Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 3.46

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.46.1

तया परुषमुक्तस्तु कुपितो राघवानुजः।
स विकांक्षन् भृशं रामं प्रतस्थे नचिरादिव ॥ ३.४६.१ ॥

ତାଙ୍କ କଠୋର ବାକ୍ୟରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ରାଘବଙ୍କ ଅନୁଜ (ଲକ୍ଷ୍ମଣ), ରାମଙ୍କୁ ଅତ୍ୟଧିକ ଇଚ୍ଛା କରି ଶୀଘ୍ର ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।

3.46.2

तदासाद्य दशग्रीवः क्षिप्रमन्तरमास्थितः।
अभिचक्राम वैदेहीं परिव्राजकरूपधृक् ॥ ३.४६.२ ॥

ଏଥର ଦଶଗ୍ରୀବ (ରାବଣ) ଶୀଘ୍ର ସୁଯୋଗ ପାଇ, ସନ୍ନ୍ୟାସୀ ରୂପ ଧରି ବୈଦେହୀ (ସୀତା)ଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲା।

3.46.3

श्लक्ष्णकाषायसंवीतः शिखी छत्री उपानही।
वामे चांसेऽवसज्याथ शुभे यष्टिकमण्डलू ॥ ३.४६.३ ॥

ଚିକ୍କଣ ଗେରୁଆ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଶିଖାଧାରୀ, ଛତା ଓ ପାଦୁକା ଧରି, ବାମ କାନ୍ଧରେ ସୁନ୍ଦର ଦଣ୍ଡ ଓ କମଣ୍ଡଳୁ ଝୁଲାଇଥିଲା।

3.46.4

परिव्राजकरूपेण वैदेहीमन्ववर्तत।
तामाससादातिबलो भ्रातृभ्यां रहितां वने ॥ ३.४६.४ ॥

ସନ୍ନ୍ୟାସୀ ରୂପରେ ସେ ବୈଦେହୀ (ସୀତା)ଙ୍କ ପଛେ ପଛେ ଗଲା। ସେଇ ଅତିବଳୀ ବନରେ ଦୁଇ ଦିଅର ଠାରୁ ଅଲଗା ଥିବା ତାଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିଲା।

3.46.5

रहितां सूर्यचन्द्राभ्यां संध्यामिव महत्तमः।
तामपश्यत् ततो बालां राजपुत्रीं यशस्विनीम् ॥ ३.४६.५ ॥

ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କଠାରୁ ଅଲଗା ହୋଇଥିବା ସନ୍ଧ୍ୟା ପରି ସେ, ସେହି ମହାତମସ୍ (ରାବଣ) ତାଙ୍କୁ ସେତେବେଳେ ସେହି ଯୁବତୀ ଯଶସ୍ୱିନୀ ରାଜକୁମାରୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲା।

3.46.6

रोहिणीं शशिना हीनां ग्रहवद् भृशदारुणः।
तमुग्रं पापकर्माणं जनस्थानगता द्रुमाः ॥ ३.४६.६ ॥

ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କଠାରୁ ବିୟୁକ୍ତ ରୋହିଣୀ ପରି, ଗ୍ରହ ପରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର ସେ ଉଗ୍ର, ପାପକର୍ମୀକୁ ଜନସ୍ଥାନର ବୃକ୍ଷମାନେ ଦେଖିଲେ।

3.46.7

संदृश्य न प्रकम्पन्ते न प्रवाति च मारुतः।
शीघ्रस्रोताश्च तं दृष्ट्वा वीक्षन्तं रक्तलोचनम् ॥ ३.४६.७ ॥

ତାକୁ ଦେଖି ଗଛ କମ୍ପିଲା ନାହିଁ, ପବନ ବହିଲା ନାହିଁ; ରକ୍ତ ନୟନ ବିଶିଷ୍ଟ ସେ ଦୃଷ୍ଟିପାତକାରୀକୁ ଦେଖି ଦ୍ରୁତ ସ୍ରୋତା ନଦୀ ମଧ୍ୟ (ସ୍ଥିର ହୋଇଗଲା)।

3.46.8

स्तिमितं गन्तुमारेभे भयाद् गोदावरी नदी।
रामस्य त्वन्तरं प्रेप्सुर्दशग्रीवस्तदन्तरे ॥ ३.४६.८ ॥

ଭୟରେ ଗୋଦାବରୀ ନଦୀ ସ୍ଥିର ହୋଇ ବହିବାକୁ ଲାଗିଲା। ରାମଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତି ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ଦଶଗ୍ରୀବ ରାବଣ ସେହି ସମୟରେ (ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କଲା)।

3.46.9

उपतस्थे च वैदेहीं भिक्षुरूपेण रावणः।
अभव्यो भव्यरूपेण भर्तारमनुशोचतीम् ॥ ३.४६.९ ॥

ଭିକ୍ଷୁ ରୂପରେ ରାବଣ ବୈଦେହୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲା। ଅଶୁଭ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସୁନ୍ଦର ରୂପ ଧାରଣ କରି, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପାଇଁ ଶୋକ କରୁଥିବା (ସୀତାଙ୍କ) ସମ୍ମୁଖରେ (ଠିଆ ହେଲା)।

3.46.10

अभ्यवर्तत वैदेहीं चित्रामिव शनैश्चरः।
सहसा भव्यरूपेण तृणैः कूप इवावृतः ॥ ३.४६.१० ॥

ଶନୈଶ୍ଚର ଯେପରି ଚିତ୍ରା ନକ୍ଷତ୍ର ଆଡ଼କୁ ଧୀରେ ଗତି କରେ, ସେହିପରି ରାବଣ ବୈଦେହୀ ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲା। ହଠାତ୍ ସୁନ୍ଦର ରୂପରେ, ତୃଣରେ ଆବୃତ କୂପ ପରି (ଲୁଚି ରହିଥିଲା)।

3.46.11

अतिष्ठत् प्रेक्ष्य वैदेहीं रामपत्नीं यशस्विनीम्।
तिष्ठन् सम्प्रेक्ष्य च तदा पत्नीं रामस्य रावणः ॥ ३.४६.११ ॥

ରାମଙ୍କ ଯଶସ୍ୱିନୀ ପତ୍ନୀ ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଦେଖି (ରାବଣ) ଠିଆ ହେଲା। ତା'ପରେ ଠିଆ ହୋଇ ରାମଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ନିରୀକ୍ଷଣ କରି ରାବଣ (ସେଠାରେ ରହିଲା)।

3.46.12

शुभां रुचिरदन्तोष्ठीं पूर्णचन्द्रनिभाननाम्।
आसीनां पर्णशालायां बाष्पशोकाभिपीडिताम् ॥ ३.४६.१२ ॥

ଶୁଭା, ସୁନ୍ଦର ଦାନ୍ତ ଓ ଓଠ ବିଶିଷ୍ଟା, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସଦୃଶ ମୁଖ ବିଶିଷ୍ଟା (ସୀତା) ପର୍ଣ୍ଣଶାଳାରେ ଲୁହ ଓ ଶୋକରେ ପୀଡ଼ିତା ହୋଇ ବସିଥିଲେ।

3.46.13

स तां पद्मपलाशाक्षीं पीतकौशेयवासिनीम्।
अभ्यगच्छत वैदेहीं हृष्टचेता निशाचरः ॥ ३.४६.१३ ॥

ପଦ୍ମପତ୍ର ପରି ଆଖି ଥିବା, ପୀତ ରେଶମୀ ବସ୍ତ୍ର ପରିହିତା ବୈଦେହୀ ନିକଟକୁ ସେ ନିଶାଚର ହୃଷ୍ଟଚିତ୍ତରେ ଗଲା।

3.46.14

दृष्ट्वा कामशराविद्धो ब्रह्मघोषमुदीरयन्।
अब्रवीत् प्रश्रितं वाक्यं रहिते राक्षसाधिपः ॥ ३.४६.१४ ॥

ତାଙ୍କୁ ଦେଖି କାମବାଣରେ ବିଦ୍ଧ ରାକ୍ଷସାଧିପ ବେଦଘୋଷ କରି ନିର୍ଜନରେ ବିନୟପୂର୍ଣ୍ଣ ବାକ୍ୟ କହିଲା।

3.46.15

तामुत्तमां त्रिलोकानां पद्महीनामिव श्रियम्।
विभ्राजमानां वपुषा रावणः प्रशशंस ह ॥ ३.४६.१५ ॥

ତିନି ଲୋକରେ ଉତ୍ତମା, ପଦ୍ମହୀନା ଶ୍ରୀ ପରି, ଶରୀର କାନ୍ତିରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳା ତାଙ୍କୁ ରାବଣ ପ୍ରଶଂସା କଲା।

3.46.16

रौप्यकाञ्चनवर्णाभे पीतकौशेयवासिनि।
कमलानां शुभां मालां पद्मिनीव च बिभ्रती ॥ ३.४६.१६ ॥

ରୂପା ଓ ସୁନା ପରି ବର୍ଣ୍ଣ-କାନ୍ତିଶାଳିନୀ, ପୀତ ରେଶମୀ ବସ୍ତ୍ରଧାରିଣୀ! କମଳର ସୁନ୍ଦର ମାଳା ଧାରଣ କରି ତୁମେ ପଦ୍ମିନୀ ପରି ଅଛ।

3.46.17

ह्रीः श्रीः कीर्तिः शुभा लक्ष्मीरप्सरा वा शुभानने।
भूतिर्वा त्वं वरारोहे रतिर्वा स्वैरचारिणी ॥ ३.४६.१७ ॥

ହେ ଶୁଭାନନେ! ତୁମେ କି ଲଜ୍ଜା, ଶ୍ରୀ, କୀର୍ତ୍ତି, ଶୁଭ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ନା ଅପ୍ସରା? ହେ ବରାରୋହେ! ତୁମେ କି ଭୂତି ନା ସ୍ୱେଚ୍ଛାଚାରିଣୀ ରତି?

3.46.18

समाः शिखरिणः स्निग्धाः पाण्डुरा दशनास्तव।
विशाले विमले नेत्रे रक्तान्ते कृष्णतारके ॥ ३.४६.१८ ॥

ତୁମ ଦାନ୍ତ ସମାନ, ଚିକ୍କଣ, ଧଳା ଓ ଶିଖର ପରି। ତୁମ ଆଖି ବିଶାଳ ଓ ନିର୍ମଳ; ଧାର ରକ୍ତିମ, ତାରା କୃଷ୍ଣବର୍ଣ୍ଣ।

3.46.19

विशालं जघनं पीनमूरू करिकरोपमौ।
एतावुपचितौ वृत्तौ संहतौ सम्प्रगल्भितौ ॥ ३.४६.१९ ॥

ତୁମ ବିଶାଳ କଟି ଓ ପୁଷ୍ଟ ଊରୁ ହାତୀ ଶୁଣ୍ଢ ପରି; ଏହି ଦୁଇଟି ସୁଡୌଳ, ଗୋଲାକାର, ସଂହତ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିପକ୍ୱ।

3.46.20

पीनोन्नतमुखौ कान्तौ स्निग्धतालफलोपमौ।
मणिप्रवेकाभरणौ रुचिरौ ते पयोधरौ ॥ ३.४६.२० ॥

ତୁମ ଦୁଇ ସ୍ତନ ପୁଷ୍ଟ, ଉଚ୍ଚ ମୁଣ୍ଡ ବିଶିଷ୍ଟ, ମନୋରମ, ସ୍ନିଗ୍ଧ ଓ ତାଳଫଳ ପରି; ସେଗୁଡ଼ିକ ଉତ୍ତମ ମଣି-ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ଓ ସୁନ୍ଦର।

3.46.21

चारुस्मिते चारुदति चारुनेत्रे विलासिनि।
मनो हरसि मे रामे नदीकूलमिवाम्भसा ॥ ३.४६.२१ ॥

ହେ ସୁନ୍ଦର ହସ ବିଶିଷ୍ଟା, ସୁନ୍ଦର ଦାନ୍ତ ବିଶିଷ୍ଟା, ସୁନ୍ଦର ନୟନା, ବିଳାସିନୀ, ରାମପତ୍ନୀ! ଜଳ ଯେପରି ନଦୀକୂଳକୁ ଭାଙ୍ଗି ନିଏ, ସେହିପରି ତୁମେ ମୋ ମନକୁ ହରଣ କରୁଛ।

3.46.22

करान्तमितमध्यासि सुकेशे संहतस्तनि।
नैव देवी न गन्धर्वी न यक्षी न च किंनरी ॥ ३.४६.२२ ॥

ହାତର ମୁଠାରେ ଧରାଯିବା ପରି କଟିବିଶିଷ୍ଟା, ସୁନ୍ଦର କେଶା, ସଂହତ ସ୍ତନା! ତୁମେ ଦେବୀ ନୁହଁ, ଗନ୍ଧର୍ବୀ ନୁହଁ, ଯକ୍ଷୀ ନୁହଁ, କିନ୍ନରୀ ମଧ୍ୟ ନୁହଁ।

3.46.23

नैवंरूपा मया नारी दृष्टपूर्वा महीतले।
रूपमग्र्यं च लोकेषु सौकुमार्यं वयश्च ते ॥ ३.४६.२३ ॥

ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଏପରି ରୂପବତୀ ନାରୀ ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ କେବେ ଦେଖିନି; ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମ ରୂପ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ଏବଂ ତୁମ ସୁକୁମାରତା ଓ ଯୌବନ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି।

3.46.24

इह वासश्च कान्तारे चित्तमुन्माथयन्ति मे।
सा प्रतिक्राम भद्रं ते न त्वं वस्तुमिहार्हसि ॥ ३.४६.२४ ॥

ଏହି ଅରଣ୍ୟରେ ଏଠାରେ ତୁମ ବାସ ମୋ ମନକୁ ବ୍ୟାକୁଳ କରୁଛି। ତେଣୁ ଫେରିଯାଅ, ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ; ତୁମର ଏଠାରେ ରହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

3.46.25

राक्षसानामयं वासो घोराणां कामरूपिणाम्।
प्रासादाग्राणि रम्याणि नगरोपवनानि च ॥ ३.४६.२५ ॥

ଏହା ଭୟଙ୍କର, ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ରୂପ ଧାରଣ କରୁଥିବା ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ବାସସ୍ଥାନ। ଏଠାରେ ପ୍ରାସାଦର ଉଚ୍ଚ ଶିଖର ଓ ନଗରର ସୁନ୍ଦର ଉଦ୍ୟାନସମୂହ ଅଛି।

3.46.26

सम्पन्नानि सुगन्धीनि युक्तान्याचरितुं त्वया।
वरं माल्यं वरं गन्धं वरं वस्त्रं च शोभने ॥ ३.४६.२६ ॥

ଏଠାରେ ସବୁକିଛି ସମ୍ପନ୍ନ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ, ଯାହା ତୁମ ଉପଭୋଗ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ। ହେ ଶୋଭନେ, ଏଠାରେ ଉତ୍ତମ ମାଳା, ଉତ୍ତମ ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର ଅଛି।

3.46.27

भर्तारं च वरं मन्ये त्वद्युक्तमसितेक्षणे।
का त्वं भवसि रुद्राणां मरुतां वा शुचिस्मिते ॥ ३.४६.२७ ॥

ହେ କଳା ଆଖିବାଳୀ, ତୁମ ଯୋଗ୍ୟ ସ୍ୱାମୀକୁ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଉତ୍ତମ ମନେ କରେ। ହେ ଶୁଚିସ୍ମିତା, ତୁମେ କିଏ? ରୁଦ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ନା ମରୁତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ?

3.46.28

वसूनां वा वरारोहे देवता प्रतिभासि मे।
नेह गच्छन्ति गन्धर्वा न देवा न च किन्नराः ॥ ३.४६.२८ ॥

ଅଥବା ହେ ସୁନ୍ଦର କଟିବାଳୀ, ତୁମେ ବସୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ଦେବୀ ପରି ମୋତେ ଦିଶୁଛ। ଏଠାକୁ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଆସନ୍ତି ନାହିଁ, ଦେବତାମାନେ ବି ଆସନ୍ତି ନାହିଁ, କିନ୍ନରମାନେ ବି ନୁହେଁ।

3.46.29

राक्षसानामयं वासः कथं तु त्वमिहागता।
इह शाखामृगाः सिंहा द्वीपिव्याघ्रमृगा वृकाः ॥ ३.४६.२९ ॥

ଏହା ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ବାସସ୍ଥାନ; ତୁମେ ଏଠାକୁ କେମିତି ଆସିଲ? ଏଠାରେ ବାନର, ସିଂହ, ଚିତା, ବାଘ, ହରିଣ ଓ ଓକ ଅଛନ୍ତି।

3.46.30

ऋक्षास्तरक्षवः कङ्काः कथं तेभ्यो न बिभ्यसे।
मदान्वितानां घोराणां कुञ्जराणां तरस्विनाम् ॥ ३.४६.३० ॥

ଭାଲୁ, ଲକଡ଼ବାଘ ଓ ବଗ ଅଛନ୍ତି; ତୁମେ ସେମାନଙ୍କୁ କାହିଁକି ଭୟ କରୁନାହଁ? ମଦରେ ଭରା, ଭୟଙ୍କର ଓ ଦ୍ରୁତ ହାତୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି।

3.46.31

कथमेका महारण्ये न बिभेषि वरानने।
कासि कस्य कुतश्च त्वं किं निमित्तं च दण्डकान् ॥ ३.४६.३१ ॥

ହେ ସୁନ୍ଦରମୁଖୀ! ଏହି ମହାଅରଣ୍ୟରେ ତୁମେ ଏକାକୀ କିପରି ଭୟ ନ କରି ଅଛ? ତୁମେ କିଏ, କାହାର, କେଉଁଠାରୁ ଆସିଛ, ଏବଂ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟକୁ କି କାରଣରୁ ଆସିଛ?

3.46.33

एका चरसि कल्याणि घोरान् राक्षससेवितान्।
द्विजातिवेषेण हि तं दृष्ट्वा रावणमागतम्।
सर्वैरतिथिसत्कारैः पूजयामास मैथिली ॥ ३.४६.३३ ॥

ହେ କଲ୍ୟାଣୀ! ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ବନରେ ତୁମେ ଏକାକୀ ବୁଲୁଛ। ଦ୍ୱିଜବେଶରେ ଆସିଥିବା ସେହି ରାବଣକୁ ଦେଖି ମୈଥିଲୀ ସମସ୍ତ ଅତିଥି-ସତ୍କାର ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ।

3.46.34

उपानीयासनं पूर्वं पाद्येनाभिनिमन्त्र्य च।
अब्रवीत् सिद्धमित्येव तदा तं सौम्यदर्शनम् ॥ ३.४६.३४ ॥

ପ୍ରଥମେ ଆସନ ଆଣି, ପାଦ୍ୟ ଜଳ ଦ୍ୱାରା ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରି, ସେହି ସୌମ୍ୟଦର୍ଶନଙ୍କୁ 'ସବୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଅଛି' ବୋଲି କହିଲେ।

3.46.35

द्विजातिवेषेण समीक्ष्य मैथिली
समागतं पात्रकुसुम्भधारिणम्।
अशक्यमुद्द्वेष्टुमुपायदर्शना-
न्न्यमन्त्रयद् ब्राह्मणवत् तथागतम् ॥ ३.४६.३५ ॥

ଦ୍ୱିଜବେଶରେ, ପାତ୍ର ଓ କୁସୁମ୍ଭ ବସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି ଆସିଥିବା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଯାହାକୁ ନିବାରଣ କରିବା ଅସମ୍ଭବ ଥିଲା, ମୈଥିଲୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭଳି ତାଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ।

3.46.36

इयं बृसी ब्राह्मण काममास्यता-
मिदं च पाद्यं प्रतिगृह्यतामिति।
इदं च सिद्धं वनजातमुत्तमं
त्वदर्थमव्यग्रमिहोपभुज्यताम् ॥ ३.४६.३६ ॥

ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ! ଏଇ ଆସନ, ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ବସନ୍ତୁ। ଏଇ ପାଦ୍ୟ ଜଳ, ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ। ଏବଂ ଏଇ ବନଜାତ ଉତ୍ତମ ଖାଦ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ, ନିଶ୍ଚିନ୍ତରେ ଏଠାରେ ଭୋଜନ କରନ୍ତୁ।

3.46.37

निमन्त्र्यमाणः प्रतिपूर्णभाषिणीं
नरेन्द्रपत्नीं प्रसमीक्ष्य मैथिलीम्।
प्रसह्य तस्या हरणे दृढं मनः
समर्पयामास वधाय रावणः ॥ ३.४६.३७ ॥

ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୌଜନ୍ୟରେ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରୁଥିବା ସେହି ରାଜପତ୍ନୀ ମୈଥିଲୀଙ୍କୁ ଦେଖି ରାବଣ ବଳପୂର୍ବକ ତାଙ୍କୁ ହରଣ କରିବାରେ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ମନ ଲଗାଇଲା, ତାଙ୍କୁ ବଧ କରିବା ପାଇଁ।

3.46.38

ततः सुवेषं मृगयागतं पतिं
प्रतीक्षमाणा सहलक्ष्मणं तदा।
निरीक्षमाणा हरितं ददर्श त-
न्महद् वनं नैव तु रामलक्ष्मणौ ॥ ३.४६.३८ ॥

ସେତେବେଳେ ସୁନ୍ଦର ବେଶଧାରୀ ସ୍ୱାମୀ, ଯେ ଶିକାର ପାଇଁ ଯାଇଥିଲେ, ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ସେମାନଙ୍କୁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିବା ସୀତା ସବୁଜ ସେହି ବିଶାଳ ବନକୁ ଚାହିଁଲେ; କିନ୍ତୁ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ସେଠାରେ ଦେଖିଲେ ନାହିଁ।