ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 1.7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.7.1
तस्यामात्या गुणैरासन्विक्ष्वाकोः सुमहात्मनः ।
मन्त्रज्ञाश्चेङ्गितज्ञाश्च नित्यं प्रियहिते रताः ॥ १.७.१ ॥
ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁଙ୍କ ସେହି ମହାତ୍ମା ରାଜାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ଥିଲେ; ସେମାନେ ମନ୍ତ୍ରଣା ଜାଣନ୍ତି ଓ ସଙ୍କେତ ବୁଝନ୍ତି, ଏବଂ ସର୍ବଦା ପ୍ରିୟ ଓ ହିତକର କାର୍ଯ୍ୟରେ ରତ ଥିଲେ।
1.7.2
अष्टौ बभूवुर्वीरस्य तस्यामात्या यशस्विनः ।
शुचयश्चानुरक्ताश्च राजकृत्येषु नित्यशः ॥ १.७.२ ॥
ସେହି ବୀର ରାଜାଙ୍କ ଆଠ ଜଣ ଯଶସ୍ୱୀ ମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ; ସେମାନେ ଶୁଚି ଓ ଅନୁରକ୍ତ ଥିଲେ, ଏବଂ ସର୍ବଦା ରାଜକାର୍ଯ୍ୟରେ ନିଯୁକ୍ତ ଥିଲେ।
1.7.3
धृष्टिर्जयन्तो विजयः सुराष्ट्रो राष्ट्र्वर्धनः ।
अकोपो धर्मपालश्च सुमन्त्रश्चाष्टमोऽर्थवित् ॥ १.७.३ ॥
ଧୃଷ୍ଟି, ଜୟନ୍ତ, ବିଜୟ, ସୁରାଷ୍ଟ୍ର, ରାଷ୍ଟ୍ରବର୍ଧନ, ଅକୋପ, ଧର୍ମପାଳ, ଏବଂ ଅଷ୍ଟମ ଅର୍ଥଜ୍ଞ ସୁମନ୍ତ୍ର।
1.7.4
ऋत्विजौ द्वावभिमतौ तस्यास्तामृषिसत्तमौ ।
वसिष्ठो वामदेवश्च मन्त्रिणश्च तथापरे ॥ १.७.४ ॥
ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଜଣ ପ୍ରିୟ ଋତ୍ବିଜ ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଋଷିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ — ବଶିଷ୍ଠ ଓ ବାମଦେବ; ଅନ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ।
1.7.5
सुयज्ञोऽप्यथ जाबालिः काश्यपोऽप्यथ गौतमः ।
मार्कण्डेयस्तु दीर्घायुस्तथा कात्यायनो द्विजः ॥ १.७.५ ॥
ସୁଯଜ୍ଞ, ଜାବାଲି, କାଶ୍ୟପ, ଗୌତମ; ଦୀର୍ଘାୟୁ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ଏବଂ ଦ୍ୱିଜ କାତ୍ୟାୟନ ମଧ୍ୟ।
1.7.6
एतैर्ब्रह्मर्षिभिर्नित्यमृत्विजस्तस्य पौर्वकाः ।
विद्याविनीता ह्रीमन्तः कुशला नियतेन्द्रियाः ॥ १.७.६ ॥
ଏହି ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନଙ୍କ ସହିତ ତାଙ୍କର ପୂର୍ବପୁରୁଷଙ୍କ ଋତ୍ବିଜମାନେ ସର୍ବଦା ଥିଲେ; ସେମାନେ ବିଦ୍ୟାରେ ବିନୀତ, ଲଜ୍ଜାଶୀଳ, କୁଶଳ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟସଂଯମୀ ଥିଲେ।
1.7.7
श्रीमन्तश्च महात्मानः शास्त्रज्ञा दृढविक्रमाः ।
कीर्तिमन्तः प्रणिहिता यथावचनकारिणः ॥ १.७.७ ॥
ସେମାନେ ଶ୍ରୀମନ୍ତ, ମହାତ୍ମା, ଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ, ଦୃଢ଼ ପରାକ୍ରମୀ, କୀର୍ତ୍ତିମନ୍ତ, ସାବଧାନ ଏବଂ ଆଜ୍ଞାନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ଥିଲେ।
1.7.8
तेजःक्षमायशःप्राप्ताः स्मितपूर्वाभिभाषिणः ।
क्रोधात् कामार्थहेतोर्वा न ब्रूयुरनृतं वचः ॥ १.७.८ ॥
ସେମାନେ ତେଜ, କ୍ଷମା ଓ ଯଶ ପ୍ରାପ୍ତ ଥିଲେ; ହସି ହସି ଆଗେ କଥା କହୁଥିଲେ; କ୍ରୋଧରୁ, କାମନା ବା ଧନ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ କଦାପି ମିଥ୍ୟା କଥା କହୁ ନ ଥିଲେ।
1.7.9
तेषामविदितं किंचित् स्वेषु नास्ति परेषु वा ।
क्रियमाणं कृतं वापि चारेणापि चिकीर्षितम् ॥ १.७.९ ॥
ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ନିଜ ଲୋକ କିମ୍ବା ପରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କିଛି ଲୁଚି ରହୁ ନ ଥିଲା; ଯାହା ଘଟୁଛି, ଯାହା ଘଟିଛି, ଏବଂ ଚରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯାହା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରାଯାଇଛି, ସମସ୍ତ ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତି।
1.7.10
कुशला व्यवहारेषु सौहृदेषु परीक्षिताः ।
प्राप्तकालं यथा दण्डं धारयेयुः सुतेष्वपि ॥ १.७.१० ॥
ସେମାନେ ବ୍ୟବହାରରେ ନିପୁଣ ଏବଂ ସୌହାର୍ଦ୍ଦରେ ପରୀକ୍ଷିତ ଥିଲେ; ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟରେ, ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଭାବେ ଦଣ୍ଡ, ନିଜ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଉପରେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରୟୋଗ କରୁଥିଲେ।
1.7.11
कोशसंग्रहणे युक्ता बलस्य च परिग्रहे ।
अहितं चापि पुरुषं न हिंस्युरविदूषकम् ॥ १.७.११ ॥
ସେମାନେ କୋଷ ସଂଗ୍ରହ ଓ ସେନାର ପୋଷଣରେ ନିୟୁକ୍ତ ଥିଲେ; ଯେ ଅହିତକାରୀ ନୁହେଁ ସେହି ନିର୍ଦୋଷ ମନୁଷ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ କଦାପି ହିଂସା କରୁ ନ ଥିଲେ।
1.7.12
वीराश्च नियतोत्साहा राजशास्त्रमनुष्ठिताः।
शुचीनां रक्षितारश्च नित्यं विषयवासिनाम् ॥ १.७.१२ ॥
ସେମାନେ ବୀର, ସ୍ଥିର ଉତ୍ସାହୀ, ରାଜଶାସ୍ତ୍ରର ଅନୁଷ୍ଠାନକାରୀ ଏବଂ ରାଜ୍ୟବାସୀ ଶୁଦ୍ଧ ଲୋକଙ୍କର ସର୍ବଦା ରକ୍ଷକ ଥିଲେ।
1.7.13
ब्रह्मक्षत्रमहिंसन्तस्ते कोशं समपूरयन् ।
सुतीक्ष्णदण्डाः सम्प्रेक्ष्य पुरुषस्य बलाबलम् ॥ १.७.१३ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କୁ ହିଂସା ନ କରି ସେମାନେ କୋଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ; ମଣିଷର ବଳାବଳ ଭଲ ଭାବେ ବିଚାରି କଠୋର ଦଣ୍ଡ ଦେଲେ।
1.7.14
शुचीनामेकबुद्धीनां सर्वेषां सम्प्रजानताम् ।
नासीत्पुरे वा राष्ट्रे वा मृषावादी नरः क्वचित् ॥ १.७.१४ ॥
ଶୁଦ୍ଧ, ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତ ଏବଂ ସବୁ ଜାଣୁଥିବା ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନଗର କିମ୍ବା ରାଷ୍ଟ୍ରରେ କେଉଁଠାରେ ବି ମିଥ୍ୟା କହୁଥିବା ମଣିଷ ନଥିଲା।
1.7.15
क्वचिन्न दुष्टस्तत्रासीत् परदाररतिर्नरः ।
प्रशान्तं सर्वमेवासीद् राष्ट्रं पुरवरं च तत् ॥ १.७.१५ ॥
ସେଠାରେ କେଉଁଠାରେ ବି ପରସ୍ତ୍ରୀରେ ଆସକ୍ତ ଦୁଷ୍ଟ ମଣିଷ ନଥିଲା। ସେହି ସମଗ୍ର ରାଷ୍ଟ୍ର ଏବଂ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଗର ଶାନ୍ତ ଥିଲା।
1.7.16
सुवाससः सुवेशाश्च ते च सर्वे शुचिव्रताः ।
हितार्थाश्च नरेन्द्रस्य जाग्रतो नयचक्षुषा ॥ १.७.१६ ॥
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ସୁନ୍ଦର ବସ୍ତ୍ର ଓ ସୁନ୍ଦର ବେଶଧାରୀ, ଶୁଦ୍ଧ ବ୍ରତ ପାଳନକାରୀ ଥିଲେ, ଏବଂ ନୀତି-ଦୃଷ୍ଟିରେ ଜାଗ୍ରତ ରାଜାଙ୍କ ହିତରେ ନିୟୋଜିତ ଥିଲେ।
1.7.17
गुरोर्गुणगृहीताश्च प्रख्याताश्च पराक्रमैः ।
विदेशेष्वपि विज्ञाताः सर्वतो बुद्धिनिश्चयाः ॥ १.७.१७ ॥
ଗୁରୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗୁଣ ପାଇଁ ଗୃହୀତ, ପରାକ୍ରମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ବିଦେଶରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା, ସବୁ ଦିଗରୁ ବୁଦ୍ଧିନିଶ୍ଚୟୀ।
1.7.18
अभितो गुणवन्तश्च न चासन् गुणवर्जिताः ।
सन्धिविग्रहतत्वज्ञाः प्रकृत्या सम्पदान्विताः ॥ १.७.१८ ॥
ସେମାନେ ସବୁ ଦିଗରୁ ଗୁଣବାନ ଥିଲେ, ଗୁଣହୀନ ନଥିଲେ; ସନ୍ଧି ଓ ବିଗ୍ରହର ତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣୁଥିଲେ; ସ୍ୱଭାବରୁ ହିଁ ସମ୍ପଦରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ।
1.7.19
मंत्रसंवरणे शक्ताः शक्ताः सूक्ष्मासु बुद्धिषु ।
नीतिशास्त्रविशेषज्ञाः सततं प्रियवादिनः ॥ १.७.१९ ॥
ସେମାନେ ମନ୍ତ୍ରଣାକୁ ଗୋପନ ରଖିବାରେ ସମର୍ଥ ଥିଲେ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ବୁଦ୍ଧିର କାର୍ଯ୍ୟରେ ସମର୍ଥ ଥିଲେ, ନୀତିଶାସ୍ତ୍ରର ବିଶେଷ ଜ୍ଞାତା ଥିଲେ ଏବଂ ସର୍ବଦା ପ୍ରିୟଭାଷୀ ଥିଲେ।
1.7.20
ईदृशैस्तैरमात्यैश्च राजा दशरथोऽनघः ।
उपपन्नो गुणोपेतैरन्वशासद् वसुन्धराम् ॥ १.७.२० ॥
ଏପରି ଅମାତ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୁକ୍ତ, ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ, ନିଷ୍କଳଙ୍କ ରାଜା ଦଶରଥ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଶାସନ କଲେ।
1.7.21
अवेक्ष्यमाणश्चारेण प्रजा धर्मेण रक्षयन् ।
प्रजानां पालनं कुर्वन्नधर्मं परिवर्जयन् ॥ १.७.२१ ॥
ଗୁପ୍ତଚରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନଜର ରଖି, ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରି, ପ୍ରଜାପାଳନ କରି ଏବଂ ଅଧର୍ମ ତ୍ୟାଗ କରି।
1.7.22
विश्रुतस्त्रिषु लोकेषु वदान्यः सत्यसंगरः ।
स तत्र पुरुषव्याघ्रः शशास पृथिवीमिमाम् ॥ १.७.२२ ॥
ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଉଦାର ଓ ସତ୍ୟପ୍ରତିଜ୍ଞ ସେହି ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେଠାରେ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଶାସନ କଲେ।
1.7.23
नाध्यगच्छद्विशिष्टं वा तुल्यं वा शत्रुमात्मनः ।
मित्रवान्नतसामन्तः प्रतापहतकण्टकः ।
स शशास जगद् राजा दिवि देवपतिर्यथा ॥ १.७.२३ ॥
ନିଜଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବା ସମାନ ଶତ୍ରୁ ସେ ପାଇ ନଥିଲେ। ମିତ୍ରମାନଙ୍କ ସହ, ନତ ସାମନ୍ତମାନଙ୍କ ସହ, ନିଜ ପ୍ରତାପରେ କଣ୍ଟକ ବିନାଶ କରି ସେହି ରାଜା ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦେବପତି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଜଗତ ଶାସନ କଲେ।
1.7.24
तैर्मन्त्रिभिर्मन्त्रहितै निविष्टै-
र्वृतोऽनुरक्तैः कुशलैः समर्थैः ।
स पार्थिवो दीप्तिमवाप युक्त-
स्तेजोमयैर्गोभिरिवोदितोऽर्कः ॥ १.७.२४ ॥
ମନ୍ତ୍ରଣାରେ ହିତକାରୀ, ଅନୁରକ୍ତ, କୁଶଳ ଓ ସମର୍ଥ ସେହି ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରା ସେହି ରାଜା, ତେଜୋମୟ କିରଣରେ ଉଦିତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତି ପାଇଲେ।