వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 3.46
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.46.1
तया परुषमुक्तस्तु कुपितो राघवानुजः।
स विकांक्षन् भृशं रामं प्रतस्थे नचिरादिव ॥ ३.४६.१ ॥
ఆమె కఠినంగా మాట్లాడగా కోపించిన రాఘవుని తమ్ముడు (లక్ష్మణుడు), రాముని అత్యంతంగా కోరుకుంటూ వెంటనే బయలుదేరాడు.
3.46.2
तदासाद्य दशग्रीवः क्षिप्रमन्तरमास्थितः।
अभिचक्राम वैदेहीं परिव्राजकरूपधृक् ॥ ३.४६.२ ॥
అప్పుడు దశగ్రీవుడు (రావణుడు) త్వరగా అవకాశం పొంది, సన్యాసి రూపం ధరించి వైదేహి (సీత) వైపు ముందుకు సాగాడు.
3.46.3
श्लक्ष्णकाषायसंवीतः शिखी छत्री उपानही।
वामे चांसेऽवसज्याथ शुभे यष्टिकमण्डलू ॥ ३.४६.३ ॥
నున్నని కాషాయ వస్త్రం ధరించి, శిఖ కలిగి, గొడుగు, చెప్పులు ధరించి, ఎడమ భుజానికి అందమైన దండం, కమండలం వేలాడదీసుకున్నాడు.
3.46.4
परिव्राजकरूपेण वैदेहीमन्ववर्तत।
तामाससादातिबलो भ्रातृभ्यां रहितां वने ॥ ३.४६.४ ॥
సన్యాసి రూపంతో అతను వైదేహి (సీత) వెనుక నడిచాడు. ఆ అతిబలుడు, అడవిలో తన ఇద్దరు మరుదులకు దూరంగా ఉన్న ఆమెను చేరుకున్నాడు.
3.46.5
रहितां सूर्यचन्द्राभ्यां संध्यामिव महत्तमः।
तामपश्यत् ततो बालां राजपुत्रीं यशस्विनीम् ॥ ३.४६.५ ॥
సూర్యచంద్రులకు దూరమైన సంధ్యలా ఉన్న ఆమెను, ఆ మహాతమస్సు (రావణుడు) అప్పుడు ఆ యువ, యశస్విని రాజకుమారిని చూశాడు.
3.46.6
रोहिणीं शशिना हीनां ग्रहवद् भृशदारुणः।
तमुग्रं पापकर्माणं जनस्थानगता द्रुमाः ॥ ३.४६.६ ॥
చంద్రుడి నుండి వియోగం పొందిన రోహిణిలా, గ్రహంలా మిక్కిలి భయంకరుడైన ఆ ఉగ్ర, పాపకర్ముడిని జనస్థానంలోని వృక్షాలు చూశాయి.
3.46.7
संदृश्य न प्रकम्पन्ते न प्रवाति च मारुतः।
शीघ्रस्रोताश्च तं दृष्ट्वा वीक्षन्तं रक्तलोचनम् ॥ ३.४६.७ ॥
అతడిని చూసి చెట్లు కంపించలేదు, గాలి వీయలేదు; ఎర్రని కన్నులతో చూస్తున్న అతడిని చూసి వేగంగా ప్రవహించే నది కూడా (ఆగిపోయింది).
3.46.8
स्तिमितं गन्तुमारेभे भयाद् गोदावरी नदी।
रामस्य त्वन्तरं प्रेप्सुर्दशग्रीवस्तदन्तरे ॥ ३.४६.८ ॥
భయంతో గోదావరి నది నిశ్చలంగా ప్రవహించడం మొదలుపెట్టింది. రాముడు లేని అవకాశాన్ని కోరిన దశగ్రీవుడు రావణుడు, ఆ సమయంలోనే (తన పని మొదలుపెట్టాడు).
3.46.9
उपतस्थे च वैदेहीं भिक्षुरूपेण रावणः।
अभव्यो भव्यरूपेण भर्तारमनुशोचतीम् ॥ ३.४६.९ ॥
భిక్షువు రూపంతో రావణుడు వైదేహి వద్దకు వచ్చాడు. అశుభుడైనా మంచి రూపం ధరించి, భర్త కోసం దుఃఖిస్తున్న (సీతను) సమీపించాడు.
3.46.10
अभ्यवर्तत वैदेहीं चित्रामिव शनैश्चरः।
सहसा भव्यरूपेण तृणैः कूप इवावृतः ॥ ३.४६.१० ॥
శనైశ్చరుడు చిత్ర నక్షత్రం వైపు నెమ్మదిగా సాగినట్లు, రావణుడు వైదేహి వైపు సమీపించాడు. అకస్మాత్తుగా అందమైన రూపంతో, గడ్డితో కప్పబడిన బావిలా (దాగి ఉన్నాడు).
3.46.11
अतिष्ठत् प्रेक्ष्य वैदेहीं रामपत्नीं यशस्विनीम्।
तिष्ठन् सम्प्रेक्ष्य च तदा पत्नीं रामस्य रावणः ॥ ३.४६.११ ॥
రాముని యశస్వినియైన భార్య వైదేహిని చూసి (రావణుడు) నిలబడ్డాడు. అప్పుడు నిలబడి రాముని భార్యను తదేకంగా చూస్తూ రావణుడు (అక్కడే ఉండిపోయాడు).
3.46.12
शुभां रुचिरदन्तोष्ठीं पूर्णचन्द्रनिभाननाम्।
आसीनां पर्णशालायां बाष्पशोकाभिपीडिताम् ॥ ३.४६.१२ ॥
శుభప్రదురాలు, సుందరమైన దంతాలు పెదవులు కలది, పూర్ణచంద్రుని వంటి ముఖం కలది (సీత), పర్ణశాలలో కన్నీరు శోకంతో పీడితురాలై కూర్చుని ఉంది.
3.46.13
स तां पद्मपलाशाक्षीं पीतकौशेयवासिनीम्।
अभ्यगच्छत वैदेहीं हृष्टचेता निशाचरः ॥ ३.४६.१३ ॥
పద్మదళాల వంటి కన్నులు కలిగిన, పసుపు పట్టువస్త్రం ధరించిన వైదేహిని ఆ రాక్షసుడు సంతోషించిన మనసుతో సమీపించాడు.
3.46.14
दृष्ट्वा कामशराविद्धो ब्रह्मघोषमुदीरयन्।
अब्रवीत् प्रश्रितं वाक्यं रहिते राक्षसाधिपः ॥ ३.४६.१४ ॥
ఆమెను చూసి, మదనబాణాలతో గాయపడిన ఆ రాక్షసాధిపతి వేదఘోష చేస్తూ, ఏకాంతంలో వినయంగా మాటలాడాడు.
3.46.15
तामुत्तमां त्रिलोकानां पद्महीनामिव श्रियम्।
विभ्राजमानां वपुषा रावणः प्रशशंस ह ॥ ३.४६.१५ ॥
మూడు లోకాలలోనూ ఉత్తమురాలు, పద్మం లేని లక్ష్మీదేవి వంటిదీ, తన శరీర కాంతితో ప్రకాశించేదీ అయిన ఆమెను రావణుడు ప్రశంసించాడు.
3.46.16
रौप्यकाञ्चनवर्णाभे पीतकौशेयवासिनि।
कमलानां शुभां मालां पद्मिनीव च बिभ्रती ॥ ३.४६.१६ ॥
వెండి, బంగారు వన్నె కాంతి కలదానా, పసుపు పట్టువస్త్రం ధరించినదానా! కమలాల అందమైన మాలను ధరించి నీవు పద్మినిలా ఉన్నావు.
3.46.17
ह्रीः श्रीः कीर्तिः शुभा लक्ष्मीरप्सरा वा शुभानने।
भूतिर्वा त्वं वरारोहे रतिर्वा स्वैरचारिणी ॥ ३.४६.१७ ॥
శుభముఖీ! నీవు లజ్జవా, శ్రీవా, కీర్తివా, శుభలక్ష్మివా, లేక అప్సరసవా? వరారోహే! నీవు సంపదవా, లేక స్వేచ్ఛగా సంచరించే రతివా?
3.46.18
समाः शिखरिणः स्निग्धाः पाण्डुरा दशनास्तव।
विशाले विमले नेत्रे रक्तान्ते कृष्णतारके ॥ ३.४६.१८ ॥
నీ పళ్ళు సమానంగా, నునుపుగా, తెల్లగా, శిఖరాల వలె ఉన్నాయి. నీ కన్నులు విశాలమైనవి, నిర్మలమైనవి; అంచులు ఎర్రగా, నల్లని పాపలు కలిగినవి.
3.46.19
विशालं जघनं पीनमूरू करिकरोपमौ।
एतावुपचितौ वृत्तौ संहतौ सम्प्रगल्भितौ ॥ ३.४६.१९ ॥
నీ విశాలమైన తుంటి, నిండైన తొడలు ఏనుగు తొండాల వంటివి; ఇవి రెండూ గుండ్రంగా, దృఢంగా, సమంగా పరిపక్వంగా ఉన్నాయి.
3.46.20
पीनोन्नतमुखौ कान्तौ स्निग्धतालफलोपमौ।
मणिप्रवेकाभरणौ रुचिरौ ते पयोधरौ ॥ ३.४६.२० ॥
నీ పయోధరాలు నిండుగా, పైకెత్తిన చివరలతో, మనోహరంగా, నునుపుగా, తాటిపండ్ల వంటివిగా ఉన్నాయి; అవి మేలైన మణుల ఆభరణాలతో అలంకరించబడి అందంగా ఉన్నాయి.
3.46.21
चारुस्मिते चारुदति चारुनेत्रे विलासिनि।
मनो हरसि मे रामे नदीकूलमिवाम्भसा ॥ ३.४६.२१ ॥
అందమైన చిరునవ్వు, అందమైన దంతాలు, అందమైన కన్నులు గల ఓ విలాసవతీ, రామా! నీటి ప్రవాహం నది ఒడ్డును కోసుకుపోయినట్లు నువ్వు నా మనసును దోచుకుంటున్నావు.
3.46.22
करान्तमितमध्यासि सुकेशे संहतस्तनि।
नैव देवी न गन्धर्वी न यक्षी न च किंनरी ॥ ३.४६.२२ ॥
చేతితో కొలవగల నడుము గలదానా, అందమైన కేశాలు గలదానా, ఒదిగిన స్తనాలు గలదానా! నువ్వు దేవివి కాదు, గంధర్వివి కాదు, యక్షివి కాదు, కిన్నరివి కూడా కాదు.
3.46.23
नैवंरूपा मया नारी दृष्टपूर्वा महीतले।
रूपमग्र्यं च लोकेषु सौकुमार्यं वयश्च ते ॥ ३.४६.२३ ॥
భూమి మీద ఇంతటి రూపం గల స్త్రీని నేను ఇంతకుముందు చూడలేదు; లోకాలలో నీ రూపం అగ్రమైనది, నీ సుకుమారత్వం, నీ యౌవనం కూడా అంతే.
3.46.24
इह वासश्च कान्तारे चित्तमुन्माथयन्ति मे।
सा प्रतिक्राम भद्रं ते न त्वं वस्तुमिहार्हसि ॥ ३.४६.२४ ॥
ఇక్కడ ఈ అరణ్యంలో నీ నివాసం నా మనసును కలవరపెడుతోంది. కాబట్టి తిరిగి వెళ్ళు, నీకు మేలు కలుగు; నువ్వు ఇక్కడ ఉండటం తగదు.
3.46.25
राक्षसानामयं वासो घोराणां कामरूपिणाम्।
प्रासादाग्राणि रम्याणि नगरोपवनानि च ॥ ३.४६.२५ ॥
ఇది భయంకరులైన, కోరిన రూపం ధరించగల రాక్షసుల నివాసం. ఇక్కడ రాజభవనాల ఎత్తైన శిఖరాలు, నగర ఉద్యానవనాలు అందంగా ఉన్నాయి.
3.46.26
सम्पन्नानि सुगन्धीनि युक्तान्याचरितुं त्वया।
वरं माल्यं वरं गन्धं वरं वस्त्रं च शोभने ॥ ३.४६.२६ ॥
ఇక్కడ అన్నీ సంపూర్ణంగా, సుగంధభరితంగా ఉన్నాయి; నువ్వు అనుభవించదగినవి. ఓ సుందరీ, ఇక్కడ ఉత్తమమైన మాలలు, ఉత్తమ సుగంధం, ఉత్తమ వస్త్రాలు ఉన్నాయి.
3.46.27
भर्तारं च वरं मन्ये त्वद्युक्तमसितेक्षणे।
का त्वं भवसि रुद्राणां मरुतां वा शुचिस्मिते ॥ ३.४६.२७ ॥
నల్లని కన్నులున్నదానా, నీకు తగిన భర్తను కూడా నేను ఉత్తముడని భావిస్తాను. పవిత్ర నవ్వున్నదానా, నువ్వెవరు? రుద్రులలో ఒకదానివా, మరుత్తులలో ఒకదానివా?
3.46.28
वसूनां वा वरारोहे देवता प्रतिभासि मे।
नेह गच्छन्ति गन्धर्वा न देवा न च किन्नराः ॥ ३.४६.२८ ॥
లేదా సుందర కటి ప్రదేశమున్నదానా, నువ్వు వసువులలో ఒక దేవతవని నాకు కనిపిస్తున్నావు. ఇక్కడికి గంధర్వులు రారు, దేవతలు రారు, కిన్నరులు కూడా రారు.
3.46.29
राक्षसानामयं वासः कथं तु त्वमिहागता।
इह शाखामृगाः सिंहा द्वीपिव्याघ्रमृगा वृकाः ॥ ३.४६.२९ ॥
ఇది రాక్షసుల నివాసం; నువ్వు ఇక్కడికి ఎలా వచ్చావు? ఇక్కడ కోతులు, సింహాలు, చిరుతలు, పులులు, జింకలు, తోడేళ్లు ఉన్నాయి.
3.46.30
ऋक्षास्तरक्षवः कङ्काः कथं तेभ्यो न बिभ्यसे।
मदान्वितानां घोराणां कुञ्जराणां तरस्विनाम् ॥ ३.४६.३० ॥
ఎలుగుబంట్లు, తోడేలు-మృగాలు, కొంగలు ఉన్నాయి; వాటికి నువ్వు ఎందుకు భయపడటం లేదు? మదించిన, భయంకరమైన, వేగమైన ఏనుగులు కూడా ఇక్కడ ఉన్నాయి.
3.46.31
कथमेका महारण्ये न बिभेषि वरानने।
कासि कस्य कुतश्च त्वं किं निमित्तं च दण्डकान् ॥ ३.४६.३१ ॥
ఓ సుందరవదనా! ఈ మహారణ్యంలో నువ్వు ఒంటరిగా ఎలా భయపడకుండా ఉన్నావు? నువ్వు ఎవరు, ఎవరిదానివి, ఎక్కడి నుండి వచ్చావు, దండకారణ్యానికి ఏ కారణంతో వచ్చావు?
3.46.33
एका चरसि कल्याणि घोरान् राक्षससेवितान्।
द्विजातिवेषेण हि तं दृष्ट्वा रावणमागतम्।
सर्वैरतिथिसत्कारैः पूजयामास मैथिली ॥ ३.४६.३३ ॥
ఓ కల్యాణీ! భయంకరమైన రాక్షసులు సంచరించే అడవుల్లో నువ్వు ఒంటరిగా తిరుగుతున్నావు. ద్విజుని వేషంలో వచ్చిన ఆ రావణుడిని చూసి మైథిలి అన్ని అతిథి సత్కారాలతో అతనిని పూజించింది.
3.46.34
उपानीयासनं पूर्वं पाद्येनाभिनिमन्त्र्य च।
अब्रवीत् सिद्धमित्येव तदा तं सौम्यदर्शनम् ॥ ३.४६.३४ ॥
ముందుగా ఆసనాన్ని తెచ్చి, పాద్యజలంతో ఆహ్వానించి, ఆ సౌమ్యరూపుడితో 'అంతా సిద్ధంగా ఉంది' అని పలికింది.
3.46.35
द्विजातिवेषेण समीक्ष्य मैथिली
समागतं पात्रकुसुम्भधारिणम्।
अशक्यमुद्द्वेष्टुमुपायदर्शना-
न्न्यमन्त्रयद् ब्राह्मणवत् तथागतम् ॥ ३.४६.३५ ॥
ద్విజ వేషంలో, పాత్రను కుసుంభ వర్ణ వస్త్రాన్ని ధరించి వచ్చిన అతన్ని చూసి, మైథిలి అతని ఉపాయాన్ని తెలుసుకోలేక, అతన్ని బ్రాహ్మణుడిలా ఆహ్వానించింది.
3.46.36
इयं बृसी ब्राह्मण काममास्यता-
मिदं च पाद्यं प्रतिगृह्यतामिति।
इदं च सिद्धं वनजातमुत्तमं
त्वदर्थमव्यग्रमिहोपभुज्यताम् ॥ ३.४६.३६ ॥
బ్రాహ్మణుడా! ఇదిగో ఆసనం, ఇష్టమైనట్లు కూర్చోండి. ఇదిగో పాద్యజలం, స్వీకరించండి. ఇదిగో అడవిలో పండిన ఉత్తమ ఆహారం మీ కోసం సిద్ధంగా ఉంది, నిశ్చింతగా ఇక్కడే స్వీకరించండి.
3.46.37
निमन्त्र्यमाणः प्रतिपूर्णभाषिणीं
नरेन्द्रपत्नीं प्रसमीक्ष्य मैथिलीम्।
प्रसह्य तस्या हरणे दृढं मनः
समर्पयामास वधाय रावणः ॥ ३.४६.३७ ॥
పూర్తిగా మర్యాదగా మాట్లాడిన ఆ రాజపత్ని మైథిలిని చూసి, రావణుడు బలవంతంగా ఆమెను అపహరించడంపై తన మనసును దృఢంగా నిలిపాడు, ఆమె వధ కోసం.
3.46.38
ततः सुवेषं मृगयागतं पतिं
प्रतीक्षमाणा सहलक्ष्मणं तदा।
निरीक्षमाणा हरितं ददर्श त-
न्महद् वनं नैव तु रामलक्ष्मणौ ॥ ३.४६.३८ ॥
అప్పుడు మంచి వేషధారణతో వేటకు వెళ్లిన భర్తను, లక్ష్మణునితో పాటు వారిని ఎదురుచూస్తూ, ఆ పచ్చని విశాలమైన అరణ్యాన్ని చూసింది; కానీ రామలక్ష్మణులు అక్కడ కనిపించలేదు.