বাল্মীকি রামায়ণ · সর্গ 6.105
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.105.1
ततो युद्धपरिश्रान्तं समरे चिन्तया स्थितम्।
रावणं चाग्रतो दृष्ट्वा युद्धाय समुपस्थितम् ॥ ६.१०५.१ ॥
তখন যুদ্ধে ক্লান্ত হয়ে, রণে চিন্তায় দাঁড়িয়ে থাকা রাবণকে সামনে দেখে, যুদ্ধের জন্য উপস্থিত সেই রাবণকে।
6.105.2
दैवतैश्च समागम्य द्रष्टुमभ्यागतो रणम्।
उपगम्याब्रवीद् राममगस्त्यो भगवांस्तदा ॥ ६.१०५.२ ॥
দেবতাদের সঙ্গে মিলিত হয়ে রণ দেখতে আসা ভগবান অগস্ত্য তখন রামের কাছে গিয়ে বললেন।
6.105.3
राम राम महाबाहो शृणु गुह्यं सनातनम्।
येन सर्वानरीन् वत्स समरे विजयिष्यसे ॥ ६.१०५.३ ॥
হে রাম, হে রাম, মহাবাহু, শোনো এই গুহ্য ও সনাতন বিদ্যা; যার দ্বারা হে বৎস, তুমি যুদ্ধে সকল শত্রুকে জয় করবে।
6.105.4
आदित्यहृदयं पुण्यं सर्वशत्रुविनाशनम्।
जयावहं जपं नित्यमक्षयं परमं शिवम् ॥ ६.१०५.४ ॥
এই আদিত্যহৃদয় পবিত্র, সকল শত্রুর বিনাশক, জয়দায়ক; এর নিত্য জপ অক্ষয়, পরম ও মঙ্গলময়।
6.105.5
सर्वमङ्गलमाङ्गल्यं सर्वपापप्रणाशनम्।
चिन्ताशोकप्रशमनमायुर्वर्धनमुत्तमम् ॥ ६.१०५.५ ॥
এটি সকল মঙ্গলের মধ্যে সর্বাধিক মঙ্গলময়, সকল পাপের বিনাশক, চিন্তা ও শোক প্রশমনকারী, আয়ুবর্ধক ও উত্তম।
6.105.6
रश्मिमन्तं समुद्यन्तं देवासुरनमस्कृतम्।
पूजयस्व विवस्वन्तं भास्करं भुवनेश्वरम् ॥ ६.१०५.६ ॥
রশ্মিমান, উদিত, দেবাসুরের দ্বারা প্রণত, বিবস্বান, ভাস্কর, ভুবনেশ্বর সূর্যকে পূজা করো।
6.105.7
सर्वदेवात्मको ह्येष तेजस्वी रश्मिभावनः।
एष देवासुरगणाँल्लोकान् पाति गभस्तिभिः ॥ ६.१०५.७ ॥
ইনি সর্বদেবতার আত্মস্বরূপ, তেজস্বী, রশ্মির দ্বারা পোষণকারী। ইনি তাঁর কিরণে দেবাসুরগণ ও সমস্ত লোককে রক্ষা করেন।
6.105.8
एष ब्रह्मा च विष्णुश्च शिवः स्कन्दः प्रजापतिः।
महेन्द्रो धनदः कालो यमः सोमो ह्यपां पतिः ॥ ६.१०५.८ ॥
ইনিই ব্রহ্মা, বিষ্ণু, শিব, স্কন্দ, প্রজাপতি। ইনিই মহেন্দ্র, ধনদ, কাল, যম, সোম ও জলের অধিপতি।
6.105.9
पितरो वसवः साध्या अश्विनौ मरुतो मनुः।
वायुर्वह्निः प्रजाः प्राण ऋतुकर्ता प्रभाकरः ॥ ६.१०५.९ ॥
ইনিই পিতৃগণ, বসুগণ, সাধ্যগণ, অশ্বিনীকুমারদ্বয়, মরুৎগণ, মনু। ইনিই বায়ু, অগ্নি, প্রজা, প্রাণ; ঋতুর কর্তা, আলোর বিস্তারকারী।
6.105.10
आदित्यः सविता सूर्यः खगः पूषा गभस्तिमान्।
सुवर्णसदृशो भानुर्हिरण्यरेता दिवाकरः ॥ ६.१०५.१० ॥
ইনিই আদিত্য, সবিতা, সূর্য, খগ, পূষা, গভস্তিমান। সুবর্ণসদৃশ, ভানু, হিরণ্যরেতা, দিবাকর।
6.105.11
हरिदश्वः सहस्रार्चिः सप्तसप्तिर्मरीचिमान्।
तिमिरोन्मथनः शम्भुस्त्वष्टा मार्तण्डकोंऽशुमान् ॥ ६.१०५.११ ॥
হরিঅশ্ব, সহস্রার্চি, সপ্তসপ্তি, মরীচিমান। তিমিরনাশক, শম্ভু, ত্বষ্টা, মার্তণ্ড, অংশুমান।
6.105.12
हिरण्यगर्भः शिशिरस्तपनोऽहस्करो रविः।
अग्निगर्भोऽदितेः पुत्रः शङ्खः शिशिरनाशनः ॥ ६.१०५.१२ ॥
হিরণ্যগর্ভ, শিশির, তপন, অহস্কর, রবি। অগ্নিগর্ভ, অদিতির পুত্র, শঙ্খ, শিশিরনাশক।
6.105.13
व्योमनाथस्तमोभेदी ऋग्यजुःसामपारगः।
घनवृष्टिरपां मित्रो विन्ध्यवीथीप्लवंगमः ॥ ६.१०५.१३ ॥
যিনি আকাশের প্রভু, অন্ধকার বিনাশকারী, ঋক্, যজুঃ ও সাম বেদে পারদর্শী, মেঘবৃষ্টি, জলের মিত্র, বিন্ধ্যপথে দ্রুত গমনকারী।
6.105.14
आतपी मण्डली मृत्युः पिङ्गलः सर्वतापनः।
कविर्विश्वो महातेजा रक्तः सर्वभवोद्भवः ॥ ६.१०५.१४ ॥
যিনি তাপদাতা, মণ্ডলধারী, মৃত্যু, পিঙ্গলবর্ণ, সকলের দাহক, কবি, সর্বব্যাপী, মহাতেজা, রক্তবর্ণ এবং সর্বভূতের উৎপত্তির মূল।
6.105.15
नक्षत्रग्रहताराणामधिपो विश्वभावनः।
तेजसामपि तेजस्वी द्वादशात्मन् नमोऽस्तु ते ॥ ६.१०५.१५ ॥
যিনি নক্ষত্র, গ্রহ ও তারার অধিপতি, বিশ্বের পালক, আলোকসমূহের মধ্যেও তেজস্বী। হে দ্বাদশাত্মা! আপনাকে প্রণাম।
6.105.16
नमः पूर्वाय गिरये पश्चिमायाद्रये नमः।
ज्योतिर्गणानां पतये दिनाधिपतये नमः ॥ ६.१०५.१६ ॥
পূর্ব পর্বতকে প্রণাম, পশ্চিম পর্বতকে প্রণাম। জ্যোতিষ্কগণের পতিকে প্রণাম, দিনের অধিপতিকে প্রণাম।
6.105.17
जयाय जयभद्राय हर्यश्वाय नमो नमः।
नमो नमः सहस्रांशो आदित्याय नमो नमः ॥ ६.१०५.१७ ॥
জয়কে প্রণাম, জয়-ভদ্রকে প্রণাম, হর্যশ্বকে প্রণাম, বারবার প্রণাম। হে সহস্রাংশু! আদিত্যকে বারবার প্রণাম।
6.105.18
नम उग्राय वीराय सारङ्गाय नमो नमः।
नमः पद्मप्रबोधाय प्रचण्डाय नमोऽस्तु ते ॥ ६.१०५.१८ ॥
উগ্রকে প্রণাম, বীরকে প্রণাম, সারঙ্গকে বারবার প্রণাম। পদ্মের প্রবোধকারীকে প্রণাম, প্রচণ্ডকে প্রণাম, আপনাকে প্রণাম।
6.105.19
ब्रह्मेशानाच्युतेशाय सूरायादित्यवर्चसे।
भास्वते सर्वभक्षाय रौद्राय वपुषे नमः ॥ ६.१०५.१९ ॥
ব্রহ্মা, ঈশান ও অচ্যুতেরও ঈশ্বর, শূর, আদিত্যের ন্যায় দীপ্তিময়, দীপ্যমান, সর্বভক্ষক, রৌদ্ররূপীকে নমস্কার।
6.105.20
तमोघ्नाय हिमघ्नाय शत्रुघ्नायामितात्मने।
कृतघ्नघ्नाय देवाय ज्योतिषां पतये नमः ॥ ६.१०५.२० ॥
অন্ধকারনাশী, শীতনাশী, শত্রুনাশী, অমিতাত্মা, কৃতঘ্ন-নাশী দেবতা, জ্যোতিষ্কদের প্রভুকে নমস্কার।
6.105.21
तप्तचामीकराभाय हरये विश्वकर्मणे।
नमस्तमोऽभिनिघ्नाय रुचये लोकसाक्षिणे ॥ ६.१०५.२१ ॥
তপ্ত সোনার আভাযুক্ত, হরি, বিশ্বকর্মা, অন্ধকারনাশী, দীপ্তিময়, লোকসাক্ষীকে নমস্কার।
6.105.22
नाशयत्येष वै भूतं तमेव सृजति प्रभुः।
पायत्येष तपत्येष वर्षत्येष गभस्तिभिः ॥ ६.१०५.२२ ॥
এই প্রভুই প্রাণীকে বিনাশ করেন, আবার তাকেই সৃষ্টি করেন। ইনিই কিরণে পান করান, উত্তপ্ত করেন, বর্ষণ করেন।
6.105.23
एष सुप्तेषु जागर्ति भूतेषु परिनिष्ठितः।
एष चैवाग्निहोत्रं च फलं चैवाग्निहोत्रिणाम् ॥ ६.१०५.२३ ॥
ইনিই সুপ্ত প্রাণীদের মধ্যে জেগে থাকেন, প্রাণীদের মধ্যে অবস্থান করেন। ইনিই অগ্নিহোত্র, এবং অগ্নিহোত্রীদের ফলও ইনি।
6.105.24
देवाश्च क्रतवश्चैव क्रतूनां फलमेव च।
यानि कृत्यानि लोकेषु सर्वेषु परमप्रभुः ॥ ६.१०५.२४ ॥
দেবতা ও যজ্ঞও ইনিই; যজ্ঞের ফলও ইনিই। সকল লোকে যা কিছু কর্ম আছে, তার পরম প্রভুও ইনিই।
6.105.25
एनमापत्सु कृच्छ्रेषु कान्तारेषु भयेषु च।
कीर्तयन् पुरुषः कश्चिन्नावसीदति राघव ॥ ६.१०५.२५ ॥
হে রাঘব! বিপদে, কষ্টে, অরণ্যে ও ভয়ে এটি কীর্তন করলে কোনো মানুষই অবসন্ন হয় না।
6.105.26
पूजयस्वैनमेकाग्रो देवदेवं जगत्पतिम्।
एतत् त्रिगुणितं जप्त्वा युद्धेषु विजयिष्यति ॥ ६.१०५.२६ ॥
একাগ্রচিত্তে দেবদেব, জগৎপতি তাঁকে পূজা করো। এটি তিনবার জপ করে তুমি যুদ্ধে জয়ী হবে।
6.105.27
अस्मिन् क्षणे महाबाहो रावणं त्वं जहिष्यसि।
एवमुक्त्वा ततोऽगस्त्यो जगाम स यथागतम् ॥ ६.१०५.२७ ॥
হে মহাবাহু! এই মুহূর্তেই তুমি রাবণকে বধ করবে। এই বলে অগস্ত্য যেভাবে এসেছিলেন সেভাবেই চলে গেলেন।
6.105.28
एतच्छ्रुत्वा महातेजा नष्टशोकोऽभवत् तदा।
धारयामास सुप्रीतो राघवः प्रयतात्मवान् ॥ ६.१०५.२८ ॥
এটি শুনে মহাতেজা রামের শোক দূর হলো। অত্যন্ত প্রীত হয়ে সংযতচিত্ত রাঘব নিজেকে স্থির রাখলেন।
6.105.29
आदित्यं प्रेक्ष्य जप्त्वेदं परं हर्षमवाप्तवान्।
त्रिराचम्य शुचिर्भूत्वा धनुरादाय वीर्यवान् ॥ ६.१०५.२९ ॥
সূর্যকে দর্শন করে এটি জপ করে তিনি পরম আনন্দ লাভ করলেন। তিনবার আচমন করে শুচি হয়ে বীর্যবান তিনি ধনু তুলে নিলেন।
6.105.30
रावणं प्रेक्ष्य हृष्टात्मा जयार्थं समुपागमत्।
सर्वयत्नेन महता वृतस्तस्य वधेऽभवत् ॥ ६.१०५.३० ॥
রাবণকে দেখে প্রফুল্ল চিত্তে তিনি জয়ের জন্য অগ্রসর হলেন। সর্বশক্তিতে, বিশাল সেনাবাহিনী দ্বারা পরিবেষ্টিত হয়ে তিনি তাঁর বধে নিযুক্ত হলেন।
6.105.31
अथ रविरवदन्निरीक्ष्य रामं
मुदितमनाः परमं प्रहृष्यमाणः।
निशिचरपतिसंक्षयं विदित्वा
सुरगणमध्यगतो वचस्त्वरेति ॥ ६.१०५.३१ ॥
তখন সূর্য রামকে দেখে, রাক্ষসরাজের বিনাশ জেনে, অত্যন্ত আনন্দিত মনে, দেবগণের মাঝে দাঁড়িয়ে দ্রুত এই কথাগুলি বললেন।