వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 2.86
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.86.1
आचचक्षे अथ सद्भावम् लक्ष्मणस्य महात्मनः ।
भरताय अप्रमेयाय गुहो गहन गोचरः ॥ २.८६.१ ॥
అప్పుడు దట్టమైన అడవిలో సంచరించే గుహుడు, అప్రమేయుడైన భరతునికి మహాత్ముడైన లక్ష్మణుని సద్భావాన్ని వివరించాడు.
2.86.2
तम् जाग्रतम् गुणैर् युक्तम् वर चाप इषु धारिणम् ।
भ्रातृ गुप्त्य् अर्थम् अत्यन्तम् अहम् लक्ष्मणम् अब्रवम् ॥ २.८६.२ ॥
మేల్కొని ఉండి, గుణసంపన్నుడై, శ్రేష్ఠమైన విల్లు బాణాలు ధరించిన ఆ లక్ష్మణునితో, సోదరుని రక్షణ కోసం నేను అత్యంత పట్టుదలగా చెప్పాను.
2.86.3
इयम् तात सुखा शय्या त्वद् अर्थम् उपकल्पिता ।
प्रत्याश्वसिहि शेष्व अस्याम् सुखम् राघव नन्दन ॥ २.८६.३ ॥
ప్రియుడా, ఈ సుఖమైన శయ్య నీ కోసమే సిద్ధం చేయబడింది. నిశ్చింతగా దీనిపై సుఖంగా శయనించు, రాఘవుల ఆనందమా.
2.86.4
उचितो अयम् जनः सर्वे दुह्खानाम् त्वम् सुख उचितः ।
धर्म आत्ममः तस्य गुप्त्य् अर्थम् जागरिष्यामहे वयम् ॥ २.८६.४ ॥
ఈ జనులందరూ కష్టాలను భరించగలరు; నీవు సుఖానికి అర్హుడవు. ఆ ధర్మాత్ముని రక్షణ కోసం మేము మేల్కొని ఉంటాము.
2.86.5
न हि रामात् प्रियतरो मम अस्ति भुवि कश्चन ।
मा उत्सुको भूर् ब्रवीम्य् एतद् अप्य् असत्यम् तव अग्रतः ॥ २.८६.५ ॥
భూమిపై నాకు రాముని కంటే ప్రియమైనవాడు ఎవ్వడూ లేడు. ఆందోళన చెందకు; ఇది నీ ముందు నిజంగా చెబుతున్నాను.
2.86.6
अस्य प्रसादाद् आशम्से लोके अस्मिन् सुमहद् यशः ।
धर्म अवाप्तिम् च विपुलाम् अर्थ अवाप्तिम् च केवलाम् ॥ २.८६.६ ॥
ఆయన అనుగ్రహం వల్ల ఈ లోకంలో గొప్ప కీర్తిని, విపులమైన ధర్మాన్ని, కేవలమైన ధనాన్ని పొందగలనని ఆశిస్తున్నాను.
2.86.7
सो अहम् प्रिय सखम् रामम् शयानम् सह सीतया ।
रक्षिष्यामि धनुष् पाणिः सर्वैः स्वैर् ज्नातिभिः सह ॥ २.८६.७ ॥
ప్రియ మిత్రుడనైన నేను, సీతతో కలిసి నిద్రిస్తున్న రాముని, చేత ధనువు ధరించి, నా బంధువులందరితో కలిసి రక్షిస్తాను.
2.86.8
न हि मे अविदितम् किम्चिद् वने अस्मिमः चरतः सदा ।
चतुर् अन्गम् ह्य् अपि बलम् प्रसहेम वयम् युधि ॥ २.८६.८ ॥
ఈ అడవిలో ఎల్లప్పుడూ తిరుగుతున్న నాకు ఏదీ తెలియకుండా లేదు; యుద్ధంలో మేము చతురంగ బలాన్ని కూడా ఎదుర్కోగలము.
2.86.9
एवम् अस्माभिर् उक्तेन लक्ष्मणेन महात्मना ।
अनुनीता वयम् सर्वे धर्मम् एव अनुपश्यता ॥ २.८६.९ ॥
ఇలా మేము చెప్పగా, ధర్మాన్నే దృష్టిలో ఉంచుకున్న మహాత్ముడైన లక్ష్మణుడు మా అందరినీ ఒప్పించాడు.
2.86.10
कथम् दाशरथौ भूमौ शयाने सह सीतया ।
शक्या निद्रा मया लब्धुम् जीवितम् वा सुखानि वा ॥ २.८६.१० ॥
దశరథుని కుమారుడు సీతతో కలిసి నేలపై పడుకుని ఉండగా, నాకు నిద్ర ఎలా లభిస్తుంది, లేదా జీవితమో సుఖాలో ఎలా లభిస్తాయి?
2.86.11
यो न देव असुरैः सर्वैः शक्यः प्रसहितुम् युधि ।
तम् पश्य गुह सम्विष्टम् तृणेषु सह सीतया ॥ २.८६.११ ॥
దేవతలు, రాక్షసులు అందరూ కలిసినా యుద్ధంలో ఎదుర్కోలేని వానిని, సీతతో కలిసి గడ్డిపై పడుకున్న వానిని చూడండి.
2.86.12
महता तपसा लब्धो विविधैः च परिश्रमैः ।
एको दशरथस्य एष पुत्रः सदृश लक्षणः ॥ २.८६.१२ ॥
గొప్ప తపస్సుతో, అనేక శ్రమలతో పొందబడిన, దశరథునికి ఏకైక పుత్రుడు, తగిన లక్షణాలు కలవాడు ఈతడే.
2.86.13
अस्मिन् प्रव्राजिते राजा न चिरम् वर्तयिष्यति ।
विधवा मेदिनी नूनम् क्षिप्रम् एव भविष्यति ॥ २.८६.१३ ॥
ఇతడు వనవాసానికి పంపబడగా రాజు ఎక్కువ కాలం జీవించడు; నిశ్చయంగా భూమి త్వరలోనే విధవ అవుతుంది.
2.86.14
विनद्य सुमहा नादम् श्रमेण उपरताः स्त्रियः ।
निर्घोष उपरतम् नूनम् अद्य राज निवेशनम् ॥ २.८६.१४ ॥
గొప్ప ఆక్రందనలు చేసిన స్త్రీలు అలసటతో మౌనం వహించారు; నిశ్చయంగా ఈ రోజు రాజభవనపు శబ్దం నిలిచిపోయింది.
2.86.15
कौसल्या चैव राजा च तथा एव जननी मम ।
न आशम्से यदि ते सर्वे जीवेयुः शर्वरीम् इमाम् ॥ २.८६.१५ ॥
కౌసల్య, రాజు, నా తల్లి—వీరంతా ఈ రాత్రి బ్రతికి ఉంటారని నేను ఆశించడం లేదు.
2.86.16
जीवेद् अपि हि मे माता शत्रुघ्नस्य अन्ववेक्षया ।
दुह्खिता या तु कौसल्या वीरसूर् विनशिष्यति ॥ २.८६.१६ ॥
శత్రుఘ్నుని అనుగ్రహంతో నా తల్లి బహుశా బ్రతకవచ్చు; కానీ వీరుని కన్న కౌసల్య దుఃఖించి నశిస్తుంది.
2.86.17
अतिक्रान्तम् अतिक्रान्तम् अनवाप्य मनो रथम् ।
राज्ये रामम् अनिक्षिप्य पिता मे विनशिष्यति ॥ २.८६.१७ ॥
గతించిపోయింది, గతించిపోయింది—కోరిక నెరవేరకుండానే; రాముని రాజ్యంపై నియమించకుండా నా తండ్రి నశిస్తాడు.
2.86.18
सिद्ध अर्थाः पितरम् वृत्तम् तस्मिन् काले ह्य् उपस्थिते ।
प्रेत कार्येषु सर्वेषु सम्स्करिष्यन्ति भूमिपम् ॥ २.८६.१८ ॥
ఆ సమయం వచ్చి ఈ సంఘటన జరిగినప్పుడు, తమ ప్రయోజనం సిద్ధించినవారు అన్ని ప్రేతకార్యాలలో రాజును సంస్కరిస్తారు.
2.86.19
रम्य चत्वर सम्स्थानाम् सुविभक्त महा पथाम् ।
हर्म्य प्रासाद सम्पन्नाम् सर्व रत्न विभूषिताम् ॥ २.८६.१९ ॥
అందమైన కూడళ్లు కలిగి, చక్కగా విభజించబడిన గొప్ప వీధులతో, మేడలు భవనాలతో నిండి, అన్ని రత్నాలతో అలంకరించబడినది.
2.86.20
गज अश्व रथ सम्बाधाम् तूर्य नाद विनादिताम् ।
सर्व कल्याण सम्पूर्णाम् हृष्ट पुष्ट जन आकुलाम् ॥ २.८६.२० ॥
ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథాలతో కిక్కిరిసి, వాద్యధ్వనులతో మారుమోగుతూ, సకల శుభాలతో నిండి, సంతోషంగా ఉన్న జనులతో కిటకిటలాడేది.
2.86.21
आराम उद्यान सम्पूर्णाम् समाज उत्सव शालिनीम् ।
सुखिता विचरिष्यन्ति राज धानीम् पितुर् मम ॥ २.८६.२१ ॥
ఉద్యానవనాలు, తోటలతో నిండి, సభలు ఉత్సవాలతో శోభిల్లే నా తండ్రి రాజధానిలో వారు సుఖంగా సంచరిస్తారు.
2.86.22
अपि सत्य प्रतिज्नेन सार्धम् कुशलिना वयम् ।
निवृत्ते समये ह्य् अस्मिन् सुखिताः प्रविशेमहि ॥ २.८६.२२ ॥
సత్యప్రతిజ్ఞుడితో మనం క్షేమంగా ఉన్నప్పుడు, ఈ కాలం ముగిసిన తర్వాత మనం సుఖంగా ప్రవేశిస్తాం.
2.86.23
परिदेवयमानस्य तस्य एवम् सुमहात्मनः ।
तिष्ठतो राज पुत्रस्य शर्वरी सा अत्यवर्तत ॥ २.८६.२३ ॥
ఇలా విలపిస్తూ ఉన్న ఆ మహాత్ముడైన రాజకుమారుడికి ఆ రాత్రి గడిచిపోయింది.
2.86.24
प्रभाते विमले सूर्ये कारयित्वा जटा उभौ ।
अस्मिन् भागीरथी तीरे सुखम् सम्तारितौ मया ॥ २.८६.२४ ॥
నిర్మలమైన ప్రభాతంలో సూర్యుడు ఉదయించగా, మన ఇద్దరికీ జటలు కట్టించి, ఈ భాగీరథీ తీరంలో నేను మనిద్దరిని సుఖంగా దాటించాను.
2.86.25
जटा धरौ तौ द्रुम चीर वाससौ ।
महा बलौ कुन्जर यूथप उपमौ ।
वर इषु चाप असि धरौ परम् तपौ ।
व्यवेक्षमाणौ सह सीतया गतौ ॥ २.८६.२५ ॥
జటలు ధరించి, చెట్ల నారచీరలు కట్టుకొని, మహాబలురై, గజయూథాధిపతుల వంటివారై, ఉత్తమ బాణం, విల్లు, ఖడ్గం ధరించి, శత్రువులకు పరమ తాపం కలిగించేవారై, సీతతో కలిసి చుట్టూ చూస్తూ వారిద్దరూ వెళ్ళారు.