വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 2.98
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.98.1
निवेश्य सेनां तु विभुः पद्भ्यां पादवतां वरः।
अभिगन्तुं स काकुत्स्थमियेष गुरुवर्त्तकम् ॥ २.९८.१ ॥
ശക്തനായ ആ ഭരതൻ, കാൽനടക്കാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായി, സേനയെ നിർത്തി, മുതിർന്നവരുടെ വഴിയിൽ കാകുത്സ്ഥനെ (രാമനെ) സമീപിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
2.98.2
निविष्टमात्रे सैन्ये तु यथोद्देशं विनीतवत्।
भरतो भ्रातरं वाक्यं शत्रुघ्नमिदमब्रवीत् ॥ २.९८.२ ॥
സേന നിന്നയുടനെ, കൽപ്പനപ്രകാരം വിനയത്തോടെ ഭരതൻ തന്റെ സഹോദരനായ ശത്രുഘ്നനോട് ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
2.98.3
क्षिप्रं वनमिदं सौम्य नरसङ्घैः समन्ततः।
लुब्धैश्च सहितैरेभिस्त्वमन्वेषितुमर्हसि ॥ २.९८.३ ॥
സൗമ്യാ, നീ വേഗം ഈ വനം ചുറ്റും മനുഷ്യസംഘങ്ങളോടും ഈ വേട്ടക്കാരോടും ചേർന്ന് അന്വേഷിക്കണം.
2.98.4
गुहो ज्ञातिसहस्रेण शरचापासिधारिणा।
समन्वेषतु काकुत्स्थावस्मिन् परिवृतः स्वयम् ॥ २.९८.४ ॥
ഗുഹൻ തന്റെ ആയിരം ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം, അമ്പും വില്ലും വാളും ധരിച്ച്, സ്വയം ചുറ്റി നിന്ന്, ഈ വനത്തിൽ ആ രണ്ടു കാകുത്സ്ഥന്മാരെയും നന്നായി തിരയട്ടെ.
2.98.5
अमात्यैः सह पौरैश्च गुरुभिश्च द्विजातिभिः।
वनं सर्वं चरिष्यामि पद्भ्यां परिवृतः स्वयम् ॥ २.९८.५ ॥
മന്ത്രിമാർ, പൗരന്മാർ, ഗുരുക്കന്മാർ, ബ്രാഹ്മണർ എന്നിവരോടൊപ്പം, ഞാൻ തന്നെ കാൽനടയായി, ചുറ്റപ്പെട്ട്, ഈ മുഴുവൻ വനവും സഞ്ചരിക്കും.
2.98.6
यावन्न रामं द्रक्ष्यामि लक्ष्मणं वा महाबलम्।
वैदेहीं वा महाभागां न मे शान्तिर्भविष्यति ॥ २.९८.६ ॥
രാമനെയോ, മഹാബലനായ ലക്ഷ്മണനെയോ, മഹാഭാഗ്യവതിയായ വൈദേഹിയെയോ (സീതയെയോ) കാണുന്നതുവരെ എനിക്ക് സമാധാനം ഉണ്ടാകില്ല.
2.98.7
यावन्न चन्द्रसङ्काशं द्रक्ष्यामि शुभमाननम्।
भ्रातुः पद्मपलाशाक्षं न मे शान्तिर्भविष्यति ॥ २.९८.७ ॥
ചന്ദ്രസമാനമായ ശുഭമുഖവും താമരയിതളുപോലുള്ള കണ്ണുകളുമുള്ള എന്റെ സഹോദരനെ ഞാൻ കാണുന്നതുവരെ എനിക്ക് ശാന്തി ലഭിക്കുകയില്ല.
2.98.8
यावन्न चरणौ भ्रातुः पार्थिवव्यञ्जनान्वितौ।
शिरसा धारयिष्यामि न मे शान्तिर्भविष्यति ॥ २.९८.८ ॥
രാജലക്ഷണങ്ങളുള്ള സഹോദരന്റെ പാദങ്ങൾ ഞാൻ ശിരസ്സിൽ വഹിക്കുന്നതുവരെ എനിക്ക് ശാന്തി ലഭിക്കുകയില്ല.
2.98.9
यावन्न राज्ये राज्यार्हः पितृपैतामहे स्थितः।
अभिषेकजलक्लिन्नो न मे शान्तिर्भविष्ऺयति ॥ २.९८.९ ॥
രാജ്യാർഹനായ അദ്ദേഹം പിതൃപിതാമഹന്മാരുടെ രാജ്യത്ത് സ്ഥിതനായി അഭിഷേകജലത്താൽ നനയുന്നതുവരെ എനിക്ക് ശാന്തി ലഭിക്കുകയില്ല.
2.98.10
सिद्धार्थः खलु सौमित्रिर्यश्चन्द्रविमलोपमम्।
मुखं पश्यति रामस्य राजीवाक्षं महाद्युति ॥ २.९८.१० ॥
സൗമിത്രി സഫലമനോരഥനാണ്; ചന്ദ്രസമാനമായ നിർമലമുഖവും താമരക്കണ്ണുകളും മഹാതേജസ്സുമുള്ള രാമന്റെ മുഖം അവൻ കാണുന്നു.
2.98.11
कृतकत्या महाभागा वैदेही जनकात्मजा।
भर्तारं सागरान्तायाः पृथिव्या याऽनुगच्छति ॥ २.९८.११ ॥
സമുദ്രാന്തമായ ഭൂമിയുടെ നാഥനായ ഭർത്താവിനെ അനുഗമിക്കുന്ന ജനകപുത്രി വൈദേഹി കൃതകൃത്യയും മഹാഭാഗ്യവതിയുമാണ്.
2.98.12
सुभगश्चित्रकूटोऽसौ गिरिराजोपमो गिरिः।
यस्मिन् वसति काकुत्स्थः कुबेर इव नन्दने ॥ २.९८.१२ ॥
ഗിരിരാജസമാനമായ ആ സുന്ദരമായ ചിത്രകൂടപർവതം; നന്ദനവനത്തിൽ കുബേരനെന്നപോലെ കാകുത്സ്ഥൻ (രാമൻ) അവിടെ വസിക്കുന്നു.
2.98.13
कृतकार्यमिदं दुर्गं वनं व्यालनिषेवितम्।
यदध्यास्ते महातेजा रामः शस्त्रभृतां वरः ॥ २.९८.१३ ॥
ഹിംസ്രജന്തുക്കൾ നിറഞ്ഞ ഈ ദുർഗമമായ വനത്തിലാണ്, ആയുധധാരികളിൽ श्रेഷ്ഠനായ മഹാതേജസ്വിയായ രാമൻ വസിക്കുന്നത്.
2.98.14
एवमुक्त्वा महातेजा भरतः पुरुषर्षभः।
पद्भ्यामेव महाबाहुः प्रविवेश महद्वनम् ॥ २.९८.१४ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, മഹാതേജസ്വിയും പുരുഷശ്രേഷ്ഠനും മഹാബാഹുവുമായ ഭരതൻ കാൽനടയായിത്തന്നെ ആ മഹാവനത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
2.98.15
स तानि द्रुमजालानि जातानि गिरिसानुषु।
पुष्पिताग्राणि मध्येन जगाम वदतां वरः ॥ २.९८.१५ ॥
വാഗ്മികളിൽ श्रേഷ്ഠനായ അദ്ദേഹം, മലഞ്ചെരിവുകളിൽ വളർന്ന്, അഗ്രങ്ങളിൽ പൂവിട്ട ആ വൃക്ഷസമൂഹങ്ങളുടെ നടുവിലൂടെ നടന്നുപോയി.
2.98.16
समीपत्वात्तन्मूलदर्शनमिति न पुनरुक्तिः ॥ २.९८.१६ ॥
അടുത്തായതിനാൽ അവയുടെ വേരുകൾ കാണുന്നു — അതിനാൽ ഇത് ആവർത്തനമല്ല.
2.98.17
तं दृष्ट्वा भरतः श्रीमान् मुमोह सहबान्धवः।
अत्र राम इति ज्ञात्वा गतः पारमिवाम्भसः ॥ २.९८.१७ ॥
അത് കണ്ടപ്പോൾ ശ്രീമാനായ ഭരതൻ ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം മോഹിതനായി; ഇവിടെയാണ് രാമനെന്ന് അറിഞ്ഞ്, ജലത്തിന്റെ മറുകരയിൽ എത്തിയവനെപ്പോലെ.
2.98.18
स चित्रकूटे तु गिरौ निशम्य रामाश्रमं पुण्यजनोपपन्नम्।
गुहेन सार्द्धं त्वरितो जगाम पुनर्निवेश्यैव चमूं महात्मा ॥ २.९८.१८ ॥
ചിത്രകൂടഗിരിയിൽ പുണ്യജനങ്ങൾ നിറഞ്ഞ രാമാശ്രമം കേട്ടറിഞ്ഞ മഹാത്മാവ്, സൈന്യത്തെ അവിടെത്തന്നെ നിർത്തി, ഗുഹനോടൊപ്പം ത്വരയോടെ പോയി.