รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 4.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.10.1
ततः क्रोधसमाविष्टं संरब्धं तमुपागतम्।
अहं प्रसादयांचक्रे भ्रातरं हितकाम्यया ॥ ४.१०.१ ॥
ครั้นนั้น ข้าพเจ้าเห็นเขาเข้ามาใกล้ด้วยความโกรธและความเดือดดาล จึงพยายามปลอบโยนพี่ชายผู้นั้นด้วยความปรารถนาให้เขาอยู่ดี
4.10.2
दिष्ट्यासि कुशली प्राप्तो निहतश्च त्वया रिपुः।
अनाथस्य हि मे नाथस्त्वमेकोऽनाथनन्दन ॥ ४.१०.२ ॥
โชคดีที่ท่านกลับมาอย่างปลอดภัยและได้สังหารศัตรูแล้ว สำหรับข้าพเจ้าผู้ไร้ที่พึ่ง ท่านผู้เดียวเป็นที่พึ่งของข้าพเจ้า โอ้ผู้เป็นที่รื่นรมย์ของผู้ไร้ที่พึ่ง
4.10.3
इदं बहुशलाकं ते पूर्णचन्द्रमिवोदितम्।
छत्रं सवालव्यजनं प्रतीच्छस्व मया धृतम् ॥ ४.१०.३ ॥
ร่มนี้มีซี่มากมาย ตั้งขึ้นดั่งพระจันทร์เพ็ญ พร้อมพัดขนหางจามรีที่ข้าพเจ้าถือไว้ ขอท่านโปรดรับไว้
4.10.4
आर्तस्तत्र बिलद्वारि स्थितः संवत्सरं नृप।
दृष्ट्वा च शोणितं द्वारि बिलाच्चापि समुत्थितम् ॥ ४.१०.४ ॥
โอ้พระราชา ข้าพเจ้ายืนอยู่ที่ปากถ้ำนั้นด้วยความโศกเศร้าเป็นเวลาหนึ่งปี และเห็นเลือดไหลออกมาที่ประตูถ้ำและแม้แต่จากภายในถ้ำ
4.10.5
शोकसंविग्नहृदयो भृशं व्याकुलितेन्द्रियः।
अपिधाय बिलद्वारं शैलशृङ्गेण तत् तदा ॥ ४.१०.५ ॥
ข้าพเจ้าผู้มีใจสั่นสะท้านด้วยความโศกและมีอินทรีย์ปั่นป่วนอย่างยิ่ง จึงปิดปากถ้ำนั้นด้วยยอดภูเขาในขณะนั้น
4.10.6
तस्माद् देशादपाक्रम्य किष्किन्धां प्राविशं पुनः।
विषादात्त्विह मां दृष्ट्वा पौरैर्मन्त्रिभिरेव च ॥ ४.१०.६ ॥
ข้าพเจ้าจึงละจากสถานที่นั้นและกลับเข้าสู่กิษกินธา เมื่อประชาชนและรัฐมนตรีเห็นข้าพเจ้าที่นี่ด้วยความเศร้าโศก
4.10.7
अभिषिक्तो न कामेन तन्मे क्षन्तुं त्वमर्हसि।
त्वमेव राजा मानार्हः सदा चाहं यथा पुरा ॥ ४.१०.७ ॥
ข้าพเจ้าได้รับการอภิเษกมิใช่เพราะความปรารถนา ขอท่านโปรดให้อภัยในการกระทำนั้นของข้าพเจ้า ท่านผู้เดียวเป็นพระราชาที่ควรได้รับความเคารพ และข้าพเจ้าจะเป็นดังเดิมเสมอไป
4.10.8
राजभावे नियोगोऽयं मम त्वद्विरहात् कृतः।
सामात्यपौरनगरं स्थितं निहतकण्टकम् ॥ ४.१०.८ ॥
การแต่งตั้งให้ขึ้นครองราชย์นี้ข้าพเจ้าทำขึ้นเพราะการพลัดพรากจากท่าน นครพร้อมด้วยอำมาตย์และประชาชนยังคงมั่นคง หนามทั้งหลายถูกกำจัดแล้ว
4.10.9
न्यासभूतमिदं राज्यं तव निर्यातयाम्यहम्।
मा च रोषं कृथाः सौम्य मम शत्रुनिषूदन ॥ ४.१०.९ ॥
ราชอาณาจักรนี้เป็นเสมือนสิ่งที่ฝากไว้กับข้าพเจ้า ข้าพเจ้าจะคืนให้แก่ท่าน โอ้ผู้มีใจอ่อนโยน ผู้ทำลายศัตรู ขอท่านอย่าโกรธข้าพเจ้าเลย
4.10.10
याचे त्वां शिरसा राजन् मया बद्धोऽयमञ्जलिः।
बलादस्मिन् समागम्य मन्त्रिभिः पुरवासिभिः ॥ ४.१०.१० ॥
โอ้พระราชา ข้าพเจ้าก้มศีรษะวิงวอนท่าน นี่คืออัญชลีที่ข้าพเจ้าประคองไว้ เหล่าอำมาตย์และชาวเมืองได้มาชุมนุมกันที่นี่โดยใช้กำลังบังคับให้ข้าพเจ้าขึ้นครองราชย์
4.10.11
राजभावे नियुक्तोऽहं शून्यदेशजिगीषया।
स्निग्धमेवं ब्रुवाणं मां स विनिर्भर्त्स्य वानरः ॥ ४.१०.११ ॥
ข้าพเจ้าถูกแต่งตั้งให้ขึ้นครองราชย์ด้วยความปรารถนาจะพิชิตแผ่นดินที่ว่างเปล่า ขณะที่ข้าพเจ้ากล่าวด้วยถ้อยคำอ่อนโยนเช่นนั้น ลิงตัวนั้นกลับตำหนิข้าพเจ้า
4.10.12
धिक्त्वामिति च मामुक्त्वा बहु तत्तदुवाच ह।
प्रकृतीश्च समानीय मन्त्रिणश्चैव सम्मतान् ॥ ४.१०.१२ ॥
มันกล่าวว่า "น่าอับอายแก่เจ้า" แล้วพูดกับข้าพเจ้าอย่างยืดยาว จากนั้นมันได้เรียกประชาชนและเหล่าอำมาตย์ผู้เป็นที่นับถือมาประชุม แล้วจึงกล่าวขึ้น
4.10.13
मामाह सुहृदां मध्ये वाक्यं परमगर्हितम्।
विदितं वो मया रात्रौ मायावी स महासुरः ॥ ४.१०.१३ ॥
มันกล่าวแก่ข้าพเจ้าต่อหน้ามิตรสหายด้วยถ้อยคำที่น่าตำหนิยิ่ง ท่านทั้งหลายรู้อยู่แล้วตามที่ข้าพเจ้าบอก เกี่ยวกับอสูรยิ่งใหญ่ผู้เป็นมายาวีในยามค่ำคืนนั้น
4.10.14
मां समाह्वयत क्रुद्धो युद्धाकांक्षी तदा पुरा।
तस्य तद् भाषितं श्रुत्वा निःसृतोऽहं नृपालयात् ॥ ४.१०.१४ ॥
เมื่อก่อนนั้น มันโกรธและปรารถนาการรบจึงท้าทายข้าพเจ้า เมื่อได้ยินถ้อยคำของมัน ข้าพเจ้าจึงออกจากพระราชวัง
4.10.15
अनुयातश्च मां तूर्णमयं भ्राता सुदारुणः।
स तु दृष्ट्वैव मां रात्रौ सद्वितीयं महाबलः ॥ ४.१०.१५ ॥
พี่ชายผู้โหดร้ายยิ่งนั้นก็ไล่ตามข้าพเจ้าอย่างรวดเร็ว ส่วนมันผู้มีกำลังมหาศาลนั้น เมื่อเห็นข้าพเจ้าในยามค่ำคืนพร้อมกับสหาย...
4.10.16
प्राद्रवद् भयसंत्रस्तो वीक्ष्यावां समुपागतौ।
अभिद्रुतस्तु वेगेन विवेश स महाबिलम् ॥ ४.१०.१६ ॥
มันเห็นเราสองคนเข้ามาใกล้ จึงวิ่งหนีด้วยความหวาดกลัว เมื่อถูกไล่ตามอย่างรวดเร็ว มันก็เข้าไปในถ้ำใหญ่นั้น
4.10.17
तं प्रविष्टं विदित्वा तु सुघोरं सुमहद्बिलम्।
अयमुक्तोऽथ मे भ्राता मया तु क्रूरदर्शनः ॥ ४.१०.१७ ॥
ข้าพเจ้ารู้ว่ามันเข้าไปในถ้ำใหญ่อันน่ากลัวยิ่งนั้นแล้ว จึงกล่าวกับพี่ชายผู้มีหน้าตาดุร้ายนั้น
4.10.18
अहत्वा नास्ति मे शक्तिः प्रतिगन्तुमितः पुरीम्।
बिलद्वारि प्रतीक्ष त्वं यावदेनं निहन्म्यहम् ॥ ४.१०.१८ ॥
หากไม่ฆ่ามัน ข้าพเจ้าไม่มีกำลังจะกลับจากที่นี่ไปยังนครได้ ท่านจงรอที่ปากถ้ำจนกว่าข้าพเจ้าจะสังหารมัน
4.10.19
स्थितोऽयमिति मत्वाहं प्रविष्टस्तु दुरासदम्।
तं मे मार्गयतस्तत्र गतः संवत्सरस्तदा ॥ ४.१०.१९ ॥
ข้าพเจ้าคิดว่า "มันยืนอยู่ตรงนี้" จึงเข้าไปในถ้ำที่เข้าถึงได้ยากนั้น ขณะที่ข้าพเจ้าค้นหามันอยู่ที่นั่น เวลาหนึ่งปีก็ผ่านไป
4.10.20
स तु दृष्टो मया शत्रुरनिर्वेदाद् भयावहः।
निहतश्च मया सद्यः स सर्वैः सह बन्धुभिः ॥ ४.१०.२० ॥
แต่ข้าพเจ้าพบศัตรูผู้น่ากลัวนั้นโดยไม่ท้อถอย และในทันทีข้าพเจ้าก็สังหารมันพร้อมกับญาติทั้งหมดของมัน
4.10.21
तस्यास्यात्तु प्रवृत्तेन रुधिरौघेण तद्बिलम्।
पूर्णमासीद् दुराक्रामं स्तनतस्तस्य भूतले ॥ ४.१०.२१ ॥
เมื่อโลหิตไหลพุ่งออกจากปากของเขา ถ้ำนั้นก็เต็มไปด้วยกระแสเลือดจนข้ามได้ยาก ขณะที่เขาคำรามอยู่บนพื้นดิน
4.10.22
सूदयित्वा तु तं शत्रुं विक्रान्तं तमहं सुखम्।
निष्क्रामं नैव पश्यामि बिलस्य पिहितं मुखम् ॥ ४.१०.२२ ॥
เมื่อสังหารศัตรูผู้กล้าหาญนั้นแล้ว ข้าพเจ้าไม่เห็นทางออกที่ง่ายดาย ปากถ้ำถูกปิดผนึกไว้
4.10.23
विक्रोशमानस्य तु मे सुग्रीवेति पुनः पुनः।
यतः प्रतिवचो नास्ति ततोऽहं भृशदुःखितः ॥ ४.१०.२३ ॥
ข้าพเจ้าร้องเรียกซ้ำแล้วซ้ำเล่าว่า สุครีพ สุครีพ แต่ไม่ได้รับการตอบรับ ข้าพเจ้าจึงเศร้าโศกอย่างยิ่ง
4.10.24
पादप्रहारैस्तु मया बहुभिः परिपातितम्।
ततोऽहं तेन निष्क्रम्य पथा पुरमुपागतः ॥ ४.१०.२४ ॥
ข้าพเจ้าใช้เท้าถีบกำแพงกั้นจนพังลงหลายครั้ง แล้วจึงออกมาทางนั้นและมาถึงเมือง
4.10.25
तत्रानेनास्मि संरुद्धो राज्यं मृगयताऽऽत्मनः।
सुग्रीवेण नृशंसेन विस्मृत्य भ्रातृसौहृदम् ॥ ४.१०.२५ ॥
ที่นั่นเขาขังข้าพเจ้าไว้ เพราะปรารถนาจะแย่งชิงราชอาณาจักรเพื่อตนเอง สุครีพผู้โหดร้ายลืมความรักฉันพี่น้องเสียสิ้น จึงทำเช่นนี้
4.10.26
एवमुक्त्वा तु मां तत्र वस्त्रेणैकेन वानरः।
तदा निर्वासयामास वाली विगतसाध्वसः ॥ ४.१०.२६ ॥
พญาวานรพาลีกล่าวดังนี้แล้วก็ขับไล่ข้าพเจ้าออกไป ทั้งที่ข้าพเจ้ามีเพียงผ้าผืนเดียวติดตัว พาลีไม่รู้สึกหวาดกลัวอะไรเลย
4.10.27
तेनाहमपविद्धश्च हृतदारश्च राघव।
तद्भयाच्च महीं सर्वां क्रान्तवान् सवनार्णवाम् ॥ ४.१०.२७ ॥
ข้าแต่พระราฆพ เขาขับไล่ข้าพเจ้าและยึดภรรยาของข้าพเจ้าไป ข้าพเจ้าจึงระหกระเหินไปทั่วแผ่นดินพร้อมทั้งมหาสมุทร เพราะความหวาดกลัวเขา
4.10.28
ऋष्यमूकं गिरिवरं भार्याहरणदुःखितः।
प्रविष्टोऽस्मि दुराधर्षं वालिनः कारणान्तरे ॥ ४.१०.२८ ॥
ข้าพเจ้าเศร้าโศกเพราะภรรยาถูกลักพาไป จึงเข้าไปในภูเขาอันประเสริฐ ฤษยมูกะ ซึ่งพาลีเข้าไปไม่ได้ เพราะมีเหตุผลอื่นอยู่
4.10.29
एतत्ते सर्वमाख्यातं वैरानुकथनं महत्।
अनागसा मया प्राप्तं व्यसनं पश्य राघव ॥ ४.१०.२९ ॥
ข้าพเจ้าได้เล่าเรื่องราวทั้งหมดนี้ให้ท่านฟังแล้ว คือเรื่องความเป็นศัตรูอันยิ่งใหญ่ ข้าพเจ้าไม่มีความผิดแต่กลับต้องประสบภัยพิบัตินี้ ข้าแต่พระราฆพ ขอทรงโปรดพิจารณาดูเถิด
4.10.30
वालिनश्च भयात् तस्य सर्वलोकभयापह।
कर्तुमर्हसि मे वीर प्रसादं तस्य निग्रहात् ॥ ४.१०.३० ॥
ข้าแต่วีรบุรุษผู้ขจัดความหวาดกลัวของโลกทั้งปวง ขอพระองค์โปรดทรงช่วยปราบพาลีเพื่อขจัดความหวาดกลัวทั้งจากพาลีและจากความหวาดกลัวที่มีต่อเขา และแสดงความเมตตาแก่ข้าพเจ้าด้วยเถิด
4.10.31
एवमुक्तः स तेजस्वी धर्मज्ञो धर्मसंहितम्।
वचनं वक्तुमारेभे सुग्रीवं प्रहसन्निव ॥ ४.१०.३१ ॥
เมื่อได้รับคำกล่าวดังนี้ พระรามผู้รุ่งโรจน์ ผู้รู้ธรรม เริ่มกล่าวถ้อยคำที่สอดคล้องกับธรรมแก่สุครีพ พลางยิ้มเล็กน้อย
4.10.32
अमोघाः सूर्यसंकाशा निशिता मे शरा इमे।
तस्मिन् वालिनि दुर्वृत्ते पतिष्यन्ति रुषान्विताः ॥ ४.१०.३२ ॥
ลูกศรคมกล้าของเรานี้ไม่เคยพลาดเป้า สว่างดุจดวงอาทิตย์ จะพุ่งลงใส่พาลีผู้ประพฤติชั่วนั้นด้วยความโกรธแค้น
4.10.33
यावत् तं नहि पश्येयं तव भार्यापहारिणम्।
तावत् स जीवेत् पापात्मा वाली चारित्रदूषकः ॥ ४.१०.३३ ॥
ตราบเท่าที่เรายังไม่ได้เห็นผู้ที่ลักพาภรรยาของท่านไป พาลีผู้มีจิตใจบาปและทำลายความประพฤติดีงามนั้น ก็ยังคงมีชีวิตอยู่ได้
4.10.34
आत्मानुमानात् पश्यामि मग्नस्त्वं शोकसागरे।
त्वामहं तारयिष्यामि बाढं प्राप्स्यसि पुष्कलम् ॥ ४.१०.३४ ॥
จากประสบการณ์ของเราเอง เราเห็นว่าท่านจมอยู่ในมหาสมุทรแห่งความโศก เราจะช่วยท่านให้พ้นทุกข์ และท่านจะได้รับความเจริญรุ่งเรืองอย่างแน่นอน
4.10.35
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा हर्षपौरुषवर्धनम्।
सुग्रीवः परमप्रीतः सुमहद्वाक्यमब्रवीत् ॥ ४.१०.३५ ॥
เมื่อสุครีพได้ฟังถ้อยคำของพระราม ซึ่งเพิ่มพูนความยินดีและความกล้าหาญ ก็รู้สึกปีติยินดียิ่งนัก จึงกล่าวถ้อยคำอันสำคัญยิ่งออกมา