Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

वाल्मीकि रामायण · सर्ग 6.38

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

6.38.1

स तु कृत्वा सुवेलस्य मतिमारोहणं प्रति।
लक्ष्मणानुगतो रामः सुग्रीवमिदमब्रवीत् ॥ ६.३८.१ ॥

सुवेल पर्वतावर चढण्याचा निश्चय करून लक्ष्मणासह असलेला राम सुग्रीवाला असे म्हणाला.

6.38.2

विभीषणं च धर्मज्ञमनुरक्तं निशाचरम्।
मन्त्रज्ञं च विधिज्ञं च श्लक्ष्णया परया गिरा ॥ ६.३८.२ ॥

धर्मज्ञ, अनुरक्त निशाचर विभीषणाला आणि मंत्र व विधी जाणणाऱ्याला अत्यंत मृदु वाणीने (राम म्हणाला).

6.38.3

सुवेलं साधु शैलेन्द्रमिमं धातुशतैश्चितम्।
अध्यारोहामहे सर्वे वत्स्यामोऽत्र निशामिमाम् ॥ ६.३८.३ ॥

शेकडो धातूंनी भरलेल्या या उत्तम पर्वतराज सुवेलावर आपण सर्वजण चढू; आज रात्र आपण येथेच राहू.

6.38.4

लङ्कां चालोकयिष्यामो निलयं तस्य रक्षसः।
येन मे मरणान्ताय हृता भार्या दुरात्मना ॥ ६.३८.४ ॥

लंका आणि त्या राक्षसाचे निवासस्थान आपण पाहू; ज्या दुरात्म्याने माझ्या मृत्यूसाठीच माझी पत्नी हरण केली.

6.38.5

येन धर्मो न विज्ञातो न वृत्तं न कुलं तथा।
राक्षस्या नीचया बुद्ध्या येन तद् गर्हितं कृतम् ॥ ६.३८.५ ॥

ज्याने धर्म, वर्तन आणि कुल जाणले नाही; नीच बुद्धीच्या राक्षसीच्या प्रेरणेने हे निंद्य कृत्य केले.

6.38.6

तस्मिन् मे वर्तते रोषः कीर्तिते राक्षसाधमे।
यस्यापराधान्नीचस्य वधं द्रक्ष्यामि रक्षसाम् ॥ ६.३८.६ ॥

त्या अधम राक्षसाचे नाव ऐकताच माझा राग उसळतो; त्या नीच माणसाच्या अपराधामुळे राक्षसांचा वध मी पाहीन.

6.38.7

एको हि कुरुते पापं कालपाशवशं गतः।
नीचेनात्मापचारेण कुलं तेन विनश्यति ॥ ६.३८.७ ॥

एकटाच पाप करतो, कालपाशाच्या वशात गेलेला. त्या नीचाच्या स्वतःच्या अपराधामुळे त्याचे कुळ नष्ट होते.

6.38.8

एवं सम्मन्त्रयन् नेव सक्रोधो रावणं प्रति।
रामः सुवेलं वासाय चित्रसानुमुपारुहत् ॥ ६.३८.८ ॥

अशा प्रकारे रावणाविषयी क्रोधाने विचार करत राम वासासाठी चित्रसानु असलेल्या सुवेल पर्वतावर चढला.

6.38.9

पृष्ठतो लक्ष्मणश्चैनमन्वगच्छत् समाहितः।
सशरं चापमुद्यम्य सुमहद्विक्रमे रतः ॥ ६.३८.९ ॥

लक्ष्मणही एकाग्रतेने मागून त्याच्या मागे गेला; बाणासह धनुष्य उचलून, महापराक्रमात गुंतलेला.

6.38.10

तमन्वारोहत् सुग्रीवः सामात्यः सविभीषणः।
हनुमानङ्गदो नीलो मैन्दो द्विविद एव च ॥ ६.३८.१० ॥

त्याच्या मागोमाग सुग्रीव मंत्र्यांसह आणि विभीषणासह चढला; हनुमान, अंगद, नील, मैंद आणि द्विविदही.

6.38.11

गजो गवाक्षो गवयः शरभो गन्धमादनः।
पनसः कुमुदश्चैव हरो रम्भश्च यूथपः ॥ ६.३८.११ ॥

गज, गवाक्ष, गवय, शरभ, गंधमादन, पनस, कुमुद, हर आणि यूथपती रंभ हेही.

6.38.12

जाम्बवांश्च सुषेणश्च ऋषभश्च महामतिः।
दुर्मुखश्च महातेजास्तथा शतवलिः कपिः ॥ ६.३८.१२ ॥

जांबवान, सुषेण, महामती ऋषभ, महातेजस्वी दुर्मुख आणि वानर शतबली हेही.

6.38.13

एते चान्ये च बहवो वानराः शीघ्रगामिनः।
ते वायुवेगप्रवणास्तं गिरिं गिरिचारिणः ॥ ६.३८.१३ ॥

हे आणि इतर अनेक वेगवान वानर, वाऱ्याच्या वेगाने धावणारे, पर्वतांवर संचार करणारे, त्या पर्वताकडे निघाले.

6.38.14

अध्यारोहन्त शतशः सुवेलं यत्र राघवः।
ते त्वदीर्घेण कालेन गिरिमारुह्य सर्वतः ॥ ६.३८.१४ ॥

शेकडो वानर सुवेल पर्वतावर चढले, जिथे राघव होते. त्यांनी फार वेळ न लावता चहूबाजूंनी त्या पर्वतावर चढाई केली.

6.38.15

ददृशुः शिखरे तस्य विषक्तामिव खे पुरीम्।
तां शुभां प्रवरद्वारां प्राकारवरशोभिताम् ॥ ६.३८.१५ ॥

त्या शिखरावरून आकाशात लटकल्याप्रमाणे ती नगरी त्यांनी पाहिली, जी सुंदर होती, उत्तम दरवाजे असलेली आणि उत्तम तटबंदींनी शोभणारी.

6.38.16

लङ्कां राक्षससम्पूर्णां ददृशुर्हरियूथपाः।
प्राकारवरसंस्थैश्च तथा नीलैश्च राक्षसैः ॥ ६.३८.१६ ॥

वानरयूथपतींनी राक्षसांनी भरलेली लंका पाहिली; उत्तम तटबंदीवर उभे असलेले राक्षस आणि निळ्या रंगाचे राक्षसही त्यांनी पाहिले.

6.38.17

ददृशुस्ते हरिश्रेष्ठाः प्राकारमपरं कृतम् ॥ ६.३८.१७ ॥

त्या श्रेष्ठ वानरांनी बांधलेली आणखी एक तटबंदी पाहिली.

6.38.18

ते दृष्ट्वा वानराः सर्वे राक्षसान् युद्धकाङ्क्षिणः।
मुमुचुर्विविधान् नादांस्तस्य रामस्य पश्यतः ॥ ६.३८.१८ ॥

युद्धाची इच्छा धरणारे राक्षस पाहून सर्व वानरांनी, राम पाहत असताना, विविध प्रकारच्या गर्जना केल्या.

6.38.19

ततोऽस्तमगमत् सूर्यः संध्यया प्रतिरञ्जितः।
पूर्णचन्द्रप्रदीप्ता च क्षपा समतिवर्तत ॥ ६.३८.१९ ॥

तेव्हा सूर्य संध्यारागाने रंगून अस्तास गेला; पूर्ण चंद्राने उजळलेली रात्र पुढे सरकली.

6.38.20

ततः स रामो हरिवाहिनीपति-
र्विभीषणेन प्रतिनन्द्य सत्कृतः।
सलक्ष्मणो यूथपयूथसंयुतः
सुवेलपृष्ठे न्यवसद् यथासुखम् ॥ ६.३८.२० ॥

मग वानरसेनेचा स्वामी राम विभीषणाकडून स्वागत व सत्कार पावून, लक्ष्मण आणि यूथपतींच्या समूहांसह सुवेल पर्वताच्या पाठीवर सुखाने राहिला.