വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 2.104
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.104.1
तं तु रामः समाज्ञाय भ्रातरं गुरुवत्सलम् ।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा प्रष्टुं समुपचक्रमे ॥ २.१०४.१ ॥
എന്നാൽ രാമൻ, മുതിർന്നവരോട് സ്നേഹമുള്ള ആ സഹോദരനെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ്, സഹോദരൻ ലക്ഷ്മണനോടൊപ്പം അവനോട് ചോദിക്കാൻ തുടങ്ങി.
2.104.2
किमेतदिच्छेयमहं श्रोतुं प्रव्याहृतं त्वया ।
यस्मात्त्वमागतो देशमिमं चीरजटाजिनी ॥ २.१०४.२ ॥
നീ പറഞ്ഞതെന്താണെന്ന് ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; നീ വൽക്കലവും ജടയും മാൻതോലും ധരിച്ച് ഈ ദേശത്തേക്ക് വന്നിരിക്കുന്നു.
2.104.3
किं निमित्तमिमं देशं कृष्णाजिनजटाधरः ।
हित्वा राज्यं प्रविष्टस्त्वं तत्सर्वं वक्तुमर्हसि ॥ २.१०४.३ ॥
കറുത്ത മാൻതോലും ജടയും ധരിച്ച്, രാജ്യം ഉപേക്ഷിച്ച് ഈ ദേശത്ത് പ്രവേശിച്ചതിന്റെ കാരണമെന്ത്? അതെല്ലാം നീ പറയണം.
2.104.4
इत्युक्तः कैकयीपुत्रः काकुत्स्थेन महात्मना ।
प्रगृह्य बलवद्भूयः प्राञ्जलिर्वाक्यमब्रवीत् ॥ २.१०४.४ ॥
മഹാത്മാവായ കാകുത്സ്ഥൻ രാമൻ ഇങ്ങനെ ചോദിച്ചപ്പോൾ, കൈകേയിയുടെ പുത്രൻ ബലമായി സ്വയം അടക്കി, കൈകൂപ്പി വീണ്ടും ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
2.104.5
आर्य्यं तातः परित्यज्य कृत्वा कर्म सुदुष्करम् ।
गतः स्वर्गं महाबाहुः पुत्रशोकाभिपीडितः ॥ २.१०४.५ ॥
ആര്യനായ പിതാവ് നമ്മെ വിട്ട്, അതിദുഷ്കരമായ കർമം ചെയ്ത്, പുത്രശോകത്താൽ പീഡിതനായി മഹാബാഹു സ്വർഗത്തിലേക്ക് പോയി.
2.104.6
स्त्रिया नियुक्तः कैकेय्या मम मात्रा परन्तप ।
चकार सुमहत्पापमिदमात्मयशोहरम् ॥ २.१०४.६ ॥
ശത്രുക്കളെ തപിപ്പിക്കുന്നവനേ! എന്റെ മാതാവ് കൈകേയി ഒരു സ്ത്രീയാൽ പ്രേരിതയായി, സ്വന്തം യശസ്സിനെ നശിപ്പിക്കുന്ന ഈ മഹാപാപം ചെയ്തു.
2.104.7
सा राज्यफलमप्राप्य विधवा शोककर्शिता ।
पतिष्यति महाघोरे निरये जननी मम ॥ २.१०४.७ ॥
രാജ്യഫലം നേടാതെ, വിധവയായി ദുഃഖത്താൽ ക്ഷീണിച്ച അവൾ, എന്റെ അമ്മ മഹാഘോരമായ നരകത്തിൽ വീഴും.
2.104.8
तस्य मे दासभूतस्य प्रसादं कर्त्तुमर्हसि ।
अभिषिञ्चस्व चाद्यैव राज्येनप मघवानिव ॥ २.१०४.८ ॥
നിന്റെ ദാസനായ എന്നോട് കൃപ ചെയ്യുക; ഇന്നുതന്നെ രാജ്യം സ്വീകരിച്ച് ഇന്ദ്രനെപ്പോലെ അഭിഷിക്തനാകുക.
2.104.9
इमाः प्रकृतयः सर्वा विधवा मातरश्च याः ।
त्वत्सकाशमनुप्राप्ताः प्रसादं कर्त्तुमर्हसि ॥ २.१०४.९ ॥
നിന്റെ സന്നിധിയിൽ എത്തിയ ഈ പ്രജകളെല്ലാവരോടും വിധവകളായ മാതാക്കളോടും കൃപ ചെയ്യണം.
2.104.10
तदानुपूर्व्या युक्तं च युक्तं चात्मनि मानद ।
राज्यं प्राप्नुहि धर्मेण सकामान् सुहृदः कुरु ॥ २.१०४.१० ॥
മാനദായകനേ! ഇത് മുറപ്രകാരം യുക്തവും നിനക്കും യോഗ്യവുമാണ്; ധർമ്മത്താൽ രാജ്യം നേടി സുഹൃത്തുക്കളുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾ സഫലമാക്കുക.
2.104.11
भवत्वविधवा भूमिः समग्रा पतिना त्वया ।
शशिना विमलेनेव शारदी रजनी यथा ॥ २.१०४.११ ॥
നിർമ്മലമായ ചന്ദ്രനാൽ ശരത്കാലരാത്രി ശോഭിക്കുന്നതുപോലെ, നിന്നാൽ ഈ ഭൂമി മുഴുവൻ ഭർത്താവുള്ളതായി വിധവയല്ലാതിരിക്കട്ടെ.
2.104.12
एभिश्च सचिवैः सार्द्धं शिरसा याचितो मया ।
भ्रातुः शिष्यस्य दासस्य प्रसादं कर्त्तुमर्हसि ॥ २.१०४.१२ ॥
ഈ മന്ത്രിമാരോടൊപ്പം ശിരസ്സു താഴ്ത്തി ഞാൻ നിന്നോട് യാചിക്കുന്നു; സഹോദരനും ശിഷ്യനും ദാസനുമായ എന്നോട് കൃപ ചെയ്യണം.
2.104.13
तदिदं शाश्वतं पित्र्यं सर्वं प्रकृतिमण्डलम् ।
पूजितं पुरुषव्याघ्र नातिक्रमितुमर्हसि ॥ २.१०४.१३ ॥
പുരുഷവ്യാഘ്രാ, പിതാവിൽ നിന്നുള്ള ഈ ശാശ്വത ക്രമവും പൂജിതമായ ഈ പ്രജാമണ്ഡലം മുഴുവനും നീ ലംഘിക്കരുത്.
2.104.14
एवमुक्त्वा महाबाहुः सबाष्पः कैकयीसुतः ।
रामस्य शिरसा पादौ जग्राह विधिवत्पुनः ॥ २.१०४.१४ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, കണ്ണീരോടെ മഹാബാഹുവായ കൈകേയീപുത്രൻ വീണ്ടും ചട്ടപ്രകാരം രാമന്റെ പാദങ്ങൾ തലകൊണ്ട് സ്പർശിച്ചു.
2.104.15
तं मत्तमिव मातङ्गं निःश्वसन्तं पुनःपुनः ।
भ्रातरं भरतं रामः परिष्वज्येदमब्रवीत् ॥ २.१०४.१५ ॥
മദിച്ച ആനപോലെ പലപ്രാവശ്യം നെടുവീർപ്പിടുന്ന അനുജൻ ഭരതനെ രാമൻ ആലിംഗനം ചെയ്ത് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
2.104.16
कुलीनः सत्त्वसम्पन्नस्तेजस्वी चरितव्रतः ।
राज्यहेतोः कथं पापमाचरेत्त्वद्विधो जनः ॥ २.१०४.१६ ॥
കുലീനനും സത്ത്വഗുണസമ്പന്നനും തേജസ്വിയും വ്രതനിഷ്ഠനുമായ നിന്നെപ്പോലൊരാൾ രാജ്യത്തിനുവേണ്ടി എങ്ങനെ പാപം ചെയ്യും?
2.104.17
न दोषं त्वयि पश्यामि सूक्ष्ममप्यरिसूदन ।
न चापि जननीं बाल्यात्त्वं विगर्हितुमर्हसि ॥ २.१०४.१७ ॥
ശത്രുസൂദനാ, നിന്നിൽ ചെറിയൊരു കുറ്റവും ഞാൻ കാണുന്നില്ല; ബാല്യംകൊണ്ടുപോലും നീ അമ്മയെ നിന്ദിക്കരുത്.
2.104.18
कामकारो महाप्राज्ञ गुरूणां सर्वदा ऽनघ ।
उपपन्नेषु दारेषु पुत्रेषु च विधीयते ॥ २.१०४.१८ ॥
മഹാപ്രാജ്ഞാ, നിഷ്പാപാ, മുതിർന്നവരുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരം പ്രവർത്തിക്കുന്നതാണ് എപ്പോഴും വിധിക്കപ്പെട്ടത്; വളർന്ന ഭാര്യമാരുടെയും പുത്രന്മാരുടെയും കാര്യത്തിലും അതുതന്നെയാണ് വിധി.
2.104.19
वयमस्य यथा लोके सङ्ख्याताः सौम्य साधुभिः ।
भार्य्याः पुत्राश्च शिष्याश्च त्वमनु ज्ञातुमर्हसि ॥ २.१०४.१९ ॥
ലോകത്തിൽ സജ്ജനങ്ങളാൽ അവന്റെ ഭാര്യമാരും പുത്രന്മാരും ശിഷ്യന്മാരുമായി ഞങ്ങൾ എണ്ണപ്പെടുന്നതുപോലെ, നീ (ഞങ്ങൾക്ക് അവന്റെ അനുമതി നൽകുന്നത്) ഉചിതമാണ്.
2.104.20
वने वा चीरवसनं सौम्य कृष्णाजिनाम्बरम् ।
राज्ये वापि महाराजो मां वासयितुमीश्वरः ॥ २.१०४.२० ॥
സൗമ്യനേ, കാട്ടിൽ വൽക്കലവസ്ത്രവും കൃഷ്ണമൃഗത്തോലും ധരിച്ചോ, അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യത്തിലോ, മഹാരാജാവിന് എന്നെ പാർപ്പിക്കാൻ കഴിവുണ്ട്.
2.104.21
यावत्पितरि धर्मज्ञे गौरवं लोकसत्कृतम् ।
तावद्धर्मभृतां श्रेष्ठ जनन्यामपि गौरवम् ॥ २.१०४.२१ ॥
ധർമ്മജ്ഞനായ പിതാവിൽ ലോകം ആദരിക്കുന്ന ബഹുമാനം ഉള്ളിടത്തോളം, ധർമ്മം പുലർത്തുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ, മാതാവിലും ബഹുമാനമുണ്ട്.
2.104.22
एताभ्यां धर्मशीलाभ्यां वनं गच्छेति राघव ।
मातापितृभ्यामुक्तो ऽहं कथमन्यत् समाचरे ॥ २.१०४.२२ ॥
രാഘവാ, ധർമ്മശീലരായ ഈ മാതാപിതാക്കൾ 'വനത്തിലേക്ക് പോകൂ' എന്ന് എന്നോടു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഞാൻ മറ്റെന്തു ചെയ്യും?
2.104.23
त्वया राज्यमयोध्यायां प्राप्तव्यं लोकसत्कृतम् ।
वस्तव्यं दण्डकारण्ये मया वल्कलवाससा ॥ २.१०४.२३ ॥
നീ അയോധ്യയിൽ ലോകം ആദരിക്കുന്ന രാജ്യം നേടണം; ഞാൻ വൽക്കലവസ്ത്രം ധരിച്ച് ദണ്ഡകാരണ്യത്തിൽ വസിക്കണം.
2.104.24
एवं कृत्वा महाराजो विभागं लोकसन्निधौ ।
व्यादिश्य च महातेजा दिवं दशरथो गतः ॥ २.१०४.२४ ॥
ഇങ്ങനെ മഹാതേജസ്വിയായ മഹാരാജാവ് ദശരഥൻ ജനങ്ങളുടെ സന്നിധിയിൽ വിഭജനം ചെയ്ത്, കല്പന നൽകി, സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോയി.
2.104.25
स च प्रमाणं धर्मात्मा राजा लोकगुरुस्तव ।
पित्रा दत्तं यथाभागमुपभोक्तुं त्वमर्हसि ॥ २.१०४.२५ ॥
ധർമ്മാത്മാവായ ആ രാജാവ് നിനക്ക് പ്രമാണവും ലോകഗുരുവുമാണ്. പിതാവ് നൽകിയ ഓഹരി നീ അനുഭവിക്കണം.
2.104.26
चतुर्दशसमाः सौम्य दण्डकारण्यमाश्रितः ।
उपभोक्ष्ये त्वहं दत्तं भागं पित्रा महात्मना ॥ २.१०४.२६ ॥
സൗമ്യനായവനേ, പതിനാല് വർഷം ദണ്ഡകാരണ്യത്തിൽ വസിച്ച്, മഹാത്മാവായ പിതാവ് നൽകിയ ഓഹരി ഞാൻ അനുഭവിക്കും.
2.104.27
यदब्रवीन्मां नरलोकसत्कृतः पिता महात्मा विबुधाधिपोपमः ।
तदेव मन्ये परमात्मनो हितं न सर्वलोकेश्वरभावमप्यहम् ॥ २.१०४.२७ ॥
മനുഷ്യലോകത്ത് ആദരിക്കപ്പെടുന്ന, ദേവേന്ദ്രതുല്യനായ മഹാത്മാവായ പിതാവ് എന്നോട് പറഞ്ഞതുതന്നെ എന്റെ പരമഹിതമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു; സർവലോകേശ്വരപദവിയല്ല.