รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 3.4
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.4.1
ह्रियमाणौ तु काकुत्स्थौ दृष्ट्वा सीता रघूत्तमौ।
उच्चैः स्वरेण चुक्रोश प्रगृह्य सुमहाभुजौ ॥ ३.४.१ ॥
เมื่อเห็นพระรามและพระลักษมณ์ ผู้เป็นยอดแห่งวงศ์รฆุ ทั้งสองถูกฉุดพาไป นางสีดาก็ยกแขนทั้งสองอันแข็งแรงยิ่งขึ้น แล้วร้องเสียงดังออกมา
3.4.2
एष दाशरथी रामः सत्यवाञ्छीलवान् शुचिः।
रक्षसा रौद्ररूपेण ह्रियते सहलक्ष्मणः ॥ ३.४.२ ॥
นี่คือพระรามพระโอรสของท้าวทศรถ ผู้ซื่อสัตย์ มีความประพฤติดี และบริสุทธิ์ กำลังถูกอสูรรูปร่างน่ากลัวฉุดพาไป พร้อมกับพระลักษมณ์
3.4.3
मामृक्षा भक्षयिष्यन्ति शार्दूलद्वीपिनस्तथा।
मां हरोत्सृज काकुत्स्थौ नमस्ते राक्षसोत्तम ॥ ३.४.३ ॥
หมีและเสือโคร่ง รวมทั้งเสือดาว จะกัดกินข้าพเจ้า ขอท่านปล่อยพระกากุตสถะทั้งสองไป แล้วพาข้าพเจ้าไปเถิด ข้าแต่ยอดแห่งอสูร ข้าพเจ้าขอนอบน้อมต่อท่าน
3.4.4
तस्यास्तद् वचनं श्रुत्वा वैदेह्या रामलक्ष्मणौ।
वेगं प्रचक्रतुर्वीरौ वधे तस्य दुरात्मनः ॥ ३.४.४ ॥
เมื่อได้ยินคำของนางไวเทหี วีรบุรุษทั้งสองคือพระรามและพระลักษมณ์ จึงทุ่มเทกำลังทั้งหมดเพื่อสังหารอสูรชั่วร้ายนั้น
3.4.5
तस्य रौद्रस्य सौमित्रिः सव्यं बाहुं बभञ्ज ह।
रामस्तु दक्षिणं बाहुं तरसा तस्य रक्षसः ॥ ३.४.५ ॥
พระเสามิตริ (พระลักษมณ์) หักแขนซ้ายของอสูรผู้น่ากลัวนั้น ส่วนพระรามก็หักแขนขวาของอสูรด้วยกำลังอันแรงกล้า
3.4.6
स भग्नबाहुः संविग्नः पपाताशु विमूर्च्छितः।
धरण्यां मेघसंकाशो वज्रभिन्न इवाचलः ॥ ३.४.६ ॥
แขนทั้งสองหักแล้ว อสูรนั้นเกิดความปั่นป่วน รีบล้มลงกับพื้นดินโดยสลบไป ร่างดั่งเมฆ เหมือนภูเขาที่ถูกสายฟ้าผ่าแยกออก
3.4.7
मुष्टिभिर्बाहुभिः पद्भिः सूदयन्तौ तु राक्षसम्।
उद्यम्योद्यम्य चाप्येनं स्थण्डिले निष्पिपेषतुः ॥ ३.४.७ ॥
ทั้งสองพระองค์ใช้หมัด แขน และเท้าทุบตีอสูร ยกมันขึ้นแล้วยกขึ้นอีก แล้วบดขยี้มันลงกับพื้นดิน
3.4.8
स विद्धौ बहुभिर्बाणैः खड्गाभ्यां च परिक्षतः।
निष्पिष्टो बहुधा भूमौ न ममार स राक्षसः ॥ ३.४.८ ॥
อสูรนั้นถูกลูกศรนับไม่ถ้วนแทงทะลุ และถูกดาบทั้งสองฟันเป็นแผลไปทั่วร่าง ถูกบดขยี้บนพื้นดินหลายครั้ง แต่อสูรนั้นก็ยังไม่ตาย
3.4.9
तं प्रेक्ष्य रामः सुभृशमवध्यमचलोपमम्।
भयेष्वभयदः श्रीमानिदं वचनमब्रवीत् ॥ ३.४.९ ॥
พระรามผู้งดงามและประทานความกล้าหาญท่ามกลางความหวาดกลัว ทรงเห็นอสูรนั้นซึ่งยากจะฆ่าได้และเหมือนภูเขา จึงตรัสถ้อยคำเหล่านี้
3.4.10
तपसा पुरुषव्याघ्र राक्षसोऽयं न शक्यते।
शस्त्रेण युधि निर्जेतुं राक्षसं निखनावहे ॥ ३.४.१० ॥
ข้าแต่ยอดแห่งบุรุษ อสูรตนนี้ด้วยอำนาจตบะ ไม่อาจถูกพิชิตในการรบด้วยศัสตราได้ ฉะนั้นเราทั้งสองควรขุดหลุมแล้วฝังอสูรตนนี้เถิด
3.4.11
कुञ्जरस्येव रौद्रस्य राक्षसस्यास्य लक्ष्मण।
वनेऽस्मिन् सुमहच्छ्वभ्रं खन्यतां रौद्रवर्चसः ॥ ३.४.११ ॥
ข้าแต่พระลักษมณ์ สำหรับอสูรผู้น่ากลัวและแข็งแรงดั่งช้างตนนี้ ขอให้ขุดหลุมขนาดใหญ่มากในป่านี้ เพราะรัศมีของมันน่าสะพรึงกลัวยิ่งนัก
3.4.12
इत्युक्त्वा लक्ष्मणं रामः प्रदरः खन्यतामिति।
तस्थौ विराधमाक्रम्य कण्ठे पादेन वीर्यवान् ॥ ३.४.१२ ॥
เมื่อตรัสกับพระลักษมณ์ว่า "จงขุดหลุมเถิด" ดังนี้แล้ว พระรามผู้ทรงพลังก็ยืนเหยียบลงบนลำคอของวิราธะด้วยพระบาท
3.4.13
तच्छ्रुत्वा राघवेणोक्तं राक्षसः प्रश्रितं वचः।
इदं प्रोवाच काकुत्स्थं विराधः पुरुषर्षभम् ॥ ३.४.१३ ॥
เมื่อได้ยินถ้อยคำอ่อนน้อมที่พระราฆวะตรัสนั้น อสูรวิราธะจึงกล่าวกับพระกากุตสถะ ผู้เป็นยอดแห่งบุรุษ ดังนี้
3.4.14
हतोऽहं पुरुषव्याघ्र शक्रतुल्यबलेन वै।
मया तु पूर्वं त्वं मोहान्न ज्ञातः पुरुषर्षभ ॥ ३.४.१४ ॥
ข้าแต่ยอดแห่งบุรุษ ข้าพเจ้าถูกท่านสังหารแล้ว ท่านมีกำลังเทียบเท่าพระอินทร์ แต่ก่อนนี้ข้าพเจ้าหลงผิดจึงไม่รู้จักท่าน ข้าแต่ยอดแห่งบุรุษ
3.4.15
कौसल्या सुप्रजास्तात रामस्त्वं विदितो मया।
वैदेही च महाभागा लक्ष्मणश्च महायशाः ॥ ३.४.१५ ॥
ลูกรัก ข้าพเจ้าได้รู้จักท่านแล้วว่าเป็นพระรามผู้เป็นโอรสที่ดีของนางเการัลยา และข้าพเจ้ายังรู้จักนางไวเทหีผู้มีโชคยิ่ง และพระลักษมณ์ผู้มีชื่อเสียงอันยิ่งใหญ่ด้วย
3.4.16
अभिशापादहं घोरां प्रविष्टो राक्षसीं तनुम्।
तुम्बुरुर्नाम गन्धर्वः शप्तो वैश्रवणेन हि ॥ ३.४.१६ ॥
ข้าพเจ้าต้องเข้าไปอยู่ในร่างอสูรีที่น่ากลัวนี้ เพราะคำสาป ข้าพเจ้าคือคันธรรพ์ชื่อตุมพุรุ ซึ่งถูกไวศรวณะสาปให้เป็นเช่นนี้
3.4.17
प्रसाद्यमानश्च मया सोऽब्रवीन्मां महायशाः।
यदा दाशरथी रामस्त्वां वधिष्यति संयुगे ॥ ३.४.१७ ॥
เมื่อข้าพเจ้าวิงวอนขอความเมตตา ท่านผู้มีชื่อเสียงยิ่งนั้นจึงกล่าวกับข้าพเจ้าว่า เมื่อพระรามพระโอรสของท้าวทศรถสังหารเจ้าในการรบ
3.4.18
तदा प्रकृतिमापन्नो भवान् स्वर्गं गमिष्यति।
अनुपस्थीयमानो मां स क्रुद्धो व्याजहार ह ॥ ३.४.१८ ॥
ตอนนั้นเจ้าจะกลับคืนสู่ธรรมชาติเดิม และไปสู่สวรรค์ เมื่อข้าพเจ้าไม่เข้าไปหาท่าน ท่านก็ตรัสกับข้าพเจ้าด้วยความโกรธ
3.4.19
तव प्रसादान्मुक्तोऽहमभिशापात् सुदारुणात् ॥ ३.४.१९ ॥
ด้วยพระคุณของท่าน ข้าพเจ้าพ้นจากคำสาปอันน่ากลัวยิ่งนั้นแล้ว
3.4.20
भुवनं स्वं गमिष्यामि स्वस्ति वोऽस्तु परंतप।
इतो वसति धर्मात्मा शरभङ्गः प्रतापवान् ॥ ३.४.२० ॥
ข้าพเจ้าจะไปยังโลกของตน ขอให้ท่านมีความสวัสดี ข้าแต่ผู้ปราบศัตรู จากที่นี่ พระศรภังคะผู้มีจิตใจชอบธรรมและมีอานุภาพอาศัยอยู่
3.4.21
अध्यर्धयोजने तात महर्षिः सूर्यसंनिभः।
तं क्षिप्रमभिगच्छ त्वं स ते श्रेयोऽभिधास्यति ॥ ३.४.२१ ॥
พ่อเอ๋ย ห่างออกไปหนึ่งโยชน์ครึ่งมีมหาฤๅษีผู้รุ่งโรจน์ดุจพระอาทิตย์ จงรีบไปหาท่าน ท่านจะบอกสิ่งที่เป็นประโยชน์แก่เจ้า
3.4.22
अवटे चापि मां राम निक्षिप्य कुशली व्रज।
रक्षसां गतसत्त्वानामेष धर्मः सनातनः ॥ ३.४.२२ ॥
ข้าแต่พระราม ขอจงฝังข้าพเจ้าไว้ในหลุมแล้วเสด็จไปโดยปลอดภัยเถิด สำหรับรากษสที่ชีวิตดับไปแล้ว นี่คือธรรมเนียมนิรันดร์
3.4.23
अवटे ये निधीयन्ते तेषां लोकाः सनातनाः।
एवमुक्त्वा तु काकुत्स्थं विराधः शरपीडितः ॥ ३.४.२३ ॥
ผู้ที่ถูกฝังไว้ในหลุมย่อมได้โลกอันเป็นนิรันดร์ เมื่อวิราธกล่าวเช่นนี้กับพระรามแห่งวงศ์กากุตสถ์ เขาถูกลูกศรทิ่มแทงจนทรมาน
3.4.24
बभूव स्वर्गसम्प्राप्तो न्यस्तदेहो महाबलः।
तच्छ्रुत्वा राघवो वाक्यं लक्ष्मणं व्यादिदेश ह ॥ ३.४.२४ ॥
เขาสละร่างกายแล้วขึ้นสู่สวรรค์ ผู้มีกำลังมหาศาลผู้นั้นได้ไปสู่สวรรค์ เมื่อได้ฟังคำเหล่านั้น พระราฆพะจึงสั่งการแก่พระลักษมณ์
3.4.25
कुञ्जरस्येव रौद्रस्य राक्षसस्यास्य लक्ष्मण।
वनेऽस्मिन्सुमहान् श्वभ्रः खन्यतां रौद्रकर्मणः ॥ ३.४.२५ ॥
ข้าแต่พระลักษมณ์ สำหรับรากษสร้ายกาจตนนี้ ที่ใหญ่โตดุจช้าง ขอจงขุดหลุมใหญ่ตรงนี้ในป่านี้ เพื่อผู้มีการกระทำอันโหดร้ายผู้นี้
3.4.26
इत्युक्त्वा लक्ष्मणं रामः प्रदरः खन्यतामिति।
तस्थौ विराधमाक्रम्य कण्ठे पादेन वीर्यवान् ॥ ३.४.२६ ॥
พระรามตรัสกับพระลักษมณ์ดังนี้ว่า ขุดหลุมเถิด แล้วทรงยืนกดวิราธไว้ด้วยพระบาทที่คอ ผู้ทรงพลังนั้นยืนอยู่
3.4.27
ततः खनित्रमादाय लक्ष्मणः श्वभ्रमुत्तमम्।
अखनत् पार्श्वतस्तस्य विराधस्य महात्मनः ॥ ३.४.२७ ॥
จากนั้นพระลักษมณ์ถือจอบ ขุดหลุมอันประเสริฐที่ข้างตัวของวิราธผู้มีจิตใจสูงส่งนั้น
3.4.28
तं मुक्तकण्ठमुत्क्षिप्य शङ्कुकर्णं महास्वनम्।
विराधं प्राक्षिपच्छ्वभ्रे नदन्तं भैरवस्वनम् ॥ ३.४.२८ ॥
พวกเขาปลดลำคอของวิราธ ยกขึ้นทั้งที่หูเหมือนหลัก เสียงดัง แล้วเหวี่ยงเขาลงไปในหลุม เขาคำรามด้วยเสียงน่าสะพรึงกลัว
3.4.29
तमाहवे दारुणमाशुविक्रमौ
स्थिरावुभौ संयति रामलक्ष्मणौ।
मुदान्वितौ चिक्षिपतुर्भयावहं
नदन्तमुत्क्षिप्य बलेन राक्षसम् ॥ ३.४.२९ ॥
ในการรบอันดุเดือดนั้น พระรามและพระลักษมณ์ ผู้ว่องไวในการต่อสู้และมั่นคงในการประจัญ ทั้งสองพระองค์เปี่ยมด้วยความยินดี ยกรากษสที่คำรามนั้นขึ้นด้วยกำลัง แล้วเหวี่ยงไปด้วยความน่าสะพรึงกลัว
3.4.30
अवध्यतां प्रेक्ष्य महासुरस्य तौ
शितेन शस्त्रेण तदा नरर्षभौ।
समर्थ्य चात्यर्थविशारदावुभौ
बिले विराधस्य वधं प्रचक्रतुः ॥ ३.४.३० ॥
เมื่อเห็นว่าอสูรผู้ยิ่งใหญ่นั้นไม่อาจถูกฆ่าด้วยวิธีธรรมดา ทั้งสองบุรุษผู้ประเสริฐ ผู้เชี่ยวชาญยิ่ง จึงใช้อาวุธคมกริบจัดการให้วิราธสิ้นชีวิตในหลุม
3.4.31
स्वयं विराधेन हि मृत्युमात्मनः
प्रसह्य रामेण यथार्थमीप्सितः।
निवेदितः काननचारिणा स्वयं
न मे वधः शस्त्रकृतो भवेदिति ॥ ३.४.३१ ॥
วิราธเองแท้จริงปรารถนาความตายของตนอย่างแท้จริง จากพระรามผู้ใช้กำลังบังคับ ผู้เที่ยวไปในป่าได้ประกาศด้วยตนเองว่า ความตายของข้าพเจ้าจะไม่เกิดจากอาวุธ
3.4.32
तदेव रामेण निशम्य भाषितं
कृता मतिस्तस्य बिलप्रवेशने।
बिलं च तेनातिबलेन रक्षसा
प्रवेश्यमानेन वनं विनादितम् ॥ ३.४.३२ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำนั้นจากพระราม เขาจึงตัดสินใจเข้าไปในถ้ำ และขณะที่รากษสผู้ทรงพลังยิ่งนั้นถูกบังคับให้เข้าถ้ำ ป่าก็สะท้านก้อง
3.4.33
प्रहृष्टरूपाविव रामलक्ष्मणौ
विराधमुर्व्यां प्रदरे निपात्य तम्।
ननन्दतुर्वीतभयौ महावने
शिलाभिरन्तर्दधतुश्च राक्षसम् ॥ ३.४.३३ ॥
พระรามและพระลักษมณ์ มีพระรูปเปี่ยมด้วยความยินดี เหวี่ยงวิราธลงไปในหลุมบนพื้นดิน ทรงปราศจากความกลัวและเปรมปรีดิ์ในป่าใหญ่ แล้วทรงใช้ก้อนหินกลบรากษสนั้นไว้
3.4.34
ततस्तु तौ काञ्चनचित्रकार्मुकौ
निहत्य रक्षः परिगृह्य मैथिलीम्।
विजह्रतुस्तौ मुदितौ महावने
दिवि स्थितौ चन्द्रदिवाकराविव ॥ ३.४.३४ ॥
ต่อมา ทั้งสองพระองค์ถือธนูทองคำอันวิจิตร ปราบรากษสแล้วพาพระแม่ไมถิลีไปด้วย เปี่ยมด้วยความยินดีท่องเที่ยวอยู่ในป่าใหญ่ ดุจพระจันทร์และพระอาทิตย์ที่ประจำอยู่บนท้องฟ้า