รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 2.89
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.89.1
व्युष्य रात्रिं तु तत्रैव गङ्गाकूले स राघवः ।
भरतः काल्यमुत्थाय शत्रुघ्नमिदमब्रवीत् ॥ २.८९.१ ॥
พระรามวงศ์ภรตะได้พักค้างคืนอยู่ตรงนั้นริมฝั่งคงคา ครั้นรุ่งเช้าลุกขึ้นแล้วกล่าวคำนี้แก่พระศัตรุฆนะ
2.89.2
शत्रुघ्नोत्तिष्ठ किं शेषे निषादाधिपतिं गुहम् ।
शीघ्रमानय भद्रं ते तारयिष्यति वाहिनीम् ॥ २.८९.२ ॥
ศัตรุฆนะเอ๋ย จงลุกขึ้นเถิด เหตุใดจึงยังนอนอยู่ จงรีบพาคุหะผู้เป็นเจ้าแห่งชาวนิษาทมา ขอให้เจ้าโชคดี เขาจะพาทัพข้ามฝั่งไปได้
2.89.3
जागर्मि नाहं स्वपिमि तमेवार्य्यं विचिन्तयन् ।
इत्येवमब्रवीद्भ्रात्रा शत्रुघ्नोपि प्रचोदितः ॥ २.८९.३ ॥
ข้าตื่นอยู่มิได้หลับ ข้ากำลังคิดถึงท่านผู้ประเสริฐนั้น พระศัตรุฆนะก็ตรัสตอบเช่นนี้ ทั้งที่พี่ชายกระตุ้นอยู่
2.89.4
आगम्य प्राञ्जलिः काले गुहो भरतमब्रवीत् ॥ २.८९.४ ॥
ถึงเวลาอันควร คุหะมาถึง ประนมมือด้วยความเคารพ แล้วกล่าวแก่ภรตะ
2.89.5
कच्चित्सुखं नदीतीरे ऽवात्सीः काकुत्स्थ शर्वरीम् ।
कच्चित्ते सहसैन्यस्य तावत्सर्वमनामयम् ॥ २.८९.५ ॥
ดูกรผู้สืบเชื้อสายกากุตสถ์ ท่านได้พักค้างคืนริมฝั่งแม่น้ำอย่างสุขสบายหรือไม่ พวกท่านพร้อมทั้งกองทัพปลอดภัยไม่มีเหตุร้ายใดๆ หรือ
2.89.6
गुहस्य तत्तु वचनं श्रुत्वा स्नेहादुदीरितम् ।
रामस्यानुवशो वाक्यं भरतो ऽपीदमब्रवीत् ॥ २.८९.६ ॥
ภรตะได้ฟังถ้อยคำที่คุหะกล่าวด้วยความรักใคร่นั้น ภรตะผู้ปฏิบัติตามพระประสงค์ของพระรามก็กล่าวตอบเช่นนี้
2.89.7
सुखा नः शर्वरी राजन् पूजिताश्चापि ते वयम् ।
गङ्गां तु नौभिर्बह्वीभिर्दाशाः सन्तारयन्तु नः ॥ २.८९.७ ॥
ดูกรพระราชา คืนนั้นพวกเราอยู่อย่างสุขสบาย และเราทั้งหลายก็ได้รับการต้อนรับจากท่าน บัดนี้ขอให้เหล่าชาวเรือใช้เรือจำนวนมากพาพวกเราข้ามแม่น้ำคงคาเถิด
2.89.8
ततो गुहः संत्वरितं श्रुत्वा भरतशासनम् ।
प्रतिप्रविश्य नगरं तं ज्ञातिजनमब्रवीत् ॥ २.८९.८ ॥
แล้วคุหะ เมื่อได้ฟังคำสั่งของภรตะ ก็รีบกลับเข้าสู่เมือง และกล่าวกับญาติพี่น้องของตน
2.89.9
उत्तिष्ठत प्रबुध्यध्वं भद्रमस्तु च वः सदा ।
नावः समनुकर्षध्वं तारयिष्याम वाहिनीम् ॥ २.८९.९ ॥
จงลุกขึ้น จงตื่นเถิด ขอให้โชคดีจงมีแก่พวกเจ้าเสมอ จงช่วยกันลากเรือมารวมกัน เราจะพากองทัพข้ามฝั่งไป
2.89.10
ते तथोक्ताः समुत्थाय त्वरिता राजशासनात् ।
पञ्च नावां शतान्याशु समानिन्युः समन्ततः ॥ २.८९.१० ॥
เมื่อได้รับคำสั่งจากพระราชาเช่นนั้น พวกเขาก็ลุกขึ้นอย่างรีบเร่ง และในพริบตาก็นำเรือห้าร้อยลำมาจากทุกทิศ
2.89.11
अन्याः स्वस्तिकविज्ञेया महाघण्टाधरा वराः ।
शोभमानाः पताकाभिर्युक्तवाताः सुसंहताः ॥ २.८९.११ ॥
เรืออื่นๆ ซึ่งมีเครื่องหมายสวัสดิกะ มีระฆังใหญ่ติดอยู่ เลิศล้ำ เปล่งประกายด้วยธง มีใบรับลมผูกไว้ และยึดมั่นติดกันแน่นหนา
2.89.12
ततः स्वस्तिकविज्ञेयां पाण्डुकम्बलसंवृताम् ।
सनन्दिघोषां कल्याणीं गुहो नावमुपाहरत् ।
तामारुरोह भरतः शत्रुघ्नश्च महाबलः ॥ २.८९.१२ ॥
จากนั้นคุหะได้นำเรือมงคลลำหนึ่งมา ซึ่งจำได้ด้วยเครื่องหมายสวัสดิกะ คลุมด้วยผ้าห่มขนสัตว์สีขาวนวล และดังก้องด้วยเสียงแห่งความยินดี ภรตะและพระศัตรุฆนะผู้มีกำลังมหาศาลก็ขึ้นเรือลำนั้น
2.89.13
कौसल्या च सुमित्रा च याश्चान्या राजयोषितः ।
पुरोहितश्च तत्पूर्वं गुरवो ब्राह्मणाश्च ये ।
अनन्तरं राजदारास्तथैव शकटापणाः ॥ २.८९.१३ ॥
พระนางเกาสัลยาและพระนางสุมิตรา พร้อมด้วยสตรีอื่นๆ ในวังหลวง และปุโรหิต ซึ่งเดินนำหน้า ตามด้วยครูบาอาจารย์และพราหมณ์ทั้งหลาย หลังจากนั้นเป็นภริยาของเชื้อพระวงศ์ และพ่อค้าเกวียนกับพ่อค้าทั้งหลาย
2.89.14
आवासमादीपयतां तीर्थं चाप्यवगाहताम् ।
भाण्डानि चाददानानां घोषस्त्रिदिवमस्पृशत् ॥ २.८९.१४ ॥
เสียงอึกทึกของผู้ที่กำลังก่อไฟที่พัก ของผู้ที่กำลังอาบน้ำที่ท่าศักดิ์สิทธิ์ และของผู้ที่กำลังหยิบของเครื่องใช้ของตน ดังไปถึงสวรรค์
2.89.15
पताकिन्यस्तु ता नावः स्वयं दाशैरधिष्ठिताः ।
वहन्त्यो जनमारूढं तदा सम्पेतुराशुगाः ॥ २.८९.१५ ॥
เรือที่มีธงเหล่านั้น ซึ่งชาวเรือเองเป็นผู้บังคับ บรรทุกผู้คนที่ขึ้นมาเต็มลำ ได้แล่นมารวมกันอย่างรวดเร็วในตอนนั้น
2.89.16
नारीणामभिपूर्णास्तु काश्चित् काश्चिच्च वाजिनाम् ।
काश्चिदत्र वहन्ति स्म यानयुग्यं महाधनम् ॥ २.८९.१६ ॥
บางลำเต็มไปด้วยสตรี บางลำเต็มไปด้วยม้า และบางลำก็บรรทุกรถและสัตว์พาหนะที่มีค่ามหาศาล
2.89.17
ताः स्म गत्वा परं तीरमवरोप्य च तं जनम् ।
निवृत्ताः काण्डचित्राणि क्रियन्ते दाशबन्धुभिः ॥ २.८९.१७ ॥
เรือเหล่านั้นไปถึงฝั่งโน้นแล้ว ปล่อยผู้คนลงแล้วก็กลับมา ส่วนญาติของชาวเรือก็เริ่มทำแพไม้ไผ่หลากสี
2.89.18
सवैजयन्तास्तु गजा गजारोहप्रचोदिताः ।
तरन्तः स्म प्रकाशन्ते सध्वजा इव पर्वताः ॥ २.८९.१८ ॥
ช้างที่มีธงชัยประดับ ถูกควาญช้างกระตุ้นให้ข้ามน้ำ ขณะข้ามไปดูคล้ายภูเขาที่มีธงปักอยู่ ส่องแสงเรืองรอง
2.89.19
नावश्चारुरुहुश्चान्ये प्लवैस्तेरुस्तथापरे ।
अन्ये कुम्भघटैस्तेरुरन्ये तेरुश्च बाहुभिः ॥ २.८९.१९ ॥
บางคนขึ้นเรือ บางคนข้ามด้วยแพ อีกพวกหนึ่งข้ามด้วยหม้อน้ำ และบางคนว่ายข้ามด้วยแขนของตน
2.89.20
सा पुण्या ध्वजिनी गङ्गा दाशैः सन्तारिता स्वयम् ।
मैत्रे मुहूर्त्ते प्रययौ प्रयागवनमुत्तमम् ॥ २.८९.२० ॥
แม่น้ำคงคาอันศักดิ์สิทธิ์ที่เต็มไปด้วยกองทัพนั้น ชาวเรือได้พาข้ามไปด้วยตนเอง ในมุหูรตไมตระอันเป็นมงคล พระองค์ก็เสด็จออกไปยังป่าประยาคะอันประเสริฐ
2.89.21
आश्वासयित्वा च चमूं महात्मा निवेशयित्वा च यथोपजोषम् ।
द्रष्टुं भरद्वाजमृषिप्रवर्य्यमृत्विग्वृतः सन् भरतः प्रतस्थे ॥ २.८९.२१ ॥
ภรตผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ ปลอบโยนกองทัพและให้ตั้งค่ายพักตามที่เหมาะสมแล้ว จึงออกเดินทางไปพบพระภรัทวาชผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ฤๅษี โดยมีบรรดาโหตฤปุโรหิตติดตามไปด้วย
2.89.22
स ब्राह्मणस्याश्रममभ्युपेत्य महात्मनो देवपुरोहितस्य ।
ददर्श रम्योटजवृक्षषण्डं महद्वनं विप्रवरस्य रम्यम् ॥ २.८९.२२ ॥
เมื่อถึงอาศรมของพราหมณ์ผู้ยิ่งใหญ่ผู้นั้น ซึ่งเป็นปุโรหิตของเหล่าเทพ ก็พบกลุ่มต้นไม้ที่มีกระท่อมใบไม้น่ารื่นรมย์ และป่าใหญ่อันเป็นที่รื่นรมย์ของพราหมณ์ผู้ประเสริฐ