వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 4.41
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.41.1
ततः प्रस्थाप्य सुग्रीवस्तन्महद्वानरं बलम्।
दक्षिणां प्रेषयामास वानरानभिलक्षितान् ॥ ४.४१.१ ॥
అప్పుడు సుగ్రీవుడు ఆ మహత్తర వానర సైన్యాన్ని పంపి, ఎంపిక చేసిన వానరులను దక్షిణ దిశకు పంపాడు.
4.41.2
नीलमग्निसुतं चैव हनूमन्तं च वानरम्।
पितामहसुतं चैव जाम्बवन्तं महौजसम् ॥ ४.४१.२ ॥
అగ్ని కుమారుడైన నీలుడిని, వానరుడైన హనుమంతుడిని, బ్రహ్మ కుమారుడైన మహాతేజస్వి జాంబవంతుడిని (పంపాడు).
4.41.3
सुहोत्रं च शरारिं च शरगुल्मं तथैव च।
गजं गवाक्षं गवयं सुषेणं वृषभं तथा ॥ ४.४१.३ ॥
సుహోత్రుడిని, శరారిని, శరగుల్ముడిని, గజుడిని, గవాక్షుడిని, గవయుడిని, సుషేణుడిని, వృషభుడిని (పంపాడు).
4.41.4
मैन्दं च द्विविदं चैव सुषेणं गन्धमादनम्।
उल्कामुखमनङ्गं च हुताशनसुतावुभौ ॥ ४.४१.४ ॥
మైందుడిని, ద్వివిదుడిని, సుషేణుడిని, గంధమాదనుడిని, ఉల్కాముఖుడిని, అనంగుడిని, అగ్ని కుమారులైన ఆ ఇద్దరిని (పంపాడు).
4.41.5
अङ्गदप्रमुखान् वीरान् वीरः कपिगणेश्वरः।
वेगविक्रमसम्पन्नान् संदिदेश विशेषवित् ॥ ४.४१.५ ॥
వీరుడైన వానరగణాధిపతి, విశేషాలు తెలిసినవాడు, వేగపరాక్రమ సంపన్నులైన అంగదుడు మొదలైన వీరులకు ఆజ్ఞ ఇచ్చాడు.
4.41.6
तेषामग्रेसरं चैव बृहद्बलमथाङ्गदम्।
विधाय हरिवीराणामादिशद् दक्षिणां दिशम् ॥ ४.४१.६ ॥
వారిలో ముందుండే మహాబలుడైన అంగదుడిని నియమించి, హరి-వీరులను దక్షిణ దిశకు పంపాడు.
4.41.7
ये केचन समुद्देशास्तस्यां दिशि सुदुर्गमाः।
कपीशः कपिमुख्यानां स तेषां समुदाहरत् ॥ ४.४१.७ ॥
ఆ దిశలో ఎక్కడెక్కడ అత్యంత దుర్గమమైన ప్రదేశాలున్నాయో, కపీశ్వరుడు ఆ ప్రదేశాలన్నింటినీ ప్రధాన వానరులకు వివరించాడు.
4.41.8
सहस्रशिरसं विन्ध्यं नानाद्रुमलतायुतम्।
नर्मदां च नदीं रम्यां महोरगनिषेविताम् ॥ ४.४१.८ ॥
వేయి శిఖరాల వింధ్య పర్వతం, అనేక వృక్షాలు లతలతో నిండినది; అందమైన నర్మదా నది, మహా సర్పాలు నివసించేది.
4.41.9
ततो गोदावरीं रम्यां कृष्णवेणीं महानदीम्।
वरदां च महाभागां महोरगनिषेविताम्।
मेखलानुत्कलांश्चैव दशार्णनगराण्यपि ॥ ४.४१.९ ॥
అనంతరం అందమైన గోదావరి, మహానది కృష్ణవేణి, వరాలిచ్చే మహాభాగ్యవంతమైన నది, మహా సర్పాలు నివసించేది; మేఖలులు, ఉత్కలులు, దశార్ణ నగరాలు కూడా.
4.41.10
आब्रवन्तीमवन्तीं च सर्वमेवानुपश्यत।
विदर्भानृष्टिकांश्चैव रम्यान् माहिषकानपि ॥ ४.४१.१० ॥
ఆవంతి, అవంతి అన్నిటినీ జాగ్రత్తగా చూడండి; విదర్భులు, ఋష్టికులు, రమ్యమైన మాహిషకులు కూడా.
4.41.11
तथा वङ्गान् कलिङ्गांश्च कौशिकांश्च समन्ततः।
अन्वीक्ष्य दण्डकारण्यं सपर्वतनदीगुहम् ॥ ४.४१.११ ॥
అలాగే వంగులను, కళింగులను, కౌశికులను చుట్టుపక్కల అన్వేషించండి; పర్వతాలు, నదులు, గుహలతో కూడిన దండకారణ్యాన్ని కూడా వెతకండి.
4.41.12
नदीं गोदावरीं चैव सर्वमेवानुपश्यत।
तथैवान्ध्रांश्च पुण्ड्रांश्च चोलान् पाण्ड्यांश्च केरलान् ॥ ४.४१.१२ ॥
గోదావరి నదిని కూడా, అన్నిటినీ జాగ్రత్తగా చూడండి; అలాగే ఆంధ్రులను, పుండ్రులను, చోళులను, పాండ్యులను, కేరళులను.
4.41.13
अयोमुखश्च गन्तव्यः पर्वतो धातुमण्डितः।
विचित्रशिखरः श्रीमांश्चित्रपुष्पितकाननः ॥ ४.४१.१३ ॥
ధాతువులతో అలంకరించబడిన అయోముఖ పర్వతానికీ వెళ్ళాలి; దాని శిఖరాలు విచిత్రమైనవి, అడవులు రంగురంగు పుష్పాలతో వికసించినవి.
4.41.14
सुचन्दनवनोद्देशो मार्गितव्यो महागिरिः।
ततस्तामापगां दिव्यां प्रसन्नसलिलाशयाम् ॥ ४.४१.१४ ॥
మంచి చందనవనాలు గల ఆ మహాపర్వతాన్ని వెతకాలి; తరువాత స్వచ్ఛమైన జలాలు గల ఆ దివ్యనదిని కూడా వెతకాలి.
4.41.15
तत्र द्रक्ष्यथ कावेरीं विहृतामप्सरोगणैः।
तस्यासीनं नगस्याग्रे मलयस्य महौजसम् ॥ ४.४१.१५ ॥
అక్కడ అప్సరసల గుంపులతో విహరించబడుతున్న కావేరిని మీరు చూస్తారు; ఆ పర్వతశిఖరంపై కూర్చున్న మలయ పర్వతపు మహాతేజస్వినీ చూస్తారు.
4.41.16
द्रक्ष्यथादित्यसंकाशमगस्त्यमृषिसत्तमम् ।
ततस्तेनाभ्यनुज्ञाताः प्रसन्नेन महात्मना ॥ ४.४१.१६ ॥
సూర్యునితో సమానమైన తేజస్సుగల, మునులలో శ్రేష్ఠుడైన అగస్త్యుని మీరు చూస్తారు; తరువాత ఆ ప్రసన్న మహాత్ముని అనుమతి పొంది—
4.41.17
ताम्रपर्णीं ग्राहजुष्टां तरिष्यथ महानदीम्।
सा चन्दनवनैश्चित्रैः प्रच्छन्नद्वीपवारिणी ॥ ४.४१.१७ ॥
మొసళ్ళతో నిండిన తామ్రపర్ణి అనే మహానదిని మీరు దాటుతారు; అది చందనవనాల విచిత్ర శోభతో కప్పబడిన ద్వీపాలు, జలధారలు కలది.
4.41.18
कान्तेव युवती कान्तं समुद्रमवगाहते।
ततो हेममयं दिव्यं मुक्तामणिविभूषितम् ॥ ४.४१.१८ ॥
ప్రియురాలైన యువతి తన ప్రియుని చేరినట్లు ఆ నది సముద్రంలో కలుస్తుంది; తరువాత బంగారుమయమైన, ముత్యాలు మణులతో అలంకరించబడిన ఒక దివ్యస్థలం ఉంది.
4.41.19
युक्तं कवाटं पाण्ड्यानां गता द्रक्ष्यथ वानराः।
ततः समुद्रमासाद्य सम्प्रधार्यार्थनिश्चयम् ॥ ४.४१.१९ ॥
వానరులారా, పాండ్యుల ద్వారం తగినదే; అక్కడికి వెళ్ళి మీరు చూస్తారు. తరువాత సముద్రాన్ని చేరి, కార్యనిర్ణయాన్ని బాగా ఆలోచించి...
4.41.20
अगस्त्येनान्तरे तत्र सागरे विनिवेशितः।
चित्रसानुनगः श्रीमान् महेन्द्रः पर्वतोत्तमः ॥ ४.४१.२० ॥
అక్కడ సముద్రం మధ్యలో అగస్త్యుడు ఉంచిన, విచిత్ర శిఖరాల తేజోవంతమైన మహేంద్ర పర్వతం, పర్వతాలలో ఉత్తమమైనది...
4.41.21
जातरूपमयः श्रीमानवगाढो महार्णवम्।
नानाविधैर्नगैः फुल्लैर्लताभिश्चोपशोभितम् ॥ ४.४१.२१ ॥
బంగారంతో చేయబడిన, తేజోవంతమైన ఆ పర్వతం మహాసముద్రంలో మునిగి ఉంది; అనేక రకాల పూచిన వృక్షాలతో, లతలతో అలంకరించబడింది...
4.41.22
देवर्षियक्षप्रवरैरप्सरोभिश्च शोभितम्।
सिद्धचारणसङ्घैश्च प्रकीर्णं सुमनोरमम् ॥ ४.४१.२२ ॥
దేవర్షులు, శ్రేష్ఠ యక్షులు, అప్సరసలతో అలంకరించబడి, సిద్ధులు చారణుల గుంపులతో నిండి, అత్యంత మనోహరమైనది...
4.41.23
तमुपैति सहस्राक्षः सदा पर्वसु पर्वसु।
द्वीपस्तस्यापरे पारे शतयोजनविस्तृतः ॥ ४.४१.२३ ॥
ఆ పర్వతం వద్దకు సహస్రాక్షుడైన ఇంద్రుడు ప్రతి పండుగ రోజున సదా వస్తాడు. దాని అవతలి తీరంలో నూరు యోజనాలు విస్తరించిన ఒక ద్వీపం ఉంది...
4.41.24
अगम्यो मानुषैर्दीप्तस्तं मार्गध्वं समन्ततः।
तत्र सर्वात्मना सीता मार्गितव्या विशेषतः ॥ ४.४१.२४ ॥
ఆ ప్రకాశవంతమైన ద్వీపం మనుషులకు అందనిది; దానిని నలువైపులా వెతకండి. అక్కడ సీతను పూర్ణ హృదయంతో ప్రత్యేకంగా వెతకాలి...
4.41.25
स हि देशस्तु वध्यस्य रावणस्य दुरात्मनः।
राक्षसाधिपतेर्वासः सहस्राक्षसमद्युतेः ॥ ४.४१.२५ ॥
ఆ ప్రదేశం దురాత్ముడూ వధింపదగినవాడూ అయిన రావణుడిది; సహస్రాక్షుడి (ఇంద్రుడి) తేజస్సు కలిగిన రాక్షసాధిపతి నివాసం అది.
4.41.26
दक्षिणस्य समुद्रस्य मध्ये तस्य तु राक्षसी।
अङ्गारकेति विख्याता छायामाक्षिप्य भोजिनी ॥ ४.४१.२६ ॥
దక్షిణ సముద్రం మధ్యలో అతని అంగారక అనే ప్రసిద్ధ రాక్షసి ఉంది; ఆమె నీడను పట్టి తినేస్తుంది.
4.41.27
एवं निःसंशयान् कृत्वा संशयान्नष्टसंशयाः।
मृगयध्वं नरेन्द्रस्य पत्नीममिततेजसः ॥ ४.४१.२७ ॥
ఈ విధంగా సందేహాలు తొలగించుకుని, సందేహం లేనివారై, అమిత తేజస్వి అయిన నరేంద్రుడి (రాముడి) భార్యను వెతకండి.
4.41.28
तमतिक्रम्य लक्ष्मीवान् समुद्रे शतयोजने।
गिरिः पुष्पितको नाम सिद्धचारणसेवितः ॥ ४.४१.२८ ॥
దానిని దాటిన తర్వాత, నూరు యోజనాల దూరంలో సముద్రంలో పుష్పితకం అనే సంపన్న పర్వతం ఉంది; సిద్ధులు, చారణులు దానిని సేవిస్తారు.
4.41.29
चन्द्रसूर्यांशुसंकाशः सागराम्बुसमाश्रयः।
भ्राजते विपुलैः शृङ्गैरम्बरं विलिखन्निव ॥ ४.४१.२९ ॥
చంద్రుడు, సూర్యుడి కిరణాల వంటి కాంతితో, సముద్రజలంపై నిలిచి, విశాల శిఖరాలతో ఆకాశాన్ని గీకుతున్నట్లు ప్రకాశిస్తుంది.
4.41.30
तस्यैकं काञ्चनं शृङ्गं सेवते यं दिवाकरः।
श्वेतं राजतमेकं च सेवते यन्निशाकरः।
न तं कृतघ्नाः पश्यन्ति न नृशंसा न नास्तिकाः ॥ ४.४१.३० ॥
దాని ఒక శిఖరం బంగారుమయం, దానిని సూర్యుడు సేవిస్తాడు; తెల్లని వెండి శిఖరాన్ని చంద్రుడు సేవిస్తాడు. కృతఘ్నులు, క్రూరులు, నాస్తికులు దానిని చూడలేరు.
4.41.31
प्रणम्य शिरसा शैलं तं विमार्गथ वानराः।
तमतिक्रम्य दुर्धर्षं सूर्यवान्नाम पर्वतः ॥ ४.४१.३१ ॥
ఓ వానరులారా, ఆ పర్వతానికి తల వంచి నమస్కరించి వెతకండి. ఆ దుర్ధర్షమైన సూర్యవాన్ అనే పర్వతాన్ని దాటి వెళ్ళండి.
4.41.32
अध्वना दुर्विगाहेन योजनानि चतुर्दश।
ततस्तमप्यतिक्रम्य वैद्युतो नाम पर्वतः ॥ ४.४१.३२ ॥
దుర్గమమైన దారిలో పద్నాలుగు యోజనాలు. తర్వాత దానినీ దాటితే వైద్యుత అనే పర్వతం.
4.41.33
सर्वकामफलैर्वृक्षैः सर्वकालमनोहरैः।
तत्र भुक्त्वा वरार्हाणि मूलानि च फलानि च ॥ ४.४१.३३ ॥
అన్ని కోరికలు తీర్చే ఫలాలతో, అన్ని కాలాలలో మనసును ఆకర్షించే వృక్షాలతో కూడిన అక్కడ శ్రేష్ఠమైన దుంపలను, ఫలాలను తిని.
4.41.34
मधूनि पीत्वा जुष्टानि परं गच्छत वानराः।
तत्र नेत्रमनःकान्तः कुञ्जरो नाम पर्वतः ॥ ४.४१.३४ ॥
అక్కడ తేనె త్రాగి, ఆనందించి, ఓ వానరులారా, ముందుకు వెళ్ళండి. అక్కడ కన్నులకు, మనసుకు ఇష్టమైన కుంజరం అనే పర్వతం ఉంది.
4.41.35
अगस्त्यभवनं यत्र निर्मितं विश्वकर्मणा।
तत्र योजनविस्तारमुच्छ्रितं दशयोजनम् ॥ ४.४१.३५ ॥
విశ్వకర్మ నిర్మించిన అగస్త్యుని భవనం ఎక్కడ ఉందో, అక్కడ ఒక యోజనం వెడల్పు, పది యోజనాల ఎత్తు గలది.
4.41.36
शरणं काञ्चनं दिव्यं नानारत्नविभूषितम्।
तत्र भोगवती नाम सर्पाणामालयः पुरी ॥ ४.४१.३६ ॥
బంగారంతో, దివ్యంగా, అనేక రత్నాలతో అలంకరించబడిన ఒక ఆశ్రయం అక్కడ ఉంది. అక్కడ సర్పాల నివాసమైన భోగవతి అనే నగరం ఉంది.
4.41.37
विशालरथ्या दुर्धर्षा सर्वतः परिरक्षिता।
रक्षिता पन्नगैर्घोरैस्तीक्ष्णदंष्ट्रैर्महाविषैः ॥ ४.४१.३७ ॥
విశాల వీధులు కలది, దుర్జయమైనది, అన్ని వైపులా బాగా రక్షించబడినది; పదునైన కోరలు, మహా విషము గల భయంకర సర్పాలచే రక్షించబడినది.
4.41.38
सर्पराजो महाघोरो यस्यां वसति वासुकिः।
निर्याय मार्गितव्या च सा च भोगवती पुरी ॥ ४.४१.३८ ॥
అందులో సర్పరాజు వాసుకి నివసిస్తాడు; అతడు మహా భయంకరుడు. ఆ భోగవతి నగరాన్ని వెతుక్కుంటూ వెళ్లాలి.
4.41.39
तत्र चानन्तरोद्देशा ये केचन समावृताः।
तं च देशमतिक्रम्य महानृषभसंस्थितिः ॥ ४.४१.३९ ॥
అక్కడ, దాని తరువాత చుట్టివేయబడిన కొన్ని ప్రదేశాలు ఉన్నాయి; ఆ ప్రదేశాన్ని దాటితే మహా ఋషభ పర్వతం నిలిచి ఉంటుంది.
4.41.40
सर्वरत्नमयः श्रीमानृषभो नाम पर्वतः।
गोशीर्षकं पद्मकं च हरिश्यामं च चन्दनम् ॥ ४.४१.४० ॥
సర్వ రత్నమయమైన, శ్రీమంతమైన ఋషభం అనే పర్వతం ఉంది; అక్కడ గోశీర్షకం, పద్మకం, హరిశ్యామం, చందనం ఉన్నాయి.
4.41.41
दिव्यमुत्पद्यते यत्र तच्चैवाग्निसमप्रभम्।
न तु तच्चन्दनं दृष्ट्वा स्प्रष्टव्यं तु कदाचन ॥ ४.४१.४१ ॥
అక్కడ దివ్యమైనది పుడుతుంది; అది అగ్ని వంటి కాంతి కలది. కానీ ఆ చందనాన్ని చూసినా ఎప్పుడూ తాకకూడదు.
4.41.42
रोहिता नाम गन्धर्वा घोरं रक्षन्ति तद्वनम्।
तत्र गन्धर्वपतयः पञ्च सूर्यसमप्रभाः ॥ ४.४१.४२ ॥
రోహితులనే గంధర్వులు ఆ భయంకర వనాన్ని రక్షిస్తారు; అక్కడ సూర్యునిలా ప్రకాశించే ఐదుగురు గంధర్వ ప్రభువులు ఉన్నారు.
4.41.43
शैलूषो ग्रामणीः शिक्षः शुको बभ्रुस्तथैव च।
रविसोमाग्निवपुषां निवासः पुण्यकर्मणाम् ॥ ४.४१.४३ ॥
శైలూషుడు, గ్రామణి, శిక్షుడు, శుకుడు, బభ్రువు కూడా అక్కడే నివసిస్తారు. వారు సూర్య, చంద్ర, అగ్ని తేజస్సు కలవారు; పుణ్యకర్మలు చేసినవారి నివాసం అది.
4.41.44
अन्ते पृथिव्या दुर्धर्षास्ततः स्वर्गजितः स्थिताः।
ततः परं न वः सेव्यः पितृलोकः सुदारुणः ॥ ४.४१.४४ ॥
భూమి అంచున ఓడించరాని, స్వర్గాన్ని జయించినవారు నివసిస్తారు. వారికి మించి మీరు వెళ్లకూడదు; పితృలోకం అత్యంత భయంకరమైనది.
4.41.45
राजधानी यमस्यैषा कष्टेन तमसाऽऽवृता।
एतावदेव युष्माभिर्वीरा वानरपुंगवाः।
शक्यं विचेतुं गन्तुं वा नातो गतिमतां गतिः ॥ ४.४१.४५ ॥
ఇది యముని రాజధాని; కష్టంగా చీకటితో కప్పబడి ఉంది. వీరులారా, వానర శ్రేష్ఠులారా, ఇంతవరకే మీరు వెతకగలరు, వెళ్లగలరు; ఇక అంతకు మించి కాదు, గమనశీలులకు ఆశ్రయమా.
4.41.46
सर्वमेतत् समालोक्य यच्चान्यदपि दृश्यते।
गतिं विदित्वा वैदेह्याः संनिवर्तितुमर्हथ ॥ ४.४१.४६ ॥
ఇవన్నీ, కనిపించే ఇతరాలనూ బాగా చూసి, వైదేహి (సీత) గతిని తెలుసుకొని, మీరు తిరిగి వెళ్లడమే తగును.
4.41.47
यश्च मासान्निवृत्तोऽग्रे दृष्टा सीतेति वक्ष्यति।
मत्तुल्यविभवो भोगैः सुखं स विहरिष्यति ॥ ४.४१.४७ ॥
నెల లోపల తిరిగి వచ్చి, ముందుగా "సీతను చూశాను" అని చెప్పేవాడు, నాతో సమానమైన వైభవంతో భోగాలతో సుఖంగా విహరిస్తాడు.
4.41.48
ततः प्रियतरो नास्ति मम प्राणाद् विशेषतः।
कृतापराधो बहुशो मम बन्धुर्भविष्यति ॥ ४.४१.४८ ॥
అంతకంటే నాకు ప్రాణం కంటే కూడా ప్రియమైనవాడు లేడు; అతడు పలుమార్లు తప్పు చేసినా, నా బంధువుగానే ఉంటాడు.
4.41.49
अमितबलपराक्रमा भवन्तो
विपुलगुणेषु कुलेषु च प्रसूताः।
मनुजपतिसुतां यथा लभध्वं
तदधिगुणं पुरुषार्थमारभध्वम् ॥ ४.४१.४९ ॥
అపరిమిత బలపరాక్రమాలు గల మీరు, గొప్ప గుణాలున్న కులాలలో జన్మించినవారు. మానవాధిపతి కుమార్తెను పొందగలిగేలా, అంతకంటే గొప్ప పురుషార్థాన్ని ఆరంభించండి.