رامايانا فالميكي · السارغا 2.22
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.22.1
अथ तं व्यथया दीनं सविशेषममर्षितम्।
सरोषमिव नागेन्द्रं रोषविस्फारितेक्षणम् ॥ २.२२.१ ॥
فلما رآه منكسرًا من الألم، ساخطًا على نحو خاص، كملك الفيلة الغاضب، وعيناه متسعتان من الغضب،
2.22.2
आसाद्य रामः सौमित्रिं सुहृदं भ्रातरं प्रियम्।
उवाचेदं स धैर्येण धारयन् सत्त्वमात्मवान् ॥ २.२२.२ ॥
فدنا راما من ساومتري لكشمانا، صديقه وأخيه وحبيبه، فقال له بثبات، متمسكًا بقوته الباطنة وضابطًا لنفسه، هذه الكلمات:
2.22.3
निगृह्य रोषं शोकं च धैर्यमाश्रित्य केवलम्।
अवमानं निरस्यैनं गृहीत्वा हर्षमुत्तमम् ॥ २.२२.३ ॥
كابحًا الغضب والحزن، لائذًا بالثبات وحده، طارحًا هذا الإهانة، آخذًا بالفرح الأسمى،
2.22.4
उपक्लृप्तं यदैतन्मे अभिषेकार्थमुत्तमम्।
सर्वं निवर्तय क्षिप्रं कुरु कार्यं निरव्ययम् ॥ २.२२.४ ॥
أوقف سريعًا كل هذه الاستعدادات الفاخرة المُعدّة لتتويجي، وأنجز المهمة دون إسراف.
2.22.5
सौमित्रे योऽभिषेकार्थे मम सम्भारसम्भ्रमः।
अभिषेकनिवृत्त्यर्थे सोऽस्तु सम्भारसम्भ्रमः ॥ २.२२.५ ॥
يا ساومتري، لتصبح الضجة في الاستعدادات لتتويجي ضجةً في الاستعدادات لإيقاف التتويج.
2.22.6
यस्या मदभिषेकार्थे मानसं परितप्यते।
माता नः सा यथा न स्यात् सविशङ्का तथा कुरु ॥ २.२२.६ ॥
اجعل أمنا، التي تتألم نفسها بسبب تتويجي، لا تقع في الشك.
2.22.7
तस्याः शङ्कामयं दुःखं मुहूर्तमपि नोत्सहे।
मनसि प्रतिसंजातं सौमित्रेऽहमुपेक्षितुम् ॥ २.२२.७ ॥
يا ابن سومترا، لا أستطيع أن أتجاهل ولو لحظة الحزن المولود من الشك الذي نشأ في قلبها.
2.22.8
न बुद्धिपूर्वं नाबुद्धं स्मरामीह कदाचन।
मातॄणां वा पितुर्वाहं कृतमल्पं च विप्रियम् ॥ २.२२.८ ॥
لا أذكر أني فعلت قط، عن علم أو عن غير علم، ولو أدنى شيء مؤذٍ لأمهاتي أو لأبي.
2.22.9
सत्यः सत्याभिसंधश्च नित्यं सत्यपराक्रमः।
परलोकभयाद् भीतो निर्भयोऽस्तु पिता मम ॥ २.२२.९ ॥
ليكن أبي، الصادق دائما، الوفي بعهوده، صاحب البأس الحق، آمنا لا يخاف من خوف الآخرة.
2.22.10
तस्यापि हि भवेदस्मिन् कर्मण्यप्रतिसंहृते।
सत्यं नेति मनस्तापस्तस्य तापस्तपेच्च माम् ॥ २.२२.१० ॥
إن لم يُنقض هذا الفعل، فسيصيبه هو أيضا ألم النفس بأن «الحق لم يُصن»، وسيؤلمني أنا أيضا ذلك الكرب الذي يعانيه.
2.22.11
अभिषेकविधानं तु तस्मात् संहृत्य लक्ष्मण।
अन्वगेवाहमिच्छामि वनं गन्तुमितः पुरः ॥ २.२२.११ ॥
فلذلك يا لكشمانا، أوقف ترتيبات التتويج؛ أريد أن أذهب إلى الغابة من هنا قبل ذلك.
2.22.12
मम प्रव्राजनादद्य कृतकृत्या नृपात्मजा।
सुतं भरतमव्यग्रमभिषेचयतां ततः ॥ २.२२.१२ ॥
بسبب نفيي اليوم، لتبلغ الأميرة (كيكيي) مرادها؛ وليُتوَّج ابنها بهراتا دون عائق.
2.22.13
मयि चीराजिनधरे जटामण्डलधारिणि।
गतेऽरण्यं च कैकेय्या भविष्यति मनः सुखम् ॥ २.२२.१३ ॥
حين أذهب إلى الغابة، مرتديًا لحاء الشجر وجلد الغزال، حاملًا ضفائر الشعر المجدولة، سيجد قلب كايكيي السعادة.
2.22.14
बुद्धिः प्रणीता येनेयं मनश्च सुसमाहितम्।
तं नु नार्हामि संक्लेष्टुं प्रव्रजिष्यामि मा चिरम् ॥ २.२२.१४ ॥
القرار الذي اتخذه العقل، والذهن الذي اطمأن — لا يليق بي أن أُعذّبه. سأمضي إلى المنفى دون تأخير.
2.22.15
कृतान्त एव सौमित्रे द्रष्टव्यो मत्प्रवासने।
राज्यस्य च वितीर्णस्य पुनरेव निवर्तने ॥ २.२२.१५ ॥
يا سوميتري! في منفاي لا ينبغي أن يُرى إلا القدر (كِرتانتا)، وفي عودة المملكة التي أُعطيت، كذلك القدر.
2.22.16
कैकेय्याः प्रतिपत्तिर्हि कथं स्यान्मम वेदने।
यदि तस्या न भावोऽयं कृतान्तविहितो भवेत् ॥ २.२२.१६ ॥
لو لم يكن هذا التوجه منها مقدّرًا بالقدر، فكيف كان سيكون سلوك كايكيي تجاهي في هذا الألم؟
2.22.17
जानासि हि यथा सौम्य न मातृषु ममान्तरम्।
भूतपूर्वं विशेषो वा तस्या मयि सुतेऽपि वा ॥ २.२२.१७ ॥
يا لطيف! أنت تعلم أنه لم يكن بين أمهاتي قبلًا فرق أو تمييز منها، لا نحوي ولا نحو ابنها.
2.22.18
सोऽभिषेकनिवृत्त्यर्थैः प्रवासार्थैश्च दुर्वचैः।
उग्रैर्वाक्यैरहं तस्या नान्यद् दैवात् समर्थये ॥ २.२२.१८ ॥
على الكلمات القاسية الحادة التي قالتها لتعطيل التتويج ولنفيي، لا أنسبها إلى سبب سوى القدر (دَيفا).
2.22.19
कथं प्रकृतिसम्पन्ना राजपुत्री तथागुणा।
ब्रूयात् सा प्राकृतेव स्त्री मत्पीड्यं भर्तृसंनिधौ ॥ २.२२.१९ ॥
كيف تنطق ابنة الملك، النبيلة بطبعها والمتحلية بمثل هذه الصفات، بكلمات تؤلمني في حضور زوجها، كما تفعل امرأة عادية؟
2.22.20
यदचिन्त्यं तु तद् दैवं भूतेष्वपि न हन्यते।
व्यक्तं मयि च तस्यां च पतितो हि विपर्ययः ॥ २.२२.२० ॥
ذلك القدر لا يُدرك، ولا يُرد ضربه حتى بين الكائنات. والظاهر أن انقلابًا قد نزل بي وبها.
2.22.21
कश्च दैवेन सौमित्रे योद्धुमुत्सहते पुमान्।
यस्य नु ग्रहणं किंचित् कर्मणोऽन्यन्न दृश्यते ॥ २.२२.२१ ॥
يا سومتري، أي رجل يجرؤ على مقاومة القدر، وليس لفعله مدخل آخر يُرى؟
2.22.22
सुखदुःखे भयक्रोधौ लाभालाभौ भवाभवौ।
यस्य किंचित् तथाभूतं ननु दैवस्य कर्म तत् ॥ २.२२.२२ ॥
السرور والألم، والخوف والغضب، والربح والخسارة، والولادة والعدم: ما كان من ذلك على هذا النحو فهو لا شك من فعل القدر.
2.22.23
ऋषयोऽप्युग्रतपसो दैवेनाभिप्रचोदिताः।
उत्सृज्य नियमांस्तीव्रान् भ्रश्यन्ते काममन्युभिः ॥ २.२२.२३ ॥
حتى الحكماء ذوو التقشف الشديد، إذ يحثهم القدر، يتركون عبادتهم الصارمة ويسقطون بالشهوة والغضب.
2.22.24
असंकल्पितमेवेह यदकस्मात् प्रवर्तते।
निवर्त्यारब्धमारम्भैर्ननु दैवस्य कर्म तत् ॥ २.२२.२४ ॥
ما يحدث هنا فجأة دون تصور، فيرد ما بدأ من الأعمال، فذلك لا شك من فعل القدر.
2.22.25
एतया तत्त्वया बुद्ध्या संस्तभ्यात्मानमात्मना।
व्याहतेऽप्यभिषेके मे परितापो न विद्यते ॥ २.२२.२५ ॥
فاثبت نفسك بنفسك بهذا العقل. وحتى مع تعطّل تنصيبي، ليس في نفسي أي حزن.
2.22.26
तस्मादपरितापः संस्त्वमप्यनुविधाय माम्।
प्रतिसंहारय क्षिप्रमाभिषेचनिकीं क्रियाम् ॥ २.२२.२६ ॥
فلذلك، كن بلا حزن وثابتاً، واتبعني، وأوقف سريعاً طقوس التنصيب.
2.22.27
एभिरेव घटैः सर्वैरभिषेचनसम्भृतैः।
मम लक्ष्मण तापस्ये व्रतस्नानं भविष्यति ॥ २.२२.२७ ॥
يا لكشمانا، بهذه الجرار كلها التي جُمعت للتنصيب، سيكون اغتسالي النذري لحياة التقشف.
2.22.28
अथवा किं मयैतेन राज्यद्रव्यमयेन तु।
उद्धृतं मे स्वयं तोयं व्रतादेशं करिष्यति ॥ २.२२.२८ ॥
أو بالأحرى، ما حاجتي إلى هذا الماء المصنوع من ثروة الملك؟ الماء الذي أخذته بنفسي سيُتمّ حكم النذر.
2.22.29
मा च लक्ष्मण संतापं कार्षीर्लक्ष्म्या विपर्यये।
राज्यं वा वनवासो वा वनवासो महोदयः ॥ २.२२.२९ ॥
يا لكشمانا، لا تحزن على انقلاب الحظ. سواء كان الملك أو الإقامة في الغابة، فالإقامة في الغابة أيضاً رفعة عظيمة.
2.22.30
न लक्ष्मणास्मिन् मम राज्यविघ्ने
माता यवीयस्यभिशङ्कितव्या।
दैवाभिपन्ना न पिता कथंचि-
ज्जानासि दैवं हि तथाप्रभावम् ॥ २.२२.३० ॥
يا لكشمانا، في هذه العقبة التي اعترضت ملكي لا ينبغي أن تُتَّهم الأم الصغرى. وأبونا أيضاً وقع تحت سلطان القدر، لا على أي وجه آخر. وأنت تعلم أن للقدر مثل هذا السلطان.