ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 6.24
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.24.1
सा वीरसमिती राज्ञा विरराज व्यवस्थिता।
शशिना शुभनक्षत्रा पौर्णमासीव शारदी ॥ ६.२४.१ ॥
ਰਾਜੇ ਵੱਲੋਂ ਖੜ੍ਹੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਉਹ ਵੀਰਾਂ ਦੀ ਸੈਨਾ, ਚੰਦਰਮਾ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਨਛੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਸ਼ਰਦ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕੀ।
6.24.2
प्रचचाल च वेगेन त्रस्ता चैव वसुंधरा।
पीड्यमाना बलौघेन तेन सागरवर्चसा ॥ ६.२४.२ ॥
ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੇ ਤੇਜ ਵਾਲੀ ਉਸ ਸੈਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨਾਲ ਦਬੀ ਹੋਈ ਧਰਤੀ ਡਰ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੰਬ ਉੱਠੀ।
6.24.3
ततः शुश्रुवुराक्रुष्टं लङ्कायां काननौकसः।
भेरीमृदङ्गसंघुष्टं तुमुलं लोमहर्षणम् ॥ ६.२४.३ ॥
ਫਿਰ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਭੇਰੀਆਂ ਤੇ ਮ੍ਰਿਦੰਗਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਰੌਲੇ ਵਾਲਾ ਤੇ ਰੌਂਗਟੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸ਼ੋਰ ਜੰਗਲੀ ਵਾਨਰਾਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ।
6.24.4
बभूवुस्तेन घोषेण संहृष्टा हरियूथपाः।
अमृष्यमाणास्तद् घोषं विनेदुर्घोषवत्तरम् ॥ ६.२४.४ ॥
ਉਸ ਸ਼ੋਰ ਨਾਲ ਵਾਨਰ-ਯੂਥਪਤੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ; ਉਸ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਚੀ ਗਰਜ ਕੀਤੀ।
6.24.5
राक्षसास्तत् प्लवंगानां शुश्रुवुस्तेऽपि गर्जितम्।
नर्दतामिव दृप्तानां मेघानामम्बरे स्वनम् ॥ ६.२४.५ ॥
ਰਾਕਸ਼ਾਂ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਉਹ ਗਰਜ ਸੁਣੀ; ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਗਰਜਦੇ ਮਦਮਸਤ ਬੱਦਲਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਂਗ ਉਹ ਸੀ।
6.24.6
दृष्ट्वा दाशरथिर्लङ्कां चित्रध्वजपताकिनीम्।
जगाम मनसा सीतां दूूयमानेन चेतसा ॥ ६.२४.६ ॥
ਰੰਗ-ਬਰੰਗੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ ਤੇ ਪਤਾਕਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਦਸ਼ਰਥ-ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਨੇ ਦੁਖੀ ਮਨ ਨਾਲ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ।
6.24.7
अत्र सा मृगशावाक्षी रावणेनोपरुध्यते।
अभिभूता ग्रहेणेव लोहिताङ्गेन रोहिणी ॥ ६.२४.७ ॥
ਮਿਰਗਨੈਣੀ ਉਹ ਇੱਥੇ ਰਾਵਣ ਵੱਲੋਂ ਰੋਕੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਲਾਲ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਗ੍ਰਹਿ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਰੋਹਿਣੀ ਵਾਂਗ।
6.24.8
दीर्घमुष्णं च निःश्वस्य समुद्वीक्ष्य च लक्ष्मणम्।
उवाच वचनं वीरस्तत्कालहितमात्मनः ॥ ६.२४.८ ॥
ਲੰਮਾ ਅਤੇ ਗਰਮ ਸਾਹ ਲੈ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਵੱਲ ਗੌਰ ਨਾਲ ਤੱਕ ਕੇ ਉਸ ਵੀਰ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਆਪਣੇ ਹਿੱਤ ਦੇ ਬੋਲ ਕਹੇ।
6.24.9
आलिखन्तीमिवाकाशमुत्थितां पश्य लक्ष्मण।
मनसेव कृतां लङ्कां नगाग्रे विश्वकर्मणा ॥ ६.२४.९ ॥
ਲਕਸ਼ਮਣ, ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਖੁਰਚਦੀ ਹੋਈ ਉੱਠੀ ਲੰਕਾ ਵੇਖ; ਪਰਬਤ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਮਨ ਨਾਲ ਹੀ ਬਣਾਈ ਹੋਵੇ।
6.24.10
विमानैर्बहुभिर्लङ्का संकीर्णा रचिता पुरा।
विष्णोः पदमिवाकाशं छादितं पाण्डुभिर्घनैः ॥ ६.२४.१० ॥
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਲੰਕਾ ਅਨੇਕ ਵਿਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਪੈਰ ਵਰਗੇ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਪੀਲੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨੇ ਢਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
6.24.11
पुष्पितैः शोभिता लङ्का वनैश्चित्ररथोपमैः।
नानापतगसंघुष्टफलपुष्पोपगैः शुभैः ॥ ६.२४.११ ॥
ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਲੰਕਾ ਚਿੱਤਰਰਥ (ਕੁਬੇਰ) ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਵਰਗੇ ਬਨਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ; ਅਨੇਕ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਚਹਿਕ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦੀ, ਫਲਾਂ-ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਲੱਦੀ।
6.24.12
पश्य मत्तविहंगानि प्रलीनभ्रमराणि च।
कोकिलाकुलखण्डानि दोधवीति शिवोऽनिलः ॥ ६.२४.१२ ॥
ਵੇਖ, ਮਸਤ ਪੰਛੀ, ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਭੌਂਰੇ ਅਤੇ ਕੋਇਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਬਨ-ਖੰਡ; ਮਿੱਠੀ ਹਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਰਹੀ ਹੈ।
6.24.13
बलं च तत्र विभजच्छास्त्रदृष्टेन कर्मणा ॥ ६.२४.१३ ॥
ਉੱਥੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਢੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਵੰਡਦੇ ਹੋਏ।
6.24.14
शशास कपिसेनां तां बलादादाय वीर्यवान्।
अङ्गदः सह नीलेन तिष्ठेदुरसि दुर्जयः ॥ ६.२४.१४ ॥
ਵੀਰ ਅੰਗਦ ਨੇ ਉਸ ਵਾਨਰ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਬਲ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ; ਅਜੇਯ ਅੰਗਦ ਨੀਲ ਸਮੇਤ ਸੈਨਾ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਵੇ।
6.24.15
तिष्ठेद् वानरवाहिन्या वानरौघसमावृतः।
आश्रितो दक्षिणं पार्श्वमृषभो नाम वानरः ॥ ६.२४.१५ ॥
ਵਾਨਰ ਸੈਨਾ ਦੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਟਿਕ ਕੇ, ਵਾਨਰ ਟੋਲੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਰਿਸ਼ਭ ਨਾਮ ਦਾ ਵਾਨਰ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਵੇ।
6.24.16
गन्धहस्तीव दुर्धर्षस्तरस्वी गन्धमादनः।
तिष्ठेद् वानरवाहिन्याः सव्यं पार्श्वमधिष्ठितः ॥ ६.२४.१६ ॥
ਮਸਤ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਅਜੇਯ ਅਤੇ ਫੁਰਤੀਲਾ ਗੰਧਮਾਦਨ ਵਾਨਰ ਸੈਨਾ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਵੇ।
6.24.17
मूर्ध्नि स्थास्याम्यहं यत्तो लक्ष्मणेन समन्वितः।
जाम्बवांश्च सुषेणश्च वेगदर्शी च वानरः ॥ ६.२४.१७ ॥
ਮੈਂ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਸੈਨਾ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਰਹਾਂਗਾ; ਜਾਂਬਵਾਨ, ਸੁਸ਼ੇਣ ਅਤੇ ਵੇਗਦਰਸ਼ੀ ਵਾਨਰ ਵੀ।
6.24.18
ऋक्षमुख्या महात्मानः कुक्षिं रक्षन्तु ते त्रयः।
जघनं कपिसेनायाः कपिराजोऽभिरक्षतु।
पश्चार्धमिव लोकस्य प्रचेतास्तेजसा वृतः ॥ ६.२४.१८ ॥
ਰਿੱਛਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਉਹ ਤਿੰਨ ਮਹਾਤਮਾ ਉਸ ਦੇ ਕੁੱਖ-ਭਾਗ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ; ਵਾਨਰ-ਰਾਜ ਸੈਨਾ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਅੱਧ ਨੂੰ ਤੇਜ ਨਾਲ ਘੇਰਨ ਵਾਲੇ ਵਰੁਣ ਵਾਂਗ।
6.24.19
सुविभक्तमहाव्यूहा महावानररक्षिता।
अनीकिनी सा विबभौ यथा द्यौः साभ्रसम्प्लवा ॥ ६.२४.१९ ॥
ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਮਹਾਂ ਵਿਊਹਾਂ ਵਾਲੀ, ਮਹਾਨ ਵਾਨਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਅਤ ਉਹ ਸੈਨਾ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਅਸਮਾਨ ਵਾਂਗ ਸੋਹਣੀ ਲੱਗੀ।
6.24.20
प्रगृह्य गिरिशृङ्गाणि महतश्च महीरुहान्।
आसेदुर्वानरा लङ्कां मिमर्दयिषवो रणे ॥ ६.२४.२० ॥
ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਕੁਚਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਵਾਨਰ ਲੰਕਾ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ।
6.24.22
शिखरैर्विकिरामैनां लङ्कां मुष्टिभिरेव वा।
ततो रामो महातेजाः सुग्रीवमिदमब्रवीत्।
सुविभक्तानि सैन्यानि शुक एष विमुच्यताम् ॥ ६.२४.२२ ॥
"ਚੋਟੀਆਂ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਮੁੱਕਿਆਂ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾ ਦਿਓ।" ਫਿਰ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਰਾਮ ਨੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਇਹ ਕਿਹਾ— "ਸੈਨਾਵਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੰਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ; ਇਸ ਸ਼ੁਕ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿਓ।"
6.24.23
रामस्य तु वचः श्रुत्वा वानरेन्द्रो महाबलः।
मोचयामास तं दूतं शुकं रामस्य शासनात् ॥ ६.२४.२३ ॥
ਰਾਮ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਮਹਾਬਲੀ ਵਾਨਰਰਾਜ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਉਸ ਦੂਤ ਸ਼ੁਕ ਨੂੰ ਛੁਡਾ ਦਿੱਤਾ।
6.24.24
मोचितो रामवाक्येन वानरैश्च निपीडितः।
शुकः परमसंत्रस्तो रक्षोधिपमुपागमत् ॥ ६.२४.२४ ॥
ਰਾਮ ਦੇ ਬਚਨ ਨਾਲ ਛੁੱਟ ਕੇ, ਅਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸ਼ੁਕ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਗਿਆ।
6.24.25
रावणः प्रहसन्नेव शुकं वाक्यमुवाच ह।
किमिमौ ते सितौ पक्षौ लूनपक्षश्च दृश्यसे ॥ ६.२४.२५ ॥
ਰਾਵਣ ਹੱਸਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਸ਼ੁਕ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ— "ਤੇਰੇ ਇਹ ਦੋ ਚਿੱਟੇ ਖੰਭ ਕਿਉਂ ਹਨ? ਤੂੰ ਤਾਂ ਖੰਭ ਕੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਦਿਸਦਾ ਹੈਂ!"
6.24.26
कच्चिन्नानेकचित्तानां तेषां त्वं वशमागतः।
ततः स भयसंविग्नस्तेन राज्ञाभिचोदितः।
वचनं प्रत्युवाचेदं राक्षसाधिपमुत्तमम् ॥ ६.२४.२६ ॥
ਉਹ ਅਨੇਕ ਮਨਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਕੀ ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ? ਤਦ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਰਾਜੇ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਉੱਤਮ ਰਾਖਸ਼ਸਾਧਿਪਤੀ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
6.24.27
सागरस्योत्तरे तीरेऽब्रुवं ते वचनं तथा।
यथा संदेशमक्लिष्टं सान्त्वयन् श्लक्ष्णया गिरा ॥ ६.२४.२७ ॥
ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕੰਢੇ ਤੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਸੀ; ਸੰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਵਿਗਾੜੇ, ਕੋਮਲ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਿਆਂ।
6.24.28
क्रुद्धैस्तैरहमुत्प्लुत्य दृष्टमात्रः प्लवंगमैः।
गृहीतोऽस्म्यपि चारब्धो हन्तुं लोप्तुं च मुष्टिभिः ॥ ६.२४.२८ ॥
ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਭਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਂਦਰਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਹੀ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਫੜ ਲਿਆ; ਮੁੱਕਿਆਂ ਨਾਲ ਮਾਰਨ ਅਤੇ ਨੋਚਣ ਲੱਗੇ।
6.24.29
न ते संभाषितुं शक्याः सम्प्रश्नोऽत्र न विद्यते।
प्रकृत्या कोपनास्तीक्ष्णा वानरा राक्षसाधिप ॥ ६.२४.२९ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਲਈ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ; ਇੱਥੇ ਪੁੱਛ-ਗਿੱਛ ਦਾ ਮੌਕਾ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਧਿਪਤੀ, ਬਾਂਦਰ ਸੁਭਾਅ ਤੋਂ ਹੀ ਗੁੱਸੇਖੋਰ ਅਤੇ ਤਿੱਖੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
6.24.30
स च हन्ता विराधस्य कबन्धस्य खरस्य च।
सुग्रीवसहितो रामः सीतायाः पदमागतः ॥ ६.२४.३० ॥
ਉਹ ਵਿਰਾਧ, ਕਬੰਧ ਅਤੇ ਖਰ ਦਾ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਸਮੇਤ ਰਾਮ ਸੀਤਾ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ।
6.24.31
स कृत्वा सागरे सेतुं तीर्त्वा च लवणोदधिम्।
एष रक्षांसि निर्धूय धन्वी तिष्ठति राघवः ॥ ६.२४.३१ ॥
ਉਸ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਉੱਤੇ ਪੁਲ ਬਣਾ ਕੇ ਖਾਰਾ ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ; ਇਹ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਰਾਘਵ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ ਕਰਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ।
6.24.32
ऋक्षवानरसङ्घानामनीकानि सहस्रशः।
गिरिमेघनिकाशानां छादयन्ति वसुंधराम् ॥ ६.२४.३२ ॥
ਰਿੱਛਾਂ ਅਤੇ ਬਾਂਦਰਾਂ ਦੇ ਟੋਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਰਗੀਆਂ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਢਕ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
6.24.33
राक्षसानां बलौघस्य वानरेन्द्रबलस्य च।
नैतयोर्विद्यते संधिर्देवदानवयोरिव ॥ ६.२४.३३ ॥
ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਫ਼ੌਜ ਅਤੇ ਵਾਨਰਰਾਜ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿਚਕਾਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਵਾਂਗ, ਕੋਈ ਸੰਧੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
6.24.34
पुरा प्राकारमायान्ति क्षिप्रमेकतरं कुरु।
सीतां चास्मै प्रयच्छाशु युद्धं वापि प्रदीयताम् ॥ ६.२४.३४ ॥
ਉਹ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਦੀਵਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਛੇਤੀ ਚੁਣ — ਤੁਰੰਤ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦੇ, ਜਾਂ ਯੁੱਧ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ।
6.24.35
शुकस्य वचनं श्रुत्वा रावणो वाक्यमब्रवीत्।
रोषसंरक्तनयनो निर्दहन्निव चक्षुषा ॥ ६.२४.३५ ॥
ਸ਼ੁਕ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਵਣ ਨੇ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋਈਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਮਾਨੋ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਸਾੜਦਾ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
6.24.36
यदि मां प्रति युद्धेरन् देवगन्धर्वदानवाः।
नैव सीतां प्रदास्यामि सर्वलोकभयादपि ॥ ६.२४.३६ ॥
ਜੇ ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਦਾਨਵ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲੜਨ, ਤਾਂ ਵੀ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਵੀ ਮੈਂ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿਆਂਗਾ।
6.24.37
कदा समभिधावन्त मामका राघवं शराः।
वसन्ते पुष्पितं मत्ता भ्रमरा इव पादपम् ॥ ६.२४.३७ ॥
ਮੇਰੇ ਤੀਰ ਕਦੋਂ ਰਾਘਵ (ਰਾਮ) ਉੱਤੇ ਝਪਟਣਗੇ? ਬਸੰਤ ਵਿੱਚ ਮਤਵਾਲੇ ਭੌਰੇ ਜਿਵੇਂ ਖਿੜੇ ਰੁੱਖ ਉੱਤੇ ਝਪਟਦੇ ਹਨ।
6.24.38
कदा शोणितदिग्धाङ्गं दीप्तैः कार्मुकविच्युतैः।
शरैरादीपयिष्यामि उल्काभिरिव कुञ्जरम् ॥ ६.२४.३८ ॥
ਕਦੋਂ ਮੈਂ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਛੁੱਟੇ ਦਮਕਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ, ਲਹੂ ਵਿੱਚ ਲਿਬੜੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਉਸ ਨੂੰ, ਮਸ਼ਾਲਾਂ ਨਾਲ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਸਾੜਾਂਗਾ?
6.24.39
तच्चास्य बलमादास्ये बलेन महता वृतः।
ज्योतिषामिव सर्वेषां प्रभामुद्यन् दिवाकरः ॥ ६.२४.३९ ॥
ਵੱਡੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ ਮੈਂ ਉਸਦਾ ਬਲ ਖੋਹ ਲਵਾਂਗਾ; ਚੜ੍ਹਦਾ ਸੂਰਜ ਸਾਰੀਆਂ ਰੌਸ਼ਨੀਆਂ ਦੀ ਚਮਕ ਖੋਹ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤਿਵੇਂ।
6.24.40
सागरस्येव मे वेगो मारुतस्येव मे बलम्।
न च दाशरथिर्वेद तेन मां योद्धुमिच्छति ॥ ६.२४.४० ॥
ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗਾ ਮੇਰਾ ਵੇਗ ਹੈ, ਹਵਾ ਵਰਗਾ ਮੇਰਾ ਬਲ; ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਇਸੇ ਲਈ ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲੜਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
6.24.41
न मे तूणीशयान् बाणान् सविषानिव पन्नगान्।
रामः पश्यति संग्रामे तेन मां योद्धुमिच्छति ॥ ६.२४.४१ ॥
ਮੇਰੇ ਤਰਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਏ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪਾਂ ਵਰਗੇ ਬਾਣਾਂ ਨੂੰ ਰਾਮ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ; ਇਸੇ ਲਈ ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲੜਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
6.24.42
न जानाति पुरा वीर्यं मम युद्धे स राघवः।
मम चापमयीं वीणां शरकोणैः प्रवादिताम् ॥ ६.२४.४२ ॥
ਉਹ ਰਾਘਵ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਪਰਾਕਰਮ ਪਹਿਲਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ; ਮੇਰੀ ਧਨੁਸ਼-ਰੂਪੀ ਵੀਣਾ ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਮਿਜ਼ਰਾਬ ਨਾਲ ਵਜਾਈ ਗਈ ਹੈ।
6.24.43
ज्याशब्दतुमुलां घोरामार्तगीतमहास्वनाम्।
नाराचतलसंनादां नदीमहितवाहिनीम्।
अवगाह्य महारङ्गं वादयिष्याम्यहं रणे ॥ ६.२४.४३ ॥
ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਟੰਕਾਰ ਨਾਲ ਹੜਬੜਾਈ, ਭਿਆਨਕ, ਆਰਤ ਗੀਤ ਵਰਗੀ ਮਹਾਂ-ਧੁਨੀ ਵਾਲੀ, ਬਾਣ-ਡੋਰੀ ਦੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦੀ, ਨਦੀ ਵਾਂਗ ਫ਼ੌਜੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਵਾਲੀ ਇਸ ਮਹਾਂ-ਰੰਗਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਉਤਰ ਕੇ ਮੈਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵਜਾਵਾਂਗਾ।
6.24.44
न वासवेनापि सहस्रचक्षुषा
युद्धेऽस्मि शक्यो वरुणेन वा स्वयम्।
यमेन वा धर्षयितुं शराग्निना
महाहवे वैश्रवणेन वा पुनः ॥ ६.२४.४४ ॥
ਹਜ਼ਾਰ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੇ ਵਾਸਵ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਵਰੁਣ ਨਾਲ ਵੀ ਮੈਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਰਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ; ਯਮ ਵੱਲੋਂ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਅਗਨੀ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵੈਸ਼ਰਵਣ (ਕੁਬੇਰ) ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਦਬਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ।