ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 1.52
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.52.1
तं दृष्ट्वा परमप्रीतो विश्वामित्रो महाबलः।
प्रणतो विनयाद् वीरो वसिष्ठं जपतां वरम् ॥ १.५२.१ ॥
ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಮಹಾಬಲ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು, ವಿನಯದಿಂದ ವೀರನಾಗಿ, ಜಪಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ವಸಿಷ್ಠನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದನು.
1.52.2
स्वागतं तव चेत्युक्तो वसिष्ठेन महात्मना।
आसनं चास्य भगवान् वसिष्ठो व्यादिदेश ह ॥ १.५२.२ ॥
"ಸ್ವಾಗತ" ಎಂದು ಮಹಾತ್ಮ ವಸಿಷ್ಠನು ಹೇಳಿದನು; ಭಗವಾನ್ ವಸಿಷ್ಠನು ಅವನಿಗೆ ಆಸನವನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು.
1.52.3
उपविष्टाय च तदा विश्वामित्राय धीमते।
यथान्यायं मुनिवरः फलमूलमुपाहरत् ॥ १.५२.३ ॥
ಆಗ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಬುದ್ಧಿವಂತ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನಿಗೆ, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನು ಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರ ಫಲಮೂಲಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದನು.
1.52.4
प्रतिगृह्य तु तां पूजां वसिष्ठाद् राजसत्तमः।
तपोऽग्निहोत्रशिष्येषु कुशलं पर्यपृच्छत ॥ १.५२.४ ॥
ವಸಿಷ್ಠನಿಂದ ಆ ಸತ್ಕಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನು, ತಪಸ್ಸು, ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರ ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಯರ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿದನು.
1.52.5
विश्वामित्रो महातेजा वनस्पतिगणे तदा।
सर्वत्र कुशलं प्राह वसिष्ठो राजसत्तमम् ॥ १.५२.५ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು ಆಗ ವನಸ್ಪತಿಗಳ ನಡುವೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕುಶಲ ಎಂದನು; ವಸಿಷ್ಠನು ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
1.52.6
सुखोपविष्टं राजानं विश्वामित्रं महातपाः।
पप्रच्छ जपतां श्रेष्ठो वसिष्ठो ब्रह्मणः सुतः ॥ १.५२.६ ॥
ಸುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ರಾಜ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನನ್ನು, ಮಹಾತಪಸ್ವಿ, ಜಪಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಗ ವಸಿಷ್ಠನು ಕೇಳಿದನು.
1.52.7
कच्चित्ते कुशलं राजन् कच्चिद् धर्मेण रञ्जयन्।
प्रजाः पालयसे राजन् राजवृत्तेन धार्मिक ॥ १.५२.७ ॥
ರಾಜನೇ, ನಿನಗೆ ಕುಶಲವೇ? ಧರ್ಮದಿಂದ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತಾ ಅವರನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯಾ? ಧಾರ್ಮಿಕನೇ, ರಾಜವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯಾ?
1.52.8
कच्चित्ते सम्भृता भृत्याः कच्चित् तिष्ठन्ति शासने।
कच्चित्ते विजिताः सर्वे रिपवो रिपुसूदन ॥ १.५२.८ ॥
ನಿನ್ನ ಸೇವಕರು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪೋಷಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆಯೇ? ಅವರು ನಿನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆಯೇ? ಶತ್ರುಸೂದನನೇ, ನಿನ್ನ ಎಲ್ಲ ಶತ್ರುಗಳನ್ನೂ ಜಯಿಸಿದ್ದೀಯಾ?
1.52.9
कच्चिद् बलेषु कोशेषु मित्रेषु च परंतप।
कुशलं ते नरव्याघ्र पुत्रपौत्रे तथानघ ॥ १.५२.९ ॥
ಪರಂತಪನೇ, ನಿನ್ನ ಸೇನೆ, ಕೋಶ ಮತ್ತು ಮಿತ್ರರಲ್ಲಿ ಕುಶಲವೇ? ನರವ್ಯಾಘ್ರನೇ, ಪಾಪರಹಿತನೇ, ನಿನ್ನ ಪುತ್ರ-ಪೌತ್ರರಲ್ಲೂ ಕುಶಲವೇ?
1.52.10
सर्वत्र कुशलं राजा वसिष्ठं प्रत्युदाहरत्।
विश्वामित्रो महातेजा वसिष्ठं विनयान्वितम् ॥ १.५२.१० ॥
ರಾಜನು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಕುಶಲವೆಂದು ವಸಿಷ್ಠರಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು. ಆಗ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು ವಿನಯಶೀಲನಾದ ವಸಿಷ್ಠರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
1.52.11
कृत्वा तौ सुचिरं कालं धर्मिष्ठौ ताः कथास्तदा।
मुदा परमया युक्तौ प्रीयेतां तौ परस्परम् ॥ १.५२.११ ॥
ಆ ಇಬ್ಬರು ಧರ್ಮಿಷ್ಠರು ಬಹಳ ಕಾಲ ಆ ಧರ್ಮಕಥೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ, ಪರಮ ಆನಂದದಿಂದ ಕೂಡಿ ಪರಸ್ಪರ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.
1.52.12
ततो वसिष्ठो भगवान् कथान्ते रघुनन्दन।
विश्वामित्रमिदं वाक्यमुवाच प्रहसन्निव ॥ १.५२.१२ ॥
ಆಗ ಭಗವಾನ್ ವಸಿಷ್ಠರು, ಮಾತುಕತೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ರಘುನಂದನನೇ, ನಗುತ್ತಾ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರಿಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದರು.
1.52.13
आतिथ्यं कर्तुमिच्छामि बलस्यास्य महाबल।
तव चैवाप्रमेयस्य यथार्हं सम्प्रतीच्छ मे ॥ १.५२.१३ ॥
ಮಹಾಬಲನೇ, ಈ ನಿಮ್ಮ ಸೇನೆಗೂ ಅಳೆಯಲಾಗದ ನಿಮಗೂ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ಆತಿಥ್ಯ ಮಾಡಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನ ಸತ್ಕಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ.
1.52.14
सत्क्रियां हि भवानेतां प्रतीच्छतु मया कृताम्।
राजंस्त्वमतिथिश्रेष्ठः पूजनीयः प्रयत्नतः ॥ १.५२.१४ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ನೀವು ಅತಿಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು, ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪೂಜ್ಯರು; ಆದ್ದರಿಂದ ನನ್ನಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಸತ್ಕಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ.
1.52.15
एवमुक्तो वसिष्ठेन विश्वामित्रो महामतिः।
कृतमित्यब्रवीद् राजा पूजावाक्येन मे त्वया ॥ १.५२.१५ ॥
ವಸಿಷ್ಠರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಮಹಾಮತಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರಾಜನು ಹೇಳಿದನು: "ಸರಿ; ನಿಮ್ಮ ಗೌರವವಚನದಿಂದ ನನ್ನ ಸತ್ಕಾರವಾಯಿತು."
1.52.16
फलमूलेन भगवन् विद्यते यत् तवाश्रमे।
पाद्येनाचमनीयेन भगवद्दर्शनेन च ॥ १.५२.१६ ॥
ಭಗವನ್, ನಿಮ್ಮ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿರುವ ಹಣ್ಣು-ಗಡ್ಡೆ, ಪಾದ್ಯ-ಆಚಮನ ನೀರು ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ದರ್ಶನವೂ ಸಾಕು.
1.52.17
सर्वथा च महाप्राज्ञ पूजार्हेण सुपूजितः।
नमस्तेऽस्तु गमिष्यामि मैत्रेणेक्षस्व चक्षुषा ॥ १.५२.१७ ॥
ಮಹಾಪ್ರಜ್ಞನೇ, ನೀವು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಿಂದಲೂ ಪೂಜ್ಯರು, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪೂಜಿತರಾದಿರಿ; ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ನಾನು ಹೊರಡುತ್ತೇನೆ; ಸ್ನೇಹದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ.
1.52.18
एवं ब्रुवन्तं राजानं वसिष्ठं पुनरेव हि।
न्यमन्त्रयत धर्मात्मा पुनः पुनरुदारधीः ॥ १.५२.१८ ॥
ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜನನ್ನು, ಧರ್ಮಾತ್ಮ ಉದಾರಬುದ್ಧಿಯ ವಸಿಷ್ಠರು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು.
1.52.19
बाढमित्येव गाधेयो वसिष्ठं प्रत्युवाच ह।
यथाप्रियं भगवतस्तथास्तु मुनिपुंगव ॥ १.५२.१९ ॥
ಗಾಧಿಯ ಮಗ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು ವಸಿಷ್ಠರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು, "ಸರಿ. ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಭಗವಂತರಿಗೆ ಯಾವುದು ಪ್ರಿಯವೋ ಅದೇ ಆಗಲಿ."
1.52.20
एवमुक्तस्तथा तेन वसिष्ठो जपतां वरः।
आजुहाव ततः प्रीतः कल्माषीं धूतकल्मषाम् ॥ १.५२.२० ॥
ಅವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ಜಪ ಮಾಡುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಸಿಷ್ಠರು ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ಕಳಂಕರಹಿತ ಮಚ್ಚೆಯ ಹಸು ಶಬಲೆಯನ್ನು ಕರೆದರು.
1.52.21
एह्येहि शबले क्षिप्रं शृणु चापि वचो मम।
सबलस्यास्य राजर्षेः कर्तुं व्यवसितोऽस्म्यहम्।
भोजनेन महार्हेण सत्कारं संविधत्स्व मे ॥ १.५२.२१ ॥
"ಬಾ, ಬಾ, ಶಬಲೆ, ಬೇಗ ಬಾ; ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳು. ಈ ರಾಜರ್ಷಿಯನ್ನು ಅವನ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸತ್ಕರಿಸಲು ನಾನು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಅಮೂಲ್ಯ ಭೋಜನದಿಂದ ನನಗಾಗಿ ಸತ್ಕಾರವನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸು."
1.52.22
यस्य यस्य यथाकामं षड्रसेष्वभिपूजितम्।
तत् सर्वं कामधुग् दिव्ये अभिवर्ष कृते मम ॥ १.५२.२२ ॥
"ದಿವ್ಯ ಹಸುವೇ, ಯಾರಿಗೆ ಯಾವುದು ಇಷ್ಟವೋ, ಷಡ್ರಸಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮವಾದುದನ್ನೆಲ್ಲಾ ನನಗಾಗಿ ಸುರಿಸು."
1.52.23
रसेनान्नेन पानेन लेह्यचोष्येण संयुतम्।
अन्नानां निचयं सर्वं सृजस्व शबले त्वर ॥ १.५२.२३ ॥
"ಶಬಲೆ, ಬೇಗ ಮಾಡು. ರಸ, ಅನ್ನ, ಪಾನೀಯ, ನೆಕ್ಕುವ ಮತ್ತು ಹೀರುವ ಪದಾರ್ಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿದ ಎಲ್ಲಾ ಅನ್ನದ ರಾಶಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸು."