మహాభారతం · అధ్యాయం 9.44
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.44.1
स शप्ता तेन क्रुद्धेन विश्वामित्रेण धीमता ।
तस्मिंस्तीर्थवरे शुभ्रं शोणितं समुपावहत् ॥ ९.४४.१ ॥
కోపించిన జ్ఞాని విశ్వామిత్రుడి శాపం పొందిన అతడు, ఆ శ్రేష్ఠ తీర్థంలో ప్రకాశవంతమైన రక్తాన్ని ప్రవహింపజేశాడు.
9.44.2
अथाजग्मुस्ततो राजन्राक्षसास्तत्र भारत ।
तत्र ते शोणितं सर्वे पिबन्तः सुखमासते ॥ ९.४४.२ ॥
అప్పుడు, ఓ రాజా, ఓ భారతా, అక్కడికి రాక్షసులు వచ్చారు. వారందరూ అక్కడ రక్తం త్రాగుతూ సుఖంగా కూర్చున్నారు.
9.44.3
तृप्ताश्च सुभृशं तेन सुखिता विगतज्वराः ।
नृत्यन्तश्च हसन्तश्च यथा स्वर्गजितस्तथा ॥ ९.४४.३ ॥
దానితో అత్యంత తృప్తి పొంది, సుఖంగా, జ్వరరహితులై, స్వర్గాన్ని జయించినవారిలా నాట్యం చేస్తూ నవ్వుతూ ఉన్నారు.
9.44.4
कस्यचित्त्वथ कालस्य ऋषयः सुतपोधनाः ।
तीर्थयात्रां समाजग्मुः सरस्वत्यां महीपते ॥ ९.४४.४ ॥
కొంతకాలం తర్వాత, ఓ భూపతీ, గొప్ప తపోధనులైన ఋషులు సరస్వతి నదిపై తీర్థయాత్రకు సమావేశమయ్యారు.
9.44.5
तेषु सर्वेषु तीर्थेषु स्वाप्लुत्य मुनिपुङ्गवाः ।
प्राप्य प्रीतिं परां चापि तपोलुप्धा विशारदाः ॥ ९.४४.५ ॥
ఆ తీర్థాలన్నింటిలో చక్కగా స్నానం చేసి, మునిశ్రేష్ఠులు, తపస్సులో ఆసక్తి కలవారు, నిపుణులు పరమానందాన్ని పొందారు.
9.44.6
प्रययुर्हि ततो राजन्येन तीर्थमसृग्वहम् ।
अथागम्य महाभागास्तत्तीर्थं दारुणं तदा ॥ ९.४४.६ ॥
అప్పుడు, ఓ రాజా, వారు రక్తం ప్రవహించే ఆ తీర్థానికి వెళ్లారు. అప్పుడు ఆ మహాభాగులు ఆ భయంకరమైన తీర్థానికి చేరుకున్నప్పుడు...
9.44.7
दृष्ट्वा तोयं सरस्वत्याः शोणितेन परिप्लुतम् ।
पीयमानं च रक्षोभिर्बहुभिर्नृपसत्तम ॥ ९.४४.७ ॥
సరస్వతి జలం రక్తంతో నిండి, అనేక రాక్షసులచే త్రాగబడుతుండటం చూసి, రాజశ్రేష్ఠా.
9.44.8
तान्दृष्ट्वा राक्षसान्राजन्मुनयः संशितव्रताः ।
परित्राणे सरस्वत्याः परं यत्नं प्रचक्रिरे ॥ ९.४४.८ ॥
ఆ రాక్షసులను చూసి, రాజా, కఠినవ్రతులైన మునులు సరస్వతిని రక్షించడానికి గొప్ప ప్రయత్నం చేశారు.
9.44.9
ते तु सर्वे महाभागाः समागम्य महाव्रताः ।
आहूय सरितां श्रेष्ठामिदं वचनमब्रुवन् ॥ ९.४४.९ ॥
ఆ మహాభాగ్యులు, మహావ్రతులైన మునులందరూ సమావేశమై, నదులలో శ్రేష్ఠురాలిని పిలిచి ఈ మాట పలికారు.
9.44.10
कारणं ब्रूहि कल्याणि किमर्थं ते हृदो ह्ययम् ।
एवमग्राह्यतां यातः श्रुत्वाऽध्यास्यामहे वयम् ॥ ९.४४.१० ॥
కళ్యాణీ, నీ ఈ జలం ఇలా త్రాగనర్హమైనది ఎందుకైందో కారణం చెప్పు; విని మేము ఆలోచిస్తాము.
9.44.11
ततः सा सर्वमाचष्ट यथावृत्तं प्रवेपती ।
दुःखितामथ तां दृष्ट्वा ऊचुस्ते वै तपोधनाः ॥ ९.४४.११ ॥
అప్పుడు ఆమె వణుకుతూ జరిగినదంతా ఉన్నది ఉన్నట్టు చెప్పింది. దుఃఖితురాలైన ఆమెను చూసి ఆ తపోధనులు మాట్లాడారు.
9.44.12
कारणं श्रुतमस्माभिः शापश्चैव श्रुतोऽनघे ।
करिष्यन्ति तु यत्प्राप्तं सर्व एव तपोधनाः ॥ ९.४४.१२ ॥
అనఘా, కారణమూ శాపమూ మేము విన్నాము. కానీ తపోధనులమైన మేమంతా ప్రాప్తమైనది చేస్తాము.
9.44.13
एवमुक्त्वा सरिच्छ्रेष्ठामूचुस्तेऽथ परस्परम् ।
विमोचयामहे सर्वे शापादेतां सरस्वतीम् ॥ ९.४४.१३ ॥
ఇలా చెప్పి వారు ఒకరితో ఒకరు అన్నారు: 'నదులలో శ్రేష్ఠమైన ఈ సరస్వతిని మనమందరం శాపం నుండి విడిపిద్దాం.'
9.44.14
ते सर्वे ब्राह्मणा राजंस्तपोभिर्नियमैस्तथा ।
उपवासैश्च विविधैर्यमैः कष्टव्रतैस्तथा ॥ ९.४४.१४ ॥
ఓ రాజా, ఆ బ్రాహ్మణులందరూ తపస్సులు, నియమాలు, వివిధ ఉపవాసాలు, యమాలు మరియు కఠిన వ్రతాల ద్వారా (ప్రయత్నించారు).
9.44.15
आराध्य पशुभर्तारं महादेवं जगत्पतिम् ।
मोक्षयामासुस्तां देवीं सरिच्छ्रेष्ठां सरस्वतीम् ॥ ९.४४.१५ ॥
పశువులకు ప్రభువు, జగత్పతి అయిన మహాదేవుని ఆరాధించి, వారు నదులలో శ్రేష్ఠమైన ఆ దేవి సరస్వతిని విడిపించారు.
9.44.16
तेषां तु सा प्रभावेण प्रकृतिस्था सरस्वती ।
प्रसन्नसलिला जज्ञे यथा पूर्वं तथैव हि।
निर्मुक्ता च सरिच्छ्रेष्ठा विबभौ सा यथा पुरा ॥ ९.४४.१६ ॥
వారి ప్రభావంతో సరస్వతి తన సహజ స్థితికి తిరిగి వచ్చింది; పూర్వంలాగే ఆమె జలాలు స్వచ్ఛంగా మారాయి. విముక్తి పొందిన ఆ నదులలో శ్రేష్ఠమైనది పూర్వంలాగే ప్రకాశించింది.
9.44.17
दृष्ट्वा तोयं सरस्वत्या मुनिभिस्तैस्तथा कृतम् ।
तानेव शरणं जग्मू राक्षसाः क्षुधितास्तथा ॥ ९.४४.१७ ॥
మునులు సరస్వతి జలాన్ని అలా చేయడం చూసి, ఆకలితో ఉన్న రాక్షసులు కూడా వారినే శరణు వేడారు.
9.44.18
कृत्वाञ्जलिं ततो राजन्राक्षसाः क्षुधयाऽर्दिताः ।
ऊचुस्तान्वै मुनीन्सर्वान्कृपायुक्तान्पुनःपुनः ॥ ९.४४.१८ ॥
ఓ రాజా, ఆకలితో బాధపడిన రాక్షసులు చేతులు జోడించి, దయగల ఆ మునులందరితో మళ్ళీ మళ్ళీ అన్నారు.
9.44.19
वयं च क्षुधिताश्चैव धर्माद्धीनाश्च शाश्वतात् ।
न च नः कामकारोऽयं यद्वयं पापकारिणा ॥ ९.४४.१९ ॥
మేము ఆకలితో ఉన్నాము, శాశ్వత ధర్మం నుండి దూరమయ్యాము. ఇది మా స్వేచ్ఛా నిర్ణయం కాదు; పాపకర్మ చేసేవాని వల్ల మేము ఇలా అయ్యాము.
9.44.20
युष्माकं चाप्रसादेन दुष्कृतेन च कर्मणा ।
पक्षोऽयं वर्धतेऽस्माकं यतः स्मो ब्रह्मराक्षसाः।
योषितां चैव पापेन योनिदोषकृतेन च ॥ ९.४४.२० ॥
మీ అప్రసన్నత, దుష్కర్మ వలన మా పక్షం పెరుగుతోంది; మేము బ్రహ్మరాక్షసులం కనుక. స్త్రీల పాపం, యోనిదోషంతో కలిగిన దోషం వల్ల కూడా ఇది పెరుగుతుంది.
9.44.21
एवं हि वैश्यशूद्राणां क्षत्रियाणां तथैव च ।
ये ब्राह्मणान्प्रद्विषन्ति ते भवन्तीह राक्षसाः ॥ ९.४४.२१ ॥
అలాగే వైశ్యులు, శూద్రులు, క్షత్రియులలో ఎవరు బ్రాహ్మణులను ద్వేషిస్తారో, వారు ఇక్కడ రాక్షసులవుతారు.
9.44.22
शक्तिमन्तोऽपि ये केचिदाश्रितानां च रक्षणम् ।
न कुर्वन्ति मनुष्यास्ते सम्भवन्तीह राक्षसाः ॥ ९.४४.२२ ॥
శక్తి ఉన్నప్పటికీ ఆశ్రితులను రక్షించని మనుష్యులు ఇక్కడ రాక్షసులవుతారు.
9.44.23
आचार्यमृत्विजं चैव गुरुं वृद्वजनं तथा ।
प्रणिनो येऽवमन्यन्ते ते भवन्तीह राक्षसाः ॥ ९.४४.२३ ॥
ఆచార్యులు, ఋత్విజులు, గురువులు, వృద్ధులు మరియు ప్రాణులను అవమానించేవారు ఇక్కడ రాక్షసులవుతారు.
9.44.24
तत्कुरुध्वमिहास्माकं तारणं द्विजसत्तमाः ।
शक्ता भवन्तः सर्वेषां लोकानामपि तारणे ॥ ९.४४.२४ ॥
కాబట్టి, ద్విజోత్తములారా, ఇక్కడ మాకు తారణం చేయండి. మీరు సమస్త లోకాలను తరింపజేయడానికీ సమర్థులు.
9.44.25
तेषां तु वचनं श्रुत्वा तुष्टुवुस्तां महानदीम् ।
मोक्षार्थं रक्षसां तेषामूचुः प्रयतमानसाः ॥ ९.४४.२५ ॥
వారి మాట విని వారు ఆ మహానదిని స్తుతించారు; రాక్షసుల విముక్తి కోసం, ప్రశాంత మనస్సుతో వారు పలికారు.
9.44.26
क्षुतं कीटावपन्नं च यच्चोच्छिष्टाचितं भवेत् ।
सकेशमवधूतं च रुदितोपहतं च यत् ॥ ९.४४.२६ ॥
తుమ్ముతో ఎంగిలైనది, పురుగు పడినది, ఎంగిలితో తాకినది, వెంట్రుకలు ఉన్నది, విదిల్చినది, లేదా ఏడుపుతో చెడినది ఏదో అది.
9.44.27
श्वभिः संसृष्टमन्नं च भागोऽसौ रक्षसामिह ।
तस्माज्ज्ञात्वा सदा विद्वानेतान्यत्नाद्विवर्जयेत्।
राक्षसान्नमसौ भुङ्क्ते यो भुङ्क्ते ह्यन्नमीदृशम् ॥ ९.४४.२७ ॥
కుక్కలు తాకిన అన్నం—అది ఇక్కడ రాక్షసుల భాగం. కాబట్టి జ్ఞానవంతుడు ఎల్లప్పుడూ ఇవి తెలిసి జాగ్రత్తగా విడిచిపెట్టాలి. అటువంటి అన్నం తినేవాడు రాక్షసాన్నం తింటాడు.
9.44.28
शोधयित्वा ततस्तीर्थमृषयस्ते तपोधनाः ।
मोक्षार्थं राक्षसानां च नदीं तां प्रत्यचोदयन् ॥ ९.४४.२८ ॥
అప్పుడు ఆ తపోధనులైన ఋషులు తీర్థాన్ని శుద్ధి చేసి, రాక్షసుల విముక్తి కోసం ఆ నదిని ప్రేరేపించారు.
9.44.29
महर्षीणां मतं ज्ञात्वा ततः सा सरितां वरा ।
अरुणामानयामास स्वां तनुं पुरुषर्षभ ॥ ९.४४.२९ ॥
మహర్షుల అభిప్రాయం తెలుసుకుని, నదులలో శ్రేష్ఠురాలైన ఆమె తన శరీరం నుండి అరుణను రప్పించింది, ఓ పురుషశ్రేష్ఠా.
9.44.30
तस्यान्तेराक्षसाः स्नात्वा तनूस्त्यक्त्वा दिवं गताः ।
अरुणायां महाराज ब्रह्मवध्यापहा हि सा ॥ ९.४४.३० ॥
ఆమెలో స్నానం చేసి రాక్షసులు తమ శరీరాలను విడిచి స్వర్గానికి వెళ్లారు. మహారాజా, అరుణలో ఆమె బ్రహ్మహత్య పాపాన్ని హరిస్తుంది.
9.44.31
एतमर्थमभिज्ञाय देवराजः शतक्रतुः ।
तस्मिंस्तीर्थे वरे स्नात्वा विमुक्तः पाप्मना किल ॥ ९.४४.३१ ॥
ఈ విషయాన్ని తెలుసుకున్న దేవరాజు శతక్రతువు ఇంద్రుడు ఆ శ్రేష్ఠమైన తీర్థంలో స్నానం చేసి పాపం నుండి విముక్తుడయ్యాడు.
9.44.32
किमर्थं भगवाञ्शक्रो ब्रह्मवध्यामवाप्तवान् ।
कथमस्मिंश्च तीर्थे वै आप्लुत्याकल्मषोऽभवत् ॥ ९.४४.३२ ॥
భగవంతుడైన శక్రుడు దేని కారణంగా బ్రహ్మహత్యా పాపాన్ని పొందాడు, ఈ తీర్థంలో స్నానం చేసి ఎలా నిర్మలుడయ్యాడు?
9.44.33
शृणुष्वैतदुपाख्यानं यथावृत्तं जनेश्वर ।
यथा बिभेद समयं नमुचेर्वासवः पुरा ॥ ९.४४.३३ ॥
ఓ జనేశ్వరా, జరిగిన విధంగానే ఈ ఉపాఖ్యానాన్ని వినుము; పూర్వం ఇంద్రుడు నముచి ఒప్పందాన్ని ఎలా ఛేదించాడో.
9.44.34
जमुचिर्वासवाद्भीतः सूर्यरश्मिं समाविशत् ।
तेनेन्द्रः सख्यमकरोत्समयं चेदमब्रवीत् ॥ ९.४४.३४ ॥
ఇంద్రునికి భయపడిన నముచి సూర్యకిరణంలో ప్రవేశించాడు. అతనితో ఇంద్రుడు స్నేహం చేసి ఈ ఒప్పందాన్ని పలికాడు.
9.44.35
न चार्द्रेण न शुष्केण न रात्रौ नापि चाहनि ।
वधिष्याम्यसुरश्रेष्ठ सखे सत्येन ते शपे ॥ ९.४४.३५ ॥
తడిదాని చేతనూ కాదు, ఎండినదాని చేతనూ కాదు; రాత్రిలోనూ కాదు, పగలులోనూ కాదు. అసురశ్రేష్ఠుడా, మిత్రమా, సత్యం మీద నీకు ఒట్టు పెట్టుకుంటున్నాను.
9.44.36
एवं स कृत्वा समयं दृष्ट्वा नीहास्मीश्वरः ।
चिच्छेदास्य शिरो राजन्नपां फेनेन वासवः ॥ ९.४४.३६ ॥
ఈ విధంగా ఒప్పందం చేసి, అవకాశం చూసి, రాజా, ఈశ్వరుడైన ఇంద్రుడు నీటి నురుగుతో అతని శిరస్సును ఛేదించాడు.
9.44.37
तच्छिरो नमुचेश्छिन्नं पृष्ठतः शक्रमन्वियात् ।
भोभो मित्रह पापेति ब्रुवाणं शक्रमन्तिकात् ॥ ९.४४.३७ ॥
నముచి ఆ తెగిన తల వెనుక నుండి శక్రుని వెంబడించింది; దగ్గర నుండి 'ఓ మిత్రఘాతకా, పాపీ!' అని శక్రుని పిలుస్తూ ఉంది.
9.44.38
एवं स शिरसा तेन चोद्यमानः पुनः पुनः ।
पितामहाय सन्तप्त एतमर्थं न्यवेदयत् ॥ ९.४४.३८ ॥
ఈ విధంగా ఆ తలచేత పదే పదే వేధింపబడిన అతడు, దుఃఖితుడై పితామహునికి ఈ విషయాన్ని నివేదించాడు.
9.44.39
तमब्रवील्लोकगुरुररुणायां यथाविधि ।
इष्ट्वोपस्पृश देवेन्द्र तीर्थे पापभयापहे ॥ ९.४४.३९ ॥
లోకగురువు అతనితో ఇలా అన్నాడు: 'దేవేంద్రా! అరుణలో విధి ప్రకారం యజ్ఞం చేసి, పాప భయాన్ని పోగొట్టే తీర్థంలో స్నానం చెయ్యి.'
9.44.40
एषा पुण्यजला शक्र कृता मुनिभिरेव तु ।
निगूढमस्यागमनमिहासीत्पूर्वमेव तु ॥ ९.४४.४० ॥
శక్రా! ఈ పవిత్ర జలాల తీర్థాన్ని మునులే నిర్మించారు; కాని దీని రాక ఇంతకుముందు ఇక్కడ రహస్యంగా ఉండేది.
9.44.41
ततोऽभ्येत्यारुणां देवीं प्लावयामास वारिणा ।
सरस्वत्यारुणायाश्च पुण्योऽयं सङ्गमो महान् ॥ ९.४४.४१ ॥
అప్పుడు అరుణా దేవి దగ్గరకు చేరి అతడు ఆమెను నీటితో అభిషేకించాడు; సరస్వతికి, అరుణకు కలిసే ఈ సంగమం పవిత్రమూ మహత్తరమూ.
9.44.42
इह त्वं यज देवेन्द्र दद दानान्यनेकशः ।
अत्राप्लुत्य सुघोरात्त्वं पातकाद्विप्रमोक्ष्यसे ॥ ९.४४.४२ ॥
దేవేంద్రా! ఇక్కడ నీవు యజ్ఞం చెయ్యి, అనేక రకాల దానాలు ఇవ్వు; ఇక్కడ స్నానం చేసి అతి ఘోరమైన పాపం నుండి విముక్తుడవు అవుతావు.
9.44.43
इत्युक्तः स सरस्वत्याः कुञ्जे वै जनमेजय ।
इष्ट्वा यथावद्बलभिदरुणायामुपास्पृशत् ॥ ९.४४.४३ ॥
జనమేజయా, సరస్వతి తోపులో అలా చెప్పబడినవాడు, విధివిధానంగా యాగం చేసి, బలభిత్ (ఇంద్రుడు) అరుణలో స్నానం చేశాడు.
9.44.44
स मुक्तः पाप्मना तेन ब्रह्मवध्याकृतेन च ।
जगाम संहृष्टमनास्त्रिदिवं त्रिदशेश्वरः ॥ ९.४४.४४ ॥
ఆ పాపం నుండి, బ్రహ్మహత్యవల్ల కలిగిన దోషం నుండి విముక్తుడై, సంతోషించిన మనసుతో త్రిదశేశ్వరుడు స్వర్గానికి వెళ్ళాడు.
9.44.45
शिरस्तच्चापि नमुचेस्तत्रैवाप्लुत्य भारत ।
लोकान्कामदुधात्प्राप्तमक्षयान्राजसत्तम ॥ ९.४४.४५ ॥
భారతా, అక్కడే నముచి తలను కూడా (కడిగాడు); రాజశ్రేష్ఠా, స్నానం చేసి, కామధేనువులాంటి అక్షయ లోకాలను పొందాడు.
9.44.46
तत्राप्युपस्पृश्य बलो महात्मा ।
दत्त्वा च दानानि पृथग्विधानि।
अवाप्य धर्मं परमार्यकर्मा ।
जगाम सोमस्य महत्सुतीर्थम् ॥ ९.४४.४६ ॥
అక్కడ కూడా స్నానం చేసి, మహాత్ముడైన బలుడు వివిధ దానాలు ఇచ్చి, ధర్మాన్ని పొంది, పరమార్య కర్ముడై సోముని మహత్తర పుణ్యతీర్థానికి వెళ్ళాడు.
9.44.47
यत्रायजद्राजसूयेन सोमः ।
साक्षात्पुरा विधिवत्पार्थिवेन्द्र।
अत्रिर्धीमान्ब्रह्मपुत्रो बभूव ।
होता यस्मिन्क्रतुमुख्ये महात्मा ॥ ९.४४.४७ ॥
పూర్వం సోముడు స్వయంగా విధివిధానంగా రాజసూయయాగం చేసిన చోట, రాజాధిపా, ఆ ముఖ్యయాగంలో బుద్ధిమంతుడైన బ్రహ్మపుత్రుడు మహాత్ముడు అత్రి హోతగా ఉన్నాడు.
9.44.48
यस्यान्तेऽभूत्सुमहद्दानवानां ।
दैतेयानां राक्षसानां च देवैः।
सङ्ग्रामो वै तारकाख्यः सुतीव्रो ।
यत्र स्कन्दस्तारकाख्यं जघान ॥ ९.४४.४८ ॥
దానవులు, దైత్యులు, రాక్షసులు దేవతలతో చేసిన తారకుడనే మహాఘోర యుద్ధం దాని చివరలో జరిగింది; అక్కడ స్కందుడు తారకుడనే (అసురుని) చంపాడు.
9.44.49
सैनापत्यं लब्धवान्दैवतानां ।
महासेनो यत्र दैत्यान्तकर्ता।
साक्षाच्चैवं न्यवसत्कार्तिकेयः ।
सदा कुमारो यत्र स प्लुक्षराजः ॥ ९.४४.४९ ॥
అక్కడ మహాసేనుడు దేవతల సేనాపతిత్వాన్ని పొందాడు; దైత్యులను సంహరించే కార్తికేయుడు అక్కడ ప్రత్యక్షంగా నివసించాడు; ప్లక్ష వృక్షాల రాజైన ఆ కుమారుడు ఎల్లప్పుడూ అక్కడే ఉన్నాడు.