Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 6.114
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.114.1
तमुवाच महाप्राज्ञः सोऽभिवाद्य प्लवङ्गमः।
रामं कमलपत्राक्षं वरं सर्वधनुष्मताम् ॥ ६.११४.१ ॥
El sabio mono, tras saludarlo con reverencia, habló a Rāma, de ojos como pétalos de loto y el mejor de todos los arqueros.
6.114.2
यन्निमित्तोऽयमारम्भः कर्मणां यः फलोदयः।
तां देवीं शोकसंतप्तां द्रष्टुमर्हसि मैथिलीम् ॥ ६.११४.२ ॥
Por cuya causa es este esfuerzo y el fruto de estas acciones, debes ver a aquella diosa Maithilī, atormentada por el dolor.
6.114.3
सा हि शोकसमाविष्टा बाष्पपर्याकुलेक्षणा।
मैथिली विजयं श्रुत्वा द्रष्टुं त्वामभिकांक्षति ॥ ६.११४.३ ॥
Ella, abrumada por el dolor, con los ojos turbados por las lágrimas, Maithilī, al oír de tu victoria, anhela verte.
6.114.4
पूर्वकात् प्रत्ययाच्चाहमुक्तो विश्वस्तया तया।
द्रष्टुमिच्छामि भर्तारमिति पर्याकुलेक्षणा ॥ ६.११४.४ ॥
Por la confianza de antes, y confiando en mí, ella me dijo; con los ojos turbados dijo: 'Deseo ver a mi esposo.'
6.114.5
एवमुक्तो हनुमता रामो धर्मभृतां वरः।
आगच्छत् सहसा ध्यानमीषद्बाष्पपरिप्लुतः ॥ ६.११४.५ ॥
Así interpelado por Hanumān, Rāma, el mejor de los defensores del dharma, cayó de repente en meditación, con los ojos ligeramente cubiertos de lágrimas.
6.114.6
स दीर्घमभिनिःश्वस्य जगतीमवलोकयन्।
उवाच मेघसंकाशं विभीषणमुपस्थितम् ॥ ६.११४.६ ॥
Él, exhalando un largo suspiro y contemplando la tierra, habló a Vibhīṣaṇa, que estaba presente, semejante a una nube.
6.114.7
दिव्याङ्गरागां वैदेहीं दिव्याभरणभूषिताम्।
इह सीतां शिरःस्नातामुपस्थापय मा चिरम् ॥ ६.११४.७ ॥
Trae aquí, sin demora, a Sītā, la Vaidehī, ungida con perfumes divinos y adornada con joyas divinas, tras bañarle la cabeza.
6.114.8
एवमुक्तस्तु रामेण त्वरमाणो विभीषणः।
प्रविश्यान्तःपुरं सीतां स्त्रीभिः स्वाभिरचोदयत् ॥ ६.११४.८ ॥
Así instruido por Rāma, Vibhīṣaṇa, apresurado, entró en los aposentos interiores y ordenó a sus propias mujeres preparar a Sītā.
6.114.9
ततः सीतां महाभागां दृष्ट्वोवाच विभीषणः।
मूर्ध्नि बद्धाञ्जलिः श्रीमान् विनीतो राक्षसेश्वरः ॥ ६.११४.९ ॥
Entonces, al ver a la muy afortunada Sītā, Vibhīṣaṇa, señor de los rākṣasas, glorioso y humilde, con las palmas unidas sobre la cabeza, habló.
6.114.10
दिव्याङ्गरागा वैदेहि दिव्याभरणभूषिता।
यानमारोह भद्रं ते भर्ता त्वां द्रष्टुमिच्छति ॥ ६.११४.१० ॥
Oh Vaidehī, ungida con perfumes divinos y adornada con joyas divinas, sube al vehículo. Que te vaya bien. Tu esposo desea verte.
6.114.11
एवमुक्ता तु वैदेही प्रत्युवाच विभीषणम्।
अस्नात्वा द्रष्टुमिच्छामि भर्तारं राक्षसेश्वर ॥ ६.११४.११ ॥
Así interpelada, Vaidehī respondió a Vibhīṣaṇa: 'Señor de los rākṣasas, deseo ver a mi esposo sin haberme bañado.'
6.114.12
तस्यास्तद् वचनं श्रुत्वा प्रत्युवाच विभीषणः।
यथाऽऽह रामो भर्ता ते तत् तथा कर्तुमर्हसि ॥ ६.११४.१२ ॥
Al oír sus palabras, Vibhīṣaṇa respondió: 'Lo que ha dicho tu esposo Rāma, eso es lo que debes hacer.'
6.114.13
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा मैथिली पतिदेवता।
भर्तृभक्त्यावृता साध्वी तथेति प्रत्यभाषत ॥ ६.११४.१३ ॥
Tras oír sus palabras, Maithilī, que tenía a su esposo por dios, la virtuosa cubierta de devoción a su esposo, respondió: «Así sea».
6.114.14
ततः सीतां शिरःस्नातां संयुक्तां प्रतिकर्मणा।
महार्हाभरणोपेतां महार्हाम्बरधारिणीम् ॥ ६.११४.१४ ॥
Entonces Sītā, con la cabeza lavada, adornada con cuidado, provista de costosas joyas y vestida con ricas telas, fue preparada.
6.114.15
आरोप्य शिबिकां दीप्तां परार्घ्याम्बरसंवृताम्।
रक्षोभिर्बहुभिर्गुप्तामाजहार विभीषणः ॥ ६.११४.१५ ॥
Tras colocar a Sītā en una litera brillante cubierta con una tela preciosísima, Vibhīṣaṇa la trajo, custodiada por numerosos rākṣasas.
6.114.16
सोऽभिगम्य महात्मानं ज्ञात्वापि ध्यानमास्थितम्।
प्रणतश्च प्रहृष्टश्च प्राप्तां सीतां न्यवेदयत् ॥ ६.११४.१६ ॥
Se acercó al magnánimo; aunque sabía que estaba absorto en meditación, inclinándose y lleno de alegría, le informó de que Sītā había llegado.
6.114.17
तामागतामुपश्रुत्य रक्षोगृहचिरोषिताम्।
रोषं हर्षं च दैन्यं च राघवः प्राप शत्रुहा ॥ ६.११४.१७ ॥
Al oír que ella había llegado y había permanecido largo tiempo en la casa de los rākṣasas, Rāghava, matador de enemigos, sintió ira, alegría y abatimiento.
6.114.18
ततो यानगतां सीतां सविमर्शं विचारयन्।
विभीषणमिदं वाक्यमहृष्टो राघवोऽब्रवीत् ॥ ६.११४.१८ ॥
Entonces, reflexionando detenidamente sobre Sītā sentada en el vehículo, sin alegrarse, Rāghava dijo estas palabras a Vibhīṣaṇa.
6.114.19
राक्षसाधिपते सौम्य नित्यं मद्विजये रत।
वैदेही संनिकर्षं मे क्षिप्रं समभिगच्छतु ॥ ६.११४.१९ ॥
Oh señor de los rākṣasas, amable, siempre dedicado a mi victoria, que Vaidehī sea traída pronto a mi presencia.
6.114.20
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा राघवस्य विभीषणः।
तूर्णमुत्सारणं तत्र कारयामास धर्मवित् ॥ ६.११४.२० ॥
Al oír estas palabras de Rāghava, Vibhīṣaṇa, conocedor del dharma, ordenó de inmediato que se apartara allí a la multitud.
6.114.21
कञ्चुकोष्णीषिणस्तत्र वेत्रझर्झरपाणयः।
उत्सारयन्तस्तान् योधान् समन्तात् परिचक्रमुः ॥ ६.११४.२१ ॥
Vestidos con túnicas y turbantes, con varas de caña y bastones sonoros en las manos, recorrían el lugar por todas partes apartando a aquellos guerreros.
6.114.22
ऋक्षाणां वानराणां च राक्षसानां च सर्वशः।
वृन्दान्युत्सार्यमाणानि दूरमुत्तस्थुरन्ततः ॥ ६.११४.२२ ॥
Las tropas de osos, monos y rākṣasas, siendo apartadas por todas partes, se retiraron lejos y al fin se detuvieron.
6.114.23
तेषामुत्सार्यमाणानां निःस्वनः सुमहानभूत्।
वायुनोद्धूयमानस्य सागरस्येव निःस्वनः ॥ ६.११४.२३ ॥
Al ser apartados, se levantó un gran tumulto, como el rugido del océano agitado por el viento.
6.114.24
उत्सार्यमाणांस्तान् दृष्ट्वा समन्ताज्जातसम्भ्रमान्।
दाक्षिण्यात्तदमर्षाच्च वारयामास राघवः ॥ ६.११४.२४ ॥
Al verlos alterados y apartados por todas partes, Rāghava los detuvo, por compasión y por la indignación de ellos.
6.114.25
संरम्भाच्चाब्रवीद् रामश्चक्षुषा प्रदहन्निव।
विभीषणं महाप्राज्ञं सोपालम्भमिदं वचः ॥ ६.११४.२५ ॥
Con ira, Rāma, como si lo quemara con la mirada, dirigió estas palabras de reproche al sabio Vibhīṣaṇa.
6.114.26
किमर्थं मामनादृत्य क्लिश्यतेऽयं त्वया जनः।
निवर्तयैनमुद्वेगं जनोऽयं स्वजनो मम ॥ ६.११४.२६ ॥
¿Por qué, desatendiéndome, afliges a esta gente? Detén esta angustia; esta gente es mi propia familia.
6.114.27
न गृहाणि न वस्त्राणि न प्राकारस्तिरस्क्रिया।
नेदृशा राजसत्कारा वृत्तमावरणं स्त्रियाः ॥ ६.११४.२७ ॥
Ni casas, ni vestidos, ni muro, ni cortina la cubren; ni tales honores reales — la conducta de la mujer es su velo.
6.114.28
व्यसनेषु न कृच्छ्रेषु न युद्धेषु स्वयंवरे।
न क्रतौ नो विवाहे वा दर्शनं दूष्यते स्त्रियाः ॥ ६.११४.२८ ॥
En calamidades, en penurias, en batallas, en un svayaṃvara, en un sacrificio o en una boda, ver a una mujer no es reprochable.
6.114.29
सैषा विपद्गता चैव कृच्छ्रेण च समन्विता।
दर्शने नास्ति दोषोऽस्या मत्समीपे विशेषतः ॥ ६.११४.२९ ॥
Esta mujer ha caído en calamidad y está abrumada por la penuria; no hay falta en verla, sobre todo estando junto a mí.
6.114.30
विसृज्य शिबिकां तस्मात् पद्भ्यामेवापसर्पतु।
समीपे मम वैदेहीं पश्यन्त्वेते वनौकसः ॥ ६.११४.३० ॥
Que deje esa litera y descienda a pie; que estos habitantes del bosque vean a Vaidehī junto a mí.
6.114.31
एवमुक्तस्तु रामेण सविमर्शो विभीषणः।
रामस्योपानयत् सीतां संनिकर्षं विनीतवत् ॥ ६.११४.३१ ॥
Así interpelado por Rāma, Vibhīṣaṇa, reflexionando, llevó a Sītā cerca de Rāma con respeto.
6.114.32
ततो लक्ष्मणसुग्रीवौ हनूमांश्च प्लवङ्गमः।
निशम्य वाक्यं रामस्य बभूवुर्व्यथिता भृशम् ॥ ६.११४.३२ ॥
Entonces Lakṣmaṇa, Sugrīva y el mono Hanumān, al oír las palabras de Rāma, se afligieron profundamente.
6.114.33
कलत्रनिरपेक्षैश्च इङ्गितैरस्य दारुणैः।
अप्रीतमिव सीतायां तर्कयन्ति स्म राघवम् ॥ ६.११४.३३ ॥
Por sus gestos duros, indiferentes a su esposa, supusieron que Rāghava estaba disgustado con Sītā.
6.114.34
लज्जया त्ववलीयन्ती स्वेषु गात्रेषु मैथिली।
विभीषणेनानुगता भर्तारं साभ्यवर्तत ॥ ६.११४.३४ ॥
Encogiéndose de vergüenza en sus propios miembros, Maithilī, acompañada por Vibhīṣaṇa, se acercó a su esposo.
6.114.35
विस्मयाच्च प्रहर्षाच्च स्नेहाच्च पतिदेवता।
उदैक्षत मुखं भर्तुः सौम्यं सौम्यतरानना ॥ ६.११४.३५ ॥
Por asombro, alegría y afecto, Sītā, devota de su esposo como su dios, contempló el rostro sereno de él; el suyo era aún más sereno.
6.114.36
अथ समपनुदन्मनःक्लमं सा
सुचिरमदृष्टमुदीक्ष्य वै प्रियस्य।
वदनमुदितपूर्णचन्द्रकान्तं
विमलशशाङ्कनिभानना तदाऽऽसीत् ॥ ६.११४.३६ ॥
Al contemplar por fin el rostro de su amado, no visto durante tanto tiempo, radiante como la luna llena naciente, disipó por completo el cansancio de su corazón; entonces su rostro fue como la luna pura.