二人の大いなる魂のヴリシュニ族の勇士、ハールディキヤとサーティヤキは、良馬に乗り、力強い二頭の獅子のように向かい合った。
9.16.68
इषुभिर्विमलाभासैश्छादयन्तौ परस्परम् ।
अर्चिर्भिरिव सूर्यस्य दिवाकरसमप्रभौ ॥ ९.१६.६८ ॥
澄んだ輝きの矢で互いを覆いながら、太陽の光線のように、太陽に等しい輝きをもつ二人。
9.16.69
चापमार्गबलोद्वूतान्मार्गणान्वृष्णिसिंहयोः ।
आकाशगानपश्याम पतङ्गानिव शीघ्रगान् ॥ ९.१६.६९ ॥
弓の軌道から力強く放たれた、ヴリシュニの二頭の獅子の矢が、空を速く飛ぶ鳥のように飛ぶのを我々は見た。
9.16.70
सात्यकिं दशभिर्विद्ध्वा हयांश्चास्य त्रिभिः शरैः ।
चापमेकेन चिच्छेद हार्दिक्यो नतपर्वणा ॥ ९.१६.७० ॥
ハールディキヤはサーティヤキを十本の矢で射抜き、その馬を三本で射、そして曲がった矢尻の一本で彼の弓を断ち切った。
9.16.71
तन्निकृत्तं धनुःश्रेष्ठमपास्य शिनिपुङ्गवः ।
अन्यदादत्त वेगेन धनुर्जलदनिःस्वनम् ॥ ९.१६.७१ ॥
切断された優れた弓を投げ捨て、シニの雄牛は速やかに、雨雲のように轟く別の弓を取った。
9.16.72
तदादाय धनुःश्रेष्ठं वरिष्ठः सर्वधन्विनाम् ।
हार्दिक्यं दशभिर्बाणैः प्रत्यविध्यत्स्तनान्तरे ॥ ९.१६.७२ ॥
その優れた弓を取り、すべての射手の中で最も優れた者が、十本の矢でハールディキヤの胸の真ん中を報復として射抜いた。
9.16.73
ततो युगं रथेषां च च्छित्त्वा भल्लैः सुसंयतैः ।
अश्वांस्तस्यावधीत्तूर्णमुभौ च पार्ष्णिसारथी ॥ ९.१६.७३ ॥
次に、よく狙われた広頭の矢で戦車の軛と手綱を断ち切り、速やかに彼の馬を殺し、後方の二人の御者も殺した。
9.16.74
हार्दिक्यं विरथं दृष्ट्वा कृपः शारद्वतः प्रभो ।
अपोवाह ततः क्षिप्रं रथमारोप्य वीर्यवान् ॥ ९.१६.७४ ॥
主よ、戦車を失ったハールディキャを見て、シャーラドヴァトの子クリパは勇猛に、すぐさま彼を自分の戦車に乗せて運び去った。
9.16.75
मद्रराजे हते राजन्विरथे कृतवर्मणि ।
दुर्योधनबलं सर्वं पुनरासीत्पराङ्मुखम् ॥ ९.१६.७५ ॥
王よ、マドラ王が殺され、クリタヴァルマンが戦車を失ったとき、ドゥルヨーダナの全軍は再び背を向けて逃げた。
9.16.76
स्व परे नान्वबुध्यन्त सैन्येन रजसा वृते ।
बलं तु हतभूयिष्ठं त्रस्तमासीत्पराङ्मुखम् ॥ ९.१६.७६ ॥
軍勢の塵に覆われて、味方も敵も見分けがつかなかった。多くが討たれた軍は怯えて背を向けた。
9.16.77
ततो मुहूर्तात्तेऽपश्यन्रजो भौमं समुत्थितम् ।
विविधैः शोणितस्रावैः प्रशान्तं पुरुषर्षभ ॥ ९.१६.७७ ॥
やがて一瞬ののち、人中の雄牛よ、彼らは地から舞い上がった塵が様々な血の流れによって鎮まっているのを見た。
9.16.78
ततो दुर्योधनो दृष्ट्वा भग्नं स्वबलमन्तिकात् ।
जवेनापततः पार्थानेकः सर्वानवारयत् ॥ ९.१६.७८ ॥
そこでドゥルヨーダナは、近くで自軍が崩れるのを見て、迫りくるプリター(クンティー)の息子たちを一人で全て押し止めた。
9.16.79
पाण्डवान्सरथान्दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नं च पार्षतम् ।
आनर्त्तं च दुराधर्षं शितैर्बाणैरवारयत् ॥ ९.१६.७९ ॥
戦車に乗ったパーンダヴァたち、プリシャタの子ドリシュタデュムナ、そして難攻不落のアーナルタを見て、鋭い矢でそれらを押し止めた。
9.16.80
तं परे नाभ्यवर्तन्त मर्त्या मृत्युमिवागतम् ।
अथान्यं रथमास्थाय हार्दिक्योऽपि न्यवर्तत ॥ ९.१६.८० ॥
死のように迫ってきた彼に、敵は立ち向かえなかった。やがてハールディキヤ（クリタヴァルマン）も別の戦車に乗り、引き返した。
9.16.81
ततो युधिष्ठिरो राजा त्वरमाणो महारथः ।
चतुर्भिर्निजघानाश्वान्पत्रिभिः कृतवर्मणः।
विव्याध गौतमं चापि ष़ड्भिर्भल्लैः सुतेजनैः ॥ ९.१६.८१ ॥
すると大戦車兵の王ユディシュティラは急ぎ、クリタヴァルマンの四頭の馬をそれぞれ三本の矢で倒し、さらにガウタマ（クリパ）を鋭い六本の広頭矢で射抜いた。
9.16.82
अश्वत्थामाः ततो राज्ञा हताश्वं विरथीकृतम् ।
तमपोवाह हार्दिक्यं स्वरथेन युधिष्ठिरात् ॥ ९.१६.८२ ॥
王によって馬を倒され戦車を失った彼を、アシュヴァッターマンは自分の戦車に乗せ、ユディシュティラから遠ざけて連れ去った。
9.16.83
ततः शारद्वतः षड्भिः प्रत्यविध्यद्युधिष्ठिरम् ।
विव्याध चाश्वान्निशितैस्तस्याष्टाभिः शिलीमुखैः ॥ ९.१६.८३ ॥
するとシャーラドヴァタ（クリパ）は六本の矢でユディシュティラに反撃し、その馬を鋭い八本の矢で射抜いた。
9.16.84
एवमेतन्महाराज युद्धशेषमवर्तत ।
तव दुर्मन्त्रिते राजन्सहपुत्रस्य भारत ॥ ९.१६.८४ ॥
大王よ、このようにして戦いの残りは起こった。王よ、バラタの末裔よ、これはあなたとあなたの息子の悪しき策謀によるものだ。
9.16.85
तस्मिन्महेष्वासधरे विशस्ते ।
सङ्ग्राममध्ये कुरुपुङ्गवेन।
पार्थाः समेताः परमप्रहृष्टाः ।
शङ्खान्प्रदध्मुर्हतमीक्ष्य शल्यम् ॥ ९.१६.८५ ॥
弓を持つその大弓手が、戦いのさなかにクルの雄牛によって倒されると、プリター の息子たちは集まり大いに喜び、シャリヤが殺されたのを見て法螺貝を吹き鳴らした。
9.16.86
युधिष्ठिरं च प्रशशंसुराजौ ।
पुरा सुरा वृत्रवधे यथेन्द्रम्।
चक्रुश्च नानाविधवाद्यशब्दा… ।
न्निनादयन्तो वसुधां समन्तात् ॥ ९.१६.८६ ॥
戦場で王たちはユディシュティラを讃えた。昔、神々がヴリトラを殺した後にインドラを讃えたように。彼らは様々な楽器の音を……鳴らし、四方の大地を響かせた。