ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 5.30
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.30.1
हनुमानपि विक्रान्तः सर्वं शुश्राव तत्त्वतः।
सीतायास्त्रिजटायाश्च राक्षसीनां च तर्जितम् ॥ ५.३०.१ ॥
ପରାକ୍ରମୀ ହନୁମାନ ମଧ୍ୟ ସୀତା, ତ୍ରିଜଟା ଓ ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ସମସ୍ତ ଭର୍ତ୍ସନା ଓ ଧମକ ଯଥାର୍ଥ ରୂପେ ଶୁଣିଲେ।
5.30.2
अवेक्षमाणस्तां देवीं देवतामिव नन्दने।
ततो बहुविधां चिन्तां चिन्तयामास वानरः ॥ ५.३०.२ ॥
ନନ୍ଦନ ବନରେ ଦେବତାଙ୍କ ପରି ସେହି ଦେବୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିବା ବାନର ତା'ପରେ ନାନାବିଧ ଚିନ୍ତା କଲେ।
5.30.3
यां कपीनां सहस्राणि सुबहून्ययुतानि च।
दिक्षु सर्वासु मार्गन्ते सेयमासादिता मया ॥ ५.३०.३ ॥
ଯାହାଙ୍କୁ ହଜାର ହଜାର ଏବଂ ବହୁ ଅଯୁତ ବାନର ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଖୋଜୁଛନ୍ତି, ସେହି ଏହି ସୀତାଙ୍କୁ ମୁଁ ପାଇଛି।
5.30.4
चारेण तु सुयुक्तेन शत्रोः शक्तिमवेक्षता।
गूढेन चरता तावदवेक्षितमिदं मया ॥ ५.३०.४ ॥
ଶତ୍ରୁର ଶକ୍ତି ଦେଖୁଥିବା, ଭଲ ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ ଗୁପ୍ତଚର ରୂପେ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ବୁଲି ମୁଁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏସବୁ ଦେଖିଲି।
5.30.5
राक्षसानां विशेषश्च पुरी चेयं निरीक्षिता।
राक्षसाधिपतेरस्य प्रभावो रावणस्य च ॥ ५.३०.५ ॥
ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ବିଶେଷତା ଓ ଏହି ନଗରୀ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଦେଖିଛି; ରାକ୍ଷସାଧିପତି ରାବଣଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଛି।
5.30.6
यथा तस्याप्रमेयस्य सर्वसत्त्वदयावतः।
समाश्वासयितुं भार्यां पतिदर्शनकांक्षिणीम् ॥ ५.३०.६ ॥
ଅପ୍ରମେୟ ଏବଂ ସର୍ବପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ, ପତିଦର୍ଶନ ଆକାଂକ୍ଷିଣୀ ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେବା ପାଇଁ (ଉଚିତ)।
5.30.7
अहमाश्वासयाम्येनां पूर्णचन्द्रनिभाननाम्।
अदृष्टदुःखां दुःखस्य न ह्यन्तमधिगच्छतीम् ॥ ५.३०.७ ॥
ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ମୁଖବିଶିଷ୍ଟା ଏହାକୁ ମୁଁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେବି; ଦୁଃଖର ଅନ୍ତ ଦେଖି ନ ଥିବା, ଦୁଃଖର ଅନ୍ତ ପାଉ ନ ଥିବା ଏହାକୁ।
5.30.8
यदि ह्यहं सतीमेनां शोकोपहतचेतनाम्।
अनाश्वास्य गमिष्यामि दोषवद् गमनं भवेत् ॥ ५.३०.८ ॥
ଶୋକରେ ଚେତନା ଆହତ ଏହି ସତୀକୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ନ ଦେଇ ଯଦି ମୁଁ ଯାଏ, ତେବେ ସେ ଗମନ ଦୋଷଯୁକ୍ତ ହେବ।
5.30.9
गते हि मयि तत्रेयं राजपुत्री यशस्विनी।
परित्राणमपश्यन्ती जानकी जीवितं त्यजेत् ॥ ५.३०.९ ॥
ମୁଁ ସେଠାରୁ ଚାଲିଗଲେ, ଏହି ଯଶସ୍ୱିନୀ ରାଜକନ୍ୟା ଜାନକୀ ରକ୍ଷା ନ ଦେଖି ନିଜ ଜୀବନ ତ୍ୟାଗ କରିବେ।
5.30.10
यथा च स महाबाहुः पूर्णचन्द्रनिभाननः।
समाश्वासयितुं न्याय्यः सीतादर्शनलालसः ॥ ५.३०.१० ॥
ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ ସେହି ମହାବାହୁ ସୀତାଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଲାଳାୟିତ, ତାଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେବା ଉଚିତ।
5.30.11
निशाचरीणां प्रत्यक्षमक्षमं चाभिभाषितम्।
कथं नु खलु कर्तव्यमिदं कृच्छ्रगतो ह्यहम् ॥ ५.३०.११ ॥
ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ କୁହାଯାଇଥିବା ଅସହ୍ୟ କଥାରେ ମୁଁ ସଙ୍କଟରେ ଅଛି; ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା କିପରି କରାଯିବ?
5.30.12
अनेन रात्रिशेषेण यदि नाश्वास्यते मया।
सर्वथा नास्ति संदेहः परित्यक्ष्यति जीवितम् ॥ ५.३०.१२ ॥
ଏହି ରାତ୍ରିର ଅବଶିଷ୍ଟ ଭାଗରେ ଯଦି ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ନ ଦେଇପାରେ, ତେବେ ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଜୀବନ ତ୍ୟାଗ କରିବେ, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
5.30.13
रामस्तु यदि पृच्छेन्मां किं मां सीताब्रवीद्वचः।
किमहं तं प्रतिब्रूयामसम्भाष्य सुमध्यमाम् ॥ ५.३०.१३ ॥
ଯଦି ରାମ ମୋତେ ପଚାରନ୍ତି ଯେ ସୀତା ମୋତେ କଣ କଥା କହିଲେ, ତେବେ ସେଇ ସୁମଧ୍ୟମା ସହ କଥା ନ ହୋଇ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ କଣ ଉତ୍ତର ଦେବି?
5.30.14
सीतासंदेशरहितं मामितस्त्वरया गतम्।
निर्दहेदपि काकुत्स्थः क्रोधतीव्रेण चक्षुषा ॥ ५.३०.१४ ॥
ସୀତାଙ୍କ ସନ୍ଦେଶ ବିନା ଏଠାରୁ ତ୍ୱରିତ ପଠାଯାଇଥିବା ମୋତେ, କ୍ରୋଧର ତୀବ୍ର ଦୃଷ୍ଟିରେ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ରାମ ଦଗ୍ଧ ମଧ୍ୟ କରିପାରନ୍ତି।
5.30.15
यदि वोद्योजयिष्यामि भर्तारं रामकारणात्।
व्यर्थमागमनं तस्य ससैन्यस्य भविष्यति ॥ ५.३०.१५ ॥
କିମ୍ବା ରାମଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଁ ମୋ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ (ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ) ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଉସ୍କାଇଲେ, ସୈନ୍ୟ ସହିତ ତାଙ୍କ ଆଗମନ ବ୍ୟର୍ଥ ହେବ।
5.30.16
अन्तरं त्वहमासाद्य राक्षसीनामवस्थितः।
शनैराश्वासयाम्यद्य संतापबहुलामिमाम् ॥ ५.३०.१६ ॥
କିନ୍ତୁ ରାକ୍ଷସୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୁଯୋଗ ପାଇ, ମୁଁ ଠିଆ ହୋଇ ଏବେ ଧୀରେ ଧୀରେ ଏହି ଅତ୍ୟଧିକ ସନ୍ତପ୍ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେବି।
5.30.17
अहं ह्यतितनुश्चैव वानरश्च विशेषतः।
वाचं चोदाहरिष्यामि मानुषीमिह संस्कृताम् ॥ ५.३०.१७ ॥
ମୁଁ ଅତି କ୍ଷୁଦ୍ର ଶରୀରୀ, ଆହୁରି ବାନର; ତେଣୁ ଏଠାରେ ମାନବୀୟ, ସଂସ୍କୃତ ବାଣୀ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବି।
5.30.18
यदि वाचं प्रदास्यामि द्विजातिरिव संस्कृताम्।
रावणं मन्यमाना मां सीता भीता भविष्यति ॥ ५.३०.१८ ॥
ଯଦି ମୁଁ ଦ୍ୱିଜ ପରି ସଂସ୍କୃତ ବାଣୀ କହେ, ତେବେ ମୋତେ ରାବଣ ଭାବି ସୀତା ଭୀତ ହେବେ।
5.30.19
अवश्यमेव वक्तव्यं मानुषं वाक्यमर्थवत्।
मया सान्त्वयितुं शक्या नान्यथेयमनिन्दिता ॥ ५.३०.१९ ॥
ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦୋଷା ଦେବୀଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେବାକୁ ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ମନୁଷ୍ୟ ଭାଷାରେ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ବାକ୍ୟ କହିବାକୁ ପଡ଼ିବ; ଅନ୍ୟ ଉପାୟରେ ଏହାକୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦିଆଯାଇ ନ ପାରେ।
5.30.20
सेयमालोक्य मे रूपं जानकी भाषितं तथा।
रक्षोभिस्त्रासिता पूर्वं भूयस्त्रासमुपैष्यति ॥ ५.३०.२० ॥
ମୋର ରୂପ ଓ ବାଣୀ ଦେଖି, ପୂର୍ବରୁ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭୟଭୀତ ହୋଇଥିବା ଏହି ଜାନକୀ ପୁଣି ଭୟ ପାଇବେ।
5.30.21
ततो जातपरित्रासा शब्दं कुर्यान्मनस्विनी।
जानाना मां विशालाक्षी रावणं कामरूपिणम् ॥ ५.३०.२१ ॥
ତା'ପରେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ସେ ମନସ୍ୱିନୀ, ବିଶାଳାକ୍ଷୀ ସୀତା, ମୋତେ ଓ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ରୂପ ଧାରଣ କରୁଥିବା ରାବଣକୁ ଜାଣି ଶବ୍ଦ କରିବେ।
5.30.22
सीतया च कृते शब्दे सहसा राक्षसीगणः।
नानाप्रहरणो घोरः समेयादन्तकोपमः ॥ ५.३०.२२ ॥
ସୀତାଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଶୁଣିବାମାତ୍ରେ ଅଚାନକ ନାନା ଅସ୍ତ୍ର ଧରିଥିବା, ଯମ ସଦୃଶ ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସୀ ଦଳ ସେଠାରେ ଏକାଠି ହେବେ।
5.30.23
ततो मां सम्परिक्षिप्य सर्वतो विकृताननाः।
वधे च ग्रहणे चैव कुर्युर्यत्नं महाबलाः ॥ ५.३०.२३ ॥
ତା'ପରେ ବିକୃତ ମୁଖ ଥିବା ସେହି ମହାବଳଶାଳୀ ରାକ୍ଷସୀମାନେ ମୋତେ ସବୁ ଦିଗରୁ ଘେରି ମୋତେ ବଧ ଓ ଧରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରିବେ।
5.30.24
तं मां शाखाः प्रशाखाश्च स्कन्धांश्चोत्तमशाखिनाम्।
दृष्ट्वा च परिधावन्तं भवेयुः परिशङ्किताः ॥ ५.३०.२४ ॥
ଉତ୍ତମ ବୃକ୍ଷର ଶାଖା, ଉପଶାଖା ଓ କାଣ୍ଡ ଉପରେ ମୋତେ ଦୌଡ଼ୁଥିବାର ଦେଖି ସେମାନେ ସନ୍ଦେହ କରିବେ।
5.30.25
मम रूपं च सम्प्रेक्ष्य वने विचरतो महत्।
राक्षस्यो भयवित्रस्ता भवेयुर्विकृतस्वराः ॥ ५.३०.२५ ॥
ବନରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ମୋର ଏହି ମହାନ ରୂପ ଦେଖି ରାକ୍ଷସୀମାନେ ଭୟରେ ତ୍ରସ୍ତ ହୋଇ ବିକୃତ ସ୍ୱରବିଶିଷ୍ଟ ହେବେ।
5.30.26
ततः कुर्युः समाह्वानं राक्षस्यो रक्षसामपि।
राक्षसेन्द्रनियुक्तानां राक्षसेन्द्रनिवेशने ॥ ५.३०.२६ ॥
ତା'ପରେ ରାକ୍ଷସୀ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟ ରାକ୍ଷସରାଜଙ୍କ ଭବନରେ, ରାକ୍ଷସରାଜ ନିଯୁକ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ଡାକିବେ।
5.30.27
ते शूलशरनिस्त्रिंशविविधायुधपाणयः।
आपतेयुर्विमर्देऽस्मिन् वेगेनोद्वेगकारणात् ॥ ५.३०.२७ ॥
ଶୂଳ, ବାଣ, ଖଡ୍ଗ ଓ ବିବିଧ ଆୟୁଧ ହାତରେ ଧରି ସେମାନେ ଏହି ସଂଘର୍ଷରେ, ଉଦ୍ବେଗ କାରଣରୁ ବେଗରେ ଧାଇଁ ଆସିବେ।
5.30.28
संरुद्धस्तैस्तु परितो विधमे राक्षसं बलम्।
शक्नुयां न तु सम्प्राप्तुं परं पारं महोदधेः ॥ ५.३०.२८ ॥
ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରୁ ଘେରି, ରାକ୍ଷସ ସେନାକୁ ଛତ୍ରଭଙ୍ଗ କଲେ ମଧ୍ୟ ମହାସାଗରର ପାରିକୁ ମୁଁ ପହଞ୍ଚି ପାରିବି ନାହିଁ।
5.30.29
मां वा गृह्णीयुरावृत्य बहवः शीघ्रकारिणः।
स्यादियं चागृहीतार्था मम च ग्रहणं भवेत् ॥ ५.३०.२९ ॥
କିମ୍ବା ଶୀଘ୍ରକର୍ମୀ ଅନେକେ ମୋତେ ଘେରି ଧରିନେବେ; ତେବେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିବ ଏବଂ ମୋର ବନ୍ଦୀ ହେବା ମଧ୍ୟ ଘଟିବ।
5.30.30
हिंसाभिरुचयो हिंस्युरिमां वा जनकात्मजाम्।
विपन्नं स्यात् ततः कार्यं रामसुग्रीवयोरिदम् ॥ ५.३०.३० ॥
ହିଂସାପ୍ରିୟ ଲୋକମାନେ ଏହି ଜନକ-କନ୍ୟାଙ୍କୁ ହିଂସା କରିପାରନ୍ତି; ତେବେ ରାମ ଓ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ।
5.30.31
उद्देशे नष्टमार्गेऽस्मिन् राक्षसैः परिवारिते।
सागरेण परिक्षिप्ते गुप्ते वसति जानकी ॥ ५.३०.३१ ॥
ପଥ ହଜିଯାଇଥିବା ଏହି ସ୍ଥାନରେ, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ, ସମୁଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ବେଷ୍ଟିତ ହୋଇ, ପ୍ରହରା ମଧ୍ୟରେ ଜାନକୀ ବାସ କରନ୍ତି।
5.30.32
विशस्ते वा गृहीते वा रक्षोभिर्मयि संयुगे।
नान्यं पश्यामि रामस्य सहायं कार्यसाधने ॥ ५.३०.३२ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ହତ କିମ୍ବା ବନ୍ଦୀ ହେଲେ, ରାମଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧନରେ ଅନ୍ୟ ସହାୟକ ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ।
5.30.33
विमृशंश्च न पश्यामि यो हते मयि वानरः।
शतयोजनविस्तीर्णं लङ्घयेत महोदधिम् ॥ ५.३०.३३ ॥
ଚିନ୍ତା କଲେ ମଧ୍ୟ, ମୋ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଶହେ ଯୋଜନ ବିସ୍ତୃତ ମହାସମୁଦ୍ର ଡେଇଁ ପାରିବା ଏପରି କୌଣସି ବାନର ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ।
5.30.34
कामं हन्तुं समर्थोऽस्मि सहस्राण्यपि रक्षसाम्।
न तु शक्ष्याम्यहं प्राप्तुं परं पारं महोदधेः ॥ ५.३०.३४ ॥
ହଜାରେ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ବଧ କରିବାକୁ ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ସମର୍ଥ; କିନ୍ତୁ ମହାସମୁଦ୍ରର ଓପାରିକୁ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ମୁଁ ସମର୍ଥ ହେବି ନାହିଁ।
5.30.36
एष दोषो महान् हि स्यान्मम सीताभिभाषणे।
प्राणत्यागश्च वैदेह्या भवेदनभिभाषणे ॥ ५.३०.३६ ॥
ସୀତାଙ୍କ ସହ କଥା କହିବାରେ ଏହା ମୋ ପାଇଁ ବଡ଼ ଦୋଷ ହେବ; ନ କହିଲେ ବୈଦେହୀଙ୍କ ପ୍ରାଣତ୍ୟାଗ ହେବ।
5.30.37
भूताश्चार्था विरुध्यन्त देशकालविरोधिताः।
विक्लवं दूतमासाद्य तमः सूर्योदये यथा ॥ ५.३०.३७ ॥
ଘଟିଥିବା କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଶ-କାଳ ବିରୋଧରେ ବାଧିତ ହେଲେ, ଦୂତ ବିଚଳିତ ହୁଏ, ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟରେ ଅନ୍ଧକାର ଭଳି।
5.30.38
अर्थानर्थान्तरे बुद्धिर्निश्चितापि न शोभते।
घातयन्ति हि कार्याणि दूताः पण्डितमानिनः ॥ ५.३०.३८ ॥
ଲାଭ ଓ କ୍ଷତିର ମଧ୍ୟରେ ବୁଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ତାହା ଶୋଭା ପାଏ ନାହିଁ। ନିଜକୁ ପଣ୍ଡିତ ମନେ କରୁଥିବା ଦୂତମାନେ ହିଁ କାର୍ଯ୍ୟ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତି।
5.30.39
न विनश्येत् कथं कार्यं वैक्लव्यं न कथं मम।
लङ्घनं च समुद्रस्य कथं नु न वृथा भवेत् ॥ ५.३०.३९ ॥
ମୋ କାର୍ଯ୍ୟ କିପରି ନଷ୍ଟ ନ ହେବ, ମୋ ଭିତରେ ବ୍ୟାକୁଳତା କିପରି ନ ଆସିବ? ସମୁଦ୍ର ଲଙ୍ଘନ ମଧ୍ୟ କିପରି ବୃଥା ନ ହେବ?
5.30.41
कथं नु खलु वाक्यं मे शृणुयान्नोद्विजेत च।
राममक्लिष्टकर्माणं सुबन्धुमनुकीर्तयन्।
नैनामुद्वेजयिष्यामि तद्बन्धुगतचेतनाम् ॥ ५.३०.४१ ॥
ମୋ କଥା ସେ କିପରି ଶୁଣିବ, ଭୟ ନ କରିବ? ଅନାୟାସେ କର୍ମ କରୁଥିବା ରାମ ଓ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଭାଇଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି, ଯାହାର ମନ ତାଙ୍କଠାରେ ଲାଗିଛି, ତାକୁ ମୁଁ ଭୟ ଦେଖାଇବି ନାହିଁ।
5.30.42
इक्ष्वाकूणां वरिष्ठस्य रामस्य विदितात्मनः।
शुभानि धर्मयुक्तानि वचनानि समर्पयन् ॥ ५.३०.४२ ॥
ଇକ୍ଷ୍ବାକୁ ବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆତ୍ମଜ୍ଞାନୀ ରାମଙ୍କର ଶୁଭ ଓ ଧର୍ମଯୁକ୍ତ ବାକ୍ୟ ଜଣାଇ।
5.30.43
श्रावयिष्यामि सर्वाणि मधुरां प्रब्रुवन् गिरम्।
श्रद्धास्यति यथा सीता तथा सर्वं समादधे ॥ ५.३०.४३ ॥
ମଧୁର ବାଣୀରେ ମୁଁ ସବୁକିଛି ଶୁଣାଇବି। ସୀତା ବିଶ୍ୱାସ କରିବା ପରି ସବୁ ସେହିପରି ସଜାଇବି।
5.30.44
जगतिपतेः प्रमदामवेक्षमाणः।
मधुरमवितथं जगाद वाक्यं
द्रुमविटपान्तरमास्थितो हनूमान् ॥ ५.३०.४४ ॥
ଭୂପତିଙ୍କ ପ୍ରିୟ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ବୃକ୍ଷ ଶାଖା ମଧ୍ୟରେ ବସିଥିବା ହନୁମାନ ମଧୁର ଓ ସତ୍ୟ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।