ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 2.84
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.84.1
ततः निविष्टाम् ध्वजिनीम् गन्गाम् अन्वाश्रिताम् नदीम् ।
निषाद राजो दृष्ट्वा एव ज्ञातीन् सम्त्वरितः अब्रवीत् ॥ २.८४.१ ॥
ਤਦ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਡੇਰਾ ਲਾਈ ਬੈਠੀ ਉਸ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਨਿਸ਼ਾਦਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਛੇਤੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸੰਬੰਧੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
2.84.2
महती इयम् अतः सेना सागर आभा प्रदृश्यते ।
न अस्य अन्तम् अवगच्चामि मनसा अपि विचिन्तयन् ॥ २.८४.२ ॥
ਇੱਥੇ ਦਿਸਦੀ ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੈਨਾ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੀ ਜਾਪਦੀ ਹੈ। ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚ ਕੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ।
2.84.3
यथा तु खलु दुर्भद्धिर्भरतः स्वयमागतः ।
स एष हि महा कायः कोविदार ध्वजो रथे ॥ २.८४.३ ॥
ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੁਰੇ ਇਰਾਦੇ ਵਾਲਾ ਭਰਤ ਖ਼ੁਦ ਆਇਆ ਹੈ। ਰਥ ਉੱਤੇ ਕੋਵਿਦਾਰ ਝੰਡੇ ਵਾਲਾ ਇਹ ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ ਉਹੀ ਹੈ।
2.84.4
बन्धयिष्यति वा दाशान् अथ वा अस्मान् वधिष्यति ।
अथ दाशरथिम् रामम् पित्रा राज्यात् विवासितम् ॥ २.८४.४ ॥
ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹੇਗਾ ਜਾਂ ਸਾਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵੇਗਾ। ਪਿਤਾ ਵੱਲੋਂ ਰਾਜ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢੇ ਗਏ ਦਸ਼ਰਥ-ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਉਹ ਇਹੀ ਕਰੇਗਾ।
2.84.5
सम्पन्नाम् श्रियमन्विच्चम्स्तस्य राज्ञः सुदुर्लभाम् ।
भरतः कैकेयी पुत्रः हन्तुम् समधिगच्चति ॥ २.८४.५ ॥
ਉਸ ਰਾਜੇ ਦੀ ਸੰਪੰਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਦੁਰਲੱਭ ਰਾਜ-ਲੱਛਮੀ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਕੈਕੇਈ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਭਰਤ ਉਸਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
2.84.6
भर्ता चैव सखा चैव रामः दाशरथिर् मम ।
तस्य अर्थ कामाः सम्नद्धा गन्गा अनूपे अत्र तिष्ठत ॥ २.८४.६ ॥
ਦਸ਼ਰਥ-ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਹੀ ਮੇਰਾ ਸੁਆਮੀ ਤੇ ਮਿੱਤਰ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਦਲਦਲੀ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਇੱਥੇ ਹੀ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹੋ।
2.84.7
तिष्ठन्तु सर्व दाशाः च गन्गाम् अन्वाश्रिता नदीम् ।
बल युक्ता नदी रक्षा माम्स मूल फल अशनाः ॥ २.८४.७ ॥
ਸਾਰੇ ਦਾਸ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਰਹਿਣ; ਨਦੀ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਬਲਵਾਨ, ਮਾਸ, ਕੰਦ-ਮੂਲ ਅਤੇ ਫਲ ਖਾਣ ਵਾਲੇ।
2.84.8
नावाम् शतानाम् पन्चानाम् कैवर्तानाम् शतम् शतम् ।
सम्नद्धानाम् तथा यूनाम् तिष्ठन्तु अत्यभ्यचोदयत् ॥ २.८४.८ ॥
ਪੰਜ ਸੌ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਅਤੇ ਸੌ-ਸੌ ਕਰਕੇ ਸੌ ਮਲਾਹ, ਅਤੇ ਤਿਆਰ ਨੌਜਵਾਨ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹਿਣ, ਇਹ ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ।
2.84.9
यदा तुष्टः तु भरतः रामस्य इह भविष्यति ।
सा इयम् स्वस्तिमयी सेना गन्गाम् अद्य तरिष्यति ॥ २.८४.९ ॥
ਜਦੋਂ ਭਰਤ ਇੱਥੇ ਰਾਮ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋਵੇਗਾ, ਤਦ ਇਹ ਸ਼ੁਭ ਸੈਨਾ ਅੱਜ ਹੀ ਗੰਗਾ ਪਾਰ ਕਰੇਗੀ।
2.84.10
अभिचक्राम भरतम् निषाद अधिपतिर् गुहः ॥ २.८४.१० ॥
ਨਿਸ਼ਾਦਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ ਗੁਹ ਭਰਤ ਵੱਲ ਵਧਿਆ।
2.84.11
तम् आयान्तम् तु सम्प्रेक्ष्य सूत पुत्रः प्रतापवान् ।
भरताय आचचक्षे अथ विनयज्ञो विनीतवत् ॥ २.८४.११ ॥
ਉਸਨੂੰ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਵਿਨੈ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਸੂਤਪੁੱਤਰ (ਸੁਮੰਤਰ) ਭਰਤ ਨੂੰ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਦੱਸਣ ਲੱਗਾ।
2.84.12
एष ज्ञाति सहस्रेण स्थपतिः परिवारितः ।
कुशलो दण्डक अरण्ये वृद्धो भ्रातुः च ते सखा ॥ २.८४.१२ ॥
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਇਹ ਆਗੂ ਦੰਡਕ ਬਨ ਦਾ ਚੰਗਾ ਜਾਣੂ, ਬਜ਼ੁਰਗ ਹੈ; ਤੇਰੇ ਭਰਾ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਵੀ ਹੈ।
2.84.13
तस्मात् पश्यतु काकुत्स्थ त्वाम् निषाद अधिपो गुहः ।
असम्शयम् विजानीते यत्र तौ राम लक्ष्मणौ ॥ २.८४.१३ ॥
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਕਾਕੁਤਸਥ, ਨਿਸ਼ਾਦਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਗੁਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲੇ; ਉਹ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਕਿੱਥੇ ਹਨ।
2.84.14
एतत् तु वचनम् श्रुत्वा सुमन्त्रात् भरतः शुभम् ।
उवाच वचनम् शीघ्रम् गुहः पश्यतु माम् इति ॥ २.८४.१४ ॥
ਸੁਮੰਤਰ ਤੋਂ ਇਹ ਸ਼ੁਭ ਵਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਭਰਤ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਕਿਹਾ, "ਗੁਹ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲੇ।"
2.84.15
लब्ध्वा अभ्यनुज्ञाम् सम्हृष्टः ज्ञातिभिः परिवारितः ।
आगम्य भरतम् प्रह्वो गुहो वचनम् अब्रवीत् ॥ २.८४.१५ ॥
ਆਗਿਆ ਪਾ ਕੇ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਗੁਹ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਤ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਇਹ ਬੋਲਿਆ।
2.84.16
निष्कुटः चैव देशो अयम् वन्चिताः च अपि ते वयम् ।
निवेदयामः ते सर्वे स्वके दाश कुले वस ॥ २.८४.१६ ॥
ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਤੁਹਾਡਾ ਹੀ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਵੀ ਤੁਹਾਡੇ ਹੀ ਹਾਂ; ਅਸੀਂ ਵਾਂਝੇ ਰਹਿ ਗਏ ਸੀ। ਅਸੀਂ ਸਭ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ: ਸਾਡੇ ਆਪਣੇ ਦਾਸ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਵਸੋ।
2.84.17
अस्ति मूलम् फलम् चैव निषादैः समुपाहृतम् ।
आर्द्रम् च माम्सम् शुष्कम् च वन्यम् च उच्च अवचम् महत् ॥ २.८४.१७ ॥
ਨਿਸ਼ਾਦਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਕੱਠੇ ਕਰਕੇ ਲਿਆਂਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਫਲ ਹਨ; ਤਾਜ਼ਾ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ ਮਾਸ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜੰਗਲੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਭਰਪੂਰ ਹਨ।
2.84.18
आशम्से स्वाशिता सेना वत्स्यति इमाम् विभावरीम् ।
अर्चितः विविधैः कामैः श्वः ससैन्यो गमिष्यसि ॥ २.८४.१८ ॥
ਮੈਂ ਆਸ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਫ਼ੌਜ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਾ ਕੇ ਇਸ ਰਾਤ ਇੱਥੇ ਰਹੇਗੀ; ਤੁਸੀਂ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਪਾ ਕੇ ਕੱਲ੍ਹ ਫ਼ੌਜ ਸਮੇਤ ਚੱਲ ਪਓਗੇ।