ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 1.22
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.22.1
तथा वसिष्ठे ब्रुवति राजा दशरथः स्वयम् ।
प्रहृष्टवदनो राममाजुहाव सलक्ष्मणम् ॥ १.२२.१ ॥
ವಸಿಷ್ಠರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ರಾಜ ದಶರಥನು ಸ್ವತಃ ಸಂತೋಷದ ಮುಖದಿಂದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ರಾಮನನ್ನು ಕರೆದನು.
1.22.2
कृतस्वस्त्ययनं मात्रा पित्रा दशरथेन च ।
पुरोधसा वसिष्ठेन मङ्गलैरभिमन्त्रितम् ॥ १.२२.२ ॥
ತಾಯಿ, ತಂದೆ ದಶರಥ ಮತ್ತು ಪುರೋಹಿತ ವಸಿಷ್ಠರಿಂದ ಸ್ವಸ್ತ್ಯಯನ ಮಾಡಿಸಿ, ಮಂಗಳ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಅಭಿಮಂತ್ರಿತನಾದವನು.
1.22.3
स पुत्रं मूर्ध्न्युपाघ्राय राजा दशरस्तदा ।
ददौ कुशिकपुत्राय सुप्रीतेनान्तरात्मना ॥ १.२२.३ ॥
ಆಗ ರಾಜ ದಶರಥನು ಮಗನ ತಲೆಯನ್ನು ಮೂಸಿ, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಯ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕುಶಿಕನ ಮಗ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.
1.22.4
ततो वायुः सुखस्पर्शो नीरजस्को ववौ तदा ।
विश्वामित्रगतं रामं दृष्ट्वा राजीवलोचनम् ॥ १.२२.४ ॥
ಆಗ ಸುಖಕರ ಸ್ಪರ್ಶದ, ಧೂಳಿಲ್ಲದ ಗಾಳಿ ಬೀಸಿತು; ಕಮಲನಯನ ರಾಮನು ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನೊಂದಿಗೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ನೋಡಿ.
1.22.5
पुष्पवृष्टिर्महत्यासीद् देवदुन्दुभिनिस्वनैः ।
शङ्खदुन्दुभिनिर्घोषः प्रयाते तु महात्मनि ॥ १.२२.५ ॥
ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಹೊರಟಾಗ, ದೇವದುಂದುಭಿಗಳ ನಿನಾದದೊಂದಿಗೆ ಮಹಾ ಪುಷ್ಪವೃಷ್ಟಿಯಾಯಿತು; ಶಂಖ-ದುಂದುಭಿಗಳ ಘೋಷ ಮೊಳಗಿತು.
1.22.6
विश्वामित्रो ययावग्रे ततो रामो महायशाः ।
काकपक्षधरो धन्वी तं च सौमित्रिरन्वगात् ॥ १.२२.६ ॥
ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದನು; ನಂತರ ಮಹಾ ಕೀರ್ತಿಯ ರಾಮನು, ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಕಪಕ್ಷದ ಜುಟ್ಟು ಧರಿಸಿದ ಬಿಲ್ಲುಗಾರನಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದನು; ಸೌಮಿತ್ರಿಯು ಅವನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದನು.
1.22.7
कलापिनौ धनुष्पाणी शोभयानौ दिशो दश ।
विश्वामित्रं महात्मानं त्रिशीर्षाविव पन्नगौ ॥ १.२२.७ ॥
ಬಿಲ್ಲು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು, ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತಾ, ಮಹಾತ್ಮ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರು; ಮೂರು ತಲೆಯ ಎರಡು ಸರ್ಪಗಳಂತೆ.
1.22.8
अनुजग्मतुरक्षुद्रौ पितामहमिवाश्विनौ ।
अनुयातौ श्रिया दीप्तौ शोभयेतावनिन्दितौ ॥ १.२२.८ ॥
ಉದಾರರಾದ ಅವರಿಬ್ಬರು, ಪಿತಾಮಹನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಅಶ್ವಿನಿ ದೇವತೆಗಳಂತೆ ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು; ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ನಿರ್ದೋಷರಾಗಿ ಶೋಭೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಾ.
1.22.9
तदा कुशिकपुत्रं तु धनुष्पाणी स्वलंकृतौ ।
बद्धगोधाङ्गुलित्राणौ खड्गवन्तौ महाद्युती ॥ १.२२.९ ॥
ಆಗ ಕುಶಿಕನ ಮಗನನ್ನು (ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರನ್ನು) ಅನುಸರಿಸಿ, ಬಿಲ್ಲು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಲಂಕೃತರಾಗಿ, ಹಲ್ಲಿ-ಚರ್ಮದ ಬೆರಳು ರಕ್ಷೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ಖಡ್ಗ ಧರಿಸಿ ಮಹಾ ಕಾಂತಿಯ ಇಬ್ಬರು ನಡೆದರು.
1.22.10
कुमारौ चारुवपुषौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ ।
अनुयातौ श्रिया दीप्तौ शोभयेतावनिन्दितौ ॥ १.२२.१० ॥
ಸುಂದರ ದೇಹದ ಇಬ್ಬರು ಕುಮಾರರು, ಸಹೋದರರಾದ ರಾಮ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣರು ಅನುಸರಿಸಿದರು; ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ನಿರ್ದೋಷರಾಗಿ ಶೋಭೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಾ.
1.22.11
स्थाणुं देवमिवाचिन्त्यं कुमाराविव पावकी ।
अध्यर्धयोजनं गत्वा सरय्वा दक्षिणे तटे ॥ १.२२.११ ॥
ಅಚಿಂತ್ಯ ಸ್ಥಾಣು ದೇವನಂತೆ, ಅಗ್ನಿ ಕುಮಾರರಂತೆ, ಒಂದೂವರೆ ಯೋಜನ ನಡೆದು ಸರಯೂ ನದಿಯ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರವನ್ನು ತಲುಪಿದರು.
1.22.12
रामेति मधुरां वाणीं विश्वामित्रोऽभ्यभाषत ।
गृहाण वत्स सलिलं मा भूत्कालस्य पर्ययः ॥ १.२२.१२ ॥
'ರಾಮ' ಎಂದು ಮಧುರ ವಾಣಿಯಿಂದ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರು ಹೇಳಿದರು: 'ಮಗು, ನೀರನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ಕಾಲ ವ್ಯರ್ಥವಾಗದಿರಲಿ.'
1.22.13
मन्त्रग्रामं गृहाण त्वं बलामतिबलां तथा ।
न श्रमो न ज्वरो वा ते न रूपस्य विपर्ययः ॥ १.२२.१३ ॥
ನೀನು ಮಂತ್ರಸಮೂಹವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು, ಬಲೆ ಮತ್ತು ಅತಿಬಲೆಯನ್ನೂ. ನಿನಗೆ ಆಯಾಸವೂ ಜ್ವರವೂ ಬಾರದು; ನಿನ್ನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಬದಲಾವಣೆಯೂ ಆಗದು.
1.22.14
न च सुप्तं प्रमत्तं वा धर्षयिष्यन्ति नैर्ऋताः ।
न बाह्वोः सदृशो वीर्ये पृथिव्यामस्ति कश्चन ॥ १.२२.१४ ॥
ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರುವಾಗಲೋ ಅಜಾಗರೂಕನಾಗಿರುವಾಗಲೋ ನೈರೃತರು ನಿನ್ನನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸರು. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ನಿನ್ನ ಭುಜಬಲದ ಸಮಾನರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.
1.22.15
त्रिषु लोकेषु वा राम न भवेत्सदृशस्तव ।
बलामतिबलां चैव पठतस्तात राघव ॥ १.२२.१५ ॥
ರಾಮ, ಬಲೆ ಮತ್ತು ಅತಿಬಲೆಯನ್ನು ಪಠಿಸಿದರೆ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲೂ ನಿನಗೆ ಸಮಾನರು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಮಗೂ, ರಾಘವ!
1.22.16
न सौभाग्ये न दाक्षिण्ये न ज्ञाने बुद्धिनिश्चये ।
नोत्तरे प्रतिवक्तव्ये समो लोके तवानघ ॥ १.२२.१६ ॥
ನಿಷ್ಕಳಂಕನೇ, ಸೌಭಾಗ್ಯದಲ್ಲಿ, ಕೌಶಲದಲ್ಲಿ, ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ, ಬುದ್ಧಿಯ ದೃಢತೆಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಸಮಾನರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.
1.22.17
एतद्विद्याद्वये लब्धे न भवेत् सदृशस्तव ।
बला चातिबला चैव सर्वज्ञानस्य मातरौ ॥ १.२२.१७ ॥
ಈ ಎರಡು ವಿದ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರೆ ನಿನಗೆ ಸಮಾನರು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಬಲೆ ಮತ್ತು ಅತಿಬಲೆ ಸರ್ವಜ್ಞಾನದ ಇಬ್ಬರು ತಾಯಂದಿರು.
1.22.18
क्षुत्पिपासे न ते राम भविष्येते नरोत्तम ।
बलामतिबलां चैव पठस्तात राघव ॥ १.२२.१८ ॥
ರಾಮ, ನರೋತ್ತಮನೇ, ನಿನಗೆ ಹಸಿವು ಬಾಯಾರಿಕೆ ಬಾಧಿಸದು. ಮಗೂ, ರಾಘವ, ಬಲೆ ಮತ್ತು ಅತಿಬಲೆಯನ್ನು ಪಠಿಸು.
1.22.19
गृहाण सर्वलोकस्य गुप्तये रघुनन्दन ।
विद्याद्वयमधीयाने यशश्चाथ भवेद् भुवि ।
पितामहसुते ह्येते विद्ये तेजःसमन्विते ॥ १.२२.१९ ॥
ರಘುನಂದನ, ಸರ್ವಲೋಕಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಈ ಎರಡು ವಿದ್ಯೆಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು. ಇವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸಿಸಿದರೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿಯೂ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ. ಇವು ಬ್ರಹ್ಮನ ಪುತ್ರಿಯರು, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದವು.
1.22.20
प्रदातुं तव काकुत्स्थ सदृशस्त्वं हि पार्थिव ।
कामं बहुगुणाः सर्वे त्वय्येते नात्र संशयः ॥ १.२२.२० ॥
ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ, ರಾಜಕುಮಾರ, ಈ ವಿದ್ಯೆಗಳನ್ನು ನಿನಗೆ ನೀಡಲು ನೀನೇ ಯೋಗ್ಯನು. ಈ ಎಲ್ಲ ಬಹುಗುಣಗಳು ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಇವೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
1.22.21
तपसा संभृते चैते बहुरूपे भविष्यतः ।
ततो रामो जलं स्पृष्ट्वा प्रहृष्टवदनः शुचिः ॥ १.२२.२१ ॥
ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಈ ವಿದ್ಯೆಗಳು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವವು. ಆಗ ರಾಮನು ನೀರನ್ನು ಮುಟ್ಟಿ, ಹರ್ಷಿತ ಮುಖದಿಂದ ಶುಚಿಯಾದನು.
1.22.22
प्रतिजग्राह ते विद्ये महर्षेर्भावितात्मनः ।
विद्यासमुदितो रामः शुशुभे भूरिविक्रमः ॥ १.२२.२२ ॥
ಆ ಭಾವಿತಾತ್ಮ ಮಹರ್ಷಿಯಿಂದ ರಾಮನು ಆ ಎರಡು ವಿದ್ಯೆಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. ವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿ ರಾಮನು ಶೋಭಿಸಿದನು.
1.22.23
सहस्ररश्मिर्भगवाञ्शरदीव दिवाकरः ।
गुरुकार्याणि सर्वाणि नियुज्य कुशिकात्मजे ।
ऊषुस्तां रजनीं तत्र सरय्वां सुसुखं त्रयः ॥ १.२२.२३ ॥
ಶರತ್ಕಾಲದ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಸಹಸ್ರ ಕಿರಣಗಳುಳ್ಳ ಭಗವಂತನು — ಗುರುಕಾರ್ಯಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಕುಶಿಕಪುತ್ರನಿಗೆ ವಹಿಸಿ, ಮೂವರೂ ಸರಯೂ ತೀರದಲ್ಲಿ ಆ ರಾತ್ರಿ ಬಹಳ ಸುಖದಿಂದ ಕಳೆದರು.
1.22.24
दशरथनृपसूनुसत्तमाभ्यां
तृणशयनेऽनुचिते तदोषिताभ्याम् ।
कुशिकसुतवचोऽनुलालिताभ्याम्
सुखमिव सा विबभौ विभावरी च ॥ १.२२.२४ ॥
ದಶರಥ ರಾಜನ ಇಬ್ಬರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುತ್ರರು ಆ ಅನುಚಿತ ಹುಲ್ಲಿನ ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ವಾಸಿಸಿದರು; ಕುಶಿಕಪುತ್ರನ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಲಾಲಿತರಾದ ಅವರಿಂದ ಆ ರಾತ್ರಿ ಸುಖದಂತೆ ಶೋಭಿಸಿತು.