ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 2.6
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.6.1
गते पुरोहिते रामः स्नातो नियतमानसः।
सह पत्न्या विशालाक्ष्या नारायणमुपागमत् ॥ २.६.१ ॥
ପୁରୋହିତ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ସ୍ନାନ କରି, ସଂଯତ ମନ ବିଶିଷ୍ଟ ରାମ ବିଶାଳାକ୍ଷୀ ପତ୍ନୀ ସହ ନାରାୟଣଙ୍କ ମନ୍ଦିରକୁ ଗଲେ।
2.6.2
प्रगृह्य शिरसा पात्रीं हविषो विधिवत् ततः।
महते दैवतायाज्यं जुहाव ज्वलितानले ॥ २.६.२ ॥
ତା'ପରେ ବିଧି ଅନୁସାରେ ହବିଷର ପାତ୍ର ମସ୍ତକରେ ଧରି, ଜଳନ୍ତା ଅଗ୍ନିରେ ମହାଦେବତାଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଘୃତ ଆହୁତି ଦେଲେ।
2.6.3
शेषं च हविषस्तस्य प्राश्याशास्यात्मनः प्रियम्।
ध्यायन्नारायणं देवं स्वास्तीर्णे कुशसंस्तरे ॥ २.६.३ ॥
ହବିଷର ଅବଶିଷ୍ଟ ଭୋଜନ କରି, ନିଜ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ ବସ୍ତୁ କାମନା କରି, ଦେବ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରି, ସୁସଜ୍ଜିତ କୁଶ ଶଯ୍ୟାରେ (ବସିଲେ)।
2.6.4
वाग्यतः सह वैदेह्या भूत्वा नियतमानसः।
श्रीमत्यायतने विष्णोः शिश्ये नरवरात्मजः ॥ २.६.४ ॥
ବାଣୀ ସଂଯତ କରି, ସଂଯତ ମନ ହୋଇ, ବୈଦେହୀ ସହ, ନରଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ପୁତ୍ର ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶ୍ରୀମନ୍ତ ମନ୍ଦିରରେ ଶୟନ କଲେ।
2.6.5
एकयामावशिष्टायां रात्र्यां प्रतिविबुध्य सः।
अलंकारविधिं सम्यक् कारयामास वेश्मनः ॥ २.६.५ ॥
ରାତ୍ରିର ଏକ ପ୍ରହର ଅବଶିଷ୍ଟ ଥିବାବେଳେ ଜାଗି, ସେ ପ୍ରାସାଦର ଅଳଙ୍କାର ବିଧି ସମ୍ୟକ୍ ଭାବେ କରାଇଲେ।
2.6.6
तत्र शृण्वन् सुखा वाचः सूतमागधवन्दिनाम्।
पूर्वां संध्यामुपासीनो जजाप सुसमाहितः ॥ २.६.६ ॥
ସେଠାରେ ସୂତ, ମାଗଧ ଓ ବନ୍ଦୀଜନଙ୍କର ସୁଖଦ ବାଣୀ ଶୁଣି, ପୂର୍ବ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଉପାସନାରେ ବସି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଏକାଗ୍ରତାରେ ଜପ କଲେ।
2.6.7
तुष्टाव प्रणतश्चैव शिरसा मधुसूदनम्।
विमलक्षौमसंवीतो वाचयामास स द्विजान् ॥ २.६.७ ॥
ମସ୍ତକ ନୁଆଁଇ ସେ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ; ନିର୍ମଳ ରେଶମୀ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି ସେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମନ୍ତ୍ର ପାଠ କରାଇଲେ।
2.6.8
तेषां पुण्याहघोषोऽथ गम्भीरमधुरस्तथा।
अयोध्यां पूरयामास तूर्यघोषानुनादितः ॥ २.६.८ ॥
ସେମାନଙ୍କର ପୁଣ୍ୟାହ-ଘୋଷ ଗମ୍ଭୀର ଓ ମଧୁର ହୋଇ, ତୂର୍ଯ୍ୟନାଦରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହୋଇ ଅଯୋଧ୍ୟାକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲା।
2.6.9
कृतोपवासं तु तदा वैदेह्या सह राघवम्।
अयोध्यानिलयः श्रुत्वा सर्वः प्रमुदितो जनः ॥ २.६.९ ॥
ସେତେବେଳେ ବୈଦେହୀଙ୍କ ସହ ରାଘବ ଉପବାସ କରିଥିବା ଶୁଣି ଅଯୋଧ୍ୟାର ସମସ୍ତ ଲୋକ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
2.6.10
ततः पौरजनः सर्वः श्रुत्वा रामाभिषेचनम्।
प्रभातां रजनीं दृष्ट्वा चक्रे शोभयितुं पुरीम् ॥ २.६.१० ॥
ତା'ପରେ ରାମଙ୍କ ଅଭିଷେକ ଶୁଣି, ରାତି ପ୍ରଭାତ ହୋଇଥିବା ଦେଖି ସମସ୍ତ ନଗରବାସୀ ନଗରକୁ ସଜାଇବାକୁ ଲାଗିଲେ।
2.6.11
सिताभ्रशिखराभेषु देवतायतनेषु च।
चतुष्पथेषु रथ्यासु चैत्येष्वट्टालकेषु च ॥ २.६.११ ॥
ଧଳା ମେଘ ଶିଖର ପରି ଦେବାଳୟରେ, ଚଉରାସ୍ତାରେ, ରାସ୍ତାରେ, ଚୈତ୍ୟରେ ଓ ଅଟ୍ଟାଳିକାରେ।
2.6.12
नानापण्यसमृद्धेषु वणिजामापणेषु च।
कुटुम्बिनां समृद्धेषु श्रीमत्सु भवनेषु च ॥ २.६.१२ ॥
ନାନା ପ୍ରକାର ପଣ୍ୟରେ ସମୃଦ୍ଧ ବଣିକମାନଙ୍କ ଦୋକାନରେ, ଏବଂ ଗୃହସ୍ଥମାନଙ୍କ ସମୃଦ୍ଧ ଓ ଶୋଭାଯୁକ୍ତ ଭବନରେ।
2.6.13
सभासु चैव सर्वासु वृक्षेष्वालक्षितेषु च।
ध्वजाः समुच्छ्रिताः साधु पताकाश्चाभवंस्तथा ॥ २.६.१३ ॥
ସମସ୍ତ ସଭାରେ ଓ ଦୃଶ୍ୟମାନ ବୃକ୍ଷରେ ଧ୍ୱଜା ଭଲ ଭାବେ ଉଚ୍ଚରେ ଉଡ଼ାଯାଇଥିଲା; ପତାକାମାନ ମଧ୍ୟ ସେପରି ଥିଲେ।
2.6.14
नटनर्तकसङ्घानां गायकानां च गायताम्।
मनःकर्णसुखा वाचः शुश्राव जनता ततः ॥ २.६.१४ ॥
ନଟ-ନର୍ତ୍ତକ ଦଳର ଓ ଗାୟକମାନଙ୍କ ଗାୟନ ସମୟରେ ମନ ଓ କାନକୁ ସୁଖ ଦେଉଥିବା ବାଣୀ ତେବେ ଲୋକେ ଶୁଣିଲେ।
2.6.15
रामाभिषेकयुक्ताश्च कथाश्चक्रुर्मिथो जनाः।
रामाभिषेके सम्प्राप्ते चत्वरेषु गृहेषु च ॥ २.६.१५ ॥
ରାମଙ୍କ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ବିଷୟରେ ଲୋକେ ପରସ୍ପର ମଧ୍ୟରେ କଥା ହେଲେ; ରାମାଭିଷେକ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ ଚୌରାସ୍ତା ଓ ଗୃହରେ ମଧ୍ୟ।
2.6.16
बाला अपि क्रीडमाना गृहद्वारेषु सङ्घशः।
रामाभिषवसंयुक्ताश्चक्रुरेव कथा मिथः ॥ २.६.१६ ॥
ଗୃହଦ୍ୱାରରେ ଦଳବଦ୍ଧ ହୋଇ ଖେଳୁଥିବା ପିଲାମାନେ ମଧ୍ୟ ରାମାଭିଷେକ ବିଷୟରେ ପରସ୍ପର ମଧ୍ୟରେ କଥା ହେଉଥିଲେ।
2.6.17
कृतपुष्पोपहारश्च धूपगन्धाधिवासितः।
राजमार्गः कृतः श्रीमान् पौरै रामाभिषेचने ॥ २.६.१७ ॥
ପୁଷ୍ପୋପହାରରେ ସଜ୍ଜିତ ଓ ଧୂପ-ସୁଗନ୍ଧରେ ସୁବାସିତ ରାଜପଥ ରାମାଭିଷେକ ପାଇଁ ନଗରବାସୀମାନେ ଶୋଭାମୟ କଲେ।
2.6.18
प्रकाशकरणार्थं च निशागमनशङ्कया।
दीपवृक्षांस्तथा चक्रुरनुरथ्यासु सर्वशः ॥ २.६.१८ ॥
ଆଲୋକ ପାଇଁ ଏବଂ ରାତି ଆସିବାର ଭୟରେ ସେମାନେ ସବୁଠାରେ ରାସ୍ତାମାନଙ୍କରେ ଦୀପବୃକ୍ଷ ସ୍ଥାପନ କଲେ।
2.6.19
अलंकारं पुरस्यैवं कृत्वा तत् पुरवासिनः।
आकांक्षमाणा रामस्य यौवराज्याभिषेचनम् ॥ २.६.१९ ॥
ଏହିପରି ନଗରକୁ ସଜାଇ, ନଗରବାସୀମାନେ ରାମଙ୍କ ଯୌବରାଜ୍ୟ-ଅଭିଷେକ ଆକାଙ୍କ୍ଷା କରୁଥିଲେ।
2.6.20
समेत्य सङ्घशः सर्वे चत्वरेषु सभासु च।
कथयन्तो मिथस्तत्र प्रशशंसुर्जनाधिपम् ॥ २.६.२० ॥
ସମସ୍ତେ ଦଳ ଦଳ ହୋଇ ଏକାଠି ହୋଇ, ଚଉକ ଓ ସଭାମାନଙ୍କରେ ପରସ୍ପର କଥା କହି ସେଠାରେ ଜନାଧିପଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ।
2.6.21
अहो महात्मा राजायमिक्ष्वाकुकुलनन्दनः।
ज्ञात्वा वृद्धं स्वमात्मानं रामं राज्येऽभिषेक्ष्यति ॥ २.६.२१ ॥
ଆହା! ଏହି ମହାତ୍ମା ରାଜା, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶର ଆନନ୍ଦ, ନିଜକୁ ବୃଦ୍ଧ ଜାଣି ରାମଙ୍କର ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କରିବେ।
2.6.22
सर्वे ह्यनुगृहीताः स्म यन्नो रामो महीपतिः।
चिराय भविता गोप्ता दृष्टलोकपरावरः ॥ २.६.२२ ॥
ଆମେ ସମସ୍ତେ ଅନୁଗୃହୀତ, କାରଣ ରାମ ଆମର ମହୀପତି ହେବେ; ଲୋକର ଉଚ୍ଚନୀଚ ଦେଖିଥିବା ସେ ଦୀର୍ଘକାଳ ଆମର ରକ୍ଷକ ହେବେ।
2.6.23
अनुद्धतमना विद्वान् धर्मात्मा भ्रातृवत्सलः।
यथा च भ्रातृषु स्निग्धस्तथास्मास्वपि राघवः ॥ २.६.२३ ॥
ଅନୁଦ୍ଧତ ମନର, ବିଦ୍ୱାନ, ଧର୍ମାତ୍ମା, ଭାଇମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହଶୀଳ ରାଘବ, ଯେପରି ଭାଇମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହୀ, ସେପରି ଆମ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ।
2.6.24
चिरं जीवतु धर्मात्मा राजा दशरथोऽनघः।
यत्प्रसादेनाभिषिक्तं रामं द्रक्ष्यामहे वयम् ॥ २.६.२४ ॥
ଧର୍ମାତ୍ମା, ନିଷ୍ପାପ ରାଜା ଦଶରଥ ଦୀର୍ଘଜୀବୀ ହୁଅନ୍ତୁ; ଯାହାଙ୍କ କୃପାରେ ଆମେ ଅଭିଷିକ୍ତ ରାମଙ୍କୁ ଦେଖିବୁ।
2.6.25
एवंविधं कथयतां पौराणां शुश्रुवुः परे।
दिग्भ्यो विश्रुतवृत्तान्ताः प्राप्ता जानपदा जनाः ॥ २.६.२५ ॥
ଏପରି କହୁଥିବା ନଗରବାସୀଙ୍କ କଥା ଅନ୍ୟମାନେ ଶୁଣିଲେ; ଦିଗ୍ ଦିଗରୁ ସମ୍ବାଦ ଶୁଣି ଦେଶର ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ଆସି ପହଞ୍ଚିଲେ।
2.6.26
ते तु दिग्भ्यः पुरीं प्राप्ता द्रष्टुं रामाभिषेचनम्।
रामस्य पूरयामासुः पुरीं जानपदा जनाः ॥ २.६.२६ ॥
ସେମାନେ ଦିଗ୍ ଦିଗରୁ ରାମଙ୍କ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ ଦେଖିବାକୁ ନଗରୀକୁ ଆସିଲେ ଏବଂ ନଗରୀ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲେ — ଦେଶର ଲୋକମାନେ।
2.6.27
जनौघैस्तैर्विसर्पद्भिः शुश्रुवे तत्र निःस्वनः।
पर्वसूदीर्णवेगस्य सागरस्येव निःस्वनः ॥ २.६.२७ ॥
ସେହି ଜନସ୍ରୋତର ଉଚ୍ଛ୍ୱାସରେ ସେଠାରେ ଏକ ଧ୍ୱନି ଶୁଣାଗଲା, ଯେପରି ପର୍ବ ଦିନରେ ବେଗରେ ଉଚ୍ଛୁସିତ ସାଗରର ଗର୍ଜନ।
2.6.28
ततस्तदिन्द्रक्षयसंनिभं पुरं
दिदृक्षुभिर्जानपदैरुपाहितैः।
समन्ततः सस्वनमाकुलं बभौ
समुद्रयादोभिरिवार्णवोदकम् ॥ २.६.२८ ॥
ତା'ପରେ ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକ ସଦୃଶ ସେ ନଗରୀ, ଦେଖିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ଆସିଥିବା ଦେଶର ଲୋକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଶରେ ଶବ୍ଦ ସହ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ସମୁଦ୍ର-ଜଳ ଜଳଚରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିବା ପରି ଶୋଭିଲା।