ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 5.37
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.37.1
सा सीता वचनं श्रुत्वा पूर्णचन्द्रनिभानना।
हनूमन्तमुवाचेदं धर्मार्थसहितं वचः ॥ ५.३७.१ ॥
ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସଦୃଶ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟା ସୀତା ସେହି ବଚନ ଶୁଣି ହନୁମାନଙ୍କୁ ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥଯୁକ୍ତ ଏହି ବଚନ କହିଲେ।
5.37.2
अमृतं विषसम्पृक्तं त्वया वानर भाषितम्।
यच्च नान्यमना रामो यच्च शोकपरायणः ॥ ५.३७.२ ॥
ହେ ବାନର, ତୁମେ ଯାହା କହିଲ ତାହା ବିଷମିଶ୍ରିତ ଅମୃତ ପରି; ଏବଂ ରାମ ଅନ୍ୟ ଚିନ୍ତା ବିନା ଶୋକରେ ମଗ୍ନ ଅଛନ୍ତି।
5.37.3
ऐश्वर्ये वा सुविस्तीर्णे व्यसने वा सुदारुणे।
रज्ज्वेव पुरुषं बद्ध्वा कृतान्तः परिकर्षति ॥ ५.३७.३ ॥
ବିପୁଳ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟରେ ହେଉ କିମ୍ବା ଅତି ଭୟଙ୍କର ବିପତ୍ତିରେ, କୃତାନ୍ତ (ଯମ) ମଣିଷକୁ ଦଉଡିରେ ବାନ୍ଧି ଟାଣି ନେଇଯାଏ।
5.37.4
विधिर्नूनमसंहार्यः प्राणिनां प्लवगोत्तम।
सौमित्रं मां च रामं च व्यसनैः पश्य मोहितान् ॥ ५.३७.४ ॥
ହେ ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ବିଧି ନିଶ୍ଚୟ ଅଟଳ; ଦେଖ, ସୌମିତ୍ରି, ମୁଁ ଓ ରାମ ବିପଦରେ ମୋହିତ ହୋଇଛୁ।
5.37.5
शोकस्यास्य कथं पारं राघवोऽधिगमिष्यति।
प्लवमानः परिक्रान्तो हतनौः सागरे यथा ॥ ५.३७.५ ॥
ଏହି ଶୋକର ପାରିକୂଳ ରାଘବ କିପରି ପାଇବେ? ସମୁଦ୍ରରେ ନାଆ ଭାଙ୍ଗିଗଲେ ଯେପରି କେହି ପହଁରି ବୁଲେ।
5.37.6
राक्षसानां वधं कृत्वा सूदयित्वा च रावणम्।
लङ्कामुन्मथितां कृत्वा कदा द्रक्ष्यति मां पतिः ॥ ५.३७.६ ॥
ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି, ରାବଣଙ୍କୁ ବଧ କରି, ଲଙ୍କାକୁ ଉତ୍ପାଟନ କରିବା ପରେ ମୋ ସ୍ୱାମୀ ମୋତେ କେବେ ଦେଖିବେ?
5.37.7
स वाच्यः संत्वरस्वेति यावदेव न पूर्यते।
अयं संवत्सरः कालस्तावद्धि मम जीवितम् ॥ ५.३७.७ ॥
ତାଙ୍କୁ କୁହ 'ଶୀଘ୍ର କର'; ଏହି ଏକ ବର୍ଷର ସମୟ ହିଁ ମୋର ଜୀବନ।
5.37.8
वर्तते दशमो मासो द्वौ तु शेषौ प्लवङ्गम।
रावणेन नृशंसेन समयो यः कृतो मम ॥ ५.३७.८ ॥
ହେ ପ୍ଲବଙ୍ଗମ, ଦଶମ ମାସ ଚାଲିଛି; କେବଳ ଦୁଇ ମାସ ବାକି ଅଛି। ନିଷ୍ଠୁର ରାବଣ ମୋ ପାଇଁ ଯେଉଁ ସମୟସୀମା ଧାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲା, ଏହା ସେହି।
5.37.9
विभीषणेन च भ्रात्रा मम निर्यातनं प्रति।
अनुनीतः प्रयत्नेन न च तत् कुरुते मतिम् ॥ ५.३७.९ ॥
ମୋ ମୁକ୍ତି ବିଷୟରେ ଭାଇ ବିଭୀଷଣ ମଧ୍ୟ ଯତ୍ନପୂର୍ବକ ତାଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ; ତଥାପି ସେ ସେ ବିଷୟରେ ମନ ସ୍ଥିର କରନ୍ତି ନାହିଁ।
5.37.10
मम प्रतिप्रदानं हि रावणस्य न रोचते।
रावणं मार्गते संख्ये मृत्युः कालवशंगतम् ॥ ५.३७.१० ॥
ମୋତେ ଫେରାଇ ଦେବା ରାବଣଙ୍କୁ ପସନ୍ଦ ନୁହେଁ; କାଳବଶ ହୋଇଥିବା ତାଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୃତ୍ୟୁ ଖୋଜୁଛି।
5.37.11
ज्येष्ठा कन्या कला नाम विभीषणसुता कपे।
तया ममैतदाख्यातं मात्रा प्रहितया स्वयम् ॥ ५.३७.११ ॥
ହେ କପି, ବିଭୀଷଣଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠା କନ୍ୟା କଳା ନାମରେ ସେ ମୋତେ ଏହା କହିଲା; ତାର ମାତା ନିଜେ ତାକୁ ପଠାଇ ଏହା କହାଇଥିଲେ।
5.37.12
अविन्ध्यो नाम मेधावी विद्वान् राक्षसपुङ्गवः।
धृतिमाञ्छीलवान् वृद्धो रावणस्य सुसम्मतः ॥ ५.३७.१२ ॥
ଅବିନ୍ଧ୍ୟ ନାମକ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ, ବିଦ୍ୱାନ, ରାକ୍ଷସଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧୈର୍ଯ୍ୟବାନ, ସୁଶୀଳ ଓ ବୃଦ୍ଧ ବ୍ୟକ୍ତି ଅଛନ୍ତି, ଯିଏ ରାବଣଙ୍କର ଅତି ପ୍ରିୟ।
5.37.13
रामात् क्षयमनुप्राप्तं रक्षसां प्रत्यचोदयत्।
न च तस्य स दुष्टात्मा शृणोति वचनं हितम् ॥ ५.३७.१३ ॥
ରାମଙ୍କ ଯୋଗୁଁ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଉପରେ ବିନାଶ ଆସିବ ବୋଲି ସେ (ରାବଣକୁ) ସତର୍କ କଲା; କିନ୍ତୁ ସେଇ ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମା ସେ ହିତକର ବାକ୍ୟ ଶୁଣିଲା ନାହିଁ।
5.37.14
आशंसेयं हरिश्रेष्ठ क्षिप्रं मां प्राप्स्यते पतिः।
अन्तरात्मा हि मे शुद्धस्तस्मिंश्च बहवो गुणाः ॥ ५.३७.१४ ॥
ହେ କପିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୋ ସ୍ୱାମୀ ଶୀଘ୍ର ମୋତେ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବେ ବୋଲି ମୁଁ ଆଶା କରେ। ମୋ ଅନ୍ତରାତ୍ମା ଶୁଦ୍ଧ, ଏବଂ ତାଙ୍କଠାରେ ଅନେକ ଗୁଣ ଅଛି।
5.37.15
उत्साहः पौरुषं सत्त्वमानृशंस्यं कृतज्ञता।
विक्रमश्च प्रभावश्च सन्ति वानर राघवे ॥ ५.३७.१५ ॥
ହେ ବାନର, ରାଘବଙ୍କଠାରେ ଉତ୍ସାହ, ପୌରୁଷ, ସତ୍ତ୍ୱ, ଦୟା, କୃତଜ୍ଞତା, ବିକ୍ରମ ଓ ପ୍ରଭାବ ଅଛି।
5.37.16
चतुर्दश सहस्राणि राक्षसानां जघान यः।
जनस्थाने विना भ्रात्रा शत्रुः कस्तस्य नोद्विजेत् ॥ ५.३७.१६ ॥
ଜନସ୍ଥାନରେ ଭାଇ ବିନା ଯେ ଚଉଦ ହଜାର ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ବଧ କଲା, ତାର ଶତ୍ରୁ କାହିଁକି ଭୟ ପାଇବ ନାହିଁ?
5.37.17
न स शक्यस्तुलयितुं व्यसनैः पुरुषर्षभः।
अहं तस्यानुभावज्ञा शक्रस्येव पुलोमजा ॥ ५.३७.१७ ॥
ସେଇ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ବିପଦରେ ମାପିହେବ ନାହିଁ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରଭାବ ଯେପରି ପୁଲୋମଜା ଜାଣେ, ସେପରି ମୁଁ ତାଙ୍କ ପ୍ରଭାବ ଜାଣେ।
5.37.18
शरजालांशुमान् शूरः कपे रामदिवाकरः।
शत्रुरक्षोमयं तोयमुपशोषं नयिष्यति ॥ ५.३७.१८ ॥
ହେ କପି, ବାଣଜାଳ ରୂପ କିରଣବିଶିଷ୍ଟ ବୀର ରାମ-ସୂର୍ଯ୍ୟ ଶତ୍ରୁ ରାକ୍ଷସରୂପୀ ଜଳକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଖାଇ ଦେବେ।
5.37.19
अश्रुसम्पूर्णवदनामुवाच हनुमान् कपिः ॥ ५.३७.१९ ॥
ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁଖ ଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ ବାନର ହନୁମାନ କହିଲେ।
5.37.20
श्रुत्वैव च वचो मह्यं क्षिप्रमेष्यति राघवः।
चमूं प्रकर्षन् महतीं हर्यृक्षगणसंकुलाम् ॥ ५.३७.२० ॥
ମୋ କଥା ଶୁଣିବାମାତ୍ରେ ରାଘବ ବାନର ଓ ଭାଲୁ ଗଣରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ମହାସେନା ନେଇ ଶୀଘ୍ର ଆସିବେ।
5.37.21
अथवा मोचयिष्यामि त्वामद्यैव सराक्षसात्।
अस्माद् दुःखादुपारोह मम पृष्ठमनिन्दिते ॥ ५.३७.२१ ॥
କିମ୍ବା ହେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷା, ଆଜି ହିଁ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସହିତ ଏହି ଦୁଃଖରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ମୁକ୍ତ କରିବି; ମୋ ପିଠିରେ ଚଢ଼।
5.37.22
त्वां तु पृष्ठगतां कृत्वा संतरिष्यामि सागरम्।
शक्तिरस्ति हि मे वोढुं लङ्कामपि सरावणाम् ॥ ५.३७.२२ ॥
ତୁମକୁ ପିଠିରେ ରଖି ମୁଁ ସାଗର ପାର ହେବି; ରାବଣ ସହିତ ଲଙ୍କାକୁ ମଧ୍ୟ ବହିବାର ଶକ୍ତି ମୋ ଅଛି।
5.37.23
अहं प्रस्रवणस्थाय राघवायाद्य मैथिलि।
प्रापयिष्यामि शक्राय हव्यं हुतमिवानलः ॥ ५.३७.२३ ॥
ହେ ମୈଥିଳୀ, ଆଜି ହିଁ ପ୍ରସ୍ରବଣ ପର୍ବତରେ ରହିଥିବା ରାଘବଙ୍କ ପାଖକୁ ମୁଁ (ସମାଚାର) ପହଞ୍ଚାଇବି, ଯେପରି ଅଗ୍ନି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ହବ୍ୟ ପହଞ୍ଚାଏ।
5.37.24
द्रक्ष्यस्यद्यैव वैदेहि राघवं सहलक्ष्मणम्।
व्यवसायसमायुक्तं विष्णुं दैत्यवधे यथा ॥ ५.३७.२४ ॥
ହେ ବୈଦେହୀ, ଆଜି ହିଁ ତୁମେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ରାଘବଙ୍କୁ ଦେଖିବ; ଦୈତ୍ୟବଧ ସମୟରେ ବିଷ୍ଣୁ ପରି ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ ଥିବା।
5.37.25
त्वद्दर्शनकृतोत्साहमाश्रमस्थं महाबलम्।
पुरंदरमिवासीनं नगराजस्य मूर्धनि ॥ ५.३७.२५ ॥
ତୁମକୁ ଦେଖିବା ଉତ୍ସାହରେ ଆଶ୍ରମରେ ଥିବା ମହାବଳ ସେ, ପର୍ବତରାଜଙ୍କ ଶିଖରେ ବସିଥିବା ପୁରନ୍ଦର ପରି ଅଛନ୍ତି।
5.37.26
पृष्ठमारोह मे देवि मा विकाङ्क्षस्व शोभने।
योगमन्विच्छ रामेण शशाङ्केनेव रोहिणी ॥ ५.३७.२६ ॥
ହେ ଦେବୀ, ମୋ ପିଠିରେ ଚଢ଼; ସଂକୋଚ କର ନାହିଁ, ହେ ଶୋଭନେ। ରାମଙ୍କ ସହ ମିଳନ ଇଚ୍ଛା କର, ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହ ରୋହିଣୀ ପରି।
5.37.27
कथयन्तीव शशिना संगमिष्यसि रोहिणी।
मत्पृष्ठमधिरोह त्वं तराकाशं महार्णवम् ॥ ५.३७.२७ ॥
ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହ କଥା କହୁଥିବା ରୋହିଣୀ ପରି ତୁମେ ମିଳିବ। ମୋ ପିଠିରେ ଚଢ଼; ଆକାଶ ଓ ମହାସାଗର ପାର ହେବା।
5.37.28
नहि मे सम्प्रयातस्य त्वामितो नयतोऽङ्गने।
अनुगन्तुं गतिं शक्ताः सर्वे लङ्कानिवासिनः ॥ ५.३७.२८ ॥
ହେ ଅଙ୍ଗନେ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଏଠାରୁ ନେଲେ ଲଙ୍କାର ସମସ୍ତ ନିବାସୀ ମୋ ଗତି ଅନୁସରଣ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
5.37.29
यथैवाहमिह प्राप्तस्तथैवाहमसंशयम्।
यास्यामि पश्य वैदेहि त्वामुद्यम्य विहायसम् ॥ ५.३७.२९ ॥
ମୁଁ ଏଠାକୁ ଯେମିତି ଆସିଥିଲି, ସେମିତି ନିଶ୍ଚୟ ମୁଁ ଯିବି। ଦେଖ, ବୈଦେହୀ, ତୁମକୁ ଉଠାଇ ଆକାଶ ପଥରେ।
5.37.30
मैथिली तु हरिश्रेष्ठाच्छ्रुत्वा वचनमद्भुतम्।
हर्षविस्मितसर्वाङ्गी हनूमन्तमथाब्रवीत् ॥ ५.३७.३० ॥
କିନ୍ତୁ ମୈଥିଲୀ, ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କର ସେହି ଅଦ୍ଭୁତ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ହର୍ଷ ଓ ବିସ୍ମୟରେ ସର୍ବାଙ୍ଗ ପୁଲକିତ ହୋଇ ହନୁମାନଙ୍କୁ କହିଲେ।
5.37.31
हनूमन् दूरमध्वानं कथं मां नेतुमिच्छसि।
तदेव खलु ते मन्ये कपित्वं हरियूथप ॥ ५.३७.३१ ॥
ହନୁମାନ, ଏତେ ଦୂରର ପଥରେ ତୁମେ ମୋତେ କିପରି ନେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ? ହେ ବାନରଯୂଥପତି, ମୁଁ ଭାବୁଛି ଏହା ତୁମର ବାନରସୁଲଭ ଚଞ୍ଚଳତା।
5.37.32
कथं चाल्पशरीरस्त्वं मामितो नेतुमिच्छसि।
सकाशं मानवेन्द्रस्य भर्तुर्मे प्लवगर्षभ ॥ ५.३७.३२ ॥
ହେ ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସାନ ଶରୀରବିଶିଷ୍ଟ ତୁମେ ମୋତେ ଏଠାରୁ ମୋ ସ୍ୱାମୀ ମାନବେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଖକୁ କିପରି ନେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ?
5.37.33
सीतायास्तु वचः श्रुत्वा हनूमान् मारुतात्मजः।
चिन्तयामास लक्ष्मीवान् नवं परिभवं कृतम् ॥ ५.३७.३३ ॥
ସୀତାଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ପବନପୁତ୍ର ହନୁମାନ, ତେଜସ୍ୱୀ, ଭାବିଲେ ଯେ ତାଙ୍କର ଏକ ନୂତନ ଅପମାନ ହୋଇଛି।
5.37.34
न मे जानाति सत्त्वं वा प्रभावं वासितेक्षणा।
तस्मात् पश्यतु वैदेही यद् रूपं मम कामतः ॥ ५.३७.३४ ॥
କଳା ଆଖିବାଲୀ ସେ ମୋର ସତ୍ତ୍ୱ ବା ପ୍ରଭାବ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ। ତେଣୁ ବୈଦେହୀ ମୋର ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଧାରଣ କରାଯାଇଥିବା ରୂପ ଦେଖନ୍ତୁ।
5.37.35
दर्शयामास सीतायाः स्वरूपमरिमर्दनः ॥ ५.३७.३५ ॥
ଶତ୍ରୁମର୍ଦ୍ଦନ ସେ ସୀତାଙ୍କୁ ନିଜର ସ୍ୱରୂପ ଦେଖାଇଲେ।
5.37.36
स तस्मात् पादपाद् धीमानाप्लुत्य प्लवगर्षभः।
ततो वर्धितुमारेभे सीताप्रत्ययकारणात् ॥ ५.३७.३६ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ବୁଦ୍ଧିମାନ ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେହି ଗଛରୁ ଡେଇଁ ସୀତାଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସ ପାଇଁ ନିଜ ଶରୀର ବଢ଼ାଇବାକୁ ଲାଗିଲେ।
5.37.37
मेरुमन्दरसंकाशो बभौ दीप्तानलप्रभः।
अग्रतो व्यवतस्थे च सीताया वानरर्षभः ॥ ५.३७.३७ ॥
ମେରୁ ଓ ମନ୍ଦର ପର୍ବତ ସମାନ ବିଶାଳ, ଜଳନ୍ତ ଅଗ୍ନିର ପ୍ରଭାରେ ଝଲସୁଥିବା ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୀତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଠିଆ ହେଲେ।
5.37.38
हरिः पर्वतसंकाशस्ताम्रवक्त्रो महाबलः।
वज्रदंष्ट्रनखो भीमो वैदेहीमिदमब्रवीत् ॥ ५.३७.३८ ॥
ପର୍ବତ ସମାନ, ତାମ୍ର ବର୍ଣ୍ଣ ମୁଖ ବିଶିଷ୍ଟ, ମହାବଳଶାଳୀ, ବଜ୍ର ସମାନ ଦାନ୍ତ ଓ ନଖ ଥିବା ଭୟଙ୍କର ବାନର ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ।
5.37.39
सपर्वतवनोद्देशां साट्टप्राकारतोरणाम्।
लङ्कामिमां सनाथां वा नयितुं शक्तिरस्ति मे ॥ ५.३७.३९ ॥
ପର୍ବତ, ବନ, ଅଟ୍ଟାଳିକା, ପ୍ରାକାର ଓ ତୋରଣ ସହିତ ଏହି ଲଙ୍କାକୁ, ଏହାର ଅଧିପତି ସହିତ, ନେଇଯିବାର ଶକ୍ତି ମୋର ଅଛି।
5.37.40
तदवस्थाप्यतां बुद्धिरलं देवि विकाङ्क्षया।
विशोकं कुरु वैदेहि राघवं सहलक्ष्मणम् ॥ ५.३७.४० ॥
ତେଣୁ ଆପଣଙ୍କ ସଂକଳ୍ପ ସ୍ଥିର ରଖନ୍ତୁ। ହେ ଦେବୀ, ସନ୍ଦେହ ନ କରନ୍ତୁ। ହେ ବୈଦେହୀ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ରାଘବଙ୍କୁ ଶୋକରହିତ କରନ୍ତୁ।
5.37.41
तं दृष्ट्वाचलसंकाशमुवाच जनकात्मजा।
पद्मपत्रविशालाक्षी मारुतस्यौरसं सुतम् ॥ ५.३७.४१ ॥
ସେହି ପର୍ବତ ସଦୃଶ ବାନରକୁ ଦେଖି ପଦ୍ମପତ୍ର ସମାନ ବିଶାଳ ନୟନା ଜନକତନୟା ବାୟୁଦେବଙ୍କ ଔରସ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।
5.37.42
तव सत्त्वं बलं चैव विजानामि महाकपे।
वायोरिव गतिश्चापि तेजश्चाग्नेरिवाद्भुतम् ॥ ५.३७.४२ ॥
ହେ ମହାକପି, ତୁମର ସତ୍ତ୍ୱ ଓ ବଳ ମୁଁ ଜାଣେ। ତୁମର ଗତି ବାୟୁ ସମାନ ଏବଂ ତେଜ ଅଗ୍ନି ସମାନ ଅଦ୍ଭୁତ।
5.37.43
प्राकृतोऽन्यः कथं चेमां भूमिमागन्तुमर्हति।
उदधेरप्रमेयस्य पारं वानरयूथप ॥ ५.३७.४३ ॥
ସାଧାରଣ ଲୋକ ଏହି ଅପ୍ରମେୟ ସମୁଦ୍ରର ପାରିରେ ଥିବା ଏହି ଭୂମିକୁ କିପରି ଆସିପାରିବ, ହେ ବାନରଯୂଥପତି?
5.37.44
जानामि गमने शक्तिं नयने चापि ते मम।
अवश्यं सम्प्रधार्याशु कार्यसिद्धिरिवात्मनः ॥ ५.३७.४४ ॥
ତୁମ ମଧ୍ୟରେ ଯିବାର ଶକ୍ତି ଅଛି ବୋଲି ମୁଁ ଜାଣେ, ଏବଂ ମୋ ପ୍ରତି ତୁମର ଦୃଷ୍ଟି ମଧ୍ୟ ଅଛି। ତଥାପି ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଭଲ ଭାବେ ଚିନ୍ତା କରି ଶୀଘ୍ର କର, ଯେମିତି ତାହା ତୁମରି ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ହୁଏ।
5.37.45
अयुक्तं तु कपिश्रेष्ठ मया गन्तुं त्वया सह।
वायुवेगसवेगस्य वेगो मां मोहयेत् तव ॥ ५.३७.४५ ॥
କିନ୍ତୁ ହେ କପିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମ ସହିତ ମୋର ଯିବା ଅନୁଚିତ। ବାୟୁବେଗ ସମାନ ତୁମର ବେଗ ମୋତେ ମୋହିତ କରିଦେବ।
5.37.46
अहमाकाशमासक्ता उपर्युपरि सागरम्।
प्रपतेयं हि ते पृष्ठाद् भूयो वेगेन गच्छतः ॥ ५.३७.४६ ॥
ଆକାଶରେ ସମୁଦ୍ର ଉପରେ ଉପରେ ଲାଗି ରହିଲେ ମଧ୍ୟ, ତୁମ ପିଠିରୁ ବେଗରେ ଯିବା ସମୟରେ ମୁଁ ପୁଣି ପଡ଼ିଯିବି।
5.37.47
पतिता सागरे चाहं तिमिनक्रझषाकुले।
भवेयमाशु विवशा यादसामन्नमुत्तमम् ॥ ५.३७.४७ ॥
କୁମ୍ଭୀର, ହାଙ୍ଗର ଓ ମାଛରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମୁଦ୍ରରେ ପଡ଼ି ମୁଁ ଶୀଘ୍ର ଅସହାୟ ହୋଇ ଜଳଜୀବମାନଙ୍କର ଉତ୍ତମ ଆହାର ହୋଇଯିବି।
5.37.48
न च शक्ष्ये त्वया सार्धं गन्तुं शत्रुविनाशन।
कलत्रवति संदेहस्त्वयि स्यादप्यसंशयम् ॥ ५.३७.४८ ॥
ହେ ଶତ୍ରୁବିନାଶକ, ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଯିବାକୁ ସକ୍ଷମ ନୁହେଁ। ପତ୍ନୀବନ୍ତ ତୁମ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ସନ୍ଦେହ ଉପୁଜିପାରେ; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
5.37.49
ह्रियमाणां तु मां दृष्ट्वा राक्षसा भीमविक्रमाः।
अनुगच्छेयुरादिष्टा रावणेन दुरात्मना ॥ ५.३७.४९ ॥
ମୋତେ ହରଣ କରି ନେଉଥିବା ଦେଖି, ଭୟଙ୍କର ପରାକ୍ରମୀ ରାକ୍ଷସମାନେ, ଦୁରାତ୍ମା ରାବଣଙ୍କ ଆଦେଶରେ ମୋ ପଛେ ଯିବେ।
5.37.50
तैस्त्वं परिवृतः शूरैः शूलमुद्गरपाणिभिः।
भवेस्त्वं संशयं प्राप्तो मया वीर कलत्रवान् ॥ ५.३७.५० ॥
ହେ ବୀର, ଶୂଳ ଓ ଗଦା ହାତରେ ଧରିଥିବା ସେହି ଶୂରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ, ପତ୍ନୀବାନ ତୁମେ ମୋ କାରଣରୁ ସଂଶୟରେ ପଡ଼ିବ।
5.37.51
सायुधा बहवो व्योम्नि राक्षसास्त्वं निरायुधः।
कथं शक्ष्यसि संयातुं मां चैव परिरक्षितुम् ॥ ५.३७.५१ ॥
ଆକାଶରେ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଅନେକ ରାକ୍ଷସ ଅଛନ୍ତି, ତୁମେ ନିରସ୍ତ୍ର; ତୁମେ କିପରି ଅଗ୍ରସର ହେବ ଏବଂ ମୋତେ ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷା କରିବ?
5.37.52
युध्यमानस्य रक्षोभिस्ततस्तैः क्रूरकर्मभिः।
प्रपतेयं हि ते पृष्ठाद् भयार्ता कपिसत्तम ॥ ५.३७.५२ ॥
ହେ କପିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେତେବେଳେ ସେହି କ୍ରୂରକର୍ମା ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ତୁମ ପିଠିରୁ ଭୟରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ଖସି ପଡ଼ିବି।
5.37.53
अथ रक्षांसि भीमानि महान्ति बलवन्ति च।
कथंचित् साम्पराये त्वां जयेयुः कपिसत्तम ॥ ५.३७.५३ ॥
ତା'ପରେ ଭୟଙ୍କର, ମହାନ ଓ ବଳବାନ ରାକ୍ଷସମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ତୁମକୁ ପରାସ୍ତ କରିପାରନ୍ତି, ହେ କପିଶ୍ରେଷ୍ଠ।
5.37.54
अथवा युध्यमानस्य पतेयं विमुखस्य ते।
पतितां च गृहीत्वा मां नयेयुः पापराक्षसाः ॥ ५.३७.५४ ॥
ଅଥବା, ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ବେଳେ ମୁହଁ ଫେରାଇଲେ ମୁଁ ଖସି ପଡ଼ିବି; ପଡ଼ିଥିବା ମୋତେ ପାପୀ ରାକ୍ଷସମାନେ ଧରି ନେଇଯିବେ।
5.37.55
मां वा हरेयुस्त्वद्धस्ताद् विशसेयुरथापि वा।
अनवस्थौ हि दृश्येते युद्धे जयपराजयौ ॥ ५.३७.५५ ॥
ଅଥବା ସେମାନେ ତୁମ ହାତରୁ ମୋତେ ଛଡାଇ ନେଇପାରନ୍ତି, କିମ୍ବା ବଧ କରିପାରନ୍ତି; କାରଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟ ଓ ପରାଜୟ ଅନିଶ୍ଚିତ ଦେଖାଯାଏ।
5.37.56
अहं वापि विपद्येयं रक्षोभिरभितर्जिता।
त्वत्प्रयत्नो हरिश्रेष्ठ भवेन्निष्फल एव तु ॥ ५.३७.५६ ॥
ଅଥବା ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭୟ ଦେଖାଯାଇ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ବିନଷ୍ଟ ହୋଇପାରେ; ହେ ହରିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତେବେ ତୁମ ଉଦ୍ୟମ ନିଷ୍ଫଳ ହେବ।
5.37.57
कामं त्वमपि पर्याप्तो निहन्तुं सर्वराक्षसान्।
राघवस्य यशो हीयेत् त्वया शस्तैस्तु राक्षसैः ॥ ५.३७.५७ ॥
ତୁମେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ବଧ କରିବାରେ ସମର୍ଥ, ଏହା ସତ; କିନ୍ତୁ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ରାକ୍ଷସମାନେ ହତ ହେଲେ ରାଘବଙ୍କ ଯଶ ହ୍ରାସ ପାଇବ।
5.37.58
अथवाऽऽदाय रक्षांसि न्यसेयुः संवृते हि माम्।
यत्र ते नाभिजानीयुर्हरयो नापि राघवः ॥ ५.३७.५८ ॥
ଅଥବା ରାକ୍ଷସମାନେ ମୋତେ ନେଇ କୌଣସି ଗୁପ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ରଖିଦେବେ; ସେଠାରେ ହରିମାନେ ଏବଂ ରାଘବ ମଧ୍ୟ ମୋତେ ଚିହ୍ନି ପାରିବେ ନାହିଁ।
5.37.59
आरम्भस्तु मदर्थोऽयं ततस्तव निरर्थकः।
त्वया हि सह रामस्य महानागमने गुणः ॥ ५.३७.५९ ॥
ଏହି ଉଦ୍ୟମ ମୋ ପାଇଁ; ତେବେ ତୁମର ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ନିରର୍ଥକ ହେବ। କାରଣ ରାମଙ୍କର ତୁମ ସହିତ ଆସିବା ହିଁ ମହା ଲାଭ।
5.37.60
मयि जीवितमायत्तं राघवस्यामितौजसः।
भ्रातॄणां च महाबाहो तव राजकुलस्य च ॥ ५.३७.६० ॥
ଅମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ରାଘବଙ୍କ ଜୀବନ ମୋ ଉପରେ ହିଁ ନିର୍ଭର କରେ; ହେ ମହାବାହୁ, ତାଙ୍କ ଭାଇମାନଙ୍କର ଏବଂ ତୁମ ରାଜବଂଶର ମଧ୍ୟ।
5.37.61
तौ निराशौ मदर्थं च शोकसंतापकर्शितौ।
सह सर्वर्क्षहरिभिस्त्यक्ष्यतः प्राणसंग्रहम् ॥ ५.३७.६१ ॥
ମୋ ପାଇଁ ସେମାନେ ଦୁଇ ଜଣ ନିରାଶ ହୋଇ, ଶୋକ ଓ ସନ୍ତାପରେ କ୍ଷୀଣ ହୋଇ, ସମସ୍ତ ଋକ୍ଷ ଓ ବାନରଙ୍କ ସହ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରିବେ।
5.37.62
भर्तुर्भक्तिं पुरस्कृत्य रामादन्यस्य वानर।
नाहं स्प्रष्टुं स्वतो गात्रमिच्छेयं वानरोत्तम ॥ ५.३७.६२ ॥
ହେ ବାନର, ସ୍ୱାମୀ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିକୁ ଆଗରେ ରଖି, ରାମଙ୍କ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ କାହାରି ମୋ ଶରୀର ସ୍ପର୍ଶ ମୁଁ ସ୍ୱେଚ୍ଛାରେ ଇଚ୍ଛା କରିବି ନାହିଁ, ହେ ବାନରୋତ୍ତମ।
5.37.63
यदहं गात्रसंस्पर्शं रावणस्य गता बलात्।
अनीशा किं करिष्यामि विनाथा विवशा सती ॥ ५.३७.६३ ॥
ବଳପୂର୍ବକ ରାବଣଙ୍କ ଶରୀର ସ୍ପର୍ଶରେ ମୁଁ ଆସିଯାଇଛି, ତେଣୁ ଅସହାୟ, ନାଥହୀନ, ବିବଶା ସତୀ ମୁଁ କଣ କରିବି?
5.37.64
यदि रामो दशग्रीवमिह हत्वा सराक्षसम्।
मामितो गृह्य गच्छेत तत् तस्य सदृशं भवेत् ॥ ५.३७.६४ ॥
ରାମ ଯଦି ଏଠାରେ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ସହ ଦଶଗ୍ରୀବକୁ ବଧ କରି ମୋତେ ଏଠାରୁ ନେଇଯାଆନ୍ତି, ତେବେ ତାହା ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ହେବ।
5.37.65
श्रुताश्च दृष्टा हि मया पराक्रमा
महात्मनस्तस्य रणावमर्दिनः।
न देवगन्धर्वभुजङ्गराक्षसा
भवन्ति रामेण समा हि संयुगे ॥ ५.३७.६५ ॥
ରଣରେ ଶତ୍ରୁ ଦଳନକାରୀ ସେଇ ମହାତ୍ମା ରାମଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ମୁଁ ଶୁଣିଛି ଓ ଦେଖିଛି ମଧ୍ୟ। ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ନାଗ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ରାମଙ୍କ ସମାନ ନୁହନ୍ତି।
5.37.66
समीक्ष्य तं संयति चित्रकार्मुकं
महाबलं वासवतुल्यविक्रमम्।
सलक्ष्मणं को विषहेत राघवं
हुताशनं दीप्तमिवानिलेरितम् ॥ ५.३७.६६ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଦ୍ଭୁତ ଧନୁ ଧାରଣ କରିଥିବା, ମହାବଳ, ଇନ୍ଦ୍ରତୁଲ୍ୟ ପରାକ୍ରମୀ ସେଇ ରାଘବଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ଦେଖି, ପବନ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଅଗ୍ନିପରି ତାଙ୍କୁ କିଏ ସହି ପାରିବ?
5.37.67
सलक्ष्मणं राघवमाजिमर्दनं
दिशागजं मत्तमिव व्यवस्थितम्।
सहेत को वानरमुख्य संयुगे
युगान्तसूर्यप्रतिमं शरार्चिषम् ॥ ५.३७.६७ ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ ରାଘବ, ଯିଏ ଯୁଦ୍ଧରେ ସେନା ମର୍ଦ୍ଦନ କରନ୍ତି, ମଦମତ୍ତ ଦିଗ୍ଗଜ ପରି ଅଚଳ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି। ହେ ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯୁଗାନ୍ତର ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ବାଣର ଜ୍ୱାଳାରେ ଦୀପ୍ତ ତାଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ କିଏ ସହିପାରିବ?
5.37.68
स मे कपिश्रेष्ठ सलक्ष्मणं प्रियं
सयूथपं क्षिप्रमिहोपपादय।
चिराय रामं प्रति शोककर्शितां
कुरुष्व मां वानरवीर हर्षिताम् ॥ ५.३७.६८ ॥
ହେ ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେହି ପ୍ରିୟ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ, ତାଙ୍କ ଯୂଥପତିମାନଙ୍କ ସହିତ ତାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଏଠାକୁ ଆଣ। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ରାମଙ୍କ ପାଇଁ ଶୋକରେ କୃଶ ହୋଇଥିବା ମୋତେ, ହେ ବାନରବୀର, ହର୍ଷିତ କର।