వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 1.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.10.1
सुमन्त्रश्चोदितो राज्ञा प्रोवाचेदं वचस्तदा
यथर्ष्यशृङ्गस्त्वानीतो येनोपायेन मन्त्रिभिः
तन्मे निगदितं सर्वं शृणु मे मन्त्रिभिः सह ॥ १.१०.१ ॥
రాజు ఆజ్ఞతో సుమంత్రుడు అప్పుడు ఇలా పలికాడు: మంత్రులు ఏ ఉపాయంతో ఋష్యశృంగుని తీసుకువచ్చారో, అదంతా నా వల్ల చెప్పబడింది; మంత్రులతో కలిసి వినండి.
1.10.2
रोमपादमुवाचेदं सहामात्यः पुरोहितः
उपायो निरपायोऽयमस्माभिरभिचिन्तितः ॥ १.१०.२ ॥
మంత్రులతో కూడిన పురోహితుడు రోమపాదునితో ఇలా అన్నాడు: మనం ఆలోచించిన ఈ ఉపాయం నిరపాయమైనది.
1.10.3
ऋष्यशृङ्गो वनचरस्तपःस्वाध्यायसंयुतः
अनभिज्ञस्तु नारीणां विषयाणां सुखस्य च ॥ १.१०.३ ॥
ఋష్యశృంగుడు అడవిలో నివసించువాడు; తపస్సు, స్వాధ్యాయంలో నిమగ్నుడు; స్త్రీలను, విషయసుఖాలను ఎరుగనివాడు.
1.10.4
इन्द्रियार्थैरभिमतैर्नरचित्तप्रमाथिभिः
पुरमानाययिष्यामः क्षिप्रं चाध्यवसीयताम् ॥ १.१०.४ ॥
మనుషుల మనసులను కలవరపెట్టే, ఇష్టమైన ఇంద్రియ విషయాల ద్వారా మనం వారిని త్వరగా నగరానికి తీసుకువస్తాము; ఇది నిశ్చయించుకోండి.
1.10.5
गणिकास्तत्र गच्छन्तु रूपवत्यः स्वलङ्कृताः
प्रलोभ्य विविधोपायैरानेष्यन्तीह सत्कृताः ॥ १.१०.५ ॥
అక్కడికి అందమైన, బాగా అలంకరించుకున్న వేశ్యలు వెళ్లాలి; వివిధ ఉపాయాలతో ప్రలోభపెట్టి వారిని ఇక్కడికి తీసుకువస్తారు; వారు గౌరవింపబడతారు.
1.10.6
श्रुत्वा तथेति राजा च प्रत्युवाच पुरोहितम्
पुरोहितो मन्त्रिणश्च तथा चक्रुश्च ते तथा ॥ १.१०.६ ॥
అది విని రాజు 'అలాగే కానివ్వండి' అని పురోహితునికి జవాబిచ్చాడు; పురోహితుడు, మంత్రులు అలాగే చేశారు.
1.10.7
वारमुख्यास्तु तच्छ्रुत्वा वनं प्रविविशुर्महत्
आश्रमस्याविदूरेऽस्मिन् यत्नं कुर्वन्ति दर्शने ॥ १.१०.७ ॥
ఆ మాట విని ముఖ్య వేశ్యలు ఆ మహా అరణ్యంలో ప్రవేశించారు; ఈ ఆశ్రమానికి సమీపంలోనే వారు అతనికి కనిపించేందుకు ప్రయత్నిస్తారు.
1.10.8
ऋषेः पुत्रस्य धीरस्य नित्यमाश्रमवासिनः
पितुः स नित्यसन्तुष्टो नातिचक्राम चाश्रमात् ॥ १.१०.८ ॥
ఋషి యొక్క ఆ ధీరుడైన కుమారుడు, ఎల్లప్పుడూ ఆశ్రమంలోనే నివసిస్తూ, తండ్రిపట్ల ఎల్లప్పుడూ సంతృప్తితో ఉండి, ఆశ్రమాన్ని ఎన్నడూ దాటలేదు.
1.10.9
न तेन जन्मप्रभृति दृष्टपूर्वं तपस्विना
स्त्री वा पुमान्वा यच्चान्यत् सत्त्वं नगरराष्ट्रजम् ॥ १.१०.९ ॥
పుట్టినప్పటి నుండి ఆ తపస్వి స్త్రీనైనా, పురుషుడినైనా, లేదా నగరంలో, రాష్ట్రంలో పుట్టిన మరే ఇతర ప్రాణినైనా ఎన్నడూ చూడలేదు.
1.10.10
ततः कदाचित् तं देशमाजगाम यदृच्छया
विभाण्डकसुतस्तत्र ताश्चापश्यद् वराङ्गनाः ॥ १.१०.१० ॥
అప్పుడు ఒకసారి విభాండకుని కుమారుడు యాదృచ్ఛికంగా ఆ ప్రదేశానికి వచ్చి, అక్కడ ఆ సుందరాంగులను చూశాడు.
1.10.11
ताश्चित्रवेषाः प्रमदा गायन्त्यो मधुरस्वरम्
ऋषिपुत्रमुपागम्य सर्वा वचनमब्रुवन् ॥ १.१०.११ ॥
విచిత్ర వేషాలు ధరించిన ఆ స్త్రీలు మధురస్వరంతో పాడుతూ, ఋషి కుమారుని వద్దకు వచ్చి అందరూ ఈ మాటలు పలికారు.
1.10.12
कस्त्वं किं वर्तसे ब्रह्मञ्ज्ञातुमिच्छामहे वयम्
एकस्त्वं विजने घोरे वने चरसि शंस नः ॥ १.१०.१२ ॥
నువ్వెవరు, ఏం చేస్తావు? ఓ బ్రాహ్మణా, మేము తెలుసుకోవాలనుకుంటున్నాము. ఈ భయంకరమైన, నిర్జనమైన అరణ్యంలో నువ్వు ఒంటరిగా తిరుగుతున్నావు; మాకు చెప్పు.
1.10.13
अदृष्टरूपास्तास्तेन काम्यरूपा वने स्त्रियः
हार्दात्तस्य मतिर्जाता आख्यातुं पितरं स्वकम् ॥ १.१०.१३ ॥
అడవిలో అందమైన రూపం కలిగిన ఆ స్త్రీలు అతని రూపాన్ని ఎన్నడూ చూడలేదు; అతని హృదయంలో ప్రేమవల్ల తన తండ్రికి చెప్పాలనే ఆలోచన కలిగింది.
1.10.14
पिता विभाण्डकोऽस्माकं तस्याहं सुत औरसः
ऋष्यशृङ्ग इति ख्यातं नाम कर्म च मे भुवि ॥ १.१०.१४ ॥
మా తండ్రి విభాండకుడు; నేను ఆయన ఔరస పుత్రుడను. భూమిపై నా పేరు, నా కర్మ ఋష్యశృంగుడు అని ప్రసిద్ధమైనవి.
1.10.15
इहाश्रमपदोऽस्माकं समीपे शुभदर्शनाः
करिष्ये वोऽत्र पूजां वै सर्वेषां विधिपूर्वकम् ॥ १.१०.१५ ॥
ఇక్కడ మా ఆశ్రమం దగ్గర, శుభదర్శనం కలిగిన స్త్రీలారా, మీ అందరికీ ఇక్కడే విధిప్రకారం పూజ చేస్తాను.
1.10.16
ऋषिपुत्रवचः श्रुत्वा सर्वासां मतिरास वै
तदाश्रमपदं द्रष्टुं जग्मुः सर्वास्ततोऽङ्गनाः ॥ १.१०.१६ ॥
ఋషి పుత్రుని మాటలు విని వారందరి మనసు అక్కడికి వెళ్లాలనుకుంది; అప్పుడు ఆ స్త్రీలంతా ఆశ్రమ ప్రదేశాన్ని చూడటానికి వెళ్లారు.
1.10.17
गतानां तु ततः पूजामृषिपुत्रश्चकार ह
इदमर्घ्यमिदं पाद्यमिदं मूलं फलं च नः ॥ १.१०.१७ ॥
వారు వచ్చిన తర్వాత, ఋషి పుత్రుడు వారికి పూజ చేశాడు: "ఇది అర్ఘ్యం, ఇది పాద్యం, ఇవి మా దుంపలు, పండ్లు."
1.10.18
प्रतिगृह्य तु तां पूजां सर्वा एव समुत्सुकाः
ऋषेर्भीताश्च शीघ्रं तु गमनाय मतिं दधुः ॥ १.१०.१८ ॥
ఆ పూజను స్వీకరించినప్పటికీ వారందరూ ఆత్రుతగా ఉన్నారు; ఋషికి భయపడి వారు త్వరగా వెళ్లాలని నిశ్చయించుకున్నారు.
1.10.19
अस्माकमपि मुख्यानि फलानीमानि हे द्विज
गृहाण विप्र भद्रं ते भक्षयस्व च मा चिरम् ॥ १.१०.१९ ॥
ఓ ద్విజా, ఇవి మా ఉత్తమ ఫలాలు కూడా. ఓ విప్రా, వీటిని స్వీకరించండి, మీకు శుభం కలుగుగాక; ఆలస్యం చేయకుండా తినండి.
1.10.20
ततस्तास्तं समालिङ्ग्य सर्वा हर्षसमन्विताः
मोदकान् प्रददुस्तस्मै भक्ष्यांश्च विविधाञ्छुभान् ॥ १.१०.२० ॥
అప్పుడు వారందరూ సంతోషంతో అతన్ని కౌగిలించుకుని, అతనికి మోదకాలను, రకరకాల మంచి భక్ష్యాలను ఇచ్చారు.
1.10.21
तानि चास्वाद्य तेजस्वी फलानीति स्म मन्यते
अनास्वादितपूर्वाणि वने नित्यनिवासिनाम् ॥ १.१०.२१ ॥
వాటిని రుచి చూసిన ఆ తేజస్వి, వనంలో నిత్యం నివసించేవారు ఇంతకుముందు ఎప్పుడూ రుచి చూడని ఫలాలు ఇవని భావించాడు.
1.10.22
आपृच्छ्य च तदा विप्रं व्रतचर्यां निवेद्य च
गच्छन्ति स्मापदेशात्ता भीतास्तस्य पितुः स्त्रियः ॥ १.१०.२२ ॥
అప్పుడు ఆ విప్రునికి వీడ్కోలు చెప్పి, వ్రతాచరణ కారణాన్ని తెలియజేసి, భయంతో ఆ తండ్రి స్త్రీలు వెళ్లిపోయారు.
1.10.23
गतासु तासु सर्वासु काश्यपस्यात्मजो द्विजः
अस्वस्थहृदयश्चासीद् दुःखाच्च परिवर्तते ॥ १.१०.२३ ॥
వారందరూ వెళ్లిపోయిన తర్వాత, కశ్యపుని ఆ కుమారుడైన ద్విజుడు కలత చెందిన హృదయంతో ఉన్నాడు, దుఃఖంతో అటూ ఇటూ తిరిగాడు.
1.10.24
ततोऽपरेद्युस्तं देशमाजगाम स वीर्यवान्
विभाण्डकसुतः श्रीमान् मनसाचिन्तयन्मुहुः ॥ १.१०.२४ ॥
తరువాత మరుసటి రోజు, బలవంతుడైన విభాండకుని ఆ తేజోవంతుడైన కుమారుడు ఆ ప్రదేశానికి వెళ్లి, మనసులో పదే పదే ఆలోచించాడు.
1.10.25
मनोज्ञा यत्र ता दृष्टा वारमुख्याः स्वलङ्कृताः
दृष्ट्वैव च ततो विप्रमायान्तं हृष्टमानसाः ॥ १.१०.२५ ॥
అక్కడ మనోహరమైన, చక్కగా అలంకరించుకున్న ప్రధాన వేశ్యలు కనిపించారు; ఆ బ్రాహ్మణుడు వస్తుండటం చూసి వారు సంతోషించారు.
1.10.26
उपसृत्य ततः सर्वास्तास्तमूचुरिदं वचः
एह्याश्रमपदं सौम्य अस्माकमिति चाब्रुवन् ॥ १.१०.२६ ॥
అప్పుడు వారందరూ అతని దగ్గరకు వచ్చి ఈ మాటలు అన్నారు: “రండి, సౌమ్యుడా, మా ఆశ్రమానికి రండి” అని.
1.10.27
चित्राण्यत्र बहूनि स्युर्मूलानि च फलानि च
तत्राप्येष विशेषेण विधिर्हि भविता ध्रुवम् ॥ १.१०.२७ ॥
ఇక్కడ అద్భుతమైన వేర్లు, పండ్లు చాలా ఉన్నాయి; అక్కడ కూడా ఇదే ప్రత్యేక విధి తప్పకుండా ఉంటుంది.
1.10.28
श्रुत्वा तु वचनं तासां सर्वासां हृदयङ्गमम्
गमनाय मतिं चक्रे तं च निन्युस्तदा स्त्रियः ॥ १.१०.२८ ॥
వారందరి హృదయానికి నచ్చిన ఆ మాటలు విని అతడు వెళ్లాలని నిశ్చయించుకున్నాడు; అప్పుడు ఆ స్త్రీలు అతన్ని తీసుకువెళ్లారు.
1.10.29
तत्र चानीयमाने तु विप्रे तस्मिन् महात्मनि
ववर्ष सहसा देवो जगत् प्रह्लादयंस्तदा ॥ १.१०.२९ ॥
అక్కడ ఆ మహాత్ముడైన బ్రాహ్మణుడిని తీసుకువస్తుండగా, దేవుడు అకస్మాత్తుగా వర్షం కురిపించాడు; అప్పుడు లోకం సంతోషించింది.
1.10.30
वर्षेणैवागतं विप्रं तापसं स नराधिपः
प्रत्युद्गम्य मुनिं प्रह्वः शिरसा च महीं गतः ॥ १.१०.३० ॥
వర్షంతో వచ్చిన ఆ బ్రాహ్మణ తపస్వి ముని వద్దకు ఆ రాజు ఎదురేగి, వినయంతో తల నేలకు ఆనించి నమస్కరించాడు.
1.10.31
अर्घ्यं च प्रददौ तस्मै न्यायतः सुसमाहितः
वव्रे प्रसादं विप्रेन्द्रान्मा विप्रं मन्युराविशेत् ॥ १.१०.३१ ॥
న్యాయబద్ధంగా ఏకాగ్రతతో ఆయనకు అర్ఘ్యం ఇచ్చాడు; విప్రశ్రేష్ఠుని అనుగ్రహం కోరాడు, ఆ విప్రుని మనసులో కోపం ప్రవేశించకూడదని.
1.10.32
अन्तःपुरं प्रवेश्यास्मै कन्यां दत्त्वा यथाविधि
शान्तां शान्तेन मनसा राजा हर्षमवाप सः ॥ १.१०.३२ ॥
అంతఃపురంలోకి ఆయనను తీసుకువెళ్లి, విధిప్రకారం ఆయనకు శాంత అనే కుమార్తెను ఇచ్చి, శాంతమైన మనసుతో రాజు ఆనందం పొందాడు.
1.10.33
एवं स न्यवसत् तत्र सर्वकामैः सुपूजितः
ऋष्यशृङ्गो महातेजाः शान्तया सह भार्यया ॥ १.१०.३३ ॥
ఈ విధంగా ఆయన అక్కడ అన్ని కోరికలూ తీరి, బాగా గౌరవింపబడి నివసించాడు — మహాతేజస్వి ఋష్యశృంగుడు, తన భార్య శాంతతో కలిసి.