వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 5.59
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.59.1
एतदाख्याय तत् सर्वं हनूमान् मारुतात्मजः।
भूयः समुपचक्राम वचनं वक्तुमुत्तरम् ॥ ५.५९.१ ॥
ఇవన్నీ చెప్పిన తర్వాత, వాయుపుత్రుడైన హనుమంతుడు మళ్ళీ ప్రత్యుత్తరంగా మాట్లాడటం మొదలుపెట్టాడు.
5.59.2
सफलो राघवोद्योगः सुग्रीवस्य च सम्भ्रमः।
शीलमासाद्य सीताया मम च प्रीणितं मनः ॥ ५.५९.२ ॥
రాఘవుని ప్రయత్నం, సుగ్రీవుని ఉత్సాహం ఫలించాయి; సీత శీలాన్ని చూసి నా మనసు సంతోషించింది.
5.59.3
आर्यायाः सदृशं शीलं सीतायाः प्लवगर्षभाः।
तपसा धारयेल्लोकान् क्रुद्धा वा निर्दहेदपि ॥ ५.५९.३ ॥
వానరశ్రేష్ఠులారా! ఆర్య సీత శీలం ఆమెకు తగినదే; తపస్సుతో ఆమె లోకాలను ధరించగలదు, కోపించినా దహించగలదు.
5.59.4
सर्वथातिप्रकृष्टोऽसौ रावणो राक्षसेश्वरः।
यस्य तां स्पृशतो गात्रं तपसा न विनाशितम् ॥ ५.५९.४ ॥
రాక్షసేశ్వరుడైన ఆ రావణుడు అన్ని విధాలుగా అత్యంత నీచుడు; ఆమెను తాకినప్పుడు కూడా ఆమె తపస్సుచేత అతని శరీరం నాశనం కాలేదు.
5.59.5
न तदग्निशिखा कुर्यात् संस्पृष्टा पाणिना सती।
जनकस्य सुता कुर्याद् यत् क्रोधकलुषीकृता ॥ ५.५९.५ ॥
చేతితో తాకబడిన ఆ సతి, జనకుని కుమార్తె, కోపంతో కలుషితమైతే చేయగలిగినది అగ్నిజ్వాలకు కూడా చేయలేనిది.
5.59.6
जाम्बवत्प्रमुखान् सर्वाननुज्ञाप्य महाकपीन्।
अस्मिन् नेवंगते कार्ये भवतां च निवेदिते।
न्याय्यं स्म सह वैदेह्या द्रष्टुं तौ पार्थिवात्मजौ ॥ ५.५९.६ ॥
జాంబవంతుడు మొదలైన మహా వానరులందరికీ వీడ్కోలు చెప్పి, ఈ కార్యం ఇలా సిద్ధించిందని మీకు తెలియజేసిన తర్వాత, ఆ ఇద్దరు రాజకుమారులు వైదేహితో కలిసి చూడటమే న్యాయం.
5.59.7
अहमेकोऽपि पर्याप्तः सराक्षसगणां पुरीम्।
तां लङ्कां तरसा हन्तुं रावणं च महाबलम् ॥ ५.५९.७ ॥
నేను ఒక్కడినే రాక్షససమూహాలతో కూడిన ఆ లంకా నగరాన్ని, మహాబలుడైన రావణుణ్ణి వేగంగా నాశనం చేయగలను.
5.59.8
किं पुनः सहितो वीरैर्बलवद्भिः कृतात्मभिः।
कृतास्त्रैः प्लवगैः शक्तैर्भवद्भिर्विजयैषिभिः ॥ ५.५९.८ ॥
బలవంతులు, స్వీయ నియంత్రణ కలవారు, అస్త్రవిద్యలో నిపుణులు, సమర్థులు, విజయాన్ని కోరే వీరులైన మీతో కలిసి ఉన్నప్పుడు ఇక చెప్పేదేముంది?
5.59.9
अहं तु रावणं युद्धे ससैन्यं सपुरःसरम्।
सहपुत्रं वधिष्यामि सहोदरयुतं युधि ॥ ५.५९.९ ॥
నేను యుద్ధంలో రావణుణ్ణి అతని సైన్యం, ముందు దళం, కుమారుడు, సోదరులతో సహా సంహరిస్తాను.
5.59.10
ब्राह्ममस्त्रं च रौद्रं च वायव्यं वारुणं तथा।
यदि शक्रजितोऽस्त्राणि दुर्निरीक्ष्याणि संयुगे।
तान्यहं निहनिष्यामि विधमिष्यामि राक्षसान् ॥ ५.५९.१० ॥
బ్రాహ్మాస్త్రం, రౌద్రం, వాయవ్యం, వారుణం, అలాగే యుద్ధంలో చూడరాని ఇంద్రజిత్తు అస్త్రాలను కూడా నేను నాశనం చేస్తాను; రాక్షసులను చెల్లాచెదరు చేస్తాను.
5.59.11
भवतामभ्यनुज्ञातो विक्रमो मे रुणद्धि तम्।
मयातुला विसृष्टा हि शैलवृष्टिर्निरन्तरा ॥ ५.५९.११ ॥
మీ అనుమతి పొందిన నా పరాక్రమం అతణ్ణి అడ్డుకుంటుంది; నేను ప్రయోగించే అసమానమైన, ఎడతెగని శిలావర్షం కూడా అతణ్ణి అడ్డుకుంటుంది.
5.59.12
देवानपि रणे हन्यात् किं पुनस्तान् निशाचरान्।
भवतामननुज्ञातो विक्रमो मे रुणद्धि माम् ॥ ५.५९.१२ ॥
నా పరాక్రమం యుద్ధంలో దేవతలను కూడా సంహరించగలదు; ఇక ఆ రాత్రిచరులను గురించి చెప్పేదేముంది? అయితే మీ అనుమతి లేకుండా నా పరాక్రమమే నన్ను అడ్డుకుంటుంది.
5.59.13
सागरोऽप्यतियाद् वेलां मन्दरः प्रचलेदपि।
न जाम्बवन्तं समरे कम्पयेदरिवाहिनी ॥ ५.५९.१३ ॥
సముద్రం తన తీరాన్ని దాటినా, మందర పర్వతం కదిలినా, శత్రుసేన యుద్ధంలో జాంబవంతుడిని కంపింపజేయలేదు.
5.59.14
सर्वराक्षससङ्घानां राक्षसा ये च पूर्वजाः।
अलमेकोऽपि नाशाय वीरो वालिसुतः कपिः ॥ ५.५९.१४ ॥
రాక్షససమూహాలన్నిటినీ, వారి పూర్వీకులనూ నాశనం చేయడానికి ఒక్కడే చాలు — ఆ వీరుడు, వాలిపుత్రుడైన వానరుడు.
5.59.15
प्लवगस्योरुवेगेन नीलस्य च महात्मनः।
मन्दरोऽप्यवशीर्येत किं पुनर्युधि राक्षसाः ॥ ५.५९.१५ ॥
దూకే వానరుని మహావేగంతో, మహాత్ముడైన నీలుని వేగంతో మందర పర్వతమే బద్దలైపోతుంది — యుద్ధంలో రాక్షసుల సంగతి ఏమిటి!
5.59.16
सदेवासुरयक्षेषु गन्धर्वोरगपक्षिषु।
मैन्दस्य प्रतियोद्धारं शंसत द्विविदस्य वा ॥ ५.५९.१६ ॥
దేవతలు, అసురులు, యక్షులు, గంధర్వులు, నాగులు, పక్షులలో మైందునికి లేదా ద్వివిదునికి ప్రతిద్వంద్వి ఎవరో చెప్పండి.
5.59.17
अश्विपुत्रौ महावेगावेतौ प्लवगसत्तमौ।
एतयोः प्रतियोद्धारं न पश्यामि रणाजिरे ॥ ५.५९.१७ ॥
అశ్వినీదేవతల కుమారులైన ఈ ఇద్దరూ మహావేగం కలవారు, వానరులలో ఉత్తములు; రణరంగంలో వీరికి ప్రతిద్వంద్విని నేను చూడలేను.
5.59.18
मयैव निहता लङ्का दग्धा भस्मीकृता पुरी।
राजमार्गेषु सर्वेषु नाम विश्रावितं मया ॥ ५.५९.१८ ॥
నేనే లంకను నాశనం చేశాను, నగరాన్ని కాల్చి బూడిద చేశాను; అన్ని రాజమార్గాలలోనూ నా పేరును చాటించాను.
5.59.19
जयत्यतिबलो रामो लक्ष्मणश्च महाबलः।
राजा जयति सुग्रीवो राघवेणाभिपालितः ॥ ५.५९.१९ ॥
అతిబలుడైన రాముడికి, మహాబలుడైన లక్ష్మణుడికి జయం! రాఘవునిచే రక్షించబడిన రాజు సుగ్రీవునికి జయం!
5.59.20
अहं कोसलराजस्य दासः पवनसम्भवः।
हनूमानिति सर्वत्र नाम विश्रावितं मया ॥ ५.५९.२० ॥
నేను కోసల రాజుకు దాసుడను, వాయుదేవుని కుమారుడైన హనుమంతుడను. నా పేరును అంతటా ప్రకటించాను.
5.59.21
अशोकवनिकामध्ये रावणस्य दुरात्मनः।
अधस्ताच्छिंशपामूले साध्वी करुणमास्थिता ॥ ५.५९.२१ ॥
దుర్మార్గుడైన రావణుని అశోకవనం మధ్యలో, ఒక శింశపా వృక్షం మొదట్లో, ఆ సాధ్వి దుఃఖంతో కూర్చొని ఉంది.
5.59.22
राक्षसीभिः परिवृता शोकसंतापकर्शिता।
मेघरेखापरिवृता चन्द्ररेखेव निष्प्रभा ॥ ५.५९.२२ ॥
రాక్షసీ స్త్రీలతో చుట్టుముట్టబడి, శోకసంతాపాలతో కృశించి, మేఘరేఖచే కప్పబడిన చంద్రరేఖవలె కాంతిహీనమై ఉంది.
5.59.23
अचिन्तयन्ती वैदेही रावणं बलदर्पितम्।
पतिव्रता च सुश्रोणी अवष्टब्धा च जानकी ॥ ५.५९.२३ ॥
బలగర్వంతో ఉన్న రావణుని వైదేహి ఏ మాత్రం లెక్కచేయలేదు. పతివ్రత, సుందరకటి కలది, స్థిరచిత్తురాలైన జానకి అతన్ని పట్టించుకోలేదు.
5.59.24
अनुरक्ता हि वैदेही रामे सर्वात्मना शुभा।
अनन्यचित्ता रामेण पौलोमीव पुरन्दरे ॥ ५.५९.२४ ॥
శుభవతి వైదేహి పూర్తి హృదయంతో రాముని పట్ల అనురక్తురాలు. పౌలోమి ఇంద్రునిపై నిలిచినట్లు, ఆమె మనసు అనన్యంగా రాముడిపైనే నిలిచి ఉంది.
5.59.25
तदेकवासःसंवीता रजोध्वस्ता तथैव च।
सा मया राक्षसीमध्ये तर्ज्यमाना मुहुर्मुहुः ॥ ५.५९.२५ ॥
ఒకే వస్త్రాన్ని ధరించి, ధూళితో కప్పబడి ఉన్న ఆమెను, రాక్షసీ స్త్రీల మధ్య పదే పదే బెదిరించబడుతుండగా నేను చూశాను.
5.59.26
राक्षसीभिर्विरूपाभिर्दृष्टा हि प्रमदावने।
एकवेणीधरा दीना भर्तृचिन्तापरायणा ॥ ५.५९.२६ ॥
ప్రమదావనంలో వికృత రూపాలు గల రాక్షసీ స్త్రీలతో చుట్టబడి, ఒకే జడ ధరించి, దీనంగా, భర్త ధ్యానంలో లీనమైన ఆమెను నేను చూశాను.
5.59.27
अधःशय्या विवर्णाङ्गी पद्मिनीव हिमोदये।
रावणाद् विनिवृत्तार्था मर्तव्यकृतनिश्चया ॥ ५.५९.२७ ॥
నేలపై పడుకుని, వాడిన శరీరంతో, మంచు ఉదయించినప్పుడు పద్మిని వలె; రావణుని నుండి తన కోరికలను విడిచి, మరణించాలనే దృఢనిశ్చయంతో ఉన్నది.
5.59.28
कथंचिन्मृगशावाक्षी विश्वासमुपपादिता।
ततः सम्भाषिता चैव सर्वमर्थं प्रकाशिता ॥ ५.५९.२८ ॥
ఎలాగో ఆ లేడికళ్ళ సీతకు నమ్మకం కలిగించబడింది; అప్పుడు ఆమెతో మాట్లాడి, విషయమంతా వెల్లడించాను.
5.59.29
रामसुग्रीवसख्यं च श्रुत्वा प्रीतिमुपागता।
नियतः समुदाचारो भक्तिर्भर्तरि चोत्तमा ॥ ५.५९.२९ ॥
రాముడు-సుగ్రీవుల స్నేహం విని ఆమె సంతోషించింది; ఆమె నడవడి నియమితమైనది, భర్తపై ఆమె భక్తి ఉత్తమమైనది.
5.59.30
यन्न हन्ति दशग्रीवं स महात्मा दशाननः।
निमित्तमात्रं रामस्तु वधे तस्य भविष्यति ॥ ५.५९.३० ॥
ఆ మహాత్ముడు దశగ్రీవుడిని (రావణుని) ఇప్పుడు చంపకపోవడం కారణం—అతని వధలో రాముడు కేవలం నిమిత్తమాత్రుడు అవుతాడు.
5.59.31
सा प्रकृत्यैव तन्वङ्गी तद्वियोगाच्च कर्शिता।
प्रतिपत्पाठशीलस्य विद्येव तनुतां गता ॥ ५.५९.३१ ॥
ఆమె స్వభావంగానే సన్నని అవయవాలు కలది; ఆయన ఎడబాటుతో మరింత కృశించింది. ప్రతిపత్ పాఠాభ్యాసం చేసేవాని విద్య క్షీణించినట్లు.
5.59.32
एवमास्ते महाभागा सीता शोकपरायणा।
यदत्र प्रतिकर्तव्यं तत् सर्वमुपकल्प्यताम् ॥ ५.५९.३२ ॥
మహాభాగ్యవతి అయిన సీత ఇలా శోకంలో మునిగి ఉంది. కాబట్టి ఇక్కడ చేయవలసినదంతా సిద్ధం చేయాలి.