వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 5.43
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.43.1
ततः स किंकरान् हत्वा हनूमान् ध्यानमास्थितः।
वनं भग्नं मया चैत्यप्रासादो न विनाशितः ॥ ५.४३.१ ॥
అప్పుడు అతడు కింకరులను చంపి, హనుమంతుడు ధ్యానంలో నిలిచాడు. నేను వనాన్ని ధ్వంసం చేశాను, కానీ చైత్య-ప్రాసాదం ఇంకా నాశనం కాలేదు.
5.43.3
तस्मात् प्रासादमद्यैवमिमं विध्वंसयाम्यहम्।
चैत्यप्रासादमुत्प्लुत्य मेरुशृङ्गमिवोन्नतम्।
आरुरोह हरिश्रेष्ठो हनूमान् मारुतात्मजः ॥ ५.४३.३ ॥
అందుచేత ఈ రోజే ఈ ప్రాసాదాన్ని నేను ధ్వంసం చేస్తాను' అని, మేరు శిఖరంలా ఎత్తైన చైత్య-ప్రాసాదంపైకి దూకి, వానరశ్రేష్ఠుడు వాయుపుత్రుడు హనుమంతుడు ఎక్కాడు.
5.43.4
आरुह्य गिरिसंकाशं प्रासादं हरियूथपः।
बभौ स सुमहातेजाः प्रतिसूर्य इवोदितः ॥ ५.४३.४ ॥
పర్వతంలా ఉన్న ఆ ప్రాసాదంపై ఎక్కి, వానర సైన్యాధిపతి, మహాతేజస్వి హనుమంతుడు, ఉదయించిన ప్రతిసూర్యుడిలా ప్రకాశించాడు.
5.43.5
सम्प्रधृष्य तु दुर्धर्षश्चैत्यप्रासादमुन्नतम्।
हनूमान् प्रज्वलँल्लक्ष्म्या पारियात्रोपमोऽभवत् ॥ ५.४३.५ ॥
ఎత్తైన చైత్య-ప్రాసాదాన్ని ధ్వంసం చేసి, అజేయుడైన హనుమంతుడు తేజస్సుతో ప్రకాశిస్తూ పారిజాత వృక్షంలా అయ్యాడు.
5.43.6
स भूत्वा सुमहाकायः प्रभावान् मारुतात्मजः।
धृष्टमास्फोटयामास लङ्कां शब्देन पूरयन् ॥ ५.४३.६ ॥
అత్యంత విశాలమైన శరీరం ధరించి, ప్రభావశాలి వాయుపుత్రుడు హనుమంతుడు ధైర్యంగా చప్పట్లు కొట్టి, ధ్వనితో లంకను నింపాడు.
5.43.7
तस्यास्फोटितशब्देन महता श्रोत्रघातिना।
पेतुर्विहंगमास्तत्र चैत्यपालाश्च मोहिताः ॥ ५.४३.७ ॥
అతని చప్పట్ల గొప్ప, చెవులు చిల్లులు పడే శబ్దంతో అక్కడి పక్షులు పడిపోయాయి; చైత్య-రక్షకులు కూడా మూర్ఛపోయారు.
5.43.8
अस्त्रविज्जयतां रामो लक्ष्मणश्च महाबलः।
राजा जयति सुग्रीवो राघवेणाभिपालितः ॥ ५.४३.८ ॥
అస్త్రవిద్యా నిపుణుడైన రాముడు, మహాబలుడైన లక్ష్మణుడు జయించుదురు గాక. రాఘవునిచే రక్షించబడిన రాజు సుగ్రీవుడు జయించుగాక.
5.43.9
दासोऽहं कोसलेन्द्रस्य रामस्याक्लिष्टकर्मणः।
हनूमान् शत्रुसैन्यानां निहन्ता मारुतात्मजः ॥ ५.४३.९ ॥
అలసట లేని కర్మలు కలవాడు, కోసలేంద్రుడైన రాముని దాసుడను నేను. శత్రు సైన్యాలను సంహరించే వాయుపుత్రుడు హనుమంతుడను.
5.43.10
न रावणसहस्रं मे युद्धे प्रतिबलं भवेत्।
शिलाभिश्च प्रहरतः पादपैश्च सहस्रशः ॥ ५.४३.१० ॥
యుద్ధంలో నాకు వేయి మంది రావణులైనా సమానులు కాలేరు; నేను రాళ్లతోనూ చెట్లతోనూ వేలకొలది ప్రహరిస్తాను.
5.43.11
धर्षयित्वा पुरीं लङ्कामभिवाद्य च मैथिलीम्।
समृद्धार्थो गमिष्यामि मिषतां सर्वरक्षसाम् ॥ ५.४३.११ ॥
లంకా నగరాన్ని ధ్వంసం చేసి, మైథిలిని నమస్కరించి, రాక్షసులందరూ చూస్తుండగా కృతార్థుడనై నేను వెళ్తాను.
5.43.12
एवमुक्त्वा महाकायश्चैत्यस्थो हरियूथपः।
ननाद भीमनिर्ह्रादो रक्षसां जनयन् भयम् ॥ ५.४३.१२ ॥
ఇలా పలికి, చైత్య స్థలంపై నిలిచిన మహాకాయుడైన వానర యూథపతి భయంకరంగా గర్జించి రాక్షసులకు భయం కలిగించాడు.
5.43.13
तेन नादेन महता चैत्यपालाः शतं ययुः।
गृहीत्वा विविधानस्त्रान् प्रासान् खड्गान् परश्वधान् ॥ ५.४३.१३ ॥
ఆ మహా గర్జనతో చైత్య రక్షకులు వందమంది వివిధ ఆయుధాలు — ప్రాసాలు, ఖడ్గాలు, గండ్రగొడ్డళ్లు — పట్టుకుని పరుగెత్తారు.
5.43.14
विसृजन्तो महाकाया मारुतिं पर्यवारयन्।
ते गदाभिर्विचित्राभिः परिघैः काञ्चनाङ्गदैः ॥ ५.४३.१४ ॥
మహాకాయులైన రాక్షసులు మారుతిని చుట్టుముట్టి, విచిత్రమైన గదలతో, పరిఘలతో, బంగారు భుజకీర్తులు గల ఆయుధాలతో అతనిపై విసిరారు.
5.43.15
आजग्मुर्वानरश्रेष्ठं बाणैश्चादित्यसंनिभैः।
आवर्त इव गङ्गायास्तोयस्य विपुलो महान् ॥ ५.४३.१५ ॥
గంగా జలంలో లేచిన పెద్ద సుడిగుండంలా, సూర్యునితో సమానమైన బాణాలతో వారు వానరశ్రేష్ఠుడిపై విరుచుకుపడ్డారు.
5.43.16
परिक्षिप्य हरिश्रेष्ठं स बभौ रक्षसां गणः।
ततो वातात्मजः क्रुद्धो भीमरूपं समास्थितः ॥ ५.४३.१६ ॥
రాక్షససమూహం వానరశ్రేష్ఠుడిని చుట్టుముట్టి నిలిచింది. అప్పుడు కోపోద్రిక్తుడైన వాయుపుత్రుడు భయంకర రూపాన్ని ధరించాడు.
5.43.17
प्रासादस्य महांस्तस्य स्तम्भं हेमपरिष्कृतम्।
उत्पाटयित्वा वेगेन हनूमान् मारुतात्मजः ॥ ५.४३.१७ ॥
అప్పుడు మారుతాత్మజుడైన హనుమంతుడు వేగంగా ప్రాసాదంలోని బంగారంతో అలంకరించిన ఒక పెద్ద స్తంభాన్ని పెకిలించాడు.
5.43.18
ततस्तं भ्रामयामास शतधारं महाबलः।
तत्र चाग्निः समभवत् प्रासादश्चाप्यदह्यत ॥ ५.४३.१८ ॥
అప్పుడు ఆ మహాబలుడు ఆ శతధార స్తంభాన్ని త్రిప్పాడు. అక్కడ అగ్ని పుట్టింది; ప్రాసాదం కూడా కాలిపోయింది.
5.43.19
दह्यमानं ततो दृष्ट्वा प्रासादं हरियूथपः।
स राक्षसशतं हत्वा वज्रेणेन्द्र इवासुरान् ॥ ५.४३.१९ ॥
ప్రాసాదం కాలిపోవడం చూసి వానరసేనానాయకుడు, ఇంద్రుడు వజ్రాయుధంతో అసురులను వధించినట్లు, వందమంది రాక్షసులను వధించాడు.
5.43.20
अन्तरिक्षस्थितः श्रीमानिदं वचनमब्रवीत्।
मादृशानां सहस्राणि विसृष्टानि महात्मनाम् ॥ ५.४३.२० ॥
ఆకాశంలో నిలిచిన శ్రీమంతుడు ఇలా పలికాడు — నా వంటి మహాత్ములచే వేలాది మంది పంపబడ్డారు.
5.43.21
बलिनां वानरेन्द्राणां सुग्रीववशवर्तिनाम्।
अटन्ति वसुधां कृत्स्नां वयमन्ये च वानराः ॥ ५.४३.२१ ॥
సుగ్రీవుని వశంలో ఉన్న బలవంతులైన వానరేంద్రులమైన మేము, ఇతర వానరులు సమస్త భూమిపై సంచరిస్తున్నాము.
5.43.22
दशनागबलाः केचित् केचिद् दशगुणोत्तराः।
केचिन्नागसहस्रस्य बभूवुस्तुल्यविक्रमाः ॥ ५.४३.२२ ॥
కొందరు పది ఏనుగుల బలం కలవారు, కొందరు దానికంటే పదింతలు మించినవారు, కొందరు వేయి ఏనుగులతో సమాన పరాక్రమం కలవారు.
5.43.23
सन्ति चौघबलाः केचित् सन्ति वायुबलोपमाः।
अप्रमेयबलाः केचित् तत्रासन् हरियूथपाः ॥ ५.४३.२३ ॥
కొందరు ప్రవాహవేగంతో సమానమైన బలం కలవారు, కొందరు వాయువుతో సమానమైన బలం కలవారు, కొందరు అపరిమిత బలం కలవారు — అక్కడ ఇలాంటి వానరయూథపతులు ఉన్నారు.
5.43.24
ईदृग्विधैस्तु हरिभिर्वृतो दन्तनखायुधैः।
शतैः शतसहस्रैश्च कोटिभिश्चायुतैरपि ॥ ५.४३.२४ ॥
దంతాలు, గోళ్లు ఆయుధాలుగా కలిగిన ఇలాంటి వానరులతో — వందలు, లక్షలు, కోట్లు, అయుతాలతో — చుట్టుముట్టబడి (సుగ్రీవుడు వస్తాడు).
5.43.25
आगमिष्यति सुग्रीवः सर्वेषां वो निषूदनः।
नेयमस्ति पुरी लङ्का न यूयं न च रावणः।
यस्य त्विक्ष्वाकुवीरेण बद्धं वैरं महात्मना ॥ ५.४३.२५ ॥
మీ అందరినీ సంహరించే సుగ్రీవుడు వస్తాడు. ఈ లంకా నగరం అర్హమైనది కాదు, మీరూ అర్హులు కారు, రావణుడూ అర్హుడు కాడు — ఇక్ష్వాకు వీరుడైన మహాత్ముడితో వైరం బంధించబడినవాడు ఎవరో (అతడే అర్హుడు).