รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 4.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.5.1
ऋष्यमूकात् तु हनुमान् गत्वा तं मलयं गिरिम्।
आचचक्षे तदा वीरौ कपिराजाय राघवौ ॥ ४.५.१ ॥
หนุมานไปจากฤษยมูกยังภูเขามลยะนั้น แล้วบอกแก่กปิราช วานรราชว่า พระรามและพระลักษมณ์ผู้กล้าหาญทั้งสองพระองค์ได้มาถึงแล้ว
4.5.2
अयं रामो महाप्राज्ञ सम्प्राप्तो दृढविक्रमः।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा रामोऽयं सत्यविक्रमः ॥ ४.५.२ ॥
ท่านผู้มีปัญญายิ่งเอ๋ย พระรามผู้มีวิกรมมั่นคงนี้เสด็จมาถึงแล้ว พร้อมด้วยพระลักษมณ์ผู้เป็นพระอนุชา พระรามผู้มีวิกรมอันแท้จริงนี้
4.5.3
इक्ष्वाकूणां कुले जातो रामो दशरथात्मजः।
धर्मे निगदितश्चैव पितुर्निर्देशकारकः ॥ ४.५.३ ॥
พระรามประสูติในวงศ์อิกษวากุ เป็นพระโอรสของท้าวทศรถ ทรงเป็นที่กล่าวขานว่าทรงธรรม และทรงปฏิบัติตามพระบัญชาของพระราชบิดา
4.5.4
राजसूयाश्वमेधैश्च वह्निर्येनाभितर्पितः।
दक्षिणाश्च तथोत्सृष्टा गावः शतसहस्रशः ॥ ४.५.४ ॥
พระองค์ผู้ทรงทำให้พระอัคนีอิ่มเอิบด้วยยัญราชสูยะและอัศวเมธ และทรงถวายโคหลายแสนตัวเป็นทักษิณา
4.5.5
तपसा सत्यवाक्येन वसुधा येन पालिता।
स्त्रीहेतोस्तस्य पुत्रोऽयं रामोऽरण्यं समागतः ॥ ४.५.५ ॥
พระรามนี้เป็นโอรสของพระองค์ผู้ทรงปกครองแผ่นดินด้วยตบะและวาจาสัตย์ พระรามได้เสด็จมาสู่ป่าเพราะเหตุของสตรีนาง
4.5.6
तस्यास्य वसतोऽरण्ये नियतस्य महात्मनः।
रावणेन हृता भार्या स त्वां शरणमागतः ॥ ४.५.६ ॥
มเหสีของพระองค์ผู้สำรวมตน มีพระทัยยิ่งใหญ่ ซึ่งประทับอยู่ในป่า ถูกทศกัณฐ์ฉุดพาไป บัดนี้พระองค์เสด็จมาขอพึ่งพระบารมีของท่าน
4.5.7
भवता सख्यकामौ तौ भ्रातरौ रामलक्ष्मणौ।
प्रगृह्य चार्चयस्वैतौ पूजनीयतमावुभौ ॥ ४.५.७ ॥
ขอท่านโปรดรับและให้เกียรติพระรามและพระลักษมณ์สองพี่น้องนี้ ผู้ปรารถนาไมตรีกับท่าน ทั้งสองพระองค์ควรแก่การบูชายิ่งนัก
4.5.8
श्रुत्वा हनूमतो वाक्यं सुग्रीवो वानराधिपः।
दर्शनीयतमो भूत्वा प्रीत्योवाच च राघवम् ॥ ४.५.८ ॥
สุครีพ ผู้เป็นใหญ่แห่งวานร ได้ฟังถ้อยคำของหนุมาน ก็มีสีหน้าเบิกบานยิ่งนัก แล้วตรัสด้วยความเอ็นดูต่อพระราฆวะ
4.5.9
भवान् धर्मविनीतश्च सुतपाः सर्ववत्सलः।
आख्याता वायुपुत्रेण तत्त्वतो मे भवद्गुणाः ॥ ४.५.९ ॥
พระองค์ทรงมีวินัยในธรรม ทรงมีตบะดี และทรงรักใคร่ต่อสรรพสัตว์ คุณความดีของพระองค์ บุตรแห่งวายุได้เล่าให้ข้าพระองค์ฟังโดยถ่องแท้แล้ว
4.5.10
तन्ममैवैष सत्कारो लाभश्चैवोत्तमः प्रभो।
यत्त्वमिच्छसि सौहार्दं वानरेण मया सह ॥ ४.५.१० ॥
ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นใหญ่ ที่พระองค์ทรงปรารถนาไมตรีกับข้าพระองค์ซึ่งเป็นวานร นี่แหละคือเกียรติอันสูงสุดและลาภอันประเสริฐของข้าพระองค์
4.5.11
रोचते यदि मे सख्यं बाहुरेष प्रसारितः।
गृह्यतां पाणिना पाणिर्मर्यादा बध्यतां ध्रुवा ॥ ४.५.११ ॥
หากไมตรีกับข้าพระองค์เป็นที่พอพระทัย นี่คือแขนของข้าพระองค์ที่ยื่นออกไปแล้ว ขอให้มือจับมือ และขอให้ผูกพันสัญญาอันมั่นคง
4.5.12
एतत् तु वचनं श्रुत्वा सुग्रीवस्य सुभाषितम्।
सम्प्रहृष्टमना हस्तं पीडयामास पाणिना ॥ ४.५.१२ ॥
พระรามได้ฟังถ้อยคำอันไพเราะของสุครีพนั้น มีพระทัยยินดียิ่งนัก จึงบีบมือของสุครีพด้วยพระหัตถ์ของพระองค์
4.5.13
हृष्टः सौहृदमालम्ब्य पर्यष्वजत पीडितम्।
ततो हनूमान् संत्यज्य भिक्षुरूपमरिंदमः ॥ ४.५.१३ ॥
ด้วยความยินดี พระองค์ถือไมตรีไว้ จึงโอบกอดสุครีพไว้แน่น ต่อมาหนุมานผู้ปราบศัตรู ได้สลัดรูปนักพรตทิ้งไป
4.5.14
काष्ठयोः स्वेन रूपेण जनयामास पावकम्।
दीप्यमानं ततो वह्निं पुष्पैरभ्यर्च्य सत्कृतम् ॥ ४.५.१४ ॥
หนุมานได้ก่อไฟจากท่อนไม้สองท่อนด้วยฤทธิ์ของตน แล้วบูชาไฟที่กำลังลุกโชนด้วยดอกไม้ ให้เกียรติแก่ไฟนั้น
4.5.15
तयोर्मध्ये तु सुप्रीतो निदधौ सुसमाहितः।
ततोऽग्निं दीप्यमानं तौ चक्रतुश्च प्रदक्षिणम् ॥ ४.५.१५ ॥
พระรามและสุครีพทรงมีพระทัยยินดียิ่งนัก ทรงตั้งสมาธิ วางไฟที่กำลังลุกโชนไว้ระหว่างพระองค์ทั้งสอง แล้วทั้งสองพระองค์ก็เดินประทักษิณรอบไฟนั้น
4.5.16
सुग्रीवो राघवश्चैव वयस्यत्वमुपागतौ।
ततः सुप्रीतमनसौ तावुभौ हरिराघवौ ॥ ४.५.१६ ॥
สุครีพและพระราฆวะได้บรรลุสภาพแห่งมิตรสหาย ต่อจากนั้น ทั้งวานรและพระราฆวะ มีพระทัยเบิกบานยิ่งนัก ก็กลายเป็นสหาย
4.5.17
अन्योन्यमभिवीक्षन्तौ न तृप्तिमभिजग्मतुः।
त्वं वयस्योऽसि हृद्यो मे ह्येकं दुःखं सुखं च नौ ॥ ४.५.१७ ॥
ทั้งสองพระองค์ต่างมองดูกันและกัน ไม่รู้สึกอิ่มพอ สุครีพตรัสว่า ท่านเป็นสหายของข้าพระองค์ ผู้เป็นที่รักยิ่งในใจ ทุกข์และสุขเป็นสิ่งเดียวกันสำหรับเราทั้งสอง
4.5.18
सुग्रीवो राघवं वाक्यमित्युवाच प्रहृष्टवत्।
ततः सुपर्णबहुलां भङ्क्त्वा शाखां सुपुष्पिताम् ॥ ४.५.१८ ॥
สุครีพกล่าวถ้อยคำเหล่านี้แก่พระราฆวะ ราวกับมีความยินดียิ่ง แล้วหักกิ่งไม้ที่มีใบดกและดอกบานสะพรั่ง
4.5.19
सालस्यास्तीर्य सुग्रीवो निषसाद सराघवः।
लक्ष्मणायाथ संहृष्टो हनुमान् मारुतात्मजः ॥ ४.५.१९ ॥
สุครีพปูใบสาละ แล้วนั่งลงกับพระรามราฆวะ จากนั้นหนุมานบุตรแห่งวายุ มีความยินดี ได้จัดที่นั่งให้พระลักษมณ์
4.5.20
शाखां चन्दनवृक्षस्य ददौ परमपुष्पिताम्।
ततः प्रहृष्टः सुग्रीवः श्लक्ष्णं मधुरया गिरा ॥ ४.५.२० ॥
หนุมานถวายกิ่งไม้จันทน์ที่ดอกบานสะพรั่งยิ่งนัก แล้วสุครีพผู้เบิกบานพระทัย ตรัสด้วยเสียงอ่อนหวานและไพเราะ
4.5.21
प्रत्युवाच तदा रामं हर्षव्याकुललोचनः।
अहं विनिकृतो राम चरामीह भयार्दितः ॥ ४.५.२१ ॥
จากนั้นสุครีพซึ่งดวงตาสับสนด้วยความยินดี ตอบพระรามว่า ข้าแต่พระราม ข้าถูกกดขี่และถูกชิงสมบัติ ข้าเร่ร่อนอยู่ที่นี่ด้วยความหวาดกลัวทรมาน
4.5.22
हृतभार्यो वने त्रस्तो दुर्गमेतदुपाश्रितः।
सोऽहं त्रस्तो वने भीतो वसाम्युद्भ्रान्तचेतनः ॥ ४.५.२२ ॥
ภรรยาของข้าถูกพรากไป ข้าหวาดกลัวอยู่ในป่า จึงได้มาพึ่งอาศัยภูเขาที่เข้าถึงยากแห่งนี้ ข้าผู้หวาดผวา หวั่นกลัว และจิตใจสับสน ต้องอาศัยอยู่ในป่า
4.5.23
वालिना निकृतो भ्रात्रा कृतवैरश्च राघव।
वालिनो मे महाभाग भयार्तस्याभयं कुरु ॥ ४.५.२३ ॥
ข้าถูกพี่ชายชื่อพาลีกดขี่ และข้าก็มีความแค้นต่อเขา ข้าแต่ราฆวะ ผู้มีโชคอันยิ่งใหญ่ ขอโปรดประทานความปลอดภัยแก่ข้าผู้ถูกความกลัวพาลีทรมานเถิด
4.5.24
कर्तुमर्हसि काकुत्स्थ भयं मे न भवेद् यथा।
एवमुक्तस्तु तेजस्वी धर्मज्ञो धर्मवत्सलः ॥ ४.५.२४ ॥
ข้าแต่กากุตสถะ ขอพระองค์ทรงกระทำเถิด เพื่อให้ข้าไม่ต้องหวาดกลัวอีก เมื่อได้รับคำกล่าวเช่นนั้น พระรามผู้รุ่งเรือง ผู้รู้ธรรม และรักธรรม จึงตรัสตอบ
4.5.25
प्रत्यभाषत काकुत्स्थः सुग्रीवं प्रहसन्निव।
उपकारफलं मित्रं विदितं मे महाकपे ॥ ४.५.२५ ॥
กากุตสถะ คือพระราม ตรัสตอบสุครีพพลางยิ้มว่า ข้าแต่วานรผู้ยิ่งใหญ่ ข้ารู้ผลแห่งการช่วยเหลือของมิตรแล้ว
4.5.26
वालिनं तं वधिष्यामि तव भार्यापहारिणम्।
अमोघाः सूर्यसंकाशा ममेमे निशिताः शराः ॥ ४.५.२६ ॥
ข้าจะสังหารพาลีผู้พรากภรรยาของท่านไปนั้นเอง ลูกศรคมกล้าของข้าเหล่านี้ ที่เปล่งประกายดุจดวงอาทิตย์ ไม่เคยพลาดเป้าเลย
4.5.27
तस्मिन् वालिनि दुर्वृत्ते निपतिष्यन्ति वेगिताः।
कङ्कपत्रप्रतिच्छन्ना महेन्द्राशनिसंनिभाः ॥ ४.५.२७ ॥
ลูกศรเหล่านั้นจะพุ่งลงสู่พาลีผู้ชั่วร้ายอย่างรวดเร็ว ประดับด้วยขนนกกระเรียน ดุจสายฟ้าอันยิ่งใหญ่ของพระอินทร์
4.5.28
तीक्ष्णाग्रा ऋजुपर्वाणः सरोषा भुजगा इव।
तमद्य वालिनं पश्य तीक्ष्णैराशीविषोपमैः ॥ ४.५.२८ ॥
ลูกศรมีปลายแหลมคม ข้อต่อตรง และดุร้ายดุจงูพิษ ท่านจงดูพาลีวันนี้ ที่จะถูกลูกศรคมเหล่านี้ซึ่งเหมือนงูพิษทิ่มแทง
4.5.29
शरैर्विनिहतं भूमौ प्रकीर्णमिव पर्वतम्।
स तु तद् वचनं श्रुत्वा राघवस्यात्मनो हितम्।
सुग्रीवः परमप्रीतः परमं वाक्यमब्रवीत् ॥ ४.५.२९ ॥
ท่านจงดูพาลีที่ถูกลูกศรสังหาร นอนอยู่บนพื้นดินดุจภูเขาที่พังทลายกระจัดกระจาย ฝ่ายสุครีพได้ฟังถ้อยคำอันเป็นประโยชน์แก่ตนของพระราฆวะ ก็มีความยินดียิ่ง จึงกล่าวถ้อยคำอันสูงสุดนี้
4.5.30
तव प्रसादेन नृसिंह वीर
प्रियां च राज्यं च समाप्नुयामहम्।
तथा कुरु त्वं नरदेव वैरिणं
यथा न हिंस्यात् स पुनर्ममाग्रजम् ॥ ४.५.३० ॥
ด้วยพระกรุณาของพระองค์ ข้าแต่นรสิงห์ ผู้กล้าหาญ ข้าพึงได้คืนทั้งคู่ครองและราชสมบัติ ข้าแต่จอมมนุษย์ ขอพระองค์ทรงกระทำให้ศัตรูนั้นไม่อาจทำร้ายพี่ชายผู้เป็นใหญ่ของข้าได้อีกเลย
4.5.31
सीताकपीन्द्रक्षणदाचराणां
राजीवहेमज्वलनोपमानि।
सुग्रीवरामप्रणयप्रसङ्गे
वामानि नेत्राणि समं स्फुरन्ति ॥ ४.५.३१ ॥
ขณะที่กล่าวถึงมิตรภาพระหว่างสุครีพกับพระราม นัยน์ตาซ้ายของสีดา ของจอมวานร และของเหล่ายักษ์ที่เที่ยวไปในราตรี ต่างกระตุกพร้อมกัน เปรียบดังดอกบัวและเปลวทองที่ลุกโชน