ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 5.43
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.43.1
ततः स किंकरान् हत्वा हनूमान् ध्यानमास्थितः।
वनं भग्नं मया चैत्यप्रासादो न विनाशितः ॥ ५.४३.१ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਕਿੰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਹਨੂਮਾਨ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਬਾਗ਼ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਚੈਤਯ-ਪ੍ਰਾਸਾਦ ਅਜੇ ਨਹੀਂ ਢਾਹਿਆ।
5.43.3
तस्मात् प्रासादमद्यैवमिमं विध्वंसयाम्यहम्।
चैत्यप्रासादमुत्प्लुत्य मेरुशृङ्गमिवोन्नतम्।
आरुरोह हरिश्रेष्ठो हनूमान् मारुतात्मजः ॥ ५.४३.३ ॥
ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਹੀ ਮੈਂ ਇਹ ਮਹਿਲ ਢਾਹ ਦਿਆਂਗਾ' ਐਸਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਮੇਰੂ ਚੋਟੀ ਵਰਗੇ ਉੱਚੇ ਚੈਤਯ-ਪ੍ਰਾਸਾਦ ਉੱਤੇ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਪਵਨਪੁੱਤਰ ਹਨੂਮਾਨ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
5.43.4
आरुह्य गिरिसंकाशं प्रासादं हरियूथपः।
बभौ स सुमहातेजाः प्रतिसूर्य इवोदितः ॥ ५.४३.४ ॥
ਪਹਾੜ ਵਰਗੇ ਉਸ ਮਹਿਲ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਵਾਨਰ ਸੈਨਾ ਦਾ ਨਾਇਕ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਹਨੂਮਾਨ, ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਤਿਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਉੱਠਿਆ।
5.43.5
सम्प्रधृष्य तु दुर्धर्षश्चैत्यप्रासादमुन्नतम्।
हनूमान् प्रज्वलँल्लक्ष्म्या पारियात्रोपमोऽभवत् ॥ ५.४३.५ ॥
ਉੱਚੇ ਚੈਤਯ-ਪ੍ਰਾਸਾਦ ਨੂੰ ਢਾਹ ਕੇ, ਅਜੇਯ ਹਨੂਮਾਨ ਤੇਜ ਨਾਲ ਦਮਕਦਾ ਹੋਇਆ ਪਾਰਿਜਾਤ ਰੁੱਖ ਵਰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ।
5.43.6
स भूत्वा सुमहाकायः प्रभावान् मारुतात्मजः।
धृष्टमास्फोटयामास लङ्कां शब्देन पूरयन् ॥ ५.४३.६ ॥
ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਸਰੀਰ ਧਾਰ ਕੇ, ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪਵਨਪੁੱਤਰ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਤਾੜੀ ਮਾਰੀ ਅਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਲੰਕਾ ਭਰ ਦਿੱਤੀ।
5.43.7
तस्यास्फोटितशब्देन महता श्रोत्रघातिना।
पेतुर्विहंगमास्तत्र चैत्यपालाश्च मोहिताः ॥ ५.४३.७ ॥
ਉਸ ਦੀ ਤਾੜੀ ਦੀ ਵੱਡੀ, ਕੰਨ ਪਾੜਵੀਂ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਪੰਛੀ ਡਿੱਗ ਪਏ; ਚੈਤਯ-ਪਹਿਰੇਦਾਰ ਵੀ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਏ।
5.43.8
अस्त्रविज्जयतां रामो लक्ष्मणश्च महाबलः।
राजा जयति सुग्रीवो राघवेणाभिपालितः ॥ ५.४३.८ ॥
ਅਸਤ੍ਰ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਰਾਮ ਅਤੇ ਮਹਾਬਲੀ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਜੈ ਹੋਵੇ। ਰਾਘਵ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਅਤ ਰਾਜਾ ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਜੈ ਹੋਵੇ।
5.43.9
दासोऽहं कोसलेन्द्रस्य रामस्याक्लिष्टकर्मणः।
हनूमान् शत्रुसैन्यानां निहन्ता मारुतात्मजः ॥ ५.४३.९ ॥
ਅਣਥੱਕ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲੇ ਕੋਸਲੇਂਦਰ ਰਾਮ ਦਾ ਮੈਂ ਦਾਸ ਹਾਂ। ਸ਼ਤਰੂ-ਸੈਨਾ ਦਾ ਸੰਹਾਰਕ, ਵਾਯੂਪੁੱਤਰ ਹਨੂਮਾਨ ਮੈਂ ਹਾਂ।
5.43.10
न रावणसहस्रं मे युद्धे प्रतिबलं भवेत्।
शिलाभिश्च प्रहरतः पादपैश्च सहस्रशः ॥ ५.४३.१० ॥
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹਜ਼ਾਰ ਰਾਵਣ ਵੀ ਬਰਾਬਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ; ਮੈਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਅਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਰ ਪ੍ਰਹਾਰ ਕਰਾਂਗਾ।
5.43.11
धर्षयित्वा पुरीं लङ्कामभिवाद्य च मैथिलीम्।
समृद्धार्थो गमिष्यामि मिषतां सर्वरक्षसाम् ॥ ५.४३.११ ॥
ਲੰਕਾ ਨਗਰੀ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਕਾਰਜ ਸਿੱਧ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਜਾਵਾਂਗਾ।
5.43.12
एवमुक्त्वा महाकायश्चैत्यस्थो हरियूथपः।
ननाद भीमनिर्ह्रादो रक्षसां जनयन् भयम् ॥ ५.४३.१२ ॥
ਏਦਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਚੈਤਯ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਮਹਾਕਾਯ ਵਾਨਰ-ਯੂਥਪਤੀ ਨੇ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜਨਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭੈ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।
5.43.13
तेन नादेन महता चैत्यपालाः शतं ययुः।
गृहीत्वा विविधानस्त्रान् प्रासान् खड्गान् परश्वधान् ॥ ५.४३.१३ ॥
ਉਸ ਮਹਾਨ ਗਰਜਨਾ ਨਾਲ ਚੈਤਯ ਦੇ ਸੌ ਰਖਵਾਲੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਥਿਆਰ — ਬਰਛੇ, ਤਲਵਾਰਾਂ, ਕੁਹਾੜੇ — ਲੈ ਕੇ ਦੌੜ ਪਏ।
5.43.14
विसृजन्तो महाकाया मारुतिं पर्यवारयन्।
ते गदाभिर्विचित्राभिः परिघैः काञ्चनाङ्गदैः ॥ ५.४३.१४ ॥
ਵੱਡੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੇ ਮਾਰੁਤੀ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੀਆਂ ਗਦਾਵਾਂ, ਪਰਿਘਾਂ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਬਾਜ਼ੂਬੰਦਾਂ ਵਾਲੇ ਹਥਿਆਰ ਉਸ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟੇ।
5.43.15
आजग्मुर्वानरश्रेष्ठं बाणैश्चादित्यसंनिभैः।
आवर्त इव गङ्गायास्तोयस्य विपुलो महान् ॥ ५.४३.१५ ॥
ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉੱਠੇ ਵੱਡੇ ਵਲਵਲੇ ਵਾਂਗ, ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਤੇਜ਼ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਏ।
5.43.16
परिक्षिप्य हरिश्रेष्ठं स बभौ रक्षसां गणः।
ततो वातात्मजः क्रुद्धो भीमरूपं समास्थितः ॥ ५.४३.१६ ॥
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਝੁੰਡ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਸ਼ੋਭ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਤਦ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਵਾਯੂਪੁੱਤਰ ਨੇ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ।
5.43.17
प्रासादस्य महांस्तस्य स्तम्भं हेमपरिष्कृतम्।
उत्पाटयित्वा वेगेन हनूमान् मारुतात्मजः ॥ ५.४३.१७ ॥
ਫਿਰ ਮਾਰੁਤਾਤਮਜ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਮਹਿਲ ਦਾ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਥੰਮ੍ਹ ਵੇਗ ਨਾਲ ਪੁੱਟ ਲਿਆ।
5.43.18
ततस्तं भ्रामयामास शतधारं महाबलः।
तत्र चाग्निः समभवत् प्रासादश्चाप्यदह्यत ॥ ५.४३.१८ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਨੇ ਉਸ ਸ਼ਤਧਾਰ ਥੰਮ੍ਹ ਨੂੰ ਘੁਮਾਇਆ। ਉੱਥੇ ਅੱਗ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਮਹਿਲ ਵੀ ਸੜਨ ਲੱਗਾ।
5.43.19
दह्यमानं ततो दृष्ट्वा प्रासादं हरियूथपः।
स राक्षसशतं हत्वा वज्रेणेन्द्र इवासुरान् ॥ ५.४३.१९ ॥
ਮਹਿਲ ਨੂੰ ਸੜਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਨੇ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਵਜ੍ਰ ਨਾਲ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਸੈਂਕੜੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਮੁਕਾਇਆ।
5.43.20
अन्तरिक्षस्थितः श्रीमानिदं वचनमब्रवीत्।
मादृशानां सहस्राणि विसृष्टानि महात्मनाम् ॥ ५.४३.२० ॥
ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰਿਆ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਇਹ ਬੋਲਿਆ — ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਮਹਾਤਮਾਂ ਵੱਲੋਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਭੇਜੇ ਗਏ ਹਨ।
5.43.21
बलिनां वानरेन्द्राणां सुग्रीववशवर्तिनाम्।
अटन्ति वसुधां कृत्स्नां वयमन्ये च वानराः ॥ ५.४३.२१ ॥
ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਬਲਵਾਨ ਵਾਨਰੇਂਦਰ — ਅਸੀਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਾਨਰ — ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵਿਚਰਦੇ ਹਾਂ।
5.43.22
दशनागबलाः केचित् केचिद् दशगुणोत्तराः।
केचिन्नागसहस्रस्य बभूवुस्तुल्यविक्रमाः ॥ ५.४३.२२ ॥
ਕੋਈ ਦਸ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਬਲ ਵਾਲੇ, ਕੋਈ ਉਸ ਤੋਂ ਦਸ ਗੁਣਾ ਵੱਧ, ਅਤੇ ਕੋਈ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਵਰਗੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਸਨ।
5.43.23
सन्ति चौघबलाः केचित् सन्ति वायुबलोपमाः।
अप्रमेयबलाः केचित् तत्रासन् हरियूथपाः ॥ ५.४३.२३ ॥
ਕੋਈ ਹੜ੍ਹ ਦੇ ਵੇਗ ਵਰਗੇ ਬਲਵਾਨ, ਕੋਈ ਹਵਾ ਦੇ ਬਲ ਵਰਗੇ, ਅਤੇ ਕੋਈ ਅਪਾਰ ਬਲ ਵਾਲੇ ਸਨ — ਉੱਥੇ ਅਜਿਹੇ ਵਾਨਰ-ਯੂਥਪਤੀ ਸਨ।
5.43.24
ईदृग्विधैस्तु हरिभिर्वृतो दन्तनखायुधैः।
शतैः शतसहस्रैश्च कोटिभिश्चायुतैरपि ॥ ५.४३.२४ ॥
ਦੰਦ ਤੇ ਨਹੁੰ ਹੀ ਹਥਿਆਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਐਸੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨਾਲ — ਸੈਂਕੜਿਆਂ, ਲੱਖਾਂ, ਕਰੋੜਾਂ ਅਤੇ ਅਯੁਤਾਂ ਨਾਲ — ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ (ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਆਵੇਗਾ)।
5.43.25
आगमिष्यति सुग्रीवः सर्वेषां वो निषूदनः।
नेयमस्ति पुरी लङ्का न यूयं न च रावणः।
यस्य त्विक्ष्वाकुवीरेण बद्धं वैरं महात्मना ॥ ५.४३.२५ ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਆਵੇਗਾ। ਇਹ ਲੰਕਾ ਨਗਰੀ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਰਾਵਣ ਵੀ ਯੋਗ ਨਹੀਂ — ਜਿਸ ਦਾ ਵੈਰ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ-ਵੀਰ ਮਹਾਤਮਾ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਹੈ (ਉਹੀ ਯੋਗ ਹੈ)।