Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 3.59
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.59.1
अथाश्रमादुपावृत्तमन्तरा रघुनन्दनः।
परिपप्रच्छ सौमित्रिं रामो दुःखादिदं वचः ॥ ३.५९.१ ॥
Entonces Rāma, la alegría de los Raghus, volviendo del ermitaño, preguntó con pesar a Saumitri Lakṣmaṇa estas palabras por el camino.
3.59.2
तमुवाच किमर्थं त्वमागतोऽपास्य मैथिलीम्।
यदा सा तव विश्वासाद् वने विरहिता मया ॥ ३.५९.२ ॥
Él dijo: ¿Por qué has venido abandonando a Maithilī, cuando yo la dejé sola en el bosque confiando en ti?
3.59.3
दृष्ट्वैवाभ्यागतं त्वां मे मैथिलीं त्यज्य लक्ष्मण।
शङ्कमानं महत् पापं यत्सत्यं व्यथितं मनः ॥ ३.५९.३ ॥
¡Oh Lakṣmaṇa! Al verte llegar aquí y sabiendo que has abandonado a mi Maithilī, temo que se haya cometido algún gran mal; en verdad mi mente está turbada.
3.59.4
स्फुरते नयनं सव्यं बाहुश्च हृदयं च मे।
दृष्ट्वा लक्ष्मण दूरे त्वां सीताविरहितं पथि ॥ ३.५९.४ ॥
Me tiembla el ojo izquierdo, y también el brazo y el corazón. ¡Oh Lakṣmaṇa! Al verte lejos en el camino, sin Sītā.
3.59.5
एवमुक्तस्तु सौमित्रिर्लक्ष्मणः शुभलक्षणः।
भूयो दुःखसमाविष्टो दुःखितं राममब्रवीत् ॥ ३.५९.५ ॥
Así interpelado, Lakṣmaṇa, Saumitri de auspiciosas señales, abrumado de nuevo por el dolor, habló al afligido Rāma.
3.59.6
न स्वयं कामकारेण तां त्यक्त्वाहमिहागतः।
प्रचोदितस्तयैवोग्रैस्त्वत्सकाशमिहागतः ॥ ३.५९.६ ॥
No por mi propia voluntad la abandoné y vine aquí; impulsado por sus duras palabras, he venido hasta tu presencia.
3.59.7
आर्येणेव परिक्रुष्टं लक्ष्मणेति सुविस्वरम्।
परित्राहीति यद्वाक्यं मैथिल्यास्तच्छ्रुतिं गतम् ॥ ३.५९.७ ॥
Como si lo hubiera gritado el noble, se oyó un fuerte grito: "¡Lakṣmaṇa!", y llegaron a los oídos las palabras de Maithilī: "¡Sálvame!".
3.59.8
सा तमार्तस्वरं श्रुत्वा तव स्नेहेन मैथिली।
गच्छ गच्छेति मामाशु रुदती भयविक्लवा ॥ ३.५९.८ ॥
Al oír aquel grito de angustia, Maithilī, por afecto hacia ti, trastornada de miedo y llorando, me dijo apresuradamente una y otra vez: "¡Ve, ve!".
3.59.9
प्रचोद्यमानेन मया गच्छेति बहुशस्तया।
प्रत्युक्ता मैथिली वाक्यमिदं तत् प्रत्ययान्वितम् ॥ ३.५९.९ ॥
Aunque la instaba muchas veces, ella seguía diciendo "vete"; y Maithilī me respondió con estas palabras llenas de convicción.
3.59.10
न तत् पश्याम्यहं रक्षो यदस्य भयमावहेत्।
निर्वृता भव नास्त्येतत् केनाप्येतदुदाहृतम् ॥ ३.५९.१० ॥
No veo ningún demonio que pudiera infundirle miedo. Quédate tranquila: nadie ha dicho esto.
3.59.11
विगर्हितं च नीचं च कथमार्योऽभिधास्यति।
त्राहीति वचनं सीते यस्त्रायेत् त्रिदशानपि ॥ ३.५९.११ ॥
¿Cómo diría el noble una palabra tan reprobable y vil, "¡Sálvame!"? Oh Sītā, ¿diría tal cosa quien puede proteger incluso a los dioses?
3.59.12
किंनिमित्तं तु केनापि भ्रातुरालम्ब्य मे स्वरम्।
विस्वरं व्याहृतं वाक्यं लक्ष्मण त्राहि मामिति ॥ ३.५९.१२ ॥
¿Por qué motivo alguien, tomando la voz del hermano e imitando la mía, gritó con dureza: "¡Lakṣmaṇa, sálvame!"?
3.59.13
राक्षसेनेरितं वाक्यं त्रासात् त्राहीति शोभने।
न भवत्या व्यथा कार्या कुनारीजनसेविता ॥ ३.५९.१३ ॥
Esas palabras, "¡Sálvame!", fueron pronunciadas por el rākṣasa por miedo. Oh bella, no debes afligirte; es la conducta de mujeres viles.
3.59.14
अलं विक्लवतां गन्तुं स्वस्था भव निरुत्सुका।
न चास्ति त्रिषु लोकेषु पुमान् यो राघवं रणे ॥ ३.५९.१४ ॥
Basta ya de desesperarte; permanece serena y sin inquietud. En los tres mundos no hay hombre que pueda vencer en batalla a Rāghava.
3.59.15
जातो वा जायमानो वा संयुगे यः पराजयेत्।
अजेयो राघवो युद्धे देवैः शक्रपुरोगमैः ॥ ३.५९.१५ ॥
Quien ya ha nacido o quien ha de nacer no podrá vencer a Rāghava en batalla. Rāghava es invencible en la guerra, incluso para los dioses encabezados por Indra.
3.59.16
एवमुक्ता तु वैदेही परिमोहितचेतना।
उवाचाश्रूणि मुञ्चन्ती दारुणं मामिदं वचः ॥ ३.५९.१६ ॥
Así interpelada, Vaidehī, con la mente confundida, derramando lágrimas, me dirigió estas duras palabras.
3.59.17
भावो मयि तवात्यर्थं पाप एव निवेशितः।
विनष्टे भ्रातरि प्राप्तुं न च त्वं मामवाप्स्यसे ॥ ३.५९.१७ ॥
Tu intención hacia mí es sumamente perversa. Cuando mi hermano sea destruido, no me alcanzarás.
3.59.18
संकेताद् भरतेन त्वं रामं समनुगच्छसि।
क्रोशन्तं हि यथात्यर्थं नैनमभ्यवपद्यसे ॥ ३.५९.१८ ॥
Por instigación de Bharata sigues de cerca a Rāma. Aunque él clama con desesperación, tú no acudes a su lado.
3.59.19
रिपुः प्रच्छन्नचारी त्वं मदर्थमनुगच्छसि।
राघवस्यान्तरं प्रेप्सुस्तथैनं नाभिपद्यसे ॥ ३.५९.१९ ॥
Eres un enemigo que se mueve en secreto. Por mí lo sigues; buscando una brecha contra Rāghava, aun así no te acercas a él.
3.59.20
एवमुक्तस्तु वैदेह्या संरब्धो रक्तलोचनः।
क्रोधात् प्रस्फुरमाणोष्ठ आश्रमादभिनिर्गतः ॥ ३.५९.२० ॥
Así interpelado por Vaidehī, se enfureció; con los ojos enrojecidos y los labios temblando de ira, salió del ermitaño.
3.59.21
एवं ब्रुवाणं सौमित्रिं रामः संतापमोहितः।
अब्रवीद् दुष्कृतं सौम्य तां विना त्वमिहागतः ॥ ३.५९.२१ ॥
A Saumitri, que hablaba así, Rāma, aturdido por la aflicción, dijo: "Amable, has obrado mal al venir aquí dejándola sola."
3.59.22
जानन्नपि समर्थं मां रक्षसामपवारणे।
अनेन क्रोधवाक्येन मैथिल्या निर्गतो भवान् ॥ ३.५९.२२ ॥
Aunque sabías que soy capaz de rechazar a los rākṣasas, saliste por estas palabras airadas de Maithilī.
3.59.23
नहि ते परितुष्यामि त्यक्त्वा यदसि मैथिलीम्।
क्रुद्धायाः परुषं श्रुत्वा स्त्रिया यत् त्वमिहागतः ॥ ३.५९.२३ ॥
No estoy complacido contigo, pues abandonaste a Maithilī; habiendo oído las duras palabras de una mujer airada, has venido aquí.
3.59.24
सर्वथा त्वपनीतं ते सीतया यत् प्रचोदितः।
क्रोधस्य वशमागम्य नाकरोः शासनं मम ॥ ३.५९.२४ ॥
En todo sentido has obrado mal, incitado por Sītā; cediendo al poder de la ira, no cumpliste mi orden.
3.59.25
असौ हि राक्षसः शेते शरेणाभिहतो मया।
मृगरूपेण येनाहमाश्रमादपवाहितः ॥ ३.५९.२५ ॥
Ese rākṣasa, que me alejó del āśrama con forma de ciervo, yace abatido por mi flecha.
3.59.26
विकृष्य चापं परिधाय सायकं
सलीलबाणेन च ताडितो मया।
मार्गीं तनुं त्यज्य च विक्लवस्वरो
बभूव केयूरधरः स राक्षसः ॥ ३.५९.२६ ॥
Tensé el arco, encajé una flecha y lo herí con un dardo lanzado con facilidad. Abandonando su cuerpo de ciervo, aquel rākṣasa, adornado con brazaletes, quedó con una voz quebrada.
3.59.27
शराहतेनैव तदार्तया गिरा
स्वरं ममालम्ब्य सुदूरसुश्रवम्।
उदाहृतं तद् वचनं सुदारुणं
त्वमागतो येन विहाय मैथिलीम् ॥ ३.५९.२७ ॥
Herido por la flecha, imitó mi voz con un grito angustiado y pronunció aquellas palabras tan crueles, de modo que se oyeran lejos; por ellas viniste aquí, abandonando a Maithilī.