رامايانا فالميكي · السارغا 2.73
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.73.1
श्रुत्वा तु पितरम् वृत्तम् भ्रातरु च विवासितौ ।
भरतः दुह्ख सम्तप्तैदम् वचनम् अब्रवीत् ॥ २.७३.१ ॥
لما سمع بháratha وفاة الأب ونفي الإخوة، تألم بharata من الحزن وقال هذه الكلمات.
2.73.2
किम् नुण्कार्यम् हतस्य इह मम राज्येन शोचतः ।
विहीनस्य अथ पित्रा च भ्रात्रा पितृ समेन च ॥ २.७३.२ ॥
ما فائدة هذه المملكة لي، أنا المنكوب الحزين المحروم من أبي ومن أخي الذي هو كالأب؟
2.73.3
दुह्खे मे दुह्खम् अकरोर् व्रणे क्षारम् इव आदधाः ।
राजानम् प्रेत भावस्थम् कृत्वा रामम् च तापसम् ॥ २.७३.३ ॥
أضفتِ حزناً إلى حزني كمن يضع الملح على الجرح، فجعلتِ الملك في حال الموتى وجعلتِ راما ناسكاً.
2.73.4
कुलस्य त्वम् अभावाय काल रात्रिर् इव आगता ।
अन्गारम् उपगूह्य स्म पिता मे न अवबुद्धवान् ॥ २.७३.४ ॥
جئتِ إلى هذه الأسرة كليلة الموت لخرابها، وكما يُخفى الجمر المشتعل لم يدرك أبي ذلك.
2.73.5
मृत्युमापादितो राजा त्वया मे पापदर्शिनि ।
सुखम् परिहृतम् मोहात्कुलेऽस्मिन् कुलपाम्सनि ॥ २.७३.५ ॥
يا من ترين الشر! لقد أوصلتِ الملك، أبي، إلى الموت. يا مدنّسة الأسرة! بسبب الوهم سلبتِ سعادة هذه الأسرة.
2.73.6
त्वाम् प्राप्य हि पिता मेऽद्य सत्यसन्धो महायशाः ।
तीव्रदुःखाभिसम्तप्तो वृत्तो दशरथो नृपः ॥ २.७३.६ ॥
لقد حلّ بأبي اليوم، الملك داشرatha الصادق في عهده العظيم الشهرة، بعدما ظفرتِ به، أن مات معذّباً بحزن شديد.
2.73.7
विनाशितो महाराजः पिता मे धर्मवत्सलः ।
कस्मात्प्रव्राजितो रामः कस्मादेव वनम् गतः ॥ २.७३.७ ॥
لقد دُمّر أبي، الملك العظيم المحب للدهرما. لماذا نُفي راما، ولماذا ذهب إلى الغابة؟
2.73.8
कौसल्या च सुमित्रा च पुत्र शोक अभिपीडिते ।
दुष्करम् यदि जीवेताम् प्राप्य त्वाम् जननीम् मम ॥ २.७३.८ ॥
كاوسالْيا وسوميترا، المعذبتان بحزن على ابنهما، بالكاد تستطيعان البقاء، إذ نالتا من أمي مثلك.
2.73.9
ननु तु आर्यो अपि धर्म आत्मा त्वयि वृत्तिम् अनुत्तमाम् ।
वर्तते गुरु वृत्तिज्ञो यथा मातरि वर्तते ॥ २.७३.९ ॥
حقًا إن النبيل راما، الذي روحه الدهرما، يسلك معك أرفع السلوك، كما يسلك مع أمه، عارفًا واجب الاحترام للكبار.
2.73.10
तथा ज्येष्ठा हि मे माता कौसल्या दीर्घ दर्शिनी ।
त्वयि धर्मम् समास्थाय भगिन्याम् इव वर्तते ॥ २.७३.१० ॥
وكذلك أمي الكبرى كاوسالْيا، بعيدة النظر، متمسكة بالدهرما، تسلك معك كما تسلك مع أختها.
2.73.11
तस्याः पुत्रम् कृत आत्मानम् चीर वल्कल वाससम् ।
प्रस्थाप्य वन वासाय कथम् पापे न शोचसि ॥ २.७३.११ ॥
أرسلتِ ابنها، المكتسي بلحاء الشجر والخرق، إلى المنفى في الغابة، فكيف، يا آثمة، لا تحزنين؟
2.73.12
अपाप दर्शिनम् शूरम् कृत आत्मानम् यशस्विनम् ।
प्रव्राज्य चीर वसनम् किम् नु पश्यसि कारणम् ॥ २.७३.१२ ॥
بعدما نفيتِ راما، الذي لا يرى إثمًا، الشجاع، المالك لنفسه، المجيد، المكتسي بلحاء الشجر، أيّ سبب تراه؟
2.73.13
लुब्धाया विदितः मन्ये न ते अहम् राघवम् प्रति ।
तथा हि अनर्थो राज्य अर्थम् त्वया नीतः महान् अयम् ॥ २.७३.१३ ॥
أيتها المرأة الطامعة، أظن أنك لا تعرفين حقيقة شعورك تجاه راغافا. وهكذا، من أجل المملكة، جلبتِ هذه الكارثة العظيمة.
2.73.14
अहम् हि पुरुष व्याघ्राव् अपश्यन् राम लक्ष्मणौ ।
केन शक्ति प्रभावेन राज्यम् रक्षितुम् उत्सहे ॥ २.७३.१४ ॥
ومن دون أن أرى راما ولاكشمانا، أي أسدَين بين البشر، بأي قوة وسطوة أجرؤ على حماية المملكة؟
2.73.15
तम् हि नित्यम् महा राजो बलवन्तम् महा बलः ।
उअपाश्रितः अभूद् धर्म आत्मा मेरुर् मेरु वनम् यथा ॥ २.७३.१५ ॥
كان الملك العظيم، القوي الجبار، يعتمد عليه دائماً، كما يعتمد الدارما على ذاته، وكما يعتمد جبل ميرو على غابة ميرو.
2.73.16
सो अहम् कथम् इमम् भारम् महा धुर्य समुद्यतम् ।
दम्यो धुरम् इव आसाद्य सहेयम् केन च ओजसा ॥ २.७३.१६ ॥
كيف، وبأي قوة، أحمل هذا الحمل العظيم الذي تحمّله حامل النير العظيم، كما يحمل الثور الفتيّ النير حين يوضع عليه؟
2.73.17
अथ वा मे भवेत् शक्तिर् योगैः बुद्धि बलेन वा ।
सकामाम् न करिष्यामि त्वाम् अहम् पुत्र गर्धिनीम् ॥ २.७३.१७ ॥
أو لو كانت لي القدرة بالحيل أو بقوة العقل، لما جعلتُكِ، أيتها الراغبة في ابن، تبلغين مرادك.
2.73.18
न मे विकाङ्खा जायेत त्यक्तुम् त्वाम् पापनिश्चयाम् ।
यदि रामस्य नावेक्षा त्वयि स्यान्मातृवत्सदा ॥ २.७३.१८ ॥
لماترددتُ في هجرِكِ، أيتها ذات العزم الآثم، لو لم يكن راما يعاملك دائماً كأمٍّ.
2.73.19
उत्पन्ना तु कथम् बुद्धिस्तवेयम् पापदर्शिनि ।
साधुचारित्रविभ्राष्टे पूर्वेषाम् नो विगर्हिता ॥ २.७३.१९ ॥
كيف نشأت فيكِ هذه النية، يا من ترين الإثم، يا من سقطتِ عن سلوك الأخيار؟ لقد استنكرها أسلافنا.
2.73.20
अस्मिन् कुले हि सर्वेषाम् ज्येष्ठो राज्येऽभिषिच्यते ।
अपरे भ्रातरस्तस्मिन् प्रवर्तन्ते समाहिताः ॥ २.७३.२० ॥
في هذا النسب، يُتوَّج الأكبر بين الجميع ملكًا، ويبقى الإخوة الآخرون متفانين في طاعته.
2.73.21
न हि मन्ये नृशसे त्वम् राजधर्ममवेक्षसे ।
गतिम् वा न विजानासि राजवृत्तस्य शाश्वतीम् ॥ २.७३.२१ ॥
يا قاسية، لا أظنك تراعين واجب الملوك، أو لعلك لا تعرفين المسلك الأبدي لسلوك الملوك؟
2.73.22
सततम् राजवृत्ते हि ज्येष्ठो राज्येऽभिषिच्यते ।
राज्ञामेतत्समम् तत्स्यादिक्ष्वाकूणाम् विशेषतः ॥ २.७३.२२ ॥
في سلوك الملوك يُتوَّج الأكبر دائمًا ملكًا؛ وهذه قاعدة الملوك جميعًا، وعلى الأخص آل إكشواكو.
2.73.23
तेषाम् धर्मैकरक्षाणाम् कुलचारित्रयोगिनाम् ।
अत्र चारित्रशौण्डीर्यम् त्वाम् प्राप्य विनिवर्ततम् ॥ २.७३.२३ ॥
بين أولئك الذين يحفظون الدارما وحدها ويتعلقون بسلوك أسرتهم، ليرتدّ اعتزاز الحسن من السلوك حين يبلغك هنا.
2.73.24
तवापि सुमहाभागा जनेन्द्राः कुलपूर्वगाः ।
बुद्धेर्मोहः कथमयम् सम्भूतस्त्वयि गर्हितः ॥ २.७३.२४ ॥
وأسلافك كذلك كانوا ملوكًا عظماء ذوي حظٍّ وافر تقدّموا في النسب. كيف نشأ هذا الوهم في عقلك؟ إنه مستهجن.
2.73.25
न तु कामम् करिष्यामि तवाऽह्म् पापनिश्चये ।
त्वया व्यसनमारब्धम् जीवितान्तकरम् मम ॥ २.७३.२५ ॥
لكنني لن أفعل ما تريدين، يا صاحبة العزم الآثم. لقد جلبتِ عليّ بلاءً سيكون نهاية حياتي.
2.73.26
एष त्विदानीमेवाहमप्रियार्थम् तवनघम् ।
निवर्तयिष्यामि वनात् भ्रातरम् स्वजन प्रियम् ॥ २.७३.२६ ॥
الآن سأعيد بنفسي، ولو كان ذلك مكروهًا لديك، ذلك الأخ الخالي من الذنب، المحبوب لدى أهله، من الغابة.
2.73.27
निवर्तयित्वा रामम् च तस्याहम् दीप्ततेजनः ।
दासभूतो भविष्यामि सुस्थिरेणान्तरात्मना ॥ २.७३.२७ ॥
بعد أن أعيد راما، سأكون خادمه، متألقًا بالجلال، بنفس ثابتة راسخة.
2.73.28
प्रिय इतरैः वाक्य गणैः तुदम्स् ताम् ।
शोक आतुरः च अपि ननाद भूयः ।
सिम्हो यथा पर्वत गह्वरस्थः ॥ २.७३.२८ ॥
وقد أنهكه الحزن، فجعل يطعنها بوابل من الكلمات المؤلمة، وزأر من جديد كأسد يقيم في كهف جبلي.