ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 6.1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.1.1
श्रुत्वा हनूमतो वाक्यं यथावदभिभाषितम्।
रामः प्रीतिसमायुक्तो वाक्यमुत्तरमब्रवीत् ॥ ६.१.१ ॥
ହନୁମାନଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଯେପରି କୁହାଯାଇଥିଲା ସେପରି ଶୁଣି, ପ୍ରୀତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାମ ଉତ୍ତରରେ ଏହି କଥା କହିଲେ।
6.1.2
कृतं हनूमता कार्यं सुमहद् भुवि दुर्लभम्।
मनसापि यदन्येन न शक्यं धरणीतले ॥ ६.१.२ ॥
ପୃଥିବୀରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ ମହତ୍ କାର୍ଯ୍ୟ ହନୁମାନ କରିଛନ୍ତି; ଅନ୍ୟ କେହି ମନରେ ମଧ୍ୟ ତାହା କରିପାରନ୍ତେ ନାହିଁ।
6.1.3
नहि तं परिपश्यामि यस्तरेत महोदधिम्।
अन्यत्र गरुडाद् वायोरन्यत्र च हनूमतः ॥ ६.१.३ ॥
ଗରୁଡ଼, ବାୟୁ ଏବଂ ହନୁମାନଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ମହାସମୁଦ୍ର ପାର ହୋଇପାରିବା କାହାକୁ ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ।
6.1.4
देवदानवयक्षाणां गन्धर्वोरगरक्षसाम्।
अप्रधृष्यां पुरीं लङ्कां रावणेन सुरक्षिताम् ॥ ६.१.४ ॥
ଦେବତା, ଦାନବ, ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ନାଗ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅଜେୟ, ରାବଣ ଦ୍ୱାରା ଭଲ ଭାବେ ସୁରକ୍ଷିତ ଲଙ୍କା ନଗରୀ।
6.1.5
प्रविष्टः सत्त्वमाश्रित्य जीवन् को नाम निष्क्रमेत्।
को विशेत् सुदुराधर्षां राक्षसैश्च सुरक्षिताम् ॥ ६.१.५ ॥
ସାହସକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ପ୍ରବେଶ କଲେ ମଧ୍ୟ ଜୀବିତ ଅବସ୍ଥାରେ କିଏ ବାହାରି ଆସିପାରିବ? ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭଲ ଭାବେ ସୁରକ୍ଷିତ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଗମ ସେ ନଗରୀରେ କିଏ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବ?
6.1.6
यो वीर्यबलसम्पन्नो न समः स्याद्धनूमतः।
भृत्यकार्यं हनुमता सुग्रीवस्य कृतं महत्।
एवं विधाय स्वबलं सदृशं विक्रमस्य च ॥ ६.१.६ ॥
ବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ ବଳରେ ସମ୍ପନ୍ନ କେହି ହନୁମାନଙ୍କ ସମାନ ହୋଇପାରିବେ ନାହିଁ। ହନୁମାନ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ଭୃତ୍ୟ-କାର୍ଯ୍ୟ ମହତ୍ ଭାବେ ସମ୍ପନ୍ନ କରିଛନ୍ତି; ନିଜ ବଳ ଓ ପରାକ୍ରମ ଅନୁରୂପ ଭାବେ ଏପରି କରି ଦେଖାଇଛନ୍ତି।
6.1.7
यो हि भृत्यो नियुक्तः सन् भर्त्रा कर्मणि दुष्करे।
कुर्यात् तदनुरागेण तमाहुः पुरुषोत्तमम् ॥ ६.१.७ ॥
ପ୍ରଭୁ ଦ୍ୱାରା କଠିନ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିଯୁକ୍ତ ସେବକ ଯଦି ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଅନୁରାଗରେ ତାହା କରେ, ତାକୁ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ କୁହାଯାଏ।
6.1.8
यो नियुक्तः परं कार्यं न कुर्यान्नृपतेः प्रियम्।
भृत्यो युक्तः समर्थश्च तमाहुर्मध्यमं नरम् ॥ ६.१.८ ॥
ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ, ଯୋଗ୍ୟ ଓ ସମର୍ଥ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ରାଜାଙ୍କ ପରମ ପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟ ନକରେ, ତାକୁ ମଧ୍ୟମ ପୁରୁଷ କୁହାଯାଏ।
6.1.9
नियुक्तो नृपतेः कार्यं न कुर्याद् यः समाहितः।
भृत्यो युक्तः समर्थश्च तमाहुः पुरुषाधमम् ॥ ६.१.९ ॥
ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ, ସାବଧାନ ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ରାଜାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ନକରେ, ଯୋଗ୍ୟ ଓ ସମର୍ଥ ହେଲେ ମଧ୍ୟ — ତାକୁ ପୁରୁଷାଧମ କୁହାଯାଏ।
6.1.10
तन्नियोगे नियुक्तेन कृतं कृत्यं हनूमता।
न चात्मा लघुतां नीतः सुग्रीवश्चापि तोषितः ॥ ६.१.१० ॥
ସେହି ନିଯୋଗରେ ନିଯୁକ୍ତ ହନୁମାନ ସେହି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ; ନିଜକୁ ଛୋଟ କଲେ ନାହିଁ; ସୁଗ୍ରୀବ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।
6.1.11
अहं च रघुवंशश्च लक्ष्मणश्च महाबलः।
वैदेह्या दर्शनेनाद्य धर्मतः परिरक्षिताः ॥ ६.१.११ ॥
ଆଜି ବୈଦେହୀଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ ମୁଁ, ରଘୁବଂଶ ଓ ମହାବଳୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣ — ଆମେ ଧର୍ମାନୁସାରେ ରକ୍ଷିତ ହୋଇଛୁ।
6.1.12
इदं तु मम दीनस्य मनो भूयः प्रकर्षति।
यदिहास्य प्रियाख्यातुर्न कुर्मि सदृशं प्रियम् ॥ ६.१.१२ ॥
କିନ୍ତୁ ଏହି ଦୀନ ମୋ ମନକୁ, ଏଠାରେ ଏହି ଶୁଭବାର୍ତ୍ତା ଆଣିଥିବା ଲୋକକୁ ଯୋଗ୍ୟ ପ୍ରିୟ ଉପହାର ଦେଇ ପାରୁନାହିଁ ବୋଲି ବାରମ୍ବାର ଟାଣୁଛି।
6.1.13
एष सर्वस्वभूतस्तु परिष्वङ्गो हनूमतः।
मया कालमिमं प्राप्य दत्तस्तस्य महात्मनः ॥ ६.१.१३ ॥
ମୋ ସର୍ବସ୍ୱ ଏହି ଆଲିଙ୍ଗନ ଏବେ ମୁଁ ସେହି ମହାତ୍ମା ହନୁମାନଙ୍କୁ ଦେଲି।
6.1.14
इत्युक्त्वा प्रीतिहृष्टाङ्गो रामस्तं परिषस्वजे।
हनूमन्तं कृतात्मानं कृतकार्यमुपागतम् ॥ ६.१.१४ ॥
ଏହା କହି, ସ୍ନେହରେ ରୋମାଞ୍ଚିତ ଅଙ୍ଗ ରାମ କାର୍ଯ୍ୟ ସାରି ଆସିଥିବା ଆତ୍ମସଂଯମୀ ହନୁମାନଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ।
6.1.15
ध्यात्वा पुनरुवाचेदं वचनं रघुसत्तमः।
हरीणामीश्वरस्यापि सुग्रीवस्योपशृण्वतः ॥ ६.१.१५ ॥
ଚିନ୍ତା କରି ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମ ପୁଣି ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ; ବାନରପତି ସୁଗ୍ରୀବ ମଧ୍ୟ ଶୁଣୁଥିଲେ।
6.1.16
सर्वथा सुकृतं तावत् सीतायाः परिमार्गणम्।
सागरं तु समासाद्य पुनर्नष्टं मनो मम ॥ ६.१.१६ ॥
ସୀତାଙ୍କ ଅନ୍ୱେଷଣ ସବୁପ୍ରକାରେ ଭଲ ହୋଇଛି; କିନ୍ତୁ ସମୁଦ୍ର ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚି ମୋ ମନ ପୁଣି ହଜିଗଲା।
6.1.17
कथं नाम समुद्रस्य दुष्पारस्य महाम्भसः।
हरयो दक्षिणं पारं गमिष्यन्ति समागताः ॥ ६.१.१७ ॥
ପାର ହେବା କଷ୍ଟକର ଏହି ମହାସମୁଦ୍ରକୁ ପାର ହୋଇ ସମବେତ ବାନରମାନେ ଦକ୍ଷିଣ ତୀରକୁ କିପରି ଯିବେ?
6.1.18
यद्यप्येष तु वृत्तान्तो वैदेह्या गदितो मम।
समुद्रपारगमने हरीणां किमिवोत्तरम् ॥ ६.१.१८ ॥
ବୈଦେହୀ ମୋତେ ଏହି ସମ୍ବାଦ କହିଥିଲେ ବି, ସମୁଦ୍ର ପାର ହେବା ବିଷୟରେ ବାନରମାନଙ୍କ ଉତ୍ତର କଣ ହେବ?
6.1.19
इत्युक्त्वा शोकसम्भ्रान्तो रामः शत्रुनिबर्हणः।
हनूमन्तं महाबाहुस्ततो ध्यानमुपागमत् ॥ ६.१.१९ ॥
ଏପରି କହି, ଶୋକରେ ବିହ୍ୱଳ, ଶତ୍ରୁନିହନ୍ତା ମହାବାହୁ ରାମ ତା'ପରେ ହନୁମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଧ୍ୟାନମଗ୍ନ ହେଲେ।