ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 3.2
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.2.1
कृतातिथ्योऽथ रामस्तु सूर्यस्योदयनं प्रति।
आमन्त्र्य स मुनीन् सर्वान् वनमेवान्वगाहत ॥ ३.२.१ ॥
ಆತಿಥ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ರಾಮನು, ಸೂರ್ಯೋದಯದ ಕಡೆಗೆ ಎಲ್ಲ ಮುನಿಗಳಿಗೆ ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ ಕಾಡಿನೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
3.2.2
नानामृगगणाकीर्णमृक्षशार्दूलसेवितम्।
ध्वस्तवृक्षलतागुल्मं दुर्दर्शसलिलाशयम् ॥ ३.२.२ ॥
ಹಲವು ಬಗೆಯ ಮೃಗಗಳ ಹಿಂಡುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಕರಡಿ ಮತ್ತು ಹುಲಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಮರ-ಬಳ್ಳಿ-ಪೊದೆಗಳು ಮುರಿದುಬಿದ್ದ, ಕಷ್ಟದಿಂದ ತಲುಪುವ ಜಲಾಶಯಗಳಿದ್ದ ಕಾಡು.
3.2.3
निष्कूजमानशकुनिं झिल्लिकागणनादितम्।
लक्ष्मणानुचरो रामो वनमध्यं ददर्श ह ॥ ३.२.३ ॥
ಪಕ್ಷಿಗಳ ಕೂಗಿಲ್ಲದ, ಜಿರುಗುಟೆಗಳ ಗುಂಪುಗಳ ಸದ್ದಿನಿಂದ ಮೊಳಗುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಡಿನ ಮಧ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರಾಮನು ನೋಡಿದನು.
3.2.4
सीतया सह काकुत्स्थस्तस्मिन् घोरमृगायुते।
ददर्श गिरिशृङ्गाभं पुरुषादं महास्वनम् ॥ ३.२.४ ॥
ಸೀತೆಯೊಂದಿಗಿದ್ದ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ ರಾಮನು, ಭಯಂಕರ ಮೃಗಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಪರ್ವತ ಶಿಖರದಂತಿದ್ದ, ಭಾರೀ ಸ್ವರದ ನರಭಕ್ಷಕ ರಾಕ್ಷಸನೊಬ್ಬನನ್ನು ಕಂಡನು.
3.2.5
गभीराक्षं महावक्त्रं विकटं विकटोदरम्।
बीभत्सं विषमं दीर्घं विकृतं घोरदर्शनम् ॥ ३.२.५ ॥
ಆಳವಾದ ಕಣ್ಣುಗಳು, ದೊಡ್ಡ ಬಾಯಿ, ವಿಕಟವಾದ, ಭಯಂಕರ ಹೊಟ್ಟೆಯುಳ್ಳವನು; ಅಸಹ್ಯನು, ವಿಷಮಾಕಾರನು, ಎತ್ತರನು, ವಿಕೃತನು, ನೋಡಲು ಭೀಕರನು.
3.2.6
वसानं चर्म वैयाघ्रं वसार्द्रं रुधिरोक्षितम्।
त्रासनं सर्वभूतानां व्यादितास्यमिवान्तकम् ॥ ३.२.६ ॥
ಹುಲಿಯ ಚರ್ಮವನ್ನು ಉಟ್ಟವನು, ಕೊಬ್ಬಿನಿಂದ ಒದ್ದೆಯಾಗಿ ರಕ್ತದಿಂದ ಮೆತ್ತಿಕೊಂಡವನು, ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಭಯ ತರುವವನು, ತೆರೆದ ಬಾಯಿಯ ಯಮನಂತಿದ್ದವನು.
3.2.7
त्रीन् सिंहांश्चतुरो व्याघ्रान् द्वौ वृकौ पृषतान् दश।
सविषाणं वसादिग्धं गजस्य च शिरो महत् ॥ ३.२.७ ॥
ಮೂರು ಸಿಂಹಗಳು, ನಾಲ್ಕು ಹುಲಿಗಳು, ಎರಡು ತೋಳಗಳು, ಹತ್ತು ಚುಕ್ಕೆ ಜಿಂಕೆಗಳು, ಮತ್ತು ದಂತಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೊಬ್ಬಿನಲ್ಲಿ ತೋಯ್ದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಆನೆಯ ತಲೆ.
3.2.8
अवसज्यायसे शूले विनदन्तं महास्वनम्।
स रामं लक्ष्मणं चैव सीतां दृष्ट्वा च मैथिलीम् ॥ ३.२.८ ॥
ಕಬ್ಬಿಣದ ಶೂಲದ ಮೇಲೆ ತೂಗುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟು, ಮಹಾ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಾ, ಅವನು ರಾಮ ಲಕ್ಷ್ಮಣರನ್ನೂ, ಮೈಥಿಲಿ ಸೀತೆಯನ್ನೂ ನೋಡಿ.
3.2.9
अभ्यधावत् सुसंक्रुद्धः प्रजाः काल इवान्तकः
स कृत्वा भैरवं नादं चालयन्निव मेदिनीम् ॥ ३.२.९ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡು ಅವನು ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕಾಲನೂ ಯಮನೂ ಆಗಿ ಧಾವಿಸಿದನು; ಭಯಂಕರ ಗರ್ಜನೆ ಮಾಡಿ, ಭೂಮಿಯನ್ನೇ ಅಲ್ಲಾಡಿಸುವವನಂತೆ.
3.2.10
अङ्केनादाय वैदेहीमपक्रम्य तदाब्रवीत्।
युवां जटाचीरधरौ सभार्यौ क्षीणजीवितौ ॥ ३.२.१० ॥
ವೈದೇಹಿಯನ್ನು ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿಕೊಂಡು, ಸ್ವಲ್ಪ ಹಿಂದೆ ಸರಿದು ಅವನು ಹೇಳಿದನು: 'ಜಟೆ ಮತ್ತು ನಾರುಡುಗೆ ಧರಿಸಿದ ನೀವಿಬ್ಬರೂ, ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ, ಆಯುಷ್ಯ ಕ್ಷೀಣಿಸಿದವರು!'
3.2.11
प्रविष्टौ दण्डकारण्यं शरचापासिपाणिनौ।
कथं तापसयोर्वां च वासः प्रमदया सह ॥ ३.२.११ ॥
ಬಾಣ, ಬಿಲ್ಲು, ಕತ್ತಿ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ದಂಡಕಾರಣ್ಯವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ನೀವು! ತಪಸ್ವಿಗಳಿಗೆ ಸ್ತ್ರೀಯೊಂದಿಗೆ ವಾಸ ಹೇಗೆ?
3.2.12
अधर्मचारिणौ पापौ कौ युवां मुनिदूषकौ।
अहं वनमिदं दुर्गं विराधो नाम राक्षसः ॥ ३.२.१२ ॥
ಅಧರ್ಮ ನಡೆಸುವ, ಪಾಪಿಗಳಾದ, ಮುನಿಗಳನ್ನು ದೂಷಿಸುವ ನೀವಿಬ್ಬರು ಯಾರು? ನಾನು ಈ ದುರ್ಗಮ ಅರಣ್ಯದ ವಿರಾಧ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸ.
3.2.13
चरामि सायुधो नित्यमृषिमांसानि भक्षयन्।
इयं नारी वरारोहा मम भार्या भविष्यति ॥ ३.२.१३ ॥
ನಾನು ಸದಾ ಆಯುಧಗಳೊಂದಿಗೆ ಋಷಿಗಳ ಮಾಂಸವನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾ ಸಂಚರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಈ ಸುಂದರ ಸೊಂಟದವಳು ನನ್ನ ಪತ್ನಿಯಾಗುವಳು.
3.2.14
युवयोः पापयोश्चाहं पास्यामि रुधिरं मृधे।
तस्यैवं ब्रुवतो दुष्टं विराधस्य दुरात्मनः ॥ ३.२.१४ ॥
ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರ ರಕ್ತವನ್ನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾನು ಕುಡಿಯುವೆನು. ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಆ ದುಷ್ಟಾತ್ಮ ವಿರಾಧನ (ಮಾತು).
3.2.15
श्रुत्वा सगर्वितं वाक्यं सम्भ्रान्ता जनकात्मजा।
सीता प्रवेपितोद्वेगात् प्रवाते कदली यथा ॥ ३.२.१५ ॥
ಆ ಗರ್ವದ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಜನಕನ ಮಗಳು ಸೀತೆ ಭಯದಿಂದ ಕಂಗಾಲಾದಳು; ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಳೆಗಿಡ ನಡುಗುವಂತೆ ಅವಳು ನಡುಗಿದಳು.
3.2.16
तां दृष्ट्वा राघवः सीतां विराधाङ्कगतां शुभाम्।
अब्रवील्लक्ष्मणं वाक्यं मुखेन परिशुष्यता ॥ ३.२.१६ ॥
ವಿರಾಧನ ತೊಡೆಯ ಮೇಲಿದ್ದ ಆ ಸುಂದರಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ರಾಘವ (ರಾಮ) ಒಣಗಿದ ಮುಖದಿಂದ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಈ ಮಾತು ಹೇಳಿದನು.
3.2.17
पश्य सौम्य नरेन्द्रस्य जनकस्यात्मसम्भवाम्।
मम भार्यां शुभाचारां विराधाङ्के प्रवेशिताम् ॥ ३.२.१७ ॥
ಓ ಸೌಮ್ಯನೇ, ನೋಡು! ರಾಜ ಜನಕನ ಮಗಳು, ನನ್ನ ಸದಾಚಾರಿಣಿ ಪತ್ನಿ, ವಿರಾಧನ ತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ಕೂರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ.
3.2.18
अत्यन्तसुखसंवृद्धां राजपुत्रीं यशस्विनीम्।
यदभिप्रेतमस्मासु प्रियं वरवृतं च यत् ॥ ३.२.१८ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಸುಖದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ, ಯಶಸ್ವಿನಿಯಾದ ರಾಜಕುಮಾರಿ (ಸೀತೆ), ನಮಗೆ ಪ್ರಿಯಳು ಮತ್ತು ವರವಾಗಿ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವಳು.
3.2.19
कैकेय्यास्तु सुसंवृत्तं क्षिप्रमद्यैव लक्ष्मण।
या न तुष्यति राज्येन पुत्रार्थे दीर्घदर्शिनी ॥ ३.२.१९ ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ಕೈಕೇಯಿಯ ಉಪಾಯ ಇಂದೇ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಫಲಿಸಿತು; ತನ್ನ ಮಗನಿಗಾಗಿ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳವಳಾದರೂ ಅವಳು ರಾಜ್ಯದಿಂದ ತೃಪ್ತಳಾಗಲಿಲ್ಲ.
3.2.20
ययाहं सर्वभूतानां प्रियः प्रस्थापितो वनम्।
अद्येदानीं सकामा सा या माता मध्यमा मम ॥ ३.२.२० ॥
ಸರ್ವಭೂತಗಳಿಗೂ ಪ್ರಿಯನಾದ ನನ್ನನ್ನು ವನಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದ ನನ್ನ ಮಧ್ಯಮ ತಾಯಿ ಈಗ ಇಷ್ಟಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾಳೆ.
3.2.21
परस्पर्शात् तु वैदेह्या न दुःखतरमस्ति मे।
पितुर्विनाशात् सौमित्रे स्वराज्य हरणात् तथा ॥ ३.२.२१ ॥
ಸೌಮಿತ್ರಿ, ವೈದೇಹಿಯನ್ನು ಬೇರೊಬ್ಬರು ಮುಟ್ಟುವುದು, ತಂದೆಯ ಮರಣ, ನನ್ನ ರಾಜ್ಯ ಅಪಹರಣ — ಇವಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ದುಃಖ ನನಗಿಲ್ಲ.
3.2.22
अब्रवील्लक्ष्मणः क्रुद्धो रुद्धो नाग इव श्वसन् ॥ ३.२.२२ ॥
ಕೋಪಗೊಂಡ ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ತಡೆಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಆನೆ ಅಥವಾ ಸರ್ಪದಂತೆ ಉಸಿರು ಬಿಡುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಿದನು.
3.2.23
अनाथ इव भूतानां नाथस्त्वं वासवोपमः।
मया प्रेष्येण काकुत्स्थ किमर्थं परितप्यसे ॥ ३.२.२३ ॥
ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ, ನೀನು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ನಾಥ, ಇಂದ್ರನಂತಿರುವವನು; ನಾನು ನಿನ್ನ ಸೇವಕ. ಏಕೆ ಹೀಗೆ ದುಃಖಿಸುತ್ತಿರುವೆ?
3.2.24
शरेण निहतस्याद्य मया क्रुद्धेन रक्षसः।
विराधस्य गतासोर्हि मही पास्यति शोणितम् ॥ ३.२.२४ ॥
ಇಂದು ನಾನು ಕೋಪದಿಂದ ಬಿಟ್ಟ ಬಾಣದಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟ ರಾಕ್ಷಸ ವಿರಾಧನ ಪ್ರಾಣರಹಿತ ದೇಹದ ರಕ್ತವನ್ನು ಭೂಮಿ ಕುಡಿಯುವುದು.
3.2.25
राज्यकामे मम क्रोधो भरते यो बभूव ह।
तं विराधे विमोक्ष्यामि वज्री वज्रमिवाचले ॥ ३.२.२५ ॥
ರಾಜ್ಯಕಾಮಿಯಾದ ಭರತನ ಮೇಲೆ ನನಗೆ ಉಂಟಾದ ಕೋಪವನ್ನು, ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ವಜ್ರಧಾರಿ ವಜ್ರವನ್ನು ಬಿಡುವಂತೆ, ನಾನು ವಿರಾಧನ ಮೇಲೆ ಬಿಡುತ್ತೇನೆ.
3.2.26
मम भुजबलवेगवेगितः
पततु शरोऽस्य महान् महोरसि।
व्यपनयतु तनोश्च जीवितं
पततु ततश्च महीं विघूर्णितः ॥ ३.२.२६ ॥
ನನ್ನ ಭುಜಬಲದ ವೇಗದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದ ಈ ಮಹಾಬಾಣ ಇವನ ವಿಶಾಲ ಎದೆಯ ಮೇಲೆ ಬೀಳಲಿ; ಇವನ ದೇಹದಿಂದ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ತೆಗೆಯಲಿ; ಬಳಿಕ ಇವನು ತಿರುಗುತ್ತ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬೀಳಲಿ.