ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 2.84
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.84.1
ततः निविष्टाम् ध्वजिनीम् गन्गाम् अन्वाश्रिताम् नदीम् ।
निषाद राजो दृष्ट्वा एव ज्ञातीन् सम्त्वरितः अब्रवीत् ॥ २.८४.१ ॥
ಆಗ ಗಂಗಾ ನದಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ಬೀಡು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದ ಆ ಸೇನೆಯನ್ನು ನೋಡಿದ ನಿಷಾದರಾಜನು ತನ್ನ ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಅವಸರದಿಂದ ಹೇಳಿದನು.
2.84.2
महती इयम् अतः सेना सागर आभा प्रदृश्यते ।
न अस्य अन्तम् अवगच्चामि मनसा अपि विचिन्तयन् ॥ २.८४.२ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತಿರುವ ಈ ಮಹಾ ಸೇನೆ ಸಮುದ್ರದಂತೆ ತೋರುತ್ತಿದೆ. ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸಿದರೂ ಇದರ ಕೊನೆ ನನಗೆ ತಿಳಿಯುತ್ತಿಲ್ಲ.
2.84.3
यथा तु खलु दुर्भद्धिर्भरतः स्वयमागतः ।
स एष हि महा कायः कोविदार ध्वजो रथे ॥ २.८४.३ ॥
ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯ ಭರತನೇ ತಾನಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ. ರಥದ ಮೇಲೆ ಕೋವಿದಾರ ಧ್ವಜದೊಂದಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ದೇಹದ ಈ ವ್ಯಕ್ತಿಯೇ ಅವನು.
2.84.4
बन्धयिष्यति वा दाशान् अथ वा अस्मान् वधिष्यति ।
अथ दाशरथिम् रामम् पित्रा राज्यात् विवासितम् ॥ २.८४.४ ॥
ಅವನು ನಮ್ಮನ್ನು ಬಂಧಿಸುತ್ತಾನೆ, ಇಲ್ಲವೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ತಂದೆಯಿಂದ ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಗಡೀಪಾರು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ದಶರಥ ಪುತ್ರ ರಾಮನನ್ನೂ ಅವನು ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡುವನು.
2.84.5
सम्पन्नाम् श्रियमन्विच्चम्स्तस्य राज्ञः सुदुर्लभाम् ।
भरतः कैकेयी पुत्रः हन्तुम् समधिगच्चति ॥ २.८४.५ ॥
ಆ ರಾಜನ ಸಮೃದ್ಧ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಲಭವಾದ ರಾಜ್ಯಲಕ್ಷ್ಮಿಯನ್ನು ಬಯಸಿ, ಕೈಕೇಯಿಯ ಮಗ ಭರತನು ಅದನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
2.84.6
भर्ता चैव सखा चैव रामः दाशरथिर् मम ।
तस्य अर्थ कामाः सम्नद्धा गन्गा अनूपे अत्र तिष्ठत ॥ २.८४.६ ॥
ದಶರಥನ ಮಗ ರಾಮನೇ ನನ್ನ ಒಡೆಯ ಮತ್ತು ಗೆಳೆಯ. ಅವನಿಗಾಗಿ ಸಿದ್ಧರಾಗಿ, ಗಂಗಾ ನದಿಯ ಜೌಗು ತೀರದಲ್ಲೇ ಇಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿರಿ.
2.84.7
तिष्ठन्तु सर्व दाशाः च गन्गाम् अन्वाश्रिता नदीम् ।
बल युक्ता नदी रक्षा माम्स मूल फल अशनाः ॥ २.८४.७ ॥
ಎಲ್ಲ ದಾಶರೂ ಗಂಗಾನದಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ನಿಲ್ಲಲಿ; ನದಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ, ಬಲಶಾಲಿಗಳು, ಮಾಂಸ, ಗೆಡ್ಡೆ ಹಾಗೂ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವವರು.
2.84.8
नावाम् शतानाम् पन्चानाम् कैवर्तानाम् शतम् शतम् ।
सम्नद्धानाम् तथा यूनाम् तिष्ठन्तु अत्यभ्यचोदयत् ॥ २.८४.८ ॥
ಐನೂರು ದೋಣಿಗಳು, ನೂರು ನೂರಾಗಿ ನೂರು ದೋಣಿಗಾರರು, ಸಿದ್ಧರಾದ ಯುವಕರು ನಿಲ್ಲಲಿ ಎಂದು ಅವನು ಬಲವಾಗಿ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದನು.
2.84.9
यदा तुष्टः तु भरतः रामस्य इह भविष्यति ।
सा इयम् स्वस्तिमयी सेना गन्गाम् अद्य तरिष्यति ॥ २.८४.९ ॥
ಭರತನು ಇಲ್ಲಿ ರಾಮನ ಬಗ್ಗೆ ಸಂತುಷ್ಟನಾದಾಗ, ಈ ಮಂಗಳಕರ ಸೇನೆ ಇಂದೇ ಗಂಗೆಯನ್ನು ದಾಟುವುದು.
2.84.10
अभिचक्राम भरतम् निषाद अधिपतिर् गुहः ॥ २.८४.१० ॥
ನಿಷಾದರ ಅಧಿಪತಿ ಗುಹನು ಭರತನ ಕಡೆಗೆ ಮುನ್ನಡೆದನು.
2.84.11
तम् आयान्तम् तु सम्प्रेक्ष्य सूत पुत्रः प्रतापवान् ।
भरताय आचचक्षे अथ विनयज्ञो विनीतवत् ॥ २.८४.११ ॥
ಅವನು ಬರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ವಿನಯವನ್ನು ಅರಿತ ಪ್ರತಾಪಶಾಲಿ ಸೂತಪುತ್ರ (ಸುಮಂತ್ರ) ಭರತನಿಗೆ ವಿನಯದಿಂದ ತಿಳಿಸಿದನು.
2.84.12
एष ज्ञाति सहस्रेण स्थपतिः परिवारितः ।
कुशलो दण्डक अरण्ये वृद्धो भ्रातुः च ते सखा ॥ २.८४.१२ ॥
ಸಾವಿರಾರು ಬಂಧುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಈ ನಾಯಕನು ದಂಡಕಾರಣ್ಯವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಲ್ಲ, ಅನುಭವಿ ಹಿರಿಯ; ನಿನ್ನ ಸಹೋದರನ ಗೆಳೆಯನೂ ಹೌದು.
2.84.13
तस्मात् पश्यतु काकुत्स्थ त्वाम् निषाद अधिपो गुहः ।
असम्शयम् विजानीते यत्र तौ राम लक्ष्मणौ ॥ २.८४.१३ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ಕಾಕುತ್ಸ್ಥನೇ, ನಿಷಾದರ ಅಧಿಪತಿ ಗುಹನು ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಲಿ; ರಾಮ ಲಕ್ಷ್ಮಣರು ಎಲ್ಲಿದ್ದಾರೆಂದು ಅವನು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ.
2.84.14
एतत् तु वचनम् श्रुत्वा सुमन्त्रात् भरतः शुभम् ।
उवाच वचनम् शीघ्रम् गुहः पश्यतु माम् इति ॥ २.८४.१४ ॥
ಸುಮಂತ್ರನಿಂದ ಈ ಶುಭವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿದ ಭರತನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ, "ಗುಹನು ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಲಿ" ಎಂದನು.
2.84.15
लब्ध्वा अभ्यनुज्ञाम् सम्हृष्टः ज्ञातिभिः परिवारितः ।
आगम्य भरतम् प्रह्वो गुहो वचनम् अब्रवीत् ॥ २.८४.१५ ॥
ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು, ಸಂತೋಷಗೊಂಡು, ಬಂಧುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಗುಹನು ವಿನಯದಿಂದ ಭರತನ ಬಳಿ ಬಂದು ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
2.84.16
निष्कुटः चैव देशो अयम् वन्चिताः च अपि ते वयम् ।
निवेदयामः ते सर्वे स्वके दाश कुले वस ॥ २.८४.१६ ॥
ಈ ಸ್ಥಳವು ನಿನ್ನದೇ, ನಾವೂ ನಿನ್ನವರೇ; ನಾವು ವಂಚಿತರಾಗಿದ್ದೆವು. ನಾವೆಲ್ಲರೂ ನಿನಗೆ ನಿವೇದಿಸುತ್ತೇವೆ: ನಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ದಾಶಕುಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸು.
2.84.17
अस्ति मूलम् फलम् चैव निषादैः समुपाहृतम् ।
आर्द्रम् च माम्सम् शुष्कम् च वन्यम् च उच्च अवचम् महत् ॥ २.८४.१७ ॥
ನಿಷಾದರು ತಂದು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಗೆಡ್ಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳಿವೆ; ತಾಜಾ ಮತ್ತು ಒಣಗಿದ ಮಾಂಸ, ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ಕಾಡಿನ ವಸ್ತುಗಳು ಹೇರಳವಾಗಿವೆ.
2.84.18
आशम्से स्वाशिता सेना वत्स्यति इमाम् विभावरीम् ।
अर्चितः विविधैः कामैः श्वः ससैन्यो गमिष्यसि ॥ २.८४.१८ ॥
ನಿಮ್ಮ ಸೇನೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಊಟಮಾಡಿ ಈ ರಾತ್ರಿ ಇಲ್ಲಿ ತಂಗುವುದೆಂದು ಆಶಿಸುತ್ತೇನೆ; ನಾನಾ ವಿಧದ ಸತ್ಕಾರಗಳಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ನೀವು ನಾಳೆ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೊರಡುವಿರಿ.