ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 4.60
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.60.1
ततः कृतोदकं स्नातं तं गृध्रं हरियूथपाः।
उपविष्टा गिरौ रम्ये परिवार्य समन्ततः ॥ ४.६०.१ ॥
ನಂತರ ವಾನರ ಯೂಥಪರು ತರ್ಪಣ-ಸ್ನಾನ ಮುಗಿಸಿದ ಆ ಗೃಧ್ರನನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ರಮಣೀಯ ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತರು.
4.60.2
तमङ्गदमुपासीनं तैः सर्वैर्हरिभिर्वृतम्।
जनितप्रत्ययो हर्षात् सम्पातिः पुनरब्रवीत् ॥ ४.६०.२ ॥
ಅಂಗದನ ಬಳಿ ಕುಳಿತು, ಎಲ್ಲ ವಾನರರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಪಾತಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಮೂಡಿ ಹರ್ಷದಿಂದ ಮತ್ತೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
4.60.3
कृत्वा निःशब्दमेकाग्राः शृण्वन्तु हरयो मम।
तथ्यं संकीर्तयिष्यामि यथा जानामि मैथिलीम् ॥ ४.६०.३ ॥
ವಾನರರೇ, ಮೌನವಾಗಿ ಏಕಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ. ಮೈಥಿಲಿಯನ್ನು ನಾನು ತಿಳಿದಂತೆಯೇ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುವೆನು.
4.60.4
अस्य विन्ध्यस्य शिखरे पतितोऽस्मि पुरानघ।
सूर्यतापपरीताङ्गो निर्दग्धः सूर्यरश्मिभिः ॥ ४.६०.४ ॥
ಓ ನಿಷ್ಪಾಪನೇ, ಹಿಂದೆ ನಾನು ಈ ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತದ ಶಿಖರದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದೆ. ಸೂರ್ಯತಾಪದಿಂದ ನನ್ನ ದೇಹ ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು; ಸೂರ್ಯಕಿರಣಗಳಿಂದ ಕರಕಲಾದೆ.
4.60.5
लब्धसंज्ञस्तु षड्रात्राद् विवशो विह्वलन्निव।
वीक्षमाणो दिशः सर्वा नाभिजानामि किंचन ॥ ४.६०.५ ॥
ಆರು ರಾತ್ರಿಗಳ ನಂತರ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಬಂದರೂ, ನಾನು ಅಸಹಾಯಕನಾಗಿ ಕಳವಳದಿಂದ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೋಡಿದೆ; ಏನನ್ನೂ ಗುರುತಿಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ.
4.60.6
ततस्तु सागरान् शैलान् नदीः सर्वाः सरांसि च।
वनानि च प्रदेशांश्च निरीक्ष्य मतिरागता ॥ ४.६०.६ ॥
ನಂತರ ಸಾಗರಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು, ಎಲ್ಲ ನದಿಗಳು, ಸರೋವರಗಳು, ಅರಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿ (ಸ್ಮೃತಿ) ಮರಳಿತು.
4.60.7
हृष्टपक्षिगणाकीर्णः कन्दरोदरकूटवान्।
दक्षिणस्योदधेस्तीरे विन्ध्योऽयमिति निश्चितः ॥ ४.६०.७ ॥
ಹರ್ಷಗೊಂಡ ಪಕ್ಷಿಗಣಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಗುಹೆಗಳು, ಕಣಿವೆಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಖರಗಳುಳ್ಳ ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಸಮುದ್ರತೀರದ ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತವೆಂದು ನಿಶ್ಚಯವಾಯಿತು.
4.60.8
आसीच्चात्राश्रमं पुण्यं सुरैरपि सुपूजितम्।
ऋषिर्निशाकरो नाम यस्मिन्नुग्रतपाऽभवत् ॥ ४.६०.८ ॥
ಇಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳಿಂದಲೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪವಿತ್ರ ಆಶ್ರಮವಿತ್ತು; ಅಲ್ಲಿ ನಿಶಾಕರ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಋಷಿ ಉಗ್ರ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದ್ದರು.
4.60.9
अष्टौ वर्षसहस्राणि तेनास्मिन्नृषिणा गिरौ।
वसतो मम धर्मज्ञे स्वर्गते तु निशाकरे ॥ ४.६०.९ ॥
ಧರ್ಮಜ್ಞನೇ! ಆ ಋಷಿ ಈ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ನಿಶಾಕರ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋದ ನಂತರ, ನಾನು ಎಂಟು ಸಾವಿರ ವರ್ಷ ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದೆ.
4.60.10
अवतीर्य च विन्ध्याग्रात् कृच्छ्रेण विषमाच्छनैः।
तीक्ष्णदर्भां वसुमतीं दुःखेन पुनरागतः ॥ ४.६०.१० ॥
ವಿಂಧ್ಯ ಶಿಖರದಿಂದ ಕಷ್ಟದಿಂದ, ನಿಧಾನವಾಗಿ, ಒರಟು ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಇಳಿದು, ಚೂಪಾದ ದರ್ಭೆ ಹುಲ್ಲಿನ ನೆಲಕ್ಕೆ ದುಃಖದಿಂದ ನಾನು ಮರಳಿ ಬಂದೆ.
4.60.11
तमृषिं द्रष्टुकामोऽस्मि दुःखेनाभ्यागतो भृशम्।
जटायुषा मया चैव बहुशोऽधिगतो हि सः ॥ ४.६०.११ ॥
ಆ ಋಷಿಯನ್ನು ನೋಡುವ ಬಯಕೆಯಿಂದ, ಬಹಳ ದುಃಖದಿಂದ ನಾನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ; ಜಟಾಯು ಮತ್ತು ನಾನು ಅವರನ್ನು ಹಲವು ಬಾರಿ ಭೇಟಿಯಾಗಿದ್ದೆವು.
4.60.12
तस्याश्रमपदाभ्याशे ववुर्वाताः सुगन्धिनः।
वृक्षो नापुष्पितः कश्चिदफलो वा न दृश्यते ॥ ४.६०.१२ ॥
ಅವರ ಆಶ್ರಮ ಸ್ಥಳದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಸುಗಂಧಯುಕ್ತ ಗಾಳಿಗಳು ಬೀಸಿದವು; ಹೂ ಇಲ್ಲದ ಅಥವಾ ಫಲವಿಲ್ಲದ ಯಾವ ಮರವೂ ಕಾಣಿಸಲಿಲ್ಲ.
4.60.13
उपेत्य चाश्रमं पुण्यं वृक्षमूलमुपाश्रितः।
द्रष्टुकामः प्रतीक्षे च भगवन्तं निशाकरम् ॥ ४.६०.१३ ॥
ಪವಿತ್ರವಾದ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ತಲುಪಿ, ಒಂದು ಮರದ ಬುಡದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದು, ಭಗವಂತನಾದ ಚಂದ್ರನನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸಿ ನಾನು ಕಾದಿದ್ದೆ.
4.60.14
अथ पश्यामि दूरस्थमृषिं ज्वलिततेजसम्।
कृताभिषेकं दुर्धर्षमुपावृत्तमुदङ्मुखम् ॥ ४.६०.१४ ॥
ಆಗ ದೂರದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ, ಉರಿಯುವ ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳ, ಅಭಿಷೇಕ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ, ಅಜೇಯನಾದ, ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಮುಖ ಮಾಡಿ ತಿರುಗಿದ ಒಬ್ಬ ಋಷಿಯನ್ನು ನಾನು ನೋಡಿದೆ.
4.60.15
तमृक्षाः सृमरा व्याघ्राः सिंहा नानासरीसृपाः।
परिवार्योपगच्छन्ति दातारं प्राणिनो यथा ॥ ४.६०.१५ ॥
ದಾತನನ್ನು ಜೀವಿಗಳು ಸುತ್ತುವರಿದಂತೆ, ಕರಡಿಗಳು, ಜಿಂಕೆಗಳು, ಹುಲಿಗಳು, ಸಿಂಹಗಳು, ವಿವಿಧ ಸರೀಸೃಪಗಳು ಅವರನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.
4.60.16
ततः प्राप्तमृषिं ज्ञात्वा तानि सत्त्वानि वै ययुः।
प्रविष्टे राजनि यथा सर्वं सामात्यकं बलम् ॥ ४.६०.१६ ॥
ಋಷಿ ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ತಿಳಿದು ಆ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಹೊರಟುಹೋದವು; ರಾಜನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ ಮಂತ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮಸ್ತ ಸೈನ್ಯವು ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವಂತೆ.
4.60.17
ऋषिस्तु दृष्ट्वा मां तुष्टः प्रविष्टश्चाश्रमं पुनः।
मुहूर्तमात्रान्निर्गम्य ततः कार्यमपृच्छत ॥ ४.६०.१७ ॥
ಋಷಿ ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ಮತ್ತೆ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು; ಒಂದು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಹೊರಬಂದು ನನ್ನ ಕಾರ್ಯವೇನೆಂದು ಕೇಳಿದರು.
4.60.18
सौम्य वैकल्यतां दृष्ट्वा रोम्णां ते नावगम्यते।
अग्निदग्धाविमौ पक्षौ प्राणाश्चापि शरीरके ॥ ४.६०.१८ ॥
ಓ ಸೌಮ್ಯನೇ, ನಿನ್ನ ಅಂಗವಿಕಲತೆಯನ್ನು ನೋಡಿದರೂ ನಿನ್ನ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಬಿಳಿಕೂದಲು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ; ಈ ಎರಡು ರೆಕ್ಕೆಗಳು ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಸುಟ್ಟುಹೋಗಿವೆ, ದೇಹದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣವೂ.
4.60.19
गृध्रौ द्वौ दृष्टपूर्वौ मे मातरिश्वसमौ जवे।
गृध्राणां चैव राजानौ भ्रातरौ कामरूपिणौ ॥ ४.६०.१९ ॥
ವಾಯುವಿನಷ್ಟೇ ವೇಗವುಳ್ಳ ಎರಡು ಹದ್ದುಗಳನ್ನು ನಾನು ಈ ಹಿಂದೆ ನೋಡಿದ್ದೇನೆ. ಅವರು ಹದ್ದುಗಳ ರಾಜರಾದ ಇಬ್ಬರು ಸಹೋದರರು, ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ರೂಪ ಧರಿಸಬಲ್ಲವರು.
4.60.20
ज्येष्ठोऽवितस्त्वं सम्पाते जटायुरनुजस्तव।
मानुषं रूपमास्थाय गृह्णीतां चरणौ मम ॥ ४.६०.२० ॥
ಸಂಪಾತಿಯೇ, ನೀನು ಹಿರಿಯನು, ಅವಿತ; ನಿನ್ನ ಕಿರಿಯ ತಮ್ಮ ಜಟಾಯು. ಮಾನವ ರೂಪ ಧರಿಸಿ ನನ್ನ ಪಾದಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಲಿ.
4.60.21
किं ते व्याधिसमुत्थानं पक्षयोः पतनं कथम्।
दण्डो वायं धृतः केन सर्वमाख्याहि पृच्छतः ॥ ४.६०.२१ ॥
ನಿನಗೆ ಈ ರೋಗ ಹೇಗೆ ಬಂದಿತು? ನಿನ್ನ ರೆಕ್ಕೆಗಳು ಹೇಗೆ ಉದುರಿದವು? ಈ ದಂಡವನ್ನು ಯಾರು ಹಿಡಿದರು? ಕೇಳುತ್ತಿರುವ ನನಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳು.