మహాభారతం · అధ్యాయం 9.30
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.30.1
मुहूर्तादिव राजेन्द्र सर्वं शून्यमदृश्यत ।
मत्तवारणसंघुष्टं शिबिरं विद्रुते बले ॥ ९.३०.१ ॥
రాజేంద్రా, ఒక్క క్షణంలో అంతా శూన్యంగా కనిపించింది. మదించిన ఏనుగుల ఘీంకారాలతో మార్మ్రోగిన శిబిరం, సైన్యం పారిపోయాక ఖాళీ అయింది.
9.30.2
यत्र शब्देन महता नान्वबुध्यन्महारथाः ।
तत्र शब्दं न शृणुमो मनुष्यस्यापि कस्यचित् ॥ ९.३०.२ ॥
గొప్ప కోలాహలంలో మహారథులు కూడా ఏమీ గ్రహించని చోట, ఇప్పుడు ఏ మనిషి స్వరమూ మాకు వినిపించడం లేదు.
9.30.3
हतेषु सर्वसैन्येषु पाण्डुपुत्रै रणाजिरे ।
मामकाश्चावशिष्टास्ते किमकुर्वत सञ्जय ॥ ९.३०.३ ॥
సంజయా, పాండుపుత్రులచే యుద్ధభూమిలో సమస్త సేనలు హతమైన తర్వాత, మిగిలిన నా వారు ఏమి చేసారు?
9.30.4
कृतवर्मा कृपश्चैव द्रोणपुत्रश्च वीर्यवान् ।
दुर्योधनश्च मन्दात्मा राजा किमकरोत्तदा ॥ ९.३०.४ ॥
కృతవర్మ, కృపుడు, పరాక్రమవంతుడైన ద్రోణపుత్రుడు, మరియు మందబుద్ధి గల రాజు దుర్యోధనుడు ఆ సమయంలో ఏమి చేశారు?
9.30.5
सम्प्राद्रुवत्सु दारेषु क्षत्रियाणां महात्मनाम् ।
विद्रुते शिबिरे शून्ये भृशोद्विग्नास्त्रयो रथाः ॥ ९.३०.५ ॥
మహాత్ములైన క్షత్రియుల భార్యలు నలుదిక్కులకు పారిపోతుండగా, శిబిరం శూన్యమైనప్పుడు, అత్యంత కలవరపడిన ముగ్గురు రథికులు…
9.30.6
निशम्य पाण्डुपुत्राणां तदा वैजयिनां स्वनम् ।
विद्रुतं शिबिरं दृष्ट्वा सायाह्ने राजगृद्विनः।
स्थानं नारोचयंस्तत्र ततस्ते हदमभ्ययुः ॥ ९.३०.६ ॥
పాండుపుత్రుల విజయ ధ్వజాల ధ్వని విని, శిబిరం పారిపోవడం చూసి, సాయంకాలం రాజ్యాసక్తులైన వారు అక్కడ ఉండడానికి ఇష్టపడలేదు; అప్పుడు వారు సరస్సు వైపు వెళ్లారు.
9.30.7
युधिष्ठिरोऽपि धर्मात्मा भ्रातृभिः सहितो रणे ।
हृष्टः पर्यपतद्राजन्दुर्योधनवधेप्सया ॥ ९.३०.७ ॥
ధర్మాత్ముడైన యుధిష్ఠిరుడు కూడా సోదరులతో కలిసి రణంలో సంతోషంతో, ఓ రాజా, దుర్యోధనుని వధించాలనే కోరికతో అటు ఇటు పరుగెత్తాడు.
9.30.8
मार्गमाणास्तु सङ्क्रुद्धास्तव पुत्रं जयैषिणः ।
यत्नतोऽन्वेषमाणास्ते नैवापश्यञ्जनाधिपम् ॥ ९.३०.८ ॥
విజయాన్ని కోరుతూ, కోపంతో మీ కుమారుణ్ణి వెతుకుతూ, ప్రయత్నంతో అన్వేషించినప్పటికీ వారు ఆ జనాధిపతిని చూడలేదు.
9.30.9
यदा दुर्योधनो युद्धं त्यक्त्वा पद्भ्यां पराक्रममत् ।
तं हदं प्राविशच्चापि विष्टभ्यापः स्वमायया ॥ ९.३०.९ ॥
దుర్యోధనుడు యుద్ధాన్ని విడిచి కాలినడకన తన పరాక్రమాన్ని వదిలి ఆ సరస్సులో ప్రవేశించాడు, తన మాయతో నీటిని అడ్డుకొని.
9.30.10
यदा तु पाण्डवाः सर्वे सुपरिश्रान्तवाहनाः ।
ततः स्वशिबिरं प्राप्य व्यतिष्ठन्त ससैनिकाः ॥ ९.३०.१० ॥
పాండవులందరూ, వాహనాలు బాగా అలసిపోయి, తరువాత తమ శిబిరానికి చేరి సైనికులతో కలిసి నిలిచారు.
9.30.11
ततः कृपश्च द्रौणिश्च कृतवर्मा च सात्वतः ।
सन्निविष्टेषु पार्थेषु प्रययुस्तं हदं शनैः ॥ ९.३०.११ ॥
అప్పుడు కృపుడు, ద్రోణపుత్రుడు, కృతవర్మ, సాత్వతుడు, పార్థులు విడిది చేసిన తర్వాత, నెమ్మదిగా ఆ సరస్సు వైపు వెళ్లారు.
9.30.12
ते तं हदं समासाद्य यत्र शेते जनाधिपः ।
अभ्यभाषन्त दुर्धर्षं राजानं सुप्तमम्भसि ॥ ९.३०.१२ ॥
వారు ఆ సరస్సును చేరి, జనాధిపతి నీటిలో పడుకుని ఉన్న చోట, ఆ దుర్ధర్షుడైన రాజుతో మాట్లాడారు.
9.30.13
राजन्नुत्तिष्ठ युध्यस्व सहास्माभिर्युधिष्ठिरम् ।
जित्वा वा पृथिवीं भुङ्क्ष्व हतो वा स्वर्गमाप्नुहि ॥ ९.३०.१३ ॥
రాజా, లేచి మాతో కలిసి యుధిష్ఠిరునితో యుద్ధం చేయి. గెలిచి భూమిని అనుభవించు, లేదా చంపబడి స్వర్గాన్ని పొందు.
9.30.14
तेषामपि बलं सर्वं हतं दुर्योधन त्वया ।
प्रतिविद्धाश्च भूयिष्ठं ये शिष्टास्तत्र सैनिकाः ॥ ९.३०.१४ ॥
దుర్యోధనా, వారి బలమంతా నీ వల్ల నాశనమైంది. అక్కడ మిగిలిన సైనికులలో ఎక్కువమంది ప్రతిదాడికి గురయ్యారు.
9.30.15
न ते वेगं विषहितुं शक्तास्तव विशाम्पते ।
अस्माभिरपि गुप्तस्य तस्मादुत्तिष्ठ भारत ॥ ९.३०.१५ ॥
ప్రజాపతీ, వారు నీ వేగాన్ని తట్టుకోలేరు. కాబట్టి భరతవంశీయుడా, లేచి నిలబడు; మేము కూడా నిన్ను రక్షిస్తున్నాము.
9.30.16
दिष्ट्या पश्यामि वो मुक्तानीदृशात्पुरुषक्षयात् ।
पाण्डुकौरवसम्मर्दाज्जीवमानान्नरर्षभान् ॥ ९.३०.१६ ॥
అదృష్టవశాత్తు మీరు ఇలాంటి మనుషుల వినాశం నుండి, పాండవ-కౌరవుల ఘోర సంఘర్షణ నుండి విముక్తులై బ్రతికి ఉన్నారని చూస్తున్నాను, నరశ్రేష్ఠులారా.
9.30.17
विजेष्यामो वयं सर्वे विश्रान्ता विगतक्लमाः ।
भवन्तश्च परिश्रान्ता वयं च भृशविक्षताः।
उदीर्णं च बलं तेषां तेन युद्धं न रोचये ॥ ९.३०.१७ ॥
మనమంతా విశ్రాంతి తీసుకుని అలసట తీరాక జయిద్దాం. మీరూ అలసిపోయారు, మేమూ తీవ్రంగా గాయపడ్డాము. వారి సైన్యం ప్రబలంగా ఉంది; కాబట్టి ఇప్పుడు యుద్ధం చేయాలని నాకు ఇష్టం లేదు.
9.30.18
न त्वेतदद्भुतं वीरा यद्वो महदिदं मनः ।
अस्मासु च परा शक्तिर्न तु कालः पराक्रमे ॥ ९.३०.१८ ॥
వీరులారా, మీ ఈ గొప్ప మనస్సు ఆశ్చర్యకరమైనది కాదు. మాలో పరమ శక్తి ఉంది; పరాక్రమం చూపేందుకు సమయం దాటిపోలేదు.
9.30.19
विश्रम्यैकां निशामद्य भवद्भिः सहितो रणे ।
प्रतियोत्स्याम्यहं शत्रूञ्श्वो न स्याच्च श्रमो मम ॥ ९.३०.१९ ॥
ఈ రాత్రి ఒక్కసారి విశ్రాంతి తీసుకుని, మీతో కలిసి, రేపు యుద్ధంలో శత్రువులను నేను ఎదుర్కొంటాను; నాకు అలసట ఉండదు.
9.30.20
एवमुक्तोऽब्रवीद्द्रौणी राजानं युद्धदुर्मदम् ।
उत्तिष्ठ राजन्भद्रं ते विजेष्यामो वयं परान् ॥ ९.३०.२० ॥
ఇలా చెప్పబడిన ద్రోణపుత్రుడు, యుద్ధమదంతో ఉన్న రాజుతో ఇలా అన్నాడు: "లే రాజా, నీకు శుభం కలుగుగాక; మనం శత్రువులను జయిద్దాం."
9.30.21
इष्टापूर्तेन दानेन सत्येन च जपेन च ।
शपे राजन्यथा ह्यद्य निहनिष्यामि सोमकान् ॥ ९.३०.२१ ॥
ఇష్టపూర్తం, దానం, సత్యం, జపం పేరిట ప్రమాణం చేస్తున్నాను, రాజా; ఈరోజే సోమకులను నేను నిశ్చయంగా సంహరిస్తాను.
9.30.22
मा स्म यज्ञकृतां प्रीतिमाप्नुयां सज्जनोचिताम् ।
यदीमां रजनीं व्युष्टां न हि हन्मि परान्रणे ॥ ९.३०.२२ ॥
ఈ రాత్రి తెల్లవారిన తర్వాత యుద్ధంలో శత్రువులను నేను చంపకపోతే, యజ్ఞం చేసేవారికి, సజ్జనులకు తగిన ఆనందం నాకు కలగకుండా పోవుగాక.
9.30.23
नाहत्वा सर्वपाञ्चालान्विमोक्ष्ये कवचं विभो ।
उत्तिष्ठ त्वं ब्रवीम्येतत्तन्मे शृणु जनाधिप ॥ ९.३०.२३ ॥
పాంచాలులందరినీ సంహరించకుండా నేను కవచాన్ని విడువను, ప్రభూ. లే; ఇది చెబుతున్నాను, జనాధిపా, నా మాట విను.
9.30.24
तेषु सम्बाषमाणेषु व्याधास्तं देशमाययुः ।
मांसभारपरिश्रान्ताः पानीयार्थं यदृच्छया ॥ ९.३०.२४ ॥
వారు మాట్లాడుకుంటుండగా, మాంసభారంతో అలసిన వేటగాళ్ళు నీటికోసం యాదృచ్ఛికంగా ఆ ప్రదేశానికి వచ్చారు.
9.30.25
ते हि नित्यं महाराज भीमसेनस्य लुब्धकाः ।
मांसभारानुपाजह्नुर्भक्त्या परमया विभो ॥ ९.३०.२५ ॥
మహారాజా, ఆ వేటగాళ్ళు ఎల్లప్పుడూ భీమసేనుడి కోసం గొప్ప భక్తితో మాంసపు భారాలను తెచ్చేవారు.
9.30.26
ते तत्र धिष्ठितास्तेषां सर्वं तद्वचनं रहः ।
दुर्योधनवचश्चैव शुश्रुवुः सङ्गता मिथः ॥ ९.३०.२६ ॥
అక్కడ నిలిచిన వారందరూ కలిసి, వారి ఆ రహస్య సంభాషణను, దుర్యోధనుడి మాటలను విన్నారు.
9.30.27
तेऽपि सर्वे महेष्वासा अयुद्धार्थिनि कौरवे ।
निर्बन्धं परमं चक्रुस्तदा वै युद्धकाङ्क्षिणः ॥ ९.३०.२७ ॥
యుద్ధం కోరని కౌరవుడితో, యుద్ధాన్ని కోరుకున్న ఆ మహా ధనుర్ధరులందరూ అప్పుడు గట్టిగా పట్టుబట్టారు.
9.30.28
तांस्तथा समुदीक्ष्याथ कौरवाणां महारथान् ।
अयुद्धमनसं चैव राजानं स्थितमम्भसि ॥ ९.३०.२८ ॥
కౌరవుల ఆ మహారథులను ఇలా చూసి, యుద్ధం చేయాలనే మనసు లేని రాజు నీటిలో ఉండటాన్ని చూసి.
9.30.29
तेषां श्रुत्वा च संवादं राज्ञश्च सलिले सतः ।
व्याधा ह्यजानन्राजेन्द्र सलिलस्थं सुयोधनम् ॥ ९.३०.२९ ॥
రాజేంద్రా, వారి సంభాషణను, నీటిలో ఉన్న రాజు మాటలను విని కూడా, నీటిలో నిలిచిన సుయోధనుడిని వేటగాళ్ళు గుర్తించలేదు.
9.30.30
ते पूर्वं पाण्डुपुत्रेण पृष्टा ह्यासन्सुतं तव ।
यदृच्छोपगतास्तत्र राजानं परिमार्गता ॥ ९.३०.३० ॥
వారు ఇంతకుముందు పాండు కుమారుడి చేత ప్రశ్నించబడ్డారు; మీ కుమారుడిని వెతుకుతూ యాదృచ్ఛికంగా అక్కడికి వచ్చారు.
9.30.31
ततस्ते पाण्डुपुत्रस्य स्मृत्वा तद्भाषितं तदा ।
अन्योन्यमब्रुवन्राजन्मृगव्याधाः शनैरिव ॥ ९.३०.३१ ॥
అప్పుడు పాండుపుత్రుడు చెప్పిన ఆ మాటలను స్మరించి, ఓ రాజా, వేటగాళ్లు నెమ్మదిగా ఒకరితో ఒకరు ఇలా అన్నారు.
9.30.32
दुर्योधनं ख्यापयामो धनं दास्यति पाण्डवः ।
सुव्यक्तमिह नः ख्यातो हदे दुर्योधनोनृपः ॥ ९.३०.३२ ॥
దుర్యోధనుడికి తెలియజేద్దాం; పాండవుడు ధనం ఇస్తాడు. ఇక్కడ సరస్సులో రాజు దుర్యోధనుడు మనకు స్పష్టంగా తెలిసాడు.
9.30.33
तस्माद्गच्छामहे सर्वे यत्र राजा युधिष्ठिरः ।
आख्यातुं सलिले सुप्तं दुर्योधनममर्षणम् ॥ ९.३०.३३ ॥
కాబట్టి మనమంతా రాజు యుధిష్ఠిరుడు ఉన్న చోటికి వెళ్దాం; నీటిలో పడుకుని ఉన్న కోపిష్ఠుడైన దుర్యోధనుడిని తెలియజేద్దాం.
9.30.34
धृतराष्ट्रात्मजं तस्मै भीमसेनाय धीमते ।
शयानं सलिले सर्वे कथयामो धनुर्भृते ॥ ९.३०.३४ ॥
ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడు నీటిలో పడుకుని ఉన్నాడని, బుద్ధిమంతుడైన భీమసేనుడికి, ధనుర్ధారికి మనమంతా చెబుదాం.
9.30.35
स नो दास्यति सुप्रीतो धनानि बहुलान्युत ।
किं नो मांसेन शुष्केण परिक्लिष्टेन शोषिणा ॥ ९.३०.३५ ॥
అతను ఎంతో సంతోషించి మనకు అపారమైన ధనం ఇస్తాడు. ఎండిపోయిన, అలసిపోయిన, వాడిపోయిన మాంసంతో మనకు ఏం లాభం?
9.30.36
एवमुक्त्वा तु ते व्याधाः सम्प्रहृष्टा धनार्थिनः ।
मांसभारानुपादाय प्रययुः शिबिरं प्रति ॥ ९.३०.३६ ॥
ఇలా చెప్పి, ధనాన్ని కోరిన ఆ వేటగాళ్లు ఎంతో సంతోషించి, మాంసపు భారాలను ఎత్తుకుని శిబిరం వైపు వెళ్లిపోయారు.
9.30.37
पाण्डवाश्च महाराज लब्धलक्षाः प्रहारिणः ।
अपश्यमानाः समरे दुर्योधनमवस्थितम् ॥ ९.३०.३७ ॥
మహారాజా, లక్ష్యాన్ని సాధించిన యోధులైన పాండవులు యుద్ధంలో నిలిచి ఉన్న దుర్యోధనుడిని చూడలేకపోయారు.
9.30.38
निकृतिज्ञस्य पापस्य तस्याभिगमनेप्सया ।
चारान्सम्प्रेषयामासुः समन्तात्तद्रणाजिरे ॥ ९.३०.३८ ॥
మోసంలో నేర్పరియైన ఆ పాపిని చేరుకోవాలనే కోరికతో వారు ఆ రణభూమి అంతటా గూఢచారులను పంపారు.
9.30.39
आगम्य तु ततः सर्वे नष्टं दुर्योधनं नृपम् ।
न्यवेदयन्त सहिता धर्मराजस्य सैनिकाः ॥ ९.३०.३९ ॥
అప్పుడు సైనికులందరూ కలిసి ధర్మరాజు వద్దకు వచ్చి, కనిపించకుండా పోయిన రాజు దుర్యోధనుడి గురించి తెలియజేశారు.
9.30.40
तेषां तद्वचनं श्रुत्वा चाराणां भरतर्षभ ।
चिन्तामभ्यगमत्तीव्रां निशश्वास च पार्थिवः ॥ ९.३०.४० ॥
భరతశ్రేష్ఠా, ఆ గూఢచారుల మాటలు విని రాజుకు తీవ్రమైన చింత కలిగింది; ఆయన నిట్టూర్చాడు.
9.30.41
अरिशेषे जीवति तु सन्दिग्धो विजयो भवेत् ।
राज्यं लभे कथं तद्वि पूजितं विजयादिभिः ॥ ९.३०.४१ ॥
శత్రువులు మిగిలి బ్రతికి ఉంటే విజయం సందేహాస్పదమవుతుంది; విజయుడు మొదలైన వారు గౌరవించిన ఆ రాజ్యాన్ని నేను ఎలా పొందగలను?
9.30.42
अथ स्थितानां पाण्डूनां दीनानां भरतर्षभ ।
तस्माद्देशादपक्रम्य त्वरिता लुब्धका विभो ॥ ९.३०.४२ ॥
భరతశ్రేష్ఠా, అక్కడ నిలిచి ఉన్న దీనులైన పాండవుల నుండి తప్పుకొని, ఓ ప్రభూ, వేటగాళ్లు త్వరత్వరగా ఆ స్థలం నుండి వెళ్లిపోయారు.
9.30.43
आजग्मुः शिबिरं हृष्टा दृष्ट्वा दुर्योधनं नृपम् ।
वार्यमाणाः प्रविष्टाश्च भीमसेनस्य पश्यतः ॥ ९.३०.४३ ॥
ఆనందంతో వారు శిబిరానికి వచ్చారు; రాజు దుర్యోధనుడిని చూశారు. అడ్డగించబడినప్పటికీ, భీమసేనుని కళ్లముందే వారు లోపలికి ప్రవేశించారు.
9.30.44
ते तु पाण्डवमासाद्य भीमसेनं महाबलम् ।
तस्मै तत्सर्वमाचख्युर्यद्वृत्तं यच्च वै श्रुतम् ॥ ९.३०.४४ ॥
వారు పాండవుడైన మహాబలుడు భీమసేనుని వద్దకు చేరి, జరిగినదంతా, విన్నదంతా ఆయనకు చెప్పారు.
9.30.45
ततो वृकोदरो राजन्दत्त्वा तेषां धनं बहु ।
धर्मराजाय तत्सर्वमाचचक्षे परन्तपः ॥ ९.३०.४५ ॥
అప్పుడు ఓ రాజా, శత్రువులను దహించే వృకోదరుడు వారికి చాలా ధనం ఇచ్చి, ఆ సమస్తాన్ని ధర్మరాజుకు తెలిపాడు.
9.30.46
असौ दुर्योधनो राजन्विज्ञातो मम लुब्धकैः ।
संस्तभ्य सलिलं शेते यस्यार्थे परितप्यसे ॥ ९.३०.४६ ॥
ఓ రాజా, ఆ దుర్యోధనుడు నా వేటగాళ్లచే గుర్తించబడ్డాడు. నీటిని అడ్డుకుని అతడు పడి ఉన్నాడు; ఎవరి కోసం నీవు దుఃఖిస్తున్నావో అతడే అతడు.
9.30.47
तद्वचो भीमसेनस्य प्रियं श्रुत्वा विशाम्पते ।
अजातशत्रुः कौन्तेयो हृष्टोऽभूत्सह सोदरैः ॥ ९.३०.४७ ॥
ఓ ప్రజాపాలకా, భీమసేనుని ఆ ప్రియమైన మాటలు విని, అజాతశత్రువు కౌంతేయుడు తన సోదరులతో కలిసి ఆనందించాడు.
9.30.48
तं च श्रुत्वा महेष्वासं प्रविष्टं सलिलहदे ।
क्षिप्रमेव ततोऽगच्छन्पुरस्कृत्य जनार्दनम् ॥ ९.३०.४८ ॥
ఆ మహాధనుర్ధారి సరస్సులోకి ప్రవేశించాడని విని, వారు వెంటనే జనార్దనుని ముందుంచుకుని బయలుదేరారు.
9.30.49
ततः किलकिलाशब्दः प्रादुरासीद्विशाम्पते ।
पाण्डवानां प्रहृष्टानां पाञ्चालानां च सर्वशः ॥ ९.३०.४९ ॥
అప్పుడు సంతోషించిన పాండవులు, పాంచాలుర నుండి అన్ని వైపులా ఆనంద కేకలు మ్రోగాయి, ప్రజాపతీ.
9.30.50
सिंहनादांस्ततश्चक्रुः क्ष्वेडाश्च भरतर्षभ ।
त्वरिताः क्षत्रिया राजन्नुदक्रोशन्परस्परम् ॥ ९.३०.५० ॥
భరతశ్రేష్ఠా, అప్పుడు త్వరపడిన క్షత్రియులు సింహనాదాలు, ఉరుముల వంటి కేకలు చేశారు; రాజా, వారు ఒకరినొకరు గట్టిగా పిలిచారు.
9.30.51
ज्ञातः पापो धार्तराष्ट्रो दृष्टश्चेत्यसकृद्रणे ।
प्राक्रोशन्सोमकास्तत्र हृष्टरूपाः समन्ततः ॥ ९.३०.५१ ॥
"పాపి అయిన ధృతరాష్ట్ర కుమారుడు గుర్తింపబడ్డాడు, యుద్ధంలో మళ్ళీ మళ్ళీ కనిపించాడు" అని సంతోషవదనులైన సోమకులు అక్కడ అన్ని వైపులా అరిచారు.
9.30.52
तेषामाशु प्रयातानां रथानां तत्र वेगिनाम् ।
वभूव तुमुलः शब्दो दिवस्पृक् पृथिवीपते ॥ ९.३०.५२ ॥
అక్కడ వేగంగా ముందుకు సాగిన వారి వేగవంతమైన రథాల నుండి ఆకాశాన్ని తాకే భయంకర ధ్వని కలిగింది, భూపతీ.
9.30.53
दुर्योधनं परीप्सन्तस्तत्रतत्र युधिष्ठिरम् ।
अन्वयुस्त्वरितास्ते वै राजानं श्रान्तवाहनाः ॥ ९.३०.५३ ॥
దుర్యోధనుని రక్షించాలని కోరి, అలసిపోయిన వాహనాలతో, వారు అక్కడక్కడ రాజు యుధిష్ఠిరుని త్వరగా అనుసరించారు.
9.30.54
अर्जुनो भीमसेनश्च माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ।
धृष्टद्युम्नश्च पाञ्चाल्यः शिखण्डी चापराजितः ॥ ९.३०.५४ ॥
అర్జునుడు, భీమసేనుడు, మాద్రి ఇద్దరు కుమారులైన పాండవులు, పాంచాల రాకుమారుడు ధృష్టద్యుమ్నుడు, అజేయుడైన శిఖండి.
9.30.55
उत्तमौजा युधामन्युः सात्यकिश्च महारथः ।
पाञ्चालानां च ये शिष्टा द्रौपदेयाश्च भारत।
हयाश्च सर्वे नागाश्च शतशश्च पदातयः ॥ ९.३०.५५ ॥
ఉత్తమౌజుడు, యుధామన్యుడు, మహారథుడు సాత్యకి, పాంచాలులలో మిగిలినవారు, ద్రౌపది కుమారులు, ఓ భారత; గుర్రాలు, ఏనుగులు అన్నీ, వందలాది కాలాళ్ళ సైనికులు.
9.30.56
ततः प्राप्तो महाराज धर्मराजः प्रतापवान् ।
द्वैपायनहदं घोरं यत्र दुर्योधनोऽभवत् ॥ ९.३०.५६ ॥
అప్పుడు, ఓ మహారాజా, ప్రతాపవంతుడైన ధర్మరాజు ఆ భయంకరమైన ద్వైపాయన సరస్సు వద్దకు చేరుకున్నాడు, అక్కడ దుర్యోధనుడు ఉన్నాడు.
9.30.57
शीतामलजलं हृद्यं द्वितीयमिव सागरम् ।
मायया सलिलं स्तभ्य यत्राभूत्ते स्थितः सुतः ॥ ९.३०.५७ ॥
చల్లని, స్వచ్ఛమైన జలంతో, మనోహరమైనది, రెండవ సముద్రంలా; అక్కడ నీ కుమారుడు మాయతో నీటిని నిలిపి ఉన్నాడు.
9.30.58
अत्यद्भुतेन विधिना दैवयोगेन भारत ।
सलिलान्तर्गतः शेते दुर्दर्शः कस्यचित्प्रभो। ॥ ९.३०.५८ ॥
అత్యద్భుతమైన విధంగా, దైవయోగంతో, ఓ భారత; నీటిలో దాగి అతడు పడి ఉన్నాడు, ఎవరికీ సులభంగా కనబడనివాడిగా, ఓ ప్రభూ.
9.30.59
मानुषस्य मनुष्येन्द्र गदाहस्तो जनाधिपः ।
ततो दुर्योधनो राजा सलिलान्तर्गतो वसन्।
शुश्रुवे तुमुलं शब्दं जलदोपमनिःस्वनम् ॥ ९.३०.५९ ॥
ఓ నరేంద్రా, గదను చేతిలో ధరించిన జనాధిపతి; అప్పుడు నీటి లోపల ఉన్న రాజు దుర్యోధనుడు మేఘగర్జనలా భయంకరమైన శబ్దాన్ని విన్నాడు.
9.30.60
युधिष्ठिरश्च राजेन्द्र तं हदं सह सोदरैः ।
आजगाम महाराज तव पुत्रवधाय वै ॥ ९.३०.६० ॥
ఓ రాజేంద్రా, యుధిష్ఠిరుడు తన సోదరులతో కలిసి ఆ సరస్సు వద్దకు వచ్చాడు, ఓ మహారాజా — నీ కుమారుడిని వధించడానికే.
9.30.61
महता शङ्खनादेन रथनेमिस्वनेन च ।
ऊर्ध्वं धुन्वन्महारेणुं कम्पयंश्चापि मेदिनीम् ॥ ९.३०.६१ ॥
మహా శంఖధ్వనితో, రథచక్రాల ఘీంకారంతో, పైకి లేచిన మహాధూళిని కదిలిస్తూ, భూమిని కంపింపజేస్తూ.
9.30.62
यौधिष्ठिरस्य सैन्यस्य श्रुत्वा शब्दं महारथाः ।
कृतवर्मा कृपो द्रौणी राजानमिदमब्रुवन् ॥ ९.३०.६२ ॥
యుధిష్ఠిరుని సైన్య ధ్వని విని, మహారథులైన కృతవర్మ, కృపుడు, ద్రోణపుత్రుడు రాజుతో ఇలా అన్నారు.
9.30.63
इमे ह्यायान्ति संहृष्टाः पाण्डवा जितकाशिनः ।
अपयास्यामहे तावदनुजानातु नो भवान् ॥ ९.३०.६३ ॥
విజయం సాధించామని భావిస్తూ ఆనందించిన పాండవులు ఇదిగో వస్తున్నారు. మేము ఇప్పుడు వెనుదిరుగుతాము; మీరు మాకు అనుమతి ఇవ్వండి.
9.30.64
दुर्योधनस्तु तच्छ्रुत्वा तेषां तत्र तरस्विनाम् ।
तथेत्युक्त्वा हदं तं वै माययाऽस्तम्भयत्प्रभो ॥ ९.३०.६४ ॥
అయితే దుర్యోధనుడు వారి ఆ మాట విని, 'సరే' అని పలికి, ఓ ప్రభూ, ఆ సరస్సును మాయతో స్తంభింపజేశాడు.
9.30.65
ते त्वनुज्ञाप्य राजानं भृशं शोकपरायणाः ।
जग्मुर्दूरे महाराज कृपप्रभृतयो रथाः ॥ ९.३०.६५ ॥
కానీ వారు రాజు వద్ద సెలవు తీసుకొని, అత్యంత శోకంలో మునిగి, ఓ మహారాజా, కృపుడు మొదలైన రథికులు దూరంగా వెళ్లిపోయారు.
9.30.66
ते गत्वा दूरमध्वानं न्यग्रोधं प्रेक्ष्य मारिष ।
न्यविशन्त भृशं श्रान्ताश्चिन्तयन्तो नृपं प्रति ॥ ९.३०.६६ ॥
వారు చాలా దూరం ప్రయాణించి, ఒక మర్రిచెట్టును చూసి, ఓ మారిష, అత్యంత అలసినవారై కూర్చుని రాజును గురించి ఆలోచించారు.
9.30.67
विष्टभ्य सलिलं सुप्तो धार्तराष्ट्रो महाबलः ।
पाण्डवाश्चापि सम्प्राप्तास्तं देशं युद्धमीप्सवः ॥ ९.३०.६७ ॥
మహాబలుడైన ధృతరాష్ట్రుని కుమారుడు నీటిని అడ్డుకొని నిద్రించి ఉండగా, పాండవులు కూడా యుద్ధాన్ని కోరుతూ ఆ ప్రదేశానికి చేరుకున్నారు.
9.30.68
कथं नु युद्धं भविता कथं राजा भविष्यति ।
कथं नु पाण्डवा राजन्प्रतिपत्स्यन्ति कौरवम् ॥ ९.३०.६८ ॥
ఇప్పుడు యుద్ధం ఎలా జరుగుతుంది? రాజు ఎలా అవుతాడు? ఓ రాజా, పాండవులు కౌరవులను ఎలా ఎదుర్కొంటారు?
9.30.69
इत्येवं चिन्तयानास्तु रथेभ्योऽश्वान्विमुच्य ते ।
तत्रासाञ्चक्रिरे राजन्कृपप्रभृतयो रथाः ॥ ९.३०.६९ ॥
ఇలా ఆలోచిస్తూ వారు రథాల నుండి గుర్రాలను విప్పారు; ఓ రాజా, అక్కడ కృపుడు మొదలైన రథికులు వాటి కోసం ఏర్పాట్లు చేశారు.