వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 2.95
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.95.1
अथ शैलाद्विनिष्क्रम्य मैथिलीं कोसलेश्वरः ।
अदर्शयच्छुभजलां रम्यां मन्दाकिनीं नदीम् ॥ २.९५.१ ॥
అప్పుడు పర్వతం నుండి దిగి, కోసల రాజు (రాముడు) మైథిలికి శుభజలాలతో రమ్యమైన మందాకినీ నదిని చూపించాడు.
2.95.2
अब्रवीच्च वरारोहां चारुचन्द्रनिभाननाम् ।
विदेहराजस्य सुतां रामो राजीवलोचनः ॥ २.९५.२ ॥
కమలనేత్రుడైన రాముడు, అందమైన చంద్రుని వంటి ముఖం గల, విదేహరాజు కుమార్తెతో ఇలా అన్నాడు.
2.95.3
विचित्रपुलिनां रम्यां हंससारससेविताम् ।
कमलैरुपसम्पन्नां पश्य मन्दाकिनीं नदीम् ॥ २.९५.३ ॥
విచిత్రమైన ఇసుకతిన్నెలు, హంసలు సారసపక్షులు సేవించే, కమలాలతో నిండిన రమ్యమైన మందాకినీ నదిని చూడు.
2.95.4
नानाविधैस्तीररुहैर्वृतां पुष्पफलद्रुमैः ।
राजन्तीं राजराजस्य नलिनीमिव सर्वतः ॥ २.९५.४ ॥
అనేక రకాల తీరవృక్షాలు, పుష్ప-ఫలవృక్షాలతో చుట్టబడి, అన్నివైపులా రాజరాజు (కుబేరుని) నలినీ సరస్సులా ప్రకాశిస్తూ.
2.95.5
मृगयूथनिपीतानि कलुषाम्भांसि साम्प्रतम् ।
तीर्थानि रमणीयानि रतिं सञ्जनयन्ति मे ॥ २.९५.५ ॥
ఇప్పుడు లేళ్ల గుంపులు తాగిన కలుషితజలాలు గల ఈ రమణీయ తీర్థాలు నాలో ఆనందాన్ని కలిగిస్తున్నాయి.
2.95.6
जटाजिनधराः काले वल्कलोत्तरवाससः ।
ऋषयस्त्ववगाहन्ते नदीं मन्दाकिनीं प्रिये ॥ २.९५.६ ॥
ప్రియే, జటలు మృగచర్మాలు ధరించి, పైన వల్కలవస్త్రాలు కట్టుకున్న ఋషులు తగిన సమయంలో మందాకినీ నదిలో స్నానం చేస్తున్నారు.
2.95.7
आदित्यमुपतिष्ठन्ते नियमादूर्द्ध्वबाहवः ।
एते परे विशालाक्षि मुनयः संशितव्रताः ॥ २.९५.७ ॥
విశాల నేత్రీ, ఇదిగో ఇతర మునులు నియమంతో చేతులు పైకెత్తి సూర్యుని ఉపాసిస్తున్నారు; వారి వ్రతాలు కఠినమైనవి.
2.95.8
मारुतोद्धूतशिखरैः प्रनृत्त इव पर्वतः ।
पादपैः पत्ऺत्रपुष्पाणि सृजद्भिरभितो नदीम् ॥ २.९५.८ ॥
గాలికి కంపిస్తున్న శిఖరాలతో ఈ పర్వతం నాట్యం చేస్తున్నట్లుంది; చెట్లు నది చుట్టూ ఆకులు, పువ్వులు రాలుస్తున్నాయి.
2.95.9
क्वचिन्मणिनिकाशोदां क्वचित्पुलिनशालिनीम् ।
क्वचित्सिद्धजनाकीर्णां पश्य मन्दाकिनीं नदीम् ॥ २.९५.९ ॥
ఎక్కడ మణుల వలె మెరిసే జలంతో, ఎక్కడ ఇసుక తిప్పలతో అందంగా, ఎక్కడ సిద్ధజనులతో నిండిన ఈ మందాకినీ నదిని చూడు.
2.95.10
निर्द्धूतान् वायुना पश्य विततान् पुष्पसञ्चयान् ।
पोप्लूयमानानपरान् पश्य त्वं जलमध्यगान् ॥ २.९५.१० ॥
గాలికి రాలి విస్తరించిన పూల రాశులను చూడు; నీటి మధ్యలో తేలియాడుతూ కొట్టుకుపోతున్న ఇతర పువ్వులను చూడు.
2.95.11
तांश्चातिवल्गुवचसो रथाङ्गाह्वयना द्विजाः ।
अधिरोहन्ति कल्याणि विकूजन्तः शुभा गिरः ॥ २.९५.११ ॥
కల్యాణీ, రథాంగమనే పేరుగల ఈ పక్షులు అతి మధురమైన స్వరంతో శుభమైన కూతలు కూస్తూ వాటిపై వాలుతున్నాయి.
2.95.12
दर्शनं चित्र कूटस्य मन्दाकिन्याश्च शोभने ।
अधिकं पुरवासाच्च मन्ये च तव दर्शनात् ॥ २.९५.१२ ॥
శోభనా, చిత్రకూటాన్ని, మందాకినిని చూడటం నగరంలో నివసించడం కంటే అధికమని నేను భావిస్తున్నాను; నిన్ను చూడటంతో మరింత అధికమని అనుకుంటున్నాను.
2.95.13
विधूतकलुषैः सिद्धैस्तपोदमशमान्वितैः ।
नित्यविक्षोभितजलां विगाहस्व मया सह ॥ २.९५.१३ ॥
పాపాలు తొలగిన, తపస్సు, దమం, శమం కలిగిన సిద్ధులతో కూడిన, ఎల్లప్పుడూ కలతచెందే నీటి ఆ నదిలో నాతో కలిసి స్నానం చేయి.
2.95.14
सखीवच्च विगाहस्व सीते मन्दाकिनीं नदीम् ।
कमलान्यवमज्जन्ती पुष्कराणि च भामिनि ॥ २.९५.१४ ॥
సీతా, స్నేహితురాలివలె మందాకినీ నదిలో స్నానం చేయి; కమలాలు, పుష్కరాల మధ్య మునిగి, ఓ భామినీ.
2.95.15
त्वं पौरजनवद्व्यालानयोध्यामिव पर्वतम् ।
मन्यस्व वनिते नित्यं सरयूवदिमां नदीम् ॥ २.९५.१५ ॥
వనితా, ఈ పర్వతాన్ని అయోధ్యగా, ఈ నదిని ఎల్లప్పుడూ సరయూగా భావించు; పౌరజనులు, అడవి జంతువులవలె ఉన్నాయని భావించు.
2.95.16
लक्ष्मणश्चापि धर्मात्मा मन्निदेशे व्यवस्थितः ।
त्वं चानुकूला वैदेहि प्रीतिं जनयथो मम ॥ २.९५.१६ ॥
ధర్మాత్ముడైన లక్ష్మణుడు కూడా నా ఆజ్ఞలో నిలిచి ఉన్నాడు; నువ్వూ అనుకూలంగా ఉన్నావు, వైదేహీ; మీరు ఇద్దరూ నాకు ఆనందాన్ని కలిగిస్తున్నారు.
2.95.17
उपस्पृशंस्त्रिषवणं मधुमूलफलाशनः ।
नायोध्यायै न राज्याय स्पृहये ऽद्य त्वया सह ॥ २.९५.१७ ॥
మూడు సంధ్యలలో స్నానం చేస్తూ, తేనె, దుంపలు, పండ్లు తింటూ, ఈ రోజు నీతో కలిసి నేను అయోధ్యనూ రాజ్యాన్నీ కోరను.
2.95.18
इमां हि रम्यां मृगयूथशालिनीं निपीततोयां गजसिंहवानरैः ।
सुपुष्पितैः पुष्पधरैरलङ्कृतां न सो ऽस्ति यः स्यादगतक्लमः सुखी ॥ २.९५.१८ ॥
ఈ రమణీయమైన నది లేళ్ళ గుంపులతో శోభిస్తోంది; ఏనుగులు, సింహాలు, వానరాలు దాని నీటిని త్రాగుతాయి; పూలు విరిసిన వృక్షాలతో అలంకరించబడింది; ఇక్కడ అలసట లేకుండా సుఖంగా ఉండనివాడు ఎవడూ లేడు.
2.95.19
इतीव रामो बहुसङ्गतं वचः प्रियासहायः सरितं प्रति ब्रुवन् ।
चचार रम्यं नयनाञ्जनप्रभं स चित्रकूटं रघुवंशवर्द्धनः ॥ २.९५.१९ ॥
ఇలా, ప్రియురాలిని సహచరిగా కలిగిన రాముడు, నదితో అనేక విధాలుగా మాట్లాడుతూ, రఘువంశాన్ని వర్ధిల్లజేసేవాడు, కంటి కాటుక కాంతివంటి రమ్యమైన చిత్రకూటంలో సంచరించాడు.