ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 6.122
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.122.1
उपस्थितं तु तं कृत्वा पुष्पकं पुष्पभूषितम्।
अविदूरे स्थितो राममित्युवाच विभीषणः ॥ ६.१२२.१ ॥
ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਉਸ ਪੁਸ਼ਪਕ ਵਿਮਾਨ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਲਿਆ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ, ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰ ਖੜ੍ਹੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਇਹ ਕਿਹਾ।
6.122.2
स तु बद्धाञ्जलिपुटो विनीतो राक्षसेश्वरः।
अब्रवीत् त्वरयोपेतः किं करोमीति राघवम् ॥ ६.१२२.२ ॥
ਉਸ ਰਾਖ਼ਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ?"
6.122.3
तमब्रवीन्महातेजा लक्ष्मणस्योपशृण्वतः।
विमृश्य राघवो वाक्यमिदं स्नेहपुरस्कृतम् ॥ ६.१२२.३ ॥
ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਰਾਘਵ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਸੁਣਦਿਆਂ, ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕੇ, ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਇਹ ਬਚਨ ਉਸਨੂੰ ਕਹੇ।
6.122.4
कृतप्रयत्नकर्माणः सर्व एव वनौकसः।
रत्नैरर्थैश्च विविधैः सम्पूज्यन्तां विभीषण ॥ ६.१२२.४ ॥
"ਹੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ! ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਵਨਵਾਸੀ ਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਨਾਂ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰੇ ਜਾਣ।"
6.122.5
सहामीभिस्त्वया लङ्का निर्जिता राक्षसेश्वर।
हृष्टैः प्राणभयं त्यक्त्वा संग्रामेष्वनिवर्तिभिः ॥ ६.१२२.५ ॥
"ਹੇ ਰਾਖ਼ਸ਼ਸੇਸ਼ਵਰ! ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਤੂੰ ਲੰਕਾ ਜਿੱਤੀ। ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦਾ ਭੈ ਛੱਡ ਕੇ, ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਪਿੱਛੇ ਨਾ ਹਟਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ (ਤੇਰਾ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ)।"
6.122.6
त इमे कृतकर्माणः सर्व एव वनौकसः।
धनरत्नप्रदानैश्च कर्मैषां सफलं कुरु ॥ ६.१२२.६ ॥
"ਇਹ ਸਾਰੇ ਵਨਵਾਸੀ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਨ ਅਤੇ ਰਤਨ ਦੇ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਨੂੰ ਸਫਲ ਕਰ।"
6.122.7
एवं सम्मानिताश्चैते नन्द्यमाना यथा त्वया।
भविष्यन्ति कृतज्ञेन निर्वृता हरियूथपाः ॥ ६.१२२.७ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਕੇ ਖੁਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਕ੍ਰਿਤੱਗ ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਵਾਨਰ-ਯੂਥਪਤੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋਣਗੇ।
6.122.8
त्यागिनं संग्रहीतारं सानुक्रोशं जितेन्द्रियम्।
सर्वे त्वामभिगच्छन्ति ततः सम्बोधयामि ते ॥ ६.१२२.८ ॥
ਤਿਆਗੀ, ਸਭ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਦਇਆਵਾਨ ਅਤੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਸਭ ਆਉਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।
6.122.9
हीनं रतिगुणैः सर्वैरभिहन्तारमाहवे।
सेना त्यजति संविग्ना नृपतिं तं नरेश्वर ॥ ६.१२२.९ ॥
ਸਾਰੇ ਪਿਆਰੇ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਹੀਣ ਅਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ, ਹੇ ਨਰੇਸ਼ਵਰ, ਸੈਨਾ ਡਰ ਕੇ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
6.122.10
एवमुक्तस्तु रामेण वानरांस्तान् विभीषणः।
रत्नार्थसंविभागेन सर्वानेवाभ्यपूजयत् ॥ ६.१२२.१० ॥
ਰਾਮ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਤੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਰਤਨ ਅਤੇ ਧਨ ਵੰਡ ਕੇ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ।
6.122.11
ततस्तान् पूजितान् दृष्ट्वा रत्नार्थैर्हरियूथपान्।
आरुरोह तदा रामस्तद् विमानमनुत्तमम् ॥ ६.१२२.११ ॥
ਫਿਰ ਰਤਨਾਂ ਤੇ ਧਨ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਾਨਰ-ਯੂਥਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਮ ਉਸ ਉੱਤਮ ਵਿਮਾਨ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ।
6.122.12
अङ्केनादाय वैदेहीं लज्जमानां मनस्विनीम्।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा विक्रान्तेन धनुष्मता ॥ ६.१२२.१२ ॥
ਸ਼ਰਮਾਈ ਹੋਈ ਮਨਸਵਿਨੀ ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ, ਬਹਾਦਰ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ (ਰਾਮ ਚੜ੍ਹੇ)।
6.122.13
अब्रवीत् स विमानस्थः पूजयन् सर्ववानरान्।
सुग्रीवं च महावीर्यं काकुत्स्थः सविभीषणम् ॥ ६.१२२.१३ ॥
ਵਿਮਾਨ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰਾਂ, ਮਹਾਵੀਰ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਅਤੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਸਮੇਤ ਕਾਕੁਤਸਥ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ।
6.122.14
मित्रकार्यं कृतमिदं भवद्भिर्वानरर्षभाः।
अनुज्ञाता मया सर्वे यथेष्टं प्रतिगच्छत ॥ ६.१२२.१४ ॥
ਹੇ ਵਾਨਰ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠੋ! ਤੁਸੀਂ ਮਿੱਤਰ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੋ ਵਾਪਸ ਜਾਓ।
6.122.15
यत् तु कार्यं वयस्येन स्निग्धेन च हितेन च।
कृतं सुग्रीव तत् सर्वं भवताधर्मभीरुणा ॥ ६.१२२.१५ ॥
ਹੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ! ਮਿੱਤਰ, ਸਨੇਹੀ ਅਤੇ ਹਿਤੈਸ਼ੀ ਵਜੋਂ ਜੋ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸੀ, ਉਹ ਸਭ ਅਧਰਮ ਤੋਂ ਡਰਨ ਵਾਲੇ ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਲੋਂ ਹੋਇਆ ਹੈ।
6.122.16
किष्किन्धां प्रति याह्याशु स्वसैन्येनाभिसंवृतः।
स्वराज्ये वस लङ्कायां मया दत्ते विभीषण।
न त्वां धर्षयितुं शक्ताः सेन्द्रा अपि दिवौकसः ॥ ६.१२२.१६ ॥
ਸੁਗ੍ਰੀਵ! ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਤੂੰ ਛੇਤੀ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਜਾ। ਵਿਭੀਸ਼ਣ! ਮੇਰੇ ਦਿੱਤੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਵਸ। ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਹਰਾ ਨਹੀਂ ਸਕਣਗੇ।
6.122.17
अयोध्यां प्रति यास्यामि राजधानीं पितुर्मम।
अभ्यनुज्ञातुमिच्छामि सर्वानामन्त्रयामि वः ॥ ६.१२२.१७ ॥
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਯੋਧਿਆ ਵੱਲ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਆਗਿਆ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਿਦਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।
6.122.18
एवमुक्तास्तु रामेण हरीन्द्रा हरयस्तथा।
ऊचुः प्राञ्जलयः सर्वे राक्षसश्च विभीषणः ॥ ६.१२२.१८ ॥
ਰਾਮ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਤੇ ਵਾਨਰ ਰਾਜਿਆਂ, ਸਾਰੇ ਵਾਨਰਾਂ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
6.122.19
अयोध्यां गन्तुमिच्छामः सर्वान् नयतु नो भवान्।
मुद्युक्ता विचरिष्यामो वनान्युपवनानि च ॥ ६.१२२.१९ ॥
ਅਸੀਂ ਅਯੋਧਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ; ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਲੈ ਚੱਲੋ। ਅਸੀਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਾਂਗੇ।
6.122.20
दृष्ट्वा त्वामभिषेकार्द्रं कौसल्यामभिवाद्य च।
अचिरादागमिष्यामः स्वगृहान् नृपसत्तम ॥ ६.१२२.२० ॥
ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਨਾਲ ਭਿੱਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਅਤੇ ਕੌਸ਼ਲਿਆ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਨਰੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਅਸੀਂ ਛੇਤੀ ਹੀ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਆਵਾਂਗੇ।
6.122.21
एवमुक्तस्तु धर्मात्मा वानरैः सविभीषणैः।
अब्रवीद् वानरान् रामः ससुग्रीवविभीषणान् ॥ ६.१२२.२१ ॥
ਵਾਨਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ ਤਾਂ ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਮ ਨੇ ਸੁਗਰੀਵ ਅਤੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਸਹਿਤ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
6.122.22
प्रियात् प्रियतरं लब्धं यदहं ससुहृज्जनः।
सर्वैर्भवद्भिः सहितः प्रीतिं लप्स्ये पुरीं गतः ॥ ६.१२२.२२ ॥
ਪਿਆਰਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰਾ ਜੋ ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਸ ਮਿੱਤਰ-ਜਨਾਂ ਸਹਿਤ ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਮੈਂ ਨਗਰੀ ਜਾ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਪਾਵਾਂਗਾ।
6.122.23
क्षिप्रमारोह सुग्रीव विमानं सह वानरैः।
त्वमप्यारोह सामात्यो राक्षसेन्द्र विभीषण ॥ ६.१२२.२३ ॥
ਹੇ ਸੁਗਰੀਵ, ਝੱਟ ਵਾਨਰਾਂ ਸਹਿਤ ਵਿਮਾਨ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੋ। ਹੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਇੰਦਰ ਵਿਭੀਸ਼ਣ, ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਮੰਤਰੀਆਂ ਸਹਿਤ ਚੜ੍ਹੋ।
6.122.24
ततः स पुष्पकं दिव्यं सुग्रीवः सह वानरैः।
आरुरोह मुदा युक्तः सामात्यश्च विभीषणः ॥ ६.१२२.२४ ॥
ਫਿਰ ਸੁਗਰੀਵ ਵਾਨਰਾਂ ਸਹਿਤ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਸਹਿਤ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦਿਵ੍ਯ ਪੁਸ਼ਪਕ ਵਿਮਾਨ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ।
6.122.25
तेष्वारूढेषु सर्वेषु कौबेरं परमासनम्।
राघवेणाभ्यनुज्ञातमुत्पपात विहायसम् ॥ ६.१२२.२५ ॥
ਸਭ ਚੜ੍ਹ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ, ਰਾਘਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਕੁਬੇਰ ਦਾ ਉੱਤਮ ਆਸਨ ਅਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਉੱਡ ਪਿਆ।
6.122.26
खगतेन विमानेन हंसयुक्तेन भास्वता।
प्रहृष्टश्च प्रतीतश्च बभौ रामः कुबेरवत् ॥ ६.१२२.२६ ॥
ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦੇ, ਹੰਸਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਉਸ ਚਮਕਦੇ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਖੁਸ਼ ਅਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਾਮ ਕੁਬੇਰ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਏ।
6.122.27
ते सर्वे वानरर्क्षाश्च राक्षसाश्च महाबलाः।
यथासुखमसम्बाधं दिव्ये तस्मिन्नुपाविशन् ॥ ६.१२२.२७ ॥
ਉਹ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ, ਰਿੱਛ ਅਤੇ ਮਹਾਬਲੀ ਰਾਖਸ਼ ਉਸ ਦਿਵਿਆ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸੁਖ ਨਾਲ, ਭੀੜ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਬੈਠ ਗਏ।